Phản ứng trái chiều về đề xuất tham gia Hội đồng Hòa bình Dải Gaza

[Romano]

Ngày 21/1, Bộ Ngoại giao Saudi Arabia cho biết nước này và 7 quốc gia có đa số người Hồi giáo đã nhất trí tham gia Hội đồng Hòa bình Dải Gaza, do Tổng thống Mỹ Donald Trump đề xuất. Trong khi đó, nhiều nước châu Âu được cho là từ chối lời mời này.Trong tuyên bố chung, bộ trên thông báo quyết định chung của ngoại trưởng các nước Saudi Arabia, Qatar, Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập, Jordan, Indonesia, Pakistan và Các Tiểu vương quốc Arập thống nhất (UAE) về việc tham gia tổ chức này. Tuyên bố cũng khẳng định các ngoại trưởng ủng hộ nỗ lực hòa bình của ông Trump nhằm giải quyết xung đột tại Gaza.

Theo phóng viên TTXVN tại Nam Á, Pakistan cùng ngày công bố quyết định tham gia Hội đồng Hòa bình do Tổng thống Mỹ Donald Trump khởi xướng, nhằm ủng hộ việc triển khai Kế hoạch Hòa bình Gaza theo Nghị quyết 2803 của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (HĐBA LHQ).Bộ Ngoại giao Pakistan nêu rõ quyết định được đưa ra sau khi Thủ tướng Muhammad Shehbaz Sharif nhận lời mời chính thức từ Tổng thống Trump. Islamabad kỳ vọng khuôn khổ mới này sẽ góp phần thúc đẩy một lệnh ngừng bắn vĩnh viễn, tăng cường viện trợ nhân đạo cho người Palestine và hỗ trợ tái thiết Dải Gaza.

Pakistan tái khẳng định lập trường ủng hộ quyền tự quyết của người Palestine, kêu gọi một tiến trình chính trị đáng tin cậy, phù hợp với luật pháp quốc tế và các nghị quyết của LHQ, hướng tới việc thành lập Nhà nước Palestine độc lập, có chủ quyền, dựa trên đường biên giới trước năm 1967, với Đông Jerusalem là thủ đô.

Trong khi đó, tờ Financial Times dẫn nguồn thạo tin cho biết đa số các quốc gia trong Liên minh châu Âu (EU) đã từ chối lời mời tham gia sáng kiến Hội đồng Hòa bình. Nhiều quốc gia châu Âu bày tỏ lo ngại sáng kiến của Mỹ có thể làm suy giảm vai trò của LHQ trong tiến trình giải quyết các cuộc xung đột trên toàn cầu.

Bên lề hội nghị thường niên của Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) tại Davos (Thụy Sĩ), Thủ tướng Thụy Điển Ulf Kristersson tuyên bố nước này sẽ không tham gia Hội đồng Hòa bình Dải Gaza. Tương tự, Văn phòng Thủ tướng Na Uy cho biết nước này cũng không tham gia Hội đồng Hòa bình hoặc tham gia vào lễ ký kết.

Về phần mình, Tổng thống Nga Vladimir Putin bày tỏ nước này sẵn sàng chuyển 1 tỷ USD từ tài sản bị đóng băng dưới thời chính quyền Mỹ trước đây cho Hội đồng Hòa bình. Phát biểu tại một cuộc họp của Hội đồng An ninh LB Nga, ông Putin tuyên bố nước này sẽ phản hồi đề xuất gia nhập Hội đồng sau khi Bộ Ngoại giao nghiên cứu các tài liệu và tham vấn với các đối tác chiến lược của Nga, đồng thời khẳng định Nga luôn ủng hộ mọi nỗ lực nhằm thúc đẩy ổn định tình hình quốc tế. Tổng thống Putin cũng cho biết Nga đã nhận được lời mời của Tổng thống Mỹ Trump về việc gia nhập sáng kiến hòa bình trên.

Mặc dù Điện Kremlin đang nghiên cứu vấn đề, Tổng thống Mỹ Trump tin rằng người đồng cấp Nga Putin đã chấp nhận lời mời tham gia Hội đồng Hòa bình. Phát biểu trước các phóng viên bên lề WEF, ông Trump bày tỏ mong muốn những nhân vật có tầm ảnh hưởng mạnh mẽ tham gia hội đồng này.

Hội đồng Hòa bình Dải Gaza do Tổng thống Trump đứng đầu, ban đầu được thiết kế gồm một nhóm nhỏ các nhà lãnh đạo thế giới cùng giám sát kế hoạch ngừng bắn ở Dải Gaza. Tuy nhiên, theo dự thảo điều lệ, phạm vi hoạt động của Hội đồng có thể không chỉ giới hạn ở Gaza mà hướng tới vai trò rộng hơn và do Mỹ kiểm soát. Dự thảo nêu rõ quốc gia thành viên nào đóng góp 1 tỷ USD sẽ được đảm bảo giữ ghế thường trực trong hội đồng này. Chính quyền của ông Trump cho biết đã mời nhiều nhà lãnh đạo thế giới tham gia cơ chế này.

Trong cuộc phỏng vấn với hãng tin CNBC ngày 21/1, Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff cho biết ít nhất 25 nước xác nhận tham gia Hội đồng Hòa bình. Tuy nhiên, các nguồn thạo tin nói rằng đến nay, chỉ một số nước công bố thông tin tham gia sáng kiến của ông Trump.