Người xưa không khuyên chạy theo cái nhiều, mà dặn giữ chữ “đủ”. Đằng sau là triết lý sống sâu sắc về phúc – họa, tiền bạc và sự bền vững của gia đình.

Trong kho tàng lời răn truyền đời, tổ tiên hiếm khi khuyến khích con cháu phải có thật nhiều. Thay vào đó, chữ “đủ” luôn được nhắc đến như một điểm dừng khôn ngoan. Không phải vì người xưa sợ giàu, mà vì họ hiểu rất rõ cái giá của việc không biết dừng.

Dưới đây là những lý do cốt lõi giải thích vì sao chữ “đủ” được đặt cao hơn chữ “nhiều”.

1. Chữ “đủ” giữ phúc, chữ “nhiều” dễ kéo họa

Người xưa quan sát rất kỹ vòng xoay phúc – họa trong đời sống. Khi một gia đình đạt tới mức đủ ăn, đủ mặc, đủ yên ổn mà vẫn tiếp tục truy cầu thêm bằng mọi giá, rủi ro bắt đầu xuất hiện. Lòng tham mở ra thì tai ương có đường bước vào, đó là quy luật được đúc kết qua nhiều thế hệ.


Biết đủ sẽ giữ phúc

Chữ “đủ” không đồng nghĩa với dừng cố gắng, mà là biết lúc nào nên chậm lại. Khi con người biết hài lòng với những gì đang có, tâm thế ổn định, hành vi bớt liều lĩnh, quyết định cũng sáng suốt hơn. Phúc vì thế được giữ lâu, không bị tiêu hao bởi những bước đi vội vã.

Ngược lại, chữ “nhiều” dễ khiến người ta vượt quá giới hạn an toàn. Càng muốn nhiều, càng dễ đánh đổi sức khỏe, gia đạo, thậm chí danh dự. Người xưa gọi đó là “tham quá hóa tổn”, tổn phúc trước, rồi mới đến tổn tài.

2. Chữ “đủ” giúp đời sống bền, chữ “nhiều” thường ngắn hạn

Tổ tiên không nhìn sự giàu có ở một thời điểm, mà nhìn cả một chặng dài. Cái đủ hôm nay nếu giữ được ngày mai mới là điều đáng quý. Bởi vậy, chữ “đủ” gắn liền với tính bền vững, còn chữ “nhiều” thường mang tính bộc phát.

Khi đặt mục tiêu là “đủ dùng”, con người có xu hướng quản lý tốt hơn, chi tiêu có chừng mực, làm việc có kế hoạch. Gia đình vì thế ít biến động, ít rơi vào cảnh lên nhanh rồi xuống sâu. Đó là kiểu sống âm thầm nhưng lâu dài, giống như nước chảy chậm mà sâu.

Trong khi đó, tư duy “phải nhiều hơn nữa” thường khiến nhịp sống bị đẩy lên quá cao. Quyết định vội, kỳ vọng lớn, áp lực nặng. Nếu thành công thì cũng khó giữ, nếu thất bại thì hậu quả để lại rất lâu. Người xưa nhìn thấy vòng lặp này nên luôn dặn con cháu: bền mới là thắng.

3. Chữ “đủ” giữ được tâm an, chữ “nhiều” khiến lòng không yên

Một điểm rất sâu trong lời dạy của tổ tiên là sự an ổn nội tâm. Khi biết đủ, con người ít so sánh, ít ganh đua, ít bị cuốn vào vòng xoáy hơn – thua. Tâm an thì nhà yên, nhà yên thì mọi việc khác mới có nền để phát triển.

Chữ “nhiều” lại thường đi kèm với cảm giác thiếu. Có nhiều rồi vẫn thấy chưa đủ, thấy người khác hơn mình lại sinh bất an. Từ đó, đời sống tinh thần bị bào mòn, dù vật chất có tăng lên bao nhiêu cũng không lấp được.

Người xưa hiểu rằng một gia đình hưng thịnh không chỉ nhờ tiền bạc, mà nhờ bầu không khí yên ổn bên trong. Chữ “đủ” chính là ranh giới giúp con người dừng lại đúng lúc, để giữ cho lòng không rối, trí không loạn.

4. Chữ “đủ” nuôi hậu vận, chữ “nhiều” dễ cạn về sau

Tổ tiên luôn nhìn xa hơn một đời người. Cái đủ hôm nay còn là nền cho ngày mai, cho con cháu về sau. Khi sống biết đủ, phúc được tích dần, hậu vận thường nhẹ nhàng hơn, ít sóng gió lớn.

Chữ “nhiều” nếu không đi kèm đức và tiết chế, rất dễ tiêu nhanh. Có những gia đình từng rất dư dả nhưng hậu vận lại lao đao, con cháu chật vật. Người xưa không gọi đó là ngẫu nhiên, mà là hệ quả của việc hưởng quá tay khi chưa kịp bồi phúc.

Bởi vậy, chữ “đủ” được xem như một cách để giữ phần cho tương lai. Không phải giữ tiền, mà giữ thế cân bằng giữa hưởng và tạo. Khi thế cân bằng còn, con đường phía sau vẫn còn lối.

Tổ tiên không dạy con cháu sống nghèo, cũng không cấm làm giàu. Điều người xưa nhấn mạnh là phải biết điểm dừng. Chữ “đủ” không làm con người kém đi, mà giúp cuộc sống vững hơn, lâu hơn và yên hơn. Càng sống lâu, càng trải nhiều, người ta mới thấm rằng: nhiều đến đâu cũng không bằng đủ đúng lúc.

VietBF@sưu tập

Nữ diễn viên trở thành tâm điểm bàn luận khi xuất hiện trong Gala Tết Nguyên đán 2026. Layout trang điểm của Địch Lệ Nhiệt Ba vấp ý kiến trái chiều.
Theo Sina, Địch Lệ Nhiệt Ba gây chú ý khi góp mặt trong Gala Tết Nguyên đán 2026 của đài CCTV ở Nghi Tân, Tứ Xuyên.. Cô hóa thân thành nàng tiên cá, nổi bật trong trang phục lộng lẫy cùng layout makeup cầu kỳ.

Thiết kế đính sequin giúp nữ diễn viên tôn hình thể cân đối, gợi cảm. Những hình ảnh của Địch Lệ Nhiệt Ba tại chương trình sau đó thu hút sự quan tâm từ công chúng. Không ít khán giả dành lời khen cho vẻ ngoài, sắc vóc của cô.


Địch Lệ Nhiệt Ba biểu diễn trong Gala Tết Nguyên đán 2026 của đài CCTV. Ảnh: Weibo.
Song bên cạnh đó, cũng không ít dân mạng nhận xét layout trang điểm của Địch Lệ Nhiệt Ba kém ấn tượng, không phù hợp với tổng thể outfit. Ở một số góc quay, khuôn mặt của nữ diễn viên có phần nhợt nhạt.

Chuyên gia trang điểm Vương Á Phi là người thực hiện makeup cho nữ diễn viên. Trên trang cá nhân, anh cũng chia sẻ hậu trường ghi lại quá trình hợp tác với Địch Lệ Nhiệt Ba trong sự kiện quan trọng. Chuyên gia tiết lộ nguồn cảm hứng chính của layout này đến từ nhân vật Tinh linh cá heo trong tiết mục múa dưới nước mang tên Lập Thượng Du. Không chỉ dừng lại ở yếu tố thẩm mỹ, phong cách trang điểm này còn truyền tải thông điệp về bảo vệ môi trường.

Chuyên gia sử dụng phấn mắt tông xanh ngọc trai để mô phỏng hiệu ứng mặt nước lấp lánh. Bên cạnh đó, Vương Á Phi đã dùng các chất liệu bắt sáng cao để tăng cường khả năng nổi bật trước ống kính khi chương trình ghi hình vào ban đêm.

Trước đó, Vương Á Phi và Địch Lệ Nhiệt Ba từng hợp tác nhiều lần.

Địch Lệ Nhiệt Ba sinh năm 1992, được mệnh danh là "mỹ nhân Tân Cương" với sắc vóc nổi bật. Cô tham gia các tác phẩm nổi tiếng như Tam sinh tam thế: Thập lý đào hoa, Người tình kim cương, Liệt hỏa như ca, Nghìn lẻ một đêm...

Nữ diễn có gương mặt sắc sảo với đôi mắt to tròn cùng sống mũi cao. Cộng thêm lợi thế vóc dáng đẹp, Địch Lệ Nhiệt Ba dễ dàng "cân" nhiều kiểu trang phục khác nhau. Cô được mệnh danh "nữ hoàng thảm đỏ" nhờ có nhiều khoảnh khắc ấn tượng trong các sự kiện thời trang, giải trí.

VietBF@ sưu tập

Có nhiều điều, nếu không tận mắt thấy, mình sẽ không tin nó từng tồn tại.
Đôi chân trong bức ảnh này là của một người phụ nữ Trung Quốc. Bà đã bị bó chân từ khi còn là một đứa trẻ. Không vì bệnh. Không vì tai nạn. Mà vì người ta nói vậy mới… đẹp.



Ngày xưa, ở Trung Quốc, con gái khoảng 5–6 tuổi đã bắt đầu bị bó chân. Các ngón chân bị bẻ cong xuống. Có khi xương bị làm gãy. Rồi người ta dùng vải quấn thật chặt, ngày này qua ngày khác, để bàn chân không lớn lên nữa.
Sau vài năm, bàn chân sẽ co lại, nhỏ bất thường. Biến dạng. Cong queo. Người ta gọi đó là “chân hoa sen”.
Càng nhỏ càng đẹp.
Càng nhỏ càng có giá.
Càng nhỏ càng dễ lấy chồng.
Nghe thì có vẻ nhẹ nhàng. Nhưng thực tế thì không nhẹ nhàng chút nào.
Đau. Đau suốt đời.
Nhiều phụ nữ không thể đi xa. Có người đi vài bước là phải dừng lại. Có người già rồi gần như không đi được nữa. Nhưng họ vẫn phải chịu, vì nếu không bó chân, họ có thể sẽ không lấy được chồng. Gia đình họ sẽ bị coi thường.
Có ai tự chị lấy đâu! Chỉ vì áp lực.
Áp lực từ gia đình.
Áp lực từ xã hội.
Áp lực từ cái gọi là “chuẩn mực”.
Tục này bắt đầu từ khoảng hơn 1.000 năm trước, thời nhà Tống. Lúc đầu chỉ có nhà giàu làm. Sau đó lan rộng ra khắp nơi. Nó tồn tại qua nhiều thế kỷ, từ đời này sang đời khác, đến mức người ta coi nó là chuyện bình thường.
Mãi đến đầu những năm 1900, khi xã hội bắt đầu thay đổi, người ta mới nhận ra nó tàn nhẫn thế nào. Năm 1912, chính quyền Trung Quốc chính thức cấm bó chân.
Nhưng cấm là một chuyện. Thay đổi là chuyện khác.
Ở nhiều vùng quê, người ta vẫn tiếp tục bó chân thêm vài chục năm nữa. Những người phụ nữ cuối cùng mang đôi chân bó vẫn còn sống cho tới đầu thế kỷ 21.
Họ là những nhân chứng sống của một thời mà sự đau đớn được coi là cái đẹp.
Ở Việt Nam, tục này hầu như không tồn tại. Người phụ nữ Việt Nam xưa phải làm ruộng, gánh hàng, đi chợ, nuôi con. Nếu bó chân, họ sẽ không thể sống được. Vì vậy, dù bị ảnh hưởng văn hóa Trung Hoa, người Việt không chấp nhận tục này như một chuẩn mực.
Đó là một điều may mắn.
Nhìn vào đôi chân trong bức ảnh, người ta không còn thấy vẻ đẹp nữa. Người ta chỉ thấy dấu vết của một thời mà xã hội có thể khiến con người tự hành hạ mình, chỉ để được chấp nhận.
Nó cũng nhắc mình một điều đơn giản:
Không phải cái gì tồn tại lâu đời cũng là đúng.
Và không phải cái gì được gọi là đẹp, cũng thực sự là đẹp.
Mọi thứ đều tương đối một thời...

VietBF@sưu tập

Ngày 9/2/2026, báo chí đồng loạt đưa tin Nghệ An tổ chức xây dựng Đền thờ bà Hoàng Thị Loan. Nhưng điều khiến dư luận không khỏi sững sờ không phải là một công trình tâm linh mới, mà là danh xưng được trịnh trọng treo trên băng rôn: “Quốc mẫu Hoàng Thị Loan.”

Từ sự ngạc nhiên ban đầu, người ta nhanh chóng chuyển sang choáng váng. Bởi đây không còn là một lỗi nhỏ trong nghi lễ hay mỹ từ, mà là một sự đổ vỡ nghiêm trọng về ngôn ngữ, lịch sử và tư duy – thứ bộc lộ tận gốc rễ trình độ văn hóa của bộ máy quyền lực.

“Nói phải củ cải cũng nghe”, nhưng khi nói sai ngay từ khái niệm căn bản, thì không còn là chuyện “lỡ lời”.

“Quốc mẫu” là ai, và sai ở đâu?
Trong truyền thống chính trị – văn hóa Hán–Việt, các danh xưng không phải muốn dùng sao cũng được:

– Quốc phụ: Cha của đất nước – thường gắn với vị vua hay người đứng đầu quốc gia.
– Quốc mẫu: Mẹ của đất nước – người vợ của Quốc phụ, tức Hoàng hậu.

Con cái của họ mới là hoàng tử, công chúa, thái tử…

Trong suốt nhiều thập niên, hệ thống tuyên truyền của Đảng CSVN luôn khẳng định Hồ Chí Minh là “Cha già dân tộc” – tức Quốc phụ – và đồng thời nhấn mạnh ông “hy sinh đời tư”, không vợ con.

Vậy thì, khi đột ngột phong bà Hoàng Thị Loan – thân mẫu Hồ Chí Minh – làm “Quốc mẫu”, câu hỏi logic lập tức hiện ra:
Quốc mẫu của ai?
Nếu Quốc phụ là Hồ Chí Minh, thì Quốc mẫu chỉ có thể là… vợ của Hồ Chí Minh.

Còn nếu bà Hoàng Thị Loan là mẹ của Quốc phụ, thì danh xưng đúng – theo chính hệ thống lễ nghi phong kiến mà nhà nước vẫn mượn dùng – phải là Thái mẫu hoặc Thánh mẫu, tuyệt đối không thể là Quốc mẫu.

Gọi mẹ là vợ, về mặt ngữ nghĩa, chẳng khác nào loạn luân trong tư duy.

Thần thánh hóa đến mức tự bắn vào chân
Sự việc này không phải ngẫu nhiên. Nó là hệ quả trực tiếp của quá trình thần thánh hóa lãnh tụ kéo dài hàng chục năm.

Ngay từ khi mới 58 tuổi, Hồ Chí Minh đã được tôn xưng là Cha già dân tộc thông qua các tác phẩm tự ca ngợi ký bút danh Trần Dân Tiên. Từ đó, một hệ thống ngôn ngữ tôn giáo – phong kiến được khoác lên một chế độ vô thần, tạo ra một thứ vương triều đỏ nửa mùa.

Khi cố đẩy sự sùng bái cá nhân lên tận đỉnh, những người tổ chức buổi lễ đã mất hoàn toàn khả năng kiểm soát ý nghĩa của chính ngôn từ mình dùng. Đó không chỉ là “dốt chữ”, mà là dốt tư duy.

“Dốt hay nói chữ” – câu này dường như được sinh ra để dành cho những tấm băng rôn kiểu ấy.


Chưa dừng lại ở đó, báo chí địa phương còn viết:
“Hôm nay, tròn 125 năm ngày thân mẫu Chủ tịch Hồ Chí Minh – bà Hoàng Thị Loan rời cõi vĩnh hằng.”

Cõi vĩnh hằng là nơi người đã mất đi đến. Nếu “rời” khỏi đó, thì bà đi đâu? Trở lại trần gian? Hiện hình tâm linh?

Một câu văn tưởng như trang trọng lại biến thành trò cười siêu hình, phơi bày sự lúng túng của nền báo chí “vâng lời” nhưng thiếu kiến thức tối thiểu về ngôn ngữ.

Sự im lặng của những người đứng đầu
Đáng sợ hơn cả không phải tấm băng rôn sai, mà là những gương mặt đứng nghiêm trang dưới nó.

Từ các Ủy viên Bộ Chính trị như Phan Đình Trạc, đến lãnh đạo tỉnh, tất cả đều vỗ tay, dâng hương, không một ai lên tiếng chỉnh lại một lỗi sơ đẳng.

Vấn đề đặt ra chỉ có hai khả năng:
– Không biết sai → một thảm họa giáo dục ở tầng lớp lãnh đạo.
– Biết sai nhưng không dám nói → một thảm họa đạo đức và dũng khí.

Cả hai khả năng đều đáng sợ như nhau.

“Thấy đúng không dám theo, thấy sai không dám tránh” – đó chính là chân dung của một bộ máy chỉ biết cúi đầu giữ ghế.


Sự kiện “Quốc mẫu Hoàng Thị Loan” là sản phẩm hoàn chỉnh của một nền giáo dục chỉ dạy học thuộc khẩu hiệu, không dạy tư duy phản biện. Khi lịch sử và ngôn ngữ bị bóp méo để phục vụ chính trị, thì kết quả tất yếu là một thế hệ cán bộ rỗng ruột, giỏi nghi lễ hơn tri thức, giỏi vỗ tay hơn suy nghĩ.

Trớ trêu thay, chính Hồ Chí Minh từng viết về việc chống chủ nghĩa cá nhân và sùng bái. Nhưng hôm nay, việc dựng đền đài, phong mẹ lãnh tụ thành “Quốc mẫu” giữa lúc dân nghèo còn khốn khó lại chính là đỉnh cao của chủ nghĩa cá nhân tập thể.


Đừng vội trách dân trí thấp. Nhìn buổi lễ ấy, người ta chỉ có thể thở dài: quan trí đang ở đâu?

Khi quyền lực không được kiểm soát bởi tri thức và liêm sỉ, nó sẽ sinh ra những quái thai văn hóa. Và khi ngôn từ bị làm nhục, thì lịch sử sớm muộn cũng sẽ quay lại làm nhục những kẻ đã bóp méo nó.

“Tham thì thâm, dốt mà hay nói chữ thì chỉ có lộ dốt.”
Câu chuyện “Quốc mẫu” không phải là chuyện tâm linh. Nó là bản cáo trạng về sự suy đồi của tư duy quyền lực trong một xã hội bị dẫn dắt bằng sùng bái thay vì hiểu biết.

Tổng thống Donald Trump hôm thứ Ba tuyên bố rằng chính quyền của ông sẽ tiến hành tước bỏ quốc tịch của những người nhập cư đã nhập tịch bị kết tội lừa đảo công dân Mỹ, báo hiệu sự mở rộng các nỗ lực tước quốc tịch ở cấp liên bang.

“Chúng tôi cũng sẽ tước bỏ quốc tịch của bất kỳ người nhập cư nào đến từ Somalia hoặc bất kỳ nơi nào khác bị kết tội lừa đảo công dân của chúng ta”, ông Trump nói trong bài phát biểu tại Câu lạc bộ Kinh tế Detroit.

Thông báo này được đưa ra sau khi Bộ Tư pháp công bố thành lập một bộ phận mới chuyên trách điều tra, truy tố và xử lý các vụ tước quốc tịch. Động thái này diễn ra sau khi một lực lượng đặc nhiệm về tước quốc tịch được thành lập vào năm 2018 trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump.

Theo Bộ Tư pháp, bộ phận mới này sẽ ưu tiên những cá nhân đã “có được quốc tịch một cách bất hợp pháp” hoặc che giấu “một sự thật quan trọng” trong quá trình nhập tịch. Các quan chức cho biết văn phòng này sẽ tập trung vào các vi phạm pháp luật nghiêm trọng, bao gồm các trường hợp liên quan đến khủng bố, tội ác chiến tranh, tội phạm tình dục và gian lận tài chính nghiêm trọng.

Tước quốc tịch — quá trình pháp lý thu hồi quốc tịch — được cho phép theo luật pháp Hoa Kỳ nếu quốc tịch được có được một cách bất hợp pháp thông qua gian lận hoặc khai báo sai sự thật.

Tòa án Tối cao đã phán quyết rằng quyền công dân không thể bị tước bỏ trừ khi nó được giành được một cách bất hợp pháp, thiết lập một tiêu chuẩn chứng cứ cao đòi hỏi "bằng chứng rõ ràng, không thể chối cãi và thuyết phục".

Trong lịch sử, việc tước quốc tịch rất hiếm khi xảy ra.

Trong nhiều thập kỷ sau phán quyết năm 1967 của Tòa án Tối cao, khi luật này giới hạn việc tước quốc tịch chỉ trong các trường hợp liên quan đến gian lận hoặc sai sót trong quá trình nhập tịch, chính phủ liên bang thường chỉ đệ trình khoảng một chục vụ tước quốc tịch mỗi năm.


Tốc độ đó bắt đầu thay đổi vào cuối những năm 2000.

Năm 2008, chính quyền Obama đã khởi động "Chiến dịch Janus", một chương trình sử dụng hồ sơ dấu vân tay kỹ thuật số để xác định những cá nhân bị ra lệnh trục xuất với một danh tính nhưng sau đó được nhập tịch với một danh tính khác.

Chính quyền Trump đã mở rộng những nỗ lực đó, xem xét hơn 700.000 hồ sơ nhập tịch và tăng số lượng vụ kiện được đệ trình lên tòa án liên bang.

Năm 2017, Bộ Tư pháp đã đệ trình 25 vụ tước quốc tịch, tiếp theo là 20 vụ khác trong nửa đầu năm 2018 - một sự gia tăng đáng kể so với các thập kỷ trước.

Vào tháng 1 năm 2018, các quan chức Bộ Tư pháp cho biết họ dự kiến ​​sẽ theo đuổi khoảng 1.600 vụ tước quốc tịch và có kế hoạch tuyển dụng thêm luật sư và nhân viên nhập cư để hỗ trợ sáng kiến ​​này.

Phần mới được công bố này chính thức hóa và có khả năng mở rộng cách tiếp cận đó. Một bản ghi nhớ gần đây của Bộ Tư pháp chỉ thị cho Vụ Dân sự phải “thúc đẩy các mục tiêu chính sách của chính quyền”, bao gồm cả việc “ưu tiên tước quốc tịch”.

Bản ghi nhớ nêu rõ 10 loại vụ việc ưu tiên, bao gồm những cá nhân có “nguy cơ đe dọa an ninh quốc gia”, tham gia vào “các hình thức gian lận tài chính khác nhau”, hoặc những trường hợp được coi là “đủ quan trọng để theo đuổi”.

Các học giả luật lưu ý rằng định nghĩa về gian lận trong bối cảnh nhập tịch theo truyền thống tập trung vào việc liệu người nộp đơn có cố ý trình bày sai hoặc che giấu các sự thật có thể ảnh hưởng đến kết quả đơn xin quốc tịch hay không.

Đã xuất hiện những câu hỏi về phạm vi áp dụng của các cách giải thích mới, đặc biệt nếu hành vi phạm tội sau khi nhập tịch không liên quan đến lịch sử nhập cư trở thành cơ sở để xem xét lại.

Chính quyền cũng nhấn mạnh gian lận tài chính là một lĩnh vực ưu tiên. Bản ghi nhớ của Bộ Tư pháp đề cập cụ thể đến gian lận Medicaid và Medicare, cũng như gian lận cho vay. Mặc dù các tội phạm tài chính nghiêm trọng có thể dẫn đến truy tố hình sự, các chuyên gia pháp lý vẫn tranh luận liệu những hành vi phạm tội như vậy — nếu không liên quan đến những khai báo sai sự thật trong quá trình nhập tịch — có đáp ứng tiêu chuẩn hiến pháp cần thiết để tước bỏ quyền công dân hay không.

Ông Trump đã công khai khẳng định sự ủng hộ của mình đối với việc thực thi pháp luật mạnh tay. Trong một bài đăng gần đây trên Truth Social, ông cam kết sẽ "tước quốc tịch những người nhập cư gây nguy hại đến sự bình yên trong nước".

Bối cảnh lịch sử rộng lớn hơn càng làm tăng thêm sức nặng cho cuộc tranh luận. Vào đầu thế kỷ 20, việc tước quốc tịch đôi khi được sử dụng để chống lại những người bất đồng chính kiến ​​chính trị theo các điều khoản yêu cầu "phẩm chất đạo đức tốt" và sự gắn bó với các nguyên tắc hiến pháp.

Kỷ nguyên đó kết thúc sau các phán quyết của Tòa án Tối cao vào những năm 1940 và 1960 đã hạn chế thông lệ này, thiết lập các biện pháp bảo vệ hiến pháp nghiêm ngặt cho công dân nhập tịch.

Văn phòng mới của Bộ Tư pháp dự kiến ​​sẽ bắt đầu xem xét các vụ việc ngay lập tức. Bất kỳ hành động tước quốc tịch nào cũng phải được tiến hành thông qua tòa án liên bang, nơi các thẩm phán sẽ đánh giá xem chính phủ có đáp ứng tiêu chuẩn hiến pháp hay không.

Tổng Bí thư Tô Lâm vừa nêu yêu cầu: rút ngắn thời gian di chuyển từ trung tâm Sài Gòn đến phi trường Long Thành (và ngược lại) từ hai tiếng xuống còn 30 phút, nếu không thì “sẽ chẳng có ai dùng phi trường này”. Nghe như một mệnh lệnh về hạ tầng, nhưng thực chất là một câu truy vấn về hiệu quả của siêu dự án 16 tỷ USD: xây sân bay để làm gì nếu đường tới sân bay vẫn là một cuộc hành xác? “Có bột mới gột nên hồ” — sân bay dù rộng năm ngàn héc-ta, nhà ga dù bóng loáng, mà lối vào vẫn tắc nghẽn thì bột nhiều mấy cũng khó thành hồ.


50km trong 30 phút: con số đẹp trên giấy, “bất khả thi” ngoài đường
Blogger Lợi Phan Mai chỉ ra cái nghịch lý nằm ngay trong phép tính sơ đẳng: từ Công Trường Mê Linh (quận 1) đến Long Thành xấp xỉ 50km. Đi 30 phút nghĩa là tốc độ trung bình khoảng 100km/h. Nhưng đời không phải đường thẳng và xe không phải viên đạn. Nếu trừ 10 phút cho tăng tốc, giảm tốc, và đoạn nội đô phải “bò” qua đèn đỏ, vòng xoay, kẹt xe, thì phần cao tốc phải duy trì khoảng 150km/h — con số gần như không tưởng với hạ tầng và văn hóa giao thông hiện nay. Cao tốc hiện đại nhất cũng chỉ cho tối đa 120km/h. Nói cách khác, mục tiêu 30 phút gần như không thể nếu chỉ dựa vào xe cá nhân hay xe khách. “Dục tốc bất đạt” — muốn nhanh quá mức, cuối cùng lại thành chậm và rủi ro.


Long Thành: giấc mơ đã ấp ủ gần 30 năm
Ý tưởng Long Thành được nêu ra từ 1997, đến 2005 bắt đầu triển khai thành dự án, năm 2020 phê duyệt vốn khoảng 16 tỷ USD, và khởi công 2021. Khi ấy, viễn cảnh được vẽ rất đẹp: sân bay sẽ tham gia vận chuyển khoảng 5 triệu tấn hàng hóa và 100 triệu hành khách mỗi năm, trở thành “trung tâm hàng không lớn” của khu vực. Nhưng “đường xa mới biết ngựa hay” — nhiều người đã nghi ngờ bức tranh toàn màu hồng đó, vì sân bay quốc tế không chỉ cần đường băng, mà cần cả mạng lưới kết nối như mạch máu nuôi cơ thể.

Những lời can gián từng bị bỏ ngoài tai, nay thành vấn nạn nhãn tiền
Ngày trước, không ít chuyên gia từng đề nghị gạt bỏ Long Thành để mở rộng Tân Sơn Nhất: tiết giảm chi phí, nhanh giải quyết quá tải, hạn chế xáo trộn sinh kế do thu hồi đất, và đặc biệt tránh rủi ro “sân bay to nhưng đường nhỏ”. Nhưng như nhiều dự án khác, các cảnh báo bị xem nhẹ. Giờ đây, những rủi ro ấy không còn là giả định mà là bài toán ngay trước mắt. “Nước đến chân mới nhảy” — đáng tiếc, nhảy muộn thì chân đã ướt, mà đôi khi còn bị dòng nước cuốn mất nhịp.

“Tử huyệt” mang tên kết nối: sân bay không sống nổi nếu đường không mở
Điều khó hiểu là suốt ba thập niên bàn thảo, thẩm định, phê duyệt, dường như vẫn thiếu một câu hỏi gốc: hệ thống giao thông kết nối Long Thành với Tân Sơn Nhất và các đô thị lân cận ở đâu? Hạ tuần Tháng Sáu năm ngoái, chính lãnh đạo ACV từng phác họa viễn cảnh đáng lo: nếu kết nối không đồng bộ, khai thác sẽ khó khăn; sân bay quốc tế còn phải tính đến trung chuyển. Nếu hành khách bay tới Long Thành nhưng cần quá cảnh ở Tân Sơn Nhất mà mất đến năm tiếng di chuyển giữa hai sân bay, thì không ai muốn đặt vé, hãng hàng không không đủ sản lượng để mở đường bay. Nói thẳng: một sân bay có thể đẹp như cung điện, nhưng nếu hành khách phải vượt “mê cung” công trình dang dở để đến nơi, họ sẽ chọn phương án ít rủi ro nhất — và đó thường là Tân Sơn Nhất. “Chim khôn chọn cành mà đậu” — người đi máy bay cũng khôn theo cách của họ: chọn nơi chắc chắn kịp giờ, ít bất trắc.

Metro “nghiên cứu ngay”: cái ngay của giấy tờ, cái lâu của thực tế
Tháng Tám 2025, Văn Phòng Chính Phủ thông báo Thủ tướng giao TP.HCM và Đồng Nai “phối hợp nghiên cứu ngay” đường tàu điện ngầm kết nối Long Thành – Tân Sơn Nhất. Nhưng ai cũng biết, metro là thứ không thể đo bằng tháng; “nghiên cứu” rồi làm thường tính bằng thập niên. Trong khi đó, kế hoạch thử nghiệm, chuyến bay trải nghiệm, rồi mục tiêu đón khách… đều chạy theo lịch trình. Đây chính là điểm nghịch: thời gian của công trình giao thông không đi cùng nhịp với thời gian của kỳ vọng chính trị. “Nói thì dễ, làm thì khó” — nhất là làm hạ tầng trong một mê trận thủ tục, vốn, giải phóng mặt bằng và năng lực thực thi.

Chưa xong đã lộ chuyện: tham nhũng bồi thường, tái định cư và những vết nứt niềm tin
Long Thành chưa hoàn thành, nhưng đã có các vụ án bị khởi tố liên quan tham nhũng tiền bồi thường, suất tái định cư của viên chức địa phương, cũng như quy trình đầu tư, sử dụng vốn. Khi người dân nghe “16 tỷ USD”, họ không chỉ hỏi sân bay to cỡ nào, mà hỏi: tiền ấy có ra được năng lực thật hay chỉ tạo thêm nợ? Và nếu cuối cùng “không… thành gì cả”, ai chịu trách nhiệm? “Làm quan thì phải thương dân” — thương dân không phải bằng câu nói sốt ruột trên truyền hình, mà bằng cơ chế chịu trách nhiệm rõ ràng, bằng tiến độ thật, và bằng con đường thật.


“30 phút” là mục tiêu đúng, nhưng không thể là khẩu hiệu
Yêu cầu 30 phút xét về logic quản trị là hợp lý: muốn sân bay sống, phải làm cho người ta tới được sân bay nhanh, chắc, an toàn. Nhưng nếu biến nó thành khẩu hiệu, người dân sẽ nghe quen theo kiểu “thước kẻ và niềm tin”. Hai tiếng kẹt xe không phải do dân “không ủng hộ Long Thành”, mà do họ còn muốn sống, muốn kịp giờ bay, muốn khỏi biến mỗi chuyến đi thành một cuộc tra tấn. Cũng như câu “từ Thủ Dầu Một về trung tâm không quá 30 phút” — đẹp trên giấy, nhưng thành phố giờ cao điểm tự khóa mình lại. Người dân chọn phương án ít rủi ro nhất, vì trong một hệ thống mà rủi ro luôn được mặc định, ai cũng phải tự lo lấy thân. “Thà chắc còn hơn hay” — một chuyến bay có thể trễ, nhưng kẹt xe là thứ có thể làm lỡ cả đời.

Muốn Long Thành thành “Changi Việt Nam”, phải bắt đầu từ con đường đến cửa sân bay
Nếu Long Thành được kỳ vọng cạnh tranh với Changi hay Suvarnabhumi, thì phải nhớ một điều giản dị: sân bay không phải tòa nhà; sân bay là một hệ sinh thái. Hệ sinh thái ấy sống bằng kết nối, bằng trung chuyển, bằng nhịp đi của hành khách và logistics, bằng niềm tin rằng “ra khỏi nhà là đến kịp”. 30 phút không phải không thể, nhưng không thể chỉ bằng xe đường bộ trong điều kiện hiện nay; nó đòi hỏi quy hoạch liên vùng, đường sắt đô thị/đường sắt tốc độ cao, tổ chức giao thông thông minh, và quan trọng nhất là kỷ luật thực thi. “Muốn giàu thì phải làm đường” — nhưng làm đường không phải để treo khẩu hiệu, mà để người dân đi được, doanh nghiệp chạy được, và sân bay… có khách thật.

WASHINGTON, D.C.

Tổng Thống Donald Trump cho biết Hội Đồng Hòa Bình do ông đứng ra thành lập hồi tháng Giêng 2026 được một số quốc gia hứa hẹn sẽ đóng góp 5 tỷ USD để giúp tái thiết Gaza, theo ông này cho biết như vậy trên Truth Social hôm thứ Hai, 16 tháng Hai.

Tuy nhiên, ông Trump không cho biết cụ thể nước nào đã đồng ý đóng góp vô.

Một thanh niên Palestine đang mót những vật dụng có thể xài được tại một bãi rác ở thành phố Gaza, dải Gaza, ngày 16/2. (Ảnh minh họa)
"Mới hôm tháng trước, 20 thành viên sáng lập nổi bật cùng với tôi chính thức thành lập cơ quan này tại Davos, Thụy Sĩ, để đưa ra một tầm nhìn táo bạo cho người dân ở Gaza, và tiếp nữa, cuối cùng, vượt xa vấn đề của Gaza: hòa bình thế giới!", ông Trump đã viết trên mạng xã hội hôm Chủ hhật.

"Vào ngày 19 tháng Hai năm 2026, tôi một lần nữa sẽ cùng các thành viên Hội Đồng Hòa Bình có mặt Viện Hòa Bình Donald J. Trump ở Washington, nơi mà chúng tôi sẽ thông báo rằng các quốc gia thành viên đã cam kết hơn 5 tỷ USD cho các nỗ lực tái thiết và hỗ trợ nhân đạo ở Gaza, và đã cam kết cho triển khai hàng ngàn nhân sự cho lực lượng ổn định quốc tế và cảnh sát địa phương để duy trì an ninh và hòa bình cho người dân Gaza", ông Trump viết.

Hơn 20 nước đã chấp nhận lời mời của ông Trump tham gia vào Hội Đồng Hòa Bình của ông, bao gồm các nước ở Trung Đông như Israel, Qatar, Saudi Arabia, Thổ Nhĩ Kỳ, và Ai Cập. Đáng chú ý hơn, không có quốc gia đồng minh lớn nào của Mỹ ở Châu Âu tham gia cả.

"Hội Đồng Hòa Bình sẽ chứng tỏ là cơ quan quốc tế có tầm ảnh hưởng quan trọng nhất lịch sử, và tôi rất vinh dự được làm chủ tịch", ông Trump viết tiếp.

Việc cho tái thiết Gaza dự kiến sẽ mất đi nhiều năm và có thể tiêu tốn đến 70 tỷ USD, theo một sự đánh giá về mức độ thiệt hại và nhu cầu do Liên Hiệpp Quốc, Liên Âu, và Ngân Hàng Thế Giới cho thực hiện hồi năm ngoái.

Trong lễ ký kết Hội Đồng Hòa Bình vào tháng trước tại Thụy Sĩ, ông Jared Kushner, con rể ông Trump, người giúp đàm phán lệnh ngừng bắn giữa Israel và Hamas, có tiết lộ ra một số kế hoạch cho tái thiết Gaza.

Quy hoạch tổng quát do ông Kushner đưa ra bao gồm hàng trăm tòa nhà chọc trời, các thành phố mới và một khu du lịch ven biển. Ông Kushner cho biết, việc xây dựng các dự án sẽ mất từ hai hoặc ba năm và cần có nguồn vốn đầu tư ít nhất là 25 tỷ USD, nhưng ông cho biết trọng tâm chính trong vài tháng sắp tới sẽ là gửi viện trợ nhân đạo đến Gaza.

MADERA COUNTY, California

Năm kẻ bị tình nghi ăn cắp xe, bị cảnh sát rượt đuổi theo, bị tai nạn giao thông, làm cho 4 tên bị chết tại chổ và một tên khác phải nhập viện cấp cứu rạng sáng hôm Chủ nhật, 15 tháng Hai, tại Madera County, California.

Theo đài ABC 30, hôm thứ Hai, 16 tháng Hai, các cảnh sát viên được gọi đến khu giao lộ đường El Vado và đường 18 1/2 ngay sau 1 giờ sáng hôm Chủ nhật do có tin báo một nhóm người đang ra tay ăn cắp xe.

(Minh họa)
Khi giới công lực chạy đến nơi, một chiếc xe trùng với sự mô tả của người gọi báo rời khỏi hiện trường với tốc độ cao.

Cảnh sát cho truy đuổi chiếc xe cho đến khi tài xế mất tay lái và đâm xe gần giao lộ đường 17 và Highway 99.

Cảnh sát không cho biết rõ chi tiết về tai nạn giao thông đã xảy ra như thế nào.

Bốn trong số 5 tên nghi can đã chết tại chỗ. Tên còn lại được trực thăng đưa vào bệnh viện trong tình trạng nguy kịch.

Văn Phòng Sở Cảnh Sát Madera County xác nhận các tên nghi can trong vụ truy đuổi này có độ tuổi từ 13 đến 25, và danh tính của chúng đã được ABC 30 cho công bố ra như sau:
- Tài xế 25 tuổi Juan Perez Quezada
- David Daza Perez, 15 tuổi
- Benito Mendoza, 15 tuổi
- Stephen Rodriquez, 13 tuổi
Còn tên nghi phạm được trực thăng chở đi cấp cứu chưa biết tên.

Cảnh Sát Tiểu Bang (CHP) đang tiến hành điều tra sự việc, trong khi Sở Cảnh Sát Madera County tiếp tục điều tra vụ ăn cắp xe.

Madera County là quận hạt miền Trung California, cách Orange County khoảng gần 5 tiếng lái xe về phía Bắc.

** Tham khảo thêm tin này ở đây:
- https://abc30.com/post/4-killed-car-...fied/18612745/

Người xưa quan niệm rằng để khởi đầu năm mới thuận lợi, bình an và nhiều may mắn, chúng ta không nên làm một số việc được xem là "không lành".

Mỗi dịp năm mới, bên cạnh không khí sum họp và những lời chúc tốt lành, nhiều gia đình vẫn truyền tai nhau những dặn dò quen thuộc từ người xưa về việc nên làm và nên tránh. Những quan niệm này không chỉ phản ánh niềm tin vào may rủi, mà còn là cách gửi gắm mong muốn một khởi đầu suôn sẻ, thuận hòa.

Trong số đó, lời nhắc của người xưa “3 không làm, 2 không ăn” được xem như kinh nghiệm dân gian giản dị, hướng con người đến lối ứng xử tích cực để đón tài lộc và hạn chế điều không may trong những ngày đầu năm.

3 điều nên tránh làm trong ngày đầu năm

1. Không nói lời xui rủi

Dân gian quan niệm ngày đầu năm là lúc chia tay điều cũ và đón điều mới, vì vậy mọi người thường dành cho nhau những lời chúc tốt đẹp thay cho lời tiêu cực. Việc nhắc đến những từ ngữ mang ý nghĩa không may được xem là điều nên tránh để giữ không khí vui vẻ và thuận hòa.

2. Không cãi vã hay xung đột

Theo quan niệm “hòa thuận sinh tài”, việc tranh cãi hay to tiếng trong ngày đầu năm không chỉ làm mất đi bầu không khí vui vẻ mà còn bị xem là dấu hiệu không thuận cho sự khởi đầu của cả năm. Bởi thời khắc này thường được coi là nền tảng tinh thần cho những tháng ngày tiếp theo, nên mọi hành vi tiêu cực đều được hạn chế nhằm giữ sự êm ấm trong gia đình.

Không chỉ dừng ở yếu tố tín ngưỡng, việc tránh xung đột trong những ngày đầu năm còn góp phần củng cố sự gắn kết giữa các thành viên, tạo tâm lý tích cực và cảm giác khởi đầu suôn sẻ. Trong bối cảnh đời sống hiện đại nhiều áp lực, thông điệp này vẫn giữ giá trị nhất định khi khuyến khích con người tôn trọng, chia sẻ và duy trì bầu không khí đoàn kết trong gia đình - yếu tố nền tảng cho sự ổn định và phát triển lâu dài.

3. Không làm vỡ đồ đạc

Theo quan niệm dân gian, việc làm rơi vỡ bát đĩa hay các vật dụng trong ngày đầu năm thường bị xem là dấu hiệu không thuận lợi, bởi thời điểm này tượng trưng cho sự trọn vẹn và an lành. Những sự cố đổ vỡ vì thế dễ được liên hệ với điềm báo thiếu suôn sẻ trong năm mới. Do đó, nhiều người có xu hướng cẩn trọng hơn trong sinh hoạt, không chỉ để tránh rủi ro theo quan niệm truyền thống mà còn nhằm giữ không khí khởi đầu năm mới được nhẹ nhàng, êm ấm.
2 món ăn được khuyên tránh trong dịp năm mới

1. Không ăn các món bị xem là “xui xẻo”

Tùy từng vùng miền, danh sách món kiêng kỵ vào dịp năm mới sẽ khác nhau, thế nhưng nhiều nơi đều tránh ăn mực hoặc thịt chó vào ngày đầu năm vì quan niệm chúng gắn với vận rủi. Theo đó, thịt chó vốn được xem là món “giải đen”, vì vậy việc ăn vào đầu năm bị cho là không phù hợp; còn mực gắn với liên tưởng “đen như mực”, nên thường không xuất hiện trong bữa cơm đầu năm.

Ngoài ra, một số nơi cũng kiêng thịt vịt, tôm, cá mè, mắm tôm, chuối hoặc sầu riêng. Những kiêng kỵ này chủ yếu xuất phát từ cách diễn giải biểu tượng trong dân gian: vịt bị liên tưởng đến sự chậm chạp, tôm gắn với hình ảnh đi giật lùi, mắm tôm có mùi nặng được cho là không mang lại khởi đầu thuận lợi. Ở một số vùng, hột vịt lộn vốn được dùng như món “đổi vận” khi gặp điều không may, vì vậy cũng thường không xuất hiện trong thực đơn ngày đầu năm.

Dù mang màu sắc tín ngưỡng, những quan niệm này phản ánh mong muốn chung về một khởi đầu thuận lợi và tâm lý hướng tới sự hanh thông, đủ đầy trong năm mới.
Người xưa dặn: Năm mới không làm 2 việc, không ăn 2 thứ” để tránh hao tài tán lộc - Ảnh 2.

2. Không ăn cháo trắng

Cháo loãng được xem là biểu tượng của sự thiếu thốn, trái với mong muốn sung túc đầu năm. Ngoài ra, trong dân gian cháo còn gắn với nghi lễ cúng cô hồn, nên việc dùng món này trong ngày đầu năm bị cho là không phù hợp.

Dù mang yếu tố tín ngưỡng, điều kiêng kỵ này cũng thể hiện khát vọng chung về một năm đủ đầy.

Trong bối cảnh xã hội hiện đại, việc tiếp nhận các phong tục này theo tinh thần chọn lọc - tôn trọng truyền thống nhưng linh hoạt trong thực hành - sẽ giúp gìn giữ bản sắc văn hóa mà vẫn phù hợp với nhịp sống mới.

Theo như dư luận mới đây lại không khỏi xôn xao về kết quả kiểm tra mắt của người đàn ông đau mắt suốt nhiều năm khiến các bác sĩ không khỏi kinh ngạc khi phát hiện một đầu bút bi dài 2,5 cm mắc sâu trong hốc mắt, thậm chí còn dài hơn cả đường kính nhãn cầu. Sau khi trao đổi với bác sĩ, ông được chỉ định phẫu thuật thăm dò hốc mắt dưới hình thức gây mê toàn thân.

Một người đàn ông 46 tuổi ở Thâm Quyến (Quảng Đông, Trung Quốc) gần đây nhập viện vì đau mắt dữ dội và chảy mủ. Kết quả kiểm tra khiến các bác sĩ không khỏi kinh ngạc khi phát hiện một đầu bút bi dài 2,5 cm mắc sâu trong hốc mắt, thậm chí còn dài hơn cả đường kính nhãn cầu.
Theo truyền thông địa phương, bệnh nhân họ Phương cho biết gần đây vùng mắt trái của ông sưng to, đau nhức và xuất hiện mủ. Sau khi trao đổi với bác sĩ, ông được chỉ định phẫu thuật thăm dò hốc mắt dưới hình thức gây mê toàn thân.

Trong ca mổ, ê-kíp phẫu thuật phát hiện một vật thể hình trụ màu trắng, bị mô sẹo và tổ chức hạt tăng sinh bao phủ rất chặt. Khi gắp ra và làm sạch, bác sĩ kinh ngạc nhận ra đó là đầu của một cây bút bi, dài khoảng 2,5 cm.

Sau khi tỉnh lại, ông Phương mới nhớ ra vụ xô xát cách đây 27 năm, khi ông khoảng 18-19 tuổi. Trong lúc tranh cãi, đối phương đã dùng bút bi đâm thẳng vào mắt ông. Ông được đưa đi bệnh viện, được làm sạch vết thương và khâu ba mũi, sau đó bác sĩ kết luận không còn dị vật và thị lực vẫn bình thường.
Khoảng ba năm sau sự cố, vị trí bị thương từng nổi một u nhỏ, nhưng không gây đau nên ông không để tâm. Dù từng chụp CT, kết quả lúc đó cũng không phát hiện vật lạ. Mãi đến gần đây, khi khối u sưng to, đỏ và đau dữ dội, ông mới quay lại bệnh viện, và sự thật gây sốc mới được phát hiện.

Các bác sĩ cho biết, đầu bút bi đã bị mô cơ bao bọc hoàn toàn, khiến nó "ẩn mình" suốt gần ba thập kỷ mà không gây triệu chứng nghiêm trọng. Rất may, ca phẫu thuật diễn ra thuận lợi, và bệnh nhân hiện hồi phục tốt sau mổ.

Bác sĩ điều trị khuyến cáo, những người từng bị chấn thương vùng mắt dù vết thương đã lành, vẫn cần theo dõi lâu dài. Nếu xuất hiện sưng đau, u cục, mủ, hoặc giảm thị lực không rõ nguyên nhân, nên đi khám sớm và kết hợp nhiều phương pháp chẩn đoán hình ảnh (như CT, MRI) để tránh bỏ sót dị vật, gây biến chứng nguy hiểm.

Theo như nhà tiên tri nổi tiếng thế giới là Athos Salomé – người được mệnh danh là “Nostradamus sống” mới đây cho rằng năm 2026 sẽ đánh dấu “khởi đầu của một kỷ nguyên công nghệ mới”. Dự đoán đầu tiên của Salomé là sự xuất hiện của một trung tâm AI mới ở châu Á, giúp giảm sự phụ thuộc vào các nhà cung cấp Bắc Mỹ.

Athos Salomé, 38 tuổi, nhà huyền học người Brazil, nổi tiếng khi được so sánh với nhà chiêm tinh học Pháp quá cố Nostradamus. Ông tuyên bố từng đưa ra nhiều dự đoán chính xác, bao gồm cái chết của Nữ hoàng Elizabeth II và đại dịch COVID-19.

Gần đây, Salomé tiếp tục công bố loạt tiên đoán mới về năm 2026. Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) đang phát triển nhanh chóng và liên tục xuất hiện trên các mặt báo toàn cầu, Salomé chia sẻ bảy dự đoán quan trọng về tương lai của công nghệ này.

Trung tâm AI mới tại châu Á

Dự đoán đầu tiên của Salomé là sự xuất hiện của một trung tâm AI mới ở châu Á, giúp giảm sự phụ thuộc vào các nhà cung cấp Bắc Mỹ.

Ông cho biết: “Việc hình thành một cụm công nghệ trị giá hàng tỷ USD tại Đài Loan (Trung Quốc) đánh dấu sự khởi đầu của một chu kỳ sản xuất mới trong khu vực. Khoản đầu tư này thu hút sự quan tâm từ Hàn Quốc, Singapore và các quỹ vùng Vịnh. Họ đang thiết lập mạng lưới công nghệ điện toán tiên tiến riêng".

“Sự phụ thuộc vào nhà cung cấp Bắc Mỹ bắt đầu suy giảm, tác động trực tiếp đến dòng chảy phần cứng toàn cầu và khả năng huấn luyện các mô hình hiệu suất cao".

Giảm chi phí

Dòng chip Instinct MI400 của AMD, dự kiến ra mắt năm 2026, được xem là thế hệ AI tăng tốc mới. Theo Salomé, sản phẩm này có thể làm thay đổi cục diện thị trường.

Ông dự đoán MI400 sẽ thách thức vị thế dẫn đầu của NVIDIA – công ty hiện đang thống lĩnh lĩnh vực điện toán AI, đồng thời là đơn vị phát minh GPU và thúc đẩy nhiều tiến bộ trong AI, điện toán hiệu năng cao, game, thiết kế sáng tạo, xe tự hành và robot.

Salomé nhận định: “Sự xuất hiện của MI400 thách thức vai trò dẫn đầu của Nvidia. Sự chuyển dịch dự kiến giữa các nhà cung cấp đám mây lớn có thể giúp giảm khoảng 40% chi phí huấn luyện. Điều này cho phép sử dụng các mô hình mạnh hơn, đơn giản hóa quy trình làm việc và đẩy nhanh việc áp dụng hệ thống tự động trong tổ chức".

AI trở thành hạ tầng thiết yếu

Salomé cho rằng đầu tư toàn cầu vào AI hiện đã vượt mọi lĩnh vực công nghệ khác.

Ông nói: “Dự báo con số này có thể vượt 1.000 tỷ USD vào năm 2028. Để đảm bảo ổn định, các quốc gia đang kết nối trung tâm dữ liệu với nguồn điện hạt nhân, hydro và năng lượng mặt trời".

Ông dự đoán đến năm 2026, phần lớn chi tiêu cho điện toán đám mây của doanh nghiệp sẽ dành cho ứng dụng AI.

Thay đổi nội bộ trong tổ chức

AI đã tạo ra nhiều biến chuyển trong lực lượng lao động và không phải ai cũng đồng tình, do lo ngại mất việc.

Salomé dự báo các tổ chức sẽ tiếp tục tái cấu trúc, cắt giảm thêm các vị trí vận hành.

Ông nói: “Các tác nhân độc lập đảm nhiệm công việc thường nhật. Chỉ số hiệu suất nội bộ chuyển từ số lượng khách hàng phục vụ sang khối lượng tác vụ tự động hóa. Điều này tác động trực tiếp đến hiệu quả".

“Doanh nghiệp sẽ loại bỏ vai trò vận hành và thiết kế lại quy trình hành chính", ông nói thêm.

Edge AI lên ngôi

Salomé cho rằng đến năm 2026, “Edge AI” sẽ thống trị thị trường.

Edge AI là việc triển khai AI trực tiếp trên các thiết bị vật lý, xử lý dữ liệu ngay tại nơi phát sinh thay vì phụ thuộc vào trung tâm dữ liệu đám mây.

Ông nhận định: “Thiết bị tích hợp NPU sẽ xử lý những mô hình nhỏ ngay tại chỗ. AI hoạt động độc lập hơn với đám mây. Tương tác trở nên kín đáo và liên tục. Đến năm 2026, xu hướng này sẽ chiếm lĩnh phân khúc tầm trung và cao cấp".

Bước tiến của Trung Quốc

Salomé tin rằng Trung Quốc sẽ đạt bước tiến lớn trong phát triển AI.

Ông nói: “Hai trung tâm nghiên cứu tại Trung Quốc đang chuẩn bị vươn lên toàn cầu với các đổi mới đột phá. Điều này ảnh hưởng đến cán cân quyền lực giữa Mỹ, Trung Quốc và châu Âu. Phản ứng của châu Âu có thể đến từ các liên minh đầu tư lớn".

Ông cũng đề cập đến luật SB 53 (Đạo luật Minh bạch trong AI tiên tiến) được Thống đốc California Gavin Newsom ký ban hành vào tháng 9, yêu cầu tăng cường minh bạch và an toàn đối với các mô hình AI tiên tiến.

Salomé dự đoán luật này sẽ mở đường cho các cuộc điều tra liên bang, đánh dấu giai đoạn giám sát nghiêm ngặt hơn cho trí tuệ nhân tạo. Ông cho rằng mô hình kết hợp giữa nguồn mở và giải pháp độc quyền sẽ trở thành tiêu chuẩn, trong đó giải pháp nguồn mở nổi bật nhờ chi phí thấp, còn công nghệ độc quyền vẫn quan trọng trong các lĩnh vực như năng lượng và quốc phòng.

Tác động tới thị trường lao động

Cuối cùng, Salomé cho rằng AI sẽ tiếp tục làm thay đổi cách vận hành của lực lượng lao động.

Ông nói: “Sự tiến bộ của các tác nhân tự động kích hoạt tái cấu trúc nội bộ. Các vị trí mới xuất hiện liên quan đến thiết kế và quản lý hệ thống thông minh. Công việc lặp lại ngày càng mất đi giá trị. Khả năng thích ứng nhanh sẽ quyết định ai còn giữ được lợi thế cạnh tranh".

Salomé kết luận: “Siêu cụm công nghệ, quy định pháp lý, điện toán biên, tác nhân tự động và căng thẳng địa chính trị đang cùng nhau định hình lĩnh vực này. Sự cộng hưởng đó báo hiệu sự khởi đầu của một kỷ nguyên công nghệ mới vào năm 2026".

Đêm giao thừa trên sóng truyền hình quốc gia Trung Quốc, giữa tiếng trống hội và ánh đèn sân khấu rực rỡ, người xem bỗng thấy những cú lộn ngược trên không, những động tác vung côn nhị khúc, những pha ra đòn – né đòn mượt đến lạnh gáy. Nhưng điều khiến khán giả “há hốc” kẻ biểu diễn… không hẳn là người.

Những robot hình người của Unitree Robotics đã bước ra, đá, xoay, bật nhảy, “đấu” cùng các võ sinh nhí, tạo nên một thứ vũ đạo kung-fu vừa vui vừa rợn: vui vì quá lạ, rợn vì quá thật. Người ta nhìn mà ngỡ như đang xem một cảnh phim tương lai—chỉ khác là tương lai ấy vừa ghé qua ngay trong đêm Tết.



Nếu năm ngoái, robot của Unitree từng gây xôn xao với những động tác còn hơi “đều đều”, bước chân còn có phần lúng túng, thì năm nay, màn trình diễn được mô tả như một cú nhảy vọt. Độ linh hoạt, sự uyển chuyển, khả năng giữ thăng bằng và đặc biệt là khả năng tự xử lý khi gặp lỗi (fault recovery) cho thấy thứ đang tiến hóa là cả một hệ sinh thái thuật toán – cảm biến – điều khiển.

Trên sân khấu, chúng đá và lộn như thể có gân cốt; chúng xoay người như thể có nhịp thở. Cái “thần” của chuyển động khiến người xem hiểu rằng: robot không còn là tượng máy biết đi. Nó đang học cách thích nghi.

Không chỉ Unitree: Cả gala là một cuộc “diễu binh” công nghệ

Gala Mùa Xuân của CCTV – chương trình truyền hình được ví như “Super Bowl” của Trung Quốc – vốn là sân khấu nơi người ta phô diễn bản sắc, niềm tin, và cả tham vọng. Năm nay, tham vọng ấy mang hình dáng kim loại.

Nhiều công ty robot lớn giành được “khung giờ vàng”:

MagicLab đưa robot hình người lên nhảy múa trong tiết mục ca nhạc với thông điệp “We are made in China”, đặt tên đầy dụng ý: “Intelligent Manufacturing Future” – Tương lai sản xuất thông minh. Robot chó của họ còn mặc… đồ gấu trúc, vừa dễ thương vừa như một cú nháy mắt tuyên truyền: công nghệ cũng có thể “quốc dân”, cũng có thể đại chúng.

Noetix Robotics thì khoe thế mạnh theo hướng khác: robot được làm giống người thật đến mức một nữ diễn viên “mang” lên sân khấu… phiên bản android của chính mình trong một tiểu phẩm hài. Còn Galbot trình diễn kiểu “đời thường hóa” robot: bẻ óc chó, xiên xúc xích, gấp quần áo—những việc nhỏ nhưng là giấc mơ lớn của tự động hóa.

Không chỉ robot cơ khí, trí tuệ nhân tạo cũng có “đất diễn”. Nền tảng Doubao của ByteDance – một nhà tài trợ chương trình – phát lì xì (hongbao) dạng tiền ảo cho người dùng ứng dụng chatbot trong suốt buổi phát sóng. Trên sân khấu, có lúc nghệ sĩ hài còn hỏi ý kiến AI, biến chatbot thành một “nhân vật” tương tác.

ByteDance cũng cho biết mô hình tạo video Seedance 2.0 đã tham gia vào phần hình ảnh của nhiều tiết mục. Nghĩa là, không chỉ robot đang nhảy; AI cũng đang đứng sau ánh đèn, góp tay vào cách người ta “tạo ra thế giới” để trình diễn.

Trên mạng xã hội Trung Quốc, các chủ đề về robot leo lên hàng triệu lượt xem. Nhiều người ca ngợi đây là tiết mục “đã mắt nhất”, thậm chí có bình luận nói nó có thể “gây chấn động bên kia Thái Bình Dương” – một câu không giấu sự liên tưởng tới cạnh tranh Mỹ–Trung.

Nhưng cũng có phản ứng ngược: “Chúng tôi đang tìm con người giữa tất cả robot,” một người viết, và câu ấy được hưởng ứng mạnh. Bởi khi sân khấu tràn ngập android, khán giả bỗng thấy lo: liệu niềm vui có bị thay thế bằng sự lạnh lẽo? Liệu nghệ thuật có bị máy móc “đè sóng”?

Truyền thông nhà nước cũng nhấn mạnh khía cạnh kích cầu: robot của các hãng như MagicLab, Unitree, Noetix được rao bán trên nền tảng thương mại điện tử JD.com trong lúc phát sóng và cháy hàng sau chương trình.

Những màn biểu diễn gây ồn ào, nhưng phía sau là một chiến lược dài hơi: Bắc Kinh đang thúc đẩy nâng cấp sản xuất, tự động hóa, giữ vị thế “công xưởng thế giới” trong bối cảnh chi phí lao động tăng và dân số lao động thu hẹp.

Trung Quốc đã là thị trường robot công nghiệp lớn nhất thế giới, và theo Liên đoàn Robot Quốc tế (IFR), nước này chiếm hơn một nửa số robot được lắp đặt toàn cầu trong năm 2024. Robot hình người hiện vẫn hay xuất hiện ở những nơi “để cho vui, cho lạ”, nhưng chúng cũng đang được thử nghiệm tại nhà máy, trung tâm logistics, phòng thí nghiệm.

Nhiều người nhìn 2026 như cột mốc: năm mà robot không chỉ làm “ngôi sao sân khấu”, mà sẽ được đẩy mạnh ứng dụng thực chiến trong công nghiệp.

CEO Unitree, Wang Xingxing, thừa nhận sau gala rằng trong một, hai tháng gần đây ông chịu áp lực rất lớn: phải giao một màn trình diễn tốt hơn đáng kể so với năm trước. Không phải áp lực vì khán giả khó tính, mà vì cuộc đua robot ở Trung Quốc đang nóng như lửa.

Trung Quốc muốn được nhìn như một cường quốc công nghệ, muốn chứng minh tốc độ tiến hóa của mình, và muốn biến tương lai thành thứ có thể… phát sóng giờ vàng. Khán giả cười, rồi chợt im. Bởi phía sau những cú lộn đẹp là câu hỏi lơ lửng: khi robot ngày càng giống người, thì con người sẽ giữ phần nào cho riêng mình? “Khôn ngoan đối đáp người ngoài, gà cùng một mẹ chớ hoài đá nhau.” Cuộc đua công nghệ có thể rực rỡ như pháo hoa, nhưng cũng có thể là tiếng gà đá trong một sân chơi không còn chỗ cho kẻ chậm chân. Và đêm giao thừa ấy, trên sân khấu CCTV, tương lai đã cúi chào khán giả—bằng một cú backflip.

Chế độ quân chủ Na Uy đang bị đe dọa sau khi có thông tin tiết lộ rằng người thừa kế ngai vàng Mette-Marit có quan hệ thân thiết với Jeffrey Epstein. Và con trai bà bị cáo buộc nhiều tội hiếp dâm. RIA Novosti đưa tin về những diễn biến tại Oslo.

Các báo cáo truyền thông cho thấy, theo dữ liệu sơ bộ, tên của Thái tử phi được nhắc đến hơn một nghìn lần trong hồ sơ của Epstein. Mette-Marit không hề giấu giếm tình bạn của mình với nhà tài chính tai tiếng này. Giờ đây, bà khẳng định mình không hề hay biết về tội ác của ông ta. Hoàng gia nhấn mạnh rằng, ngay khi các cáo buộc được đưa ra chống lại người Mỹ này vào năm 2013, mọi liên lạc với ông ta đã bị cắt đứt ngay lập tức.

Như tờ báo Verdens Gang (VG) đã phát hiện, vào năm 2013, Epstein đề nghị đặt lịch hẹn cho Mette-Marit với một nha sĩ mà ông quen biết để tẩy trắng răng. Công chúa kế vị đã chấp nhận lời mời và cùng với một người bạn, đã ở lại 4 ngày tại nhà riêng của nhà tài chính này ở Palm Beach.

NRK đưa tin rằng Epstein đã sử dụng lời khuyên của Mette-Marit để "tìm vợ". Cụ thể, bà ấy nói với ông ta rằng phụ nữ Pháp thích hợp hơn cho việc ngoại tình, trong khi phụ nữ Scandinavia thích hợp hơn cho hôn nhân.

"Tôi muốn gửi lời xin lỗi về tình bạn của mình với Epstein. Điều quan trọng đối với tôi là phải xin lỗi tất cả những người mà tôi đã làm thất vọng. Một số tin nhắn giữa tôi và Epstein không phản ánh con người mà tôi muốn trở thành", Thái tử phi hối hận.

Nhưng vụ bê bối này không thể ngăn chặn được. Hội đồng Sức khỏe Tâm thần Na Uy, do người kế vị ngai vàng đứng đầu, đã đình chỉ hợp tác với bà. Tờ Aftenposten bức xúc viết: "Thái tử phi đang liên lạc với một kẻ phạm tội tình dục đã bị kết án ngay trong một buổi lễ nhà thờ. Câu hỏi đặt ra là: làm sao bà ấy có thể đại diện cho đất nước?".

Theo một cuộc khảo sát của hãng thăm dò dư luận Verian, 47,6% người Na Uy không còn muốn Mette-Marit trở thành nữ hoàng của họ. 23,5% còn lại vẫn chưa quyết định.

Chuyện gia đình

Nhìn chung, tỷ lệ ủng hộ chế độ quân chủ ở Na Uy dao động từ 60 đến 80%. Sau vụ bê bối liên quan đến Thái tử phi, quốc hội đã đưa vấn đề chuyển đổi sang một chính phủ cộng hòa thuần túy ra bỏ phiếu. Chỉ có 26 thành viên ủng hộ đề xuất này, trong khi 141 người phản đối.

Tình cảm yêu mến của công chúng dành cho hoàng gia phần lớn dựa trên bà Sonja Haraldsson, 88 tuổi, vợ của Quốc vương Harald V, cũng 88 tuổi. Một câu chuyện tình lãng mạn tuyệt đẹp đã được dựng lên xung quanh họ, về việc hoàng tử yêu một cô gái thường dân, phải vật lộn để xin phép kết hôn, và rồi họ sống hạnh phúc mãi mãi.

Con trai của Sonja và Harald, Haakon, kết hôn với Mette-Marit vào năm 2001, cũng là một thường dân, và đã có một đứa con. Nhưng câu chuyện cổ tích đã không lặp lại. Đứa con này, Marius Borg Høiby, có cha là một kẻ buôn ma túy, đã gây ra cho hoàng gia có lẽ nhiều thiệt hại hơn cả nghìn lần nhắc đến mẹ cậu trong hồ sơ của Epstein.

Đầu tháng Hai, con trai ngoài giá thú 29 tuổi của Thái tử phi đã bị đưa ra xét xử vì bốn tội hiếp dâm. Theo hồ sơ vụ án, các nạn nhân đều trong tình trạng say xỉn nặng, và Høiby đã quay phim lại hành vi của họ bằng điện thoại di động.

Theo lời một nạn nhân, Høiby đã cưỡng hiếp cô vào năm 2018 tại khu điền trang hoàng gia Skaugum gần Oslo. Họ đã "quan hệ tình dục rất ngắn", và cô "đã dừng lại". Sau đó, cô "rơi vào trạng thái mất ý thức" - cô không nhớ gì thêm nữa. Cô chắc chắn rằng đồ uống của mình đã bị bỏ thuốc.

Marius khẳng định anh ta cũng không nhớ gì cả. Anh ta cầu xin sự khoan hồng từ những người đồng hương: anh ta nói rằng thân phận của mẹ anh ta đã đè nặng lên anh ta suốt cả cuộc đời. Anh ta đã giải tỏa gánh nặng này bằng tình dục, rượu và ma túy. Giờ đây, anh ta phải đối mặt với án tù lên đến 16 năm.

Em gái của Haakon, Công chúa Märtha Louise của Na Uy, cũng có một câu chuyện cuộc đời kỳ lạ. Năm 2024, bà kết hôn với một người tự xưng là pháp sư đến từ Los Angeles, Durek Verretta. Ông ta phản đối hóa trị, khẳng định rằng các bác sĩ ung thư chỉ đang lừa dối bệnh nhân để kiếm tiền. Ông ta cũng ủng hộ thuyết âm mưu về người bò sát.

Một sự tôn vinh truyền thống

Nikolai Topornin, Phó Giáo sư Khoa Luật Châu Âu tại MGIMO, tin rằng chế độ quân chủ Na Uy hiện không bị đe dọa.

"Dĩ nhiên, ai cũng buồn lòng trước những vụ bê bối liên quan đến hoàng gia, nhưng chế độ vua chúa là một truyền thống sẽ không bị từ bỏ chỉ vì ai đó không đáp ứng được kỳ vọng. Hơn nữa, ngay cả trong các nước cộng hòa nghị viện, những người dính líu đến ấu dâm và hiếp dâm đôi khi vẫn lên nắm quyền", chuyên gia này chỉ ra.

Nhà khoa học chính trị Alexei Makarkin cũng đồng ý. Ông nói thêm rằng đối với Na Uy, chế độ quân chủ là biểu tượng của nền độc lập.

"Trong phần lớn lịch sử, người Na Uy phụ thuộc vào Đan Mạch hoặc Thụy Điển. Tuy nhiên, phong trào giải phóng dân tộc đang phát triển mạnh mẽ, và những người tham gia phong trào cuối cùng đã mời Hoàng tử Haakon VII của Đan Mạch. Sau đó, ông đã từ chối chấp nhận sự chiếm đóng của Đức Quốc xã, điều này càng khiến chế độ quân chủ thêm tự hào. Đồng thời, những bê bối hiện tại xung quanh hoàng gia đã làm suy yếu quyền lực của họ. Để giảm thiểu thiệt hại, chính quyền đang nghiêm túc xem xét liệu Mette-Marit có trở thành nữ hoàng hay không. Về mặt lý thuyết, khi chồng bà lên ngôi, bà vẫn có thể giữ tước vị công chúa. Rõ ràng, quyết định cuối cùng sẽ phụ thuộc vào hiệu quả của chiến dịch PR chống khủng hoảng hiện tại. Còn về Haakon, danh tiếng của ông vẫn không hề bị ảnh hưởng," chuyên gia nhận định.

Ông nói thêm: những lời phàn nàn về chế độ quân chủ chủ yếu đến từ cánh tả, nhưng mọi người từ lâu đã quen với chúng. Sau hơn 120 năm, chế độ quân chủ đã trở nên vững mạnh đến mức không bị lung lay bởi các vụ bê bối tình dục.

Bộ trưởng Ngoại giao Đức Johann Wadephul cho biết Berlin trên thực tế đã cạn kiệt kho dự trữ tên lửa cho các hệ thống phòng không và không thể tiếp tục chuyển giao trực tiếp cho Ukraine từ kho của mình.

Theo Clash Report, khi trả lời câu hỏi của các nhà báo về nguyên nhân thiếu hụt phương tiện phòng không của Ukraine, Ngoại trưởng Đức Wadephul cho biết: “Một phần vì chúng tôi không còn nữa. Những tên lửa phòng không còn lại, bao gồm cả cho hệ thống Patriot, được sản xuất tại Mỹ. Thành thật mà nói, tất cả những gì hiện rời khỏi dây chuyền sản xuất đều được chuyển ngay tới Ukraine. Điều này diễn ra trong khuôn khổ một cơ chế chủ yếu do các nước châu Âu tài trợ, trước hết là Đức”.

Người đứng đầu ngành ngoại giao Đức nhấn mạnh Berlin không có lỗi trong tình huống này, vì nước này đã trao đi toàn bộ những gì mình có và tiếp tục tài trợ phần lớn viện trợ mà Kiev nhận được.

“Chúng tôi đã cung cấp tất cả những gì mình có” - ông Wadephul nhấn mạnh.

Ông cho rằng điều đó là công bằng, bởi Ukraine đang bảo vệ tự do của châu Âu.

Đồng thời, ông Wadephul kêu gọi các quốc gia châu Âu khác đóng góp nhiều hơn để tăng cường năng lực phòng không cho Ukraine. Ông nhắc lại lời kêu gọi của Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius đề nghị các đối tác rà soát lại kho dự trữ và đẩy mạnh việc sử dụng chúng, lưu ý rằng Đức đã nhiều lần thực hiện các bước đi như vậy.

Trước đó, Tổng thống Volodymyr Zelensky đã phàn nàn với châu Âu tại Davos về các vấn đề liên quan đến tên lửa phòng không. Tuy nhiên, NATO khẳng định khi đó không có sự chậm trễ trong việc cung cấp tên lửa Patriot như ông Zelensky đề cập.

Sau đó, NATO thông báo một số đối tác sẽ chuyển giao cho Ukraine tên lửa phòng không từ kho dự trữ của mình nhằm khắc phục tình trạng thiếu nguồn cung từ Mỹ.

Gần đây, Đại sứ Ukraine tại NATO đã nêu tên 6 quốc gia hỗ trợ nhiều nhất trong việc mua vũ khí của Mỹ.

Hôm 14/2, ông Zelensky cho biết Ukraine đã nhận được tên lửa đánh chặn không lâu trước cuộc tấn công phối hợp quy mô lớn của Nga hôm 12/2, qua đó cho phép bắn hạ tên lửa đạn đạo.

Đến ngày 16/2, ông Zelensky chỉ đạo lãnh đạo Không quân, Bộ Quốc phòng và Ukrenergo chuẩn bị các biện pháp bảo vệ bổ sung, trong bối cảnh có thông tin tình báo về việc Nga đang chuẩn bị một đợt tấn công quy mô lớn mới.

Vòng đàm phán gián tiếp thứ hai giữa Iran và Mỹ về chương trình hạt nhân của Iran đã bắt đầu tại Geneva ngày 17/2, đài truyền hình nhà nước Iran IRIB đưa tin. Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết, ông sẽ tham gia gián tiếp vào đàm phán.

Giới hạn đỏ của Iran

"Các cuộc đàm phán giữa Iran và Mỹ bắt đầu bằng quá trình trao đổi thông điệp" - IRIB cho biết.

Theo hãng tin Tasnim, Tehran nhấn mạnh việc dỡ bỏ hoàn toàn các lệnh trừng phạt và muốn thảo luận về các biện pháp xây dựng lòng tin liên quan đến vấn đề hạt nhân của Iran.

Theo nguồn tin từ Cộng hòa Hồi giáo Iran tiết lộ với hãng thông tấn RIA Novosti, Iran đã vạch rõ "giới hạn đỏ" của mình: đối thoại chỉ khả thi về vấn đề hạt nhân; việc chấm dứt làm giàu uranium, các vấn đề khu vực và vấn đề tên lửa của Iran đều không thể đưa ra bàn luận như mong muốn của Mỹ. Tehran chỉ sẵn sàng xem xét các đề xuất của Mỹ liên quan đến chương trình hạt nhân và việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt.

Cuộc đàm phán đang diễn ra tại Đại sứ quán Oman. Phái đoàn Iran do Ngoại trưởng Abbas Araghchi dẫn đầu , còn phái đoàn Mỹ do Đặc phái viên Tổng thống Mỹ Steve Witkoff dẫn đầu. Vòng đàm phán trước đó diễn ra vào ngày 6/2 tại thủ đô Muscat của Oman. Đây là những cuộc tiếp xúc đầu tiên sau thời gian tạm lắng kéo dài nhiều tháng kể từ khi cuộc xung đột Iran-Israel bùng nổ vào tháng 6 năm 2025.

Ông Trump sẽ tham gia

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm thứ Hai cho biết ông sẽ tham gia “gián tiếp” vào các cuộc đàm phán quan trọng giữa Mỹ và Iran, đồng thời bày tỏ tin tưởng rằng Iran muốn đạt được một thỏa thuận.

“Tôi sẽ tham gia vào các cuộc đàm phán đó, một cách gián tiếp. Và chúng sẽ rất quan trọng” - ông Trump nói với các phóng viên trên chuyên cơ Air Force One.

Căng thẳng đang gia tăng trước thềm đàm phán, khi Mỹ triển khai tàu sân bay thứ hai tới Trung Đông. Các quan chức Mỹ nói với Reuters rằng quân đội nước này đang chuẩn bị cho khả năng tiến hành một chiến dịch quân sự kéo dài nếu các cuộc đàm phán thất bại.

Khi được hỏi về triển vọng đạt được thỏa thuận, ông Trump cho rằng Iran từ lâu đã theo đuổi lập trường cứng rắn trong đàm phán nhưng đã rút ra bài học về hậu quả của cách tiếp cận đó sau khi Mỹ ném bom các cơ sở hạt nhân của Iran vào mùa hè năm ngoái.

Ông Trump ám chỉ rằng lần này Tehran có động lực để thương lượng. “Tôi không nghĩ họ muốn gánh chịu hậu quả của việc không đạt được thỏa thuận” - ông nói.

Trước các cuộc không kích của Mỹ hồi tháng Sáu, đàm phán hạt nhân Mỹ–Iran đã rơi vào bế tắc do Washington yêu cầu Tehran từ bỏ hoạt động làm giàu uranium trên lãnh thổ của mình, điều mà Mỹ coi là con đường dẫn tới vũ khí hạt nhân.

“Chúng ta đã có thể đạt được thỏa thuận thay vì phải điều B-2 tới để phá hủy năng lực hạt nhân của họ. Nhưng chúng ta đã phải điều B-2” - ông Trump nói, nhắc tới các máy bay ném bom tàng hình của Mỹ thực hiện vụ tấn công. “Tôi hy vọng họ sẽ hợp lý hơn.”

Những phát biểu này trái ngược với tuyên bố của ông Trump hôm thứ Sáu, khi ông tỏ ý ủng hộ khả năng thay đổi chế độ tại Iran và than phiền về nhiều thập niên đàm phán thất bại.

Iran: Cần thỏa thuận công bằng và bình đẳng

Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi hôm thứ Hai đã gặp người đứng đầu Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA), cho biết trên mạng xã hội X rằng ông đang ở Geneva để “đạt được một thỏa thuận công bằng và bình đẳng”.

“Điều không có trên bàn đàm phán: khuất phục trước các mối đe dọa” - ông Araqchi viết.

IAEA nhiều tháng qua đã kêu gọi Iran làm rõ số phận của 440 kg uranium được làm giàu ở mức cao sau các cuộc không kích của Israel và Mỹ, đồng thời cho phép nối lại đầy đủ hoạt động thanh sát, bao gồm tại ba cơ sở trọng yếu bị đánh bom vào tháng Sáu năm ngoái: Natanz, Fordow và Isfahan.

Iran nhiều lần đe dọa đóng cửa eo biển Hormuz để đáp trả bất kỳ cuộc tấn công nào - động thái có thể làm gián đoạn khoảng 1/5 lưu lượng dầu toàn cầu và đẩy giá dầu tăng vọt.

Hôm thứ Hai, Iran tiến hành một cuộc tập trận quân sự tại eo biển Hormuz, tuyến hàng hải quốc tế quan trọng và là tuyến xuất khẩu dầu của các quốc gia Arab vùng Vịnh, trong bối cảnh các nước này kêu gọi giải pháp ngoại giao nhằm chấm dứt căng thẳng.

Bất chấp nhận định của ông Trump rằng Iran muốn đạt thỏa thuận, các cuộc đàm phán vẫn đối mặt với nhiều trở ngại lớn. Washington muốn mở rộng phạm vi thương lượng sang các vấn đề phi hạt nhân như kho tên lửa của Iran. Trong khi đó, Tehran tuyên bố chỉ sẵn sàng thảo luận về việc hạn chế chương trình hạt nhân để đổi lấy việc nới lỏng trừng phạt và sẽ không chấp nhận yêu cầu “không làm giàu uranium”. Nước này cũng khẳng định năng lực tên lửa không phải là chủ đề đàm phán.

Phát biểu trong chuyến thăm Hungary hôm thứ Hai, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho rằng việc đạt được thỏa thuận với Tehran sẽ rất khó khăn.

Các đòn phản công của Ukraine đã đẩy lùi lực lượng Nga khỏi hơn một chục khu dân cư và làm gián đoạn tiến độ của chiến dịch tiến công theo trục Orikhiv-Zaporizhzhia của Moscow. Tuy nhiên, nhà quan sát Kostyantyn Mashovets cảnh báo, Ukraine hiện tại chỉ đủ lực lượng để chặn đà tiến của Nga và ổn định mặt trận, chứ không đủ để mở một chiến dịch phản công lớn nhằm tiến sâu, mở rộng lãnh thổ hoặc thay đổi cục diện chiến lược.

Lực lượng Ukraine đã đẩy lùi quân Nga tới 9,5 km tại một số khu vực và giải phóng hơn một chục khu dân cư ở tỉnh Zaporizhzhia thông qua các đòn phản công mang tính chiến thuật.

Theo Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW), dẫn lời nhà quan sát quân sự Ukraine Kostyantyn Mashovets, các đợt phản công này nhiều khả năng đã cản trở quá trình chuẩn bị của Nga cho một cuộc tấn công mùa hè tiềm năng hướng về thành phố Zaporizhzhia. Tuy nhiên, ông Mashovets nhấn mạnh đây chỉ là các hành động “ổn định chiến tuyến”, không phải một chiến dịch phản công quy mô lớn.

Kể từ năm 2022, Nga đã kiểm soát khoảng 80% khu vực này và tiếp tục tìm cách chiếm phần còn lại. ISW cho biết mục tiêu của Nga ở trục phía nam là tiến đến thành phố Zaporizhzhia. Đồng thời, Moscow cũng gây sức ép buộc Mỹ thúc đẩy Ukraine nhượng lại tỉnh Donetsk và có thể cả những vùng lãnh thổ khác mà Nga tuyên bố sáp nhập năm 2022, bao gồm Zaporizhzhia.
Ukraine đảo ngược hai tháng tiến công của Nga

Trong khoảng hai tháng, lực lượng Nga duy trì thế tấn công theo hướng Oleksandrivka và Huliaipole, chiếm Huliaipole và đẩy sâu về phía tây và tây bắc. Tuy nhiên, từ khoảng ngày 8/2, nhịp độ tiến quân giảm mạnh rồi gần như dừng hẳn, theo ông Mashovets.

Sau đó, Ukraine mở các đòn phản công trên nhiều hướng. Ở phía đông nam Oleksandrivka, quân Ukraine giành lại Oleksiivka và Orestopil, tiến về Berezove và Ternove. Dọc sông Yanchur, họ giải phóng Vyshneve, Yehorivka, Pershotravneve, Zlahoda và Rybne, đồng thời giao tranh tại Pryvilne.

Tây bắc Huliaipole, quân Ukraine đẩy lùi Nga khỏi Ternuvate và Kosivtseve, vượt sông Haichur, giải phóng Dobropillia và tiếp tục tiến về phía đông khu vực này. Trong một mũi tiến công song song, họ kiểm soát Pryluky và Olenokostiantynivka, vượt sông Haichur lần nữa và bắt đầu giao tranh tại Varvarivka - nơi một phần đã nằm dưới quyền kiểm soát của Ukraine.

Tuy nhiên, trên tuyến Tsvitkove–Zaliznychn e, Ukraine chỉ chặn được đà tiến công chứ chưa đẩy lùi hoàn toàn Nga. Quân Nga vẫn giữ Zaliznychne và rìa đông Tsvitkove, dù không tiến thêm đáng kể trong hơn một tuần.

Tại khu vực do Tập đoàn quân hợp thành số 58 của Nga kiểm soát, Ukraine cũng đẩy lùi quân Nga gần Prymorske, Lukianivske và Stepnohirsk, đồng thời chặn đà tiến dọc trục Stepove–Pavlivka.
Yếu tố Starlink và sự suy yếu của quân Nga

ISW nhận định các đòn phản công của Ukraine có thể đã tận dụng việc Nga mất quyền truy cập Starlink, khiến hệ thống liên lạc và chỉ huy – kiểm soát gặp trục trặc. Bên cạnh đó, ông Mashovets cho rằng các đơn vị tiền phương của Nga đã suy yếu rõ rệt sau hai tháng liên tục tấn công.

Tuy nhiên, ông Mashovets nhận định, đây chỉ là các hành động giới hạn trong phạm vi chiến thuật của Ukraine nhằm ổn định mặt trận. Ông nêu rõ những hạn chế: Ukraine thiếu quân để củng cố cả những khu vực vừa giành lại; Nga vẫn còn ít nhất hai lữ đoàn trong nhóm Vostok chưa tung vào chiến đấu và có thể điều thêm lực lượng từ các khu vực lân cận. Ukraine cũng chưa có ưu thế trên không hay pháo binh tại khu vực này.

Theo đánh giá của ông Mashovets, ý nghĩa lớn nhất của các đòn phản công là cầm chân Nga chuẩn bị cho một chiến dịch mùa hè 2026 theo trục Orikhiv–Zaporizhzhia . Thay vì tiến vào các vị trí tập kết như dự kiến, các đơn vị Nga nay buộc phải quay lại phòng thủ, “loay hoay giữa chừng” thay vì tiến gần mục tiêu.

Rạng sáng thứ Ba, 17/2, hàng loạt vụ nổ đã được ghi nhận tại bán đảo Crimea do Nga kiểm soát. Ngoài ra máy bay không người lái của Ukraine cũng tấn công nhà máy lọc dầu Ilsky ở vùng Krasnodar Krai của Nga, theo Militarnyi.

Các kênh mạng xã hội địa phương và các nhóm theo dõi tình hình, trong đó có Crimean Wind, cho biết có thể đã xảy ra các cuộc tấn công của Ukraine bằng máy bay không người lái (drone), rocket và hệ thống phòng không Nga trên bán đảo Crimea đã được kích hoạt để đáp trả.

Người dân tại Kerch và nhiều khu vực khác ở Crimea cho biết họ nghe thấy những tiếng nổ lớn, cảm nhận rung chấn mạnh và nhìn thấy các vệt sáng trên bầu trời. Cầu Crimea được cho là đã bị đóng cửa giao thông trong hơn 7 giờ.

Các vụ nổ cũng được báo cáo gần sân bay Kacha và Belbek. Theo các kênh địa phương, hệ thống phòng không của Nga có thể đã được kích hoạt tại đây để đáp trả. Đồng thời xuất hiện thông tin về khả năng có các cuộc tấn công nhằm vào khu vực sân bay Kacha.

Tại các quận Dzhankoi, Kirovske và Krasnohvardiiske, người dân cũng nghe thấy tiếng nổ và quan sát thấy drone bay phía trên. Ở Sevastopol, các hệ thống phòng không Pantsir đã khai hỏa tại nhiều khu vực. Tiếng nổ còn được nghe thấy tại Feodosia và gần sân bay Saky ở Novofedorivka.

Một vụ nổ mạnh gần sân bay Kirovske được ghi nhận sau nửa đêm, kèm theo các tiếng nổ khác gần làng Donske thuộc quận Simferopol và tại những khu vực khác trong quận Kirovske.

Tại Simferopol, một số nhà cung cấp dịch vụ viễn thông đã tạm thời ngưng dịch vụ, khiến người dân mất kết nối internet di động và internet cố định.

Trước đó, lực lượng Ukraine đã công bố đoạn video cho thấy các cuộc tấn công trong tuần trước nhằm vào những mục tiêu quan trọng tại Crimea do Nga kiểm soát, bao gồm những gì họ mô tả là một hệ thống phòng không của Nga, một trạm radar và một tàu tuần tra.
Ukraine tấn công nhà máy lọc dầu Ilsky ở vùng Krasnodar Krai của Nga

Cùng vào rạng sáng 17/2, máy bay không người lái Ukraine đã tấn công nhà máy lọc dầu Ilsky ở vùng Krasnodar Krai của Nga. Kênh Telegram Exilenova+ đã chia sẻ các đoạn video do người dân địa phương ghi lại, cho thấy đám cháy bùng phát tại nhà máy.

Bộ chỉ huy tác chiến khu vực của Nga cũng xác nhận vụ tấn công bằng UAV.
Vụ cháy tại nhà máy lọc dầu Ilsky vào rạng sáng 17/2. Nguồn: Exilenova+

Theo giới chức địa phương, cuộc tấn công đã khiến một bồn chứa sản phẩm dầu mỏ trong khuôn viên nhà máy lọc dầu Nga bốc cháy.

“Tổng diện tích đám cháy khoảng 700 m². Có 72 nhân viên cùng 21 phương tiện, thiết bị tham gia dập lửa… Một đoàn tàu chữa cháy cũng đang hoạt động tại hiện trường”, thông báo cho biết.

Các đoạn video được công bố cho thấy ngọn lửa cao bốc lên cùng cột khói đen dày đặc bao trùm khu vực nhà máy.
Nhà máy lọc dầu Ilsky

Nhà máy lọc dầu Ilsky (Công ty TNHH “KNGK-INPZ”) là một trong những nhà máy lọc dầu tư nhân lớn nhất trong khu vực, đóng vai trò quan trọng trong việc cung ứng nhiên liệu cho cả thị trường nội địa và xuất khẩu. Nhà máy nằm tại stanitsa Ilskaya, huyện Seversky, cách thành phố Krasnodar khoảng 30km.

Cơ sở này chuyên tinh chế dầu thô sơ cấp và sản xuất các sản phẩm dầu mỏ như dầu diesel, xăng, dầu mazut và bitum.

Doanh nghiệp này cũng được xem là một mắt xích quan trọng trong việc cung cấp nhiên liệu cho các vùng lãnh thổ Ukraine do Nga kiểm soát và cho các đơn vị quân đội thuộc Quân khu phía Nam của Nga.

Nhà máy từng nhiều lần trở thành mục tiêu tấn công của Lực lượng Phòng vệ Ukraine, trong đó có một vụ tập kích vào rạng sáng ngày 1/1/2026.

Mục sư Jesse Louis Jackson – nhà lãnh đạo dân quyền khổng lồ về tầm vóc đạo đức và hùng biện, người đã định hình lại Đảng Dân chủ và nước Mỹ – đã qua đời, thọ 84 tuổi. Ông ra đi trong vòng tay gia đình, sau thời gian điều trị và theo dõi căn bệnh thoái hóa thần kinh tiến triển. Tổ chức xã hội do ông sáng lập, Rainbow PUSH Coalition, gọi ông là “người nâng tiếng nói của những kẻ không có tiếng nói”, từ những chiến dịch tranh cử tổng thống thập niên 1980 đến việc vận động hàng triệu cử tri đi ghi danh bầu cử. “Người trồng cây hôm nay, để người sau có bóng mát” – di sản ấy đã bén rễ sâu.

Từ cậu bé Jim Crow đến biểu tượng quốc gia
Sinh năm 1941 tại Greenville, South Carolina, giữa thời Jim Crow khắc nghiệt, Jackson lớn lên như “kẻ hai lần bị gạt ra bên lề”: vì màu da và vì hoàn cảnh chào đời. Nhưng chính từ nỗi cô đơn đó, ông hun đúc ý chí đổi thay. Ngôn ngữ đến với ông sớm và sắc như lưỡi gươm: nhịp điệu nhà thờ da đen, vần điệu Kinh Thánh, hình ảnh thơ ca – tất cả hòa vào diễn đàn chính trị Mỹ, làm nên một giọng nói không thể lẫn. “Lửa thử vàng, gian nan thử sức” – gian nan đã mài giũa nên một Jesse Jackson không lùi bước.

Người kế tục tinh thần sau ngày King ngã xuống
Những năm 1960, Jackson nổi lên như cánh tay phải của Mục sư Martin Luther King Jr. Sau khi King bị ám sát năm 1968, ông trở thành một trong những người kế tục mạnh mẽ nhất của phong trào dân quyền – quyết liệt, đôi khi gây tranh cãi, nhưng không thể phủ nhận sức lay động. Rainbow Coalition mà ông dựng nên – liên minh táo bạo của người da đen, da trắng, Latino, Á châu, thổ dân, cộng đồng LGBTQ+ – đã mở đường cho một Đảng Dân chủ tiến bộ và đa sắc hơn. Ông từng nói: “Quốc kỳ là đỏ, trắng, xanh; còn quốc gia là cầu vồng.” Lời nói ấy, như mạch nước ngầm, nuôi dưỡng nhiều thế hệ.

Hai lần tranh cử và cánh cửa mở cho tương lai
Hai chiến dịch tranh cử tổng thống của Jackson trong thập niên 1980 làm rung chuyển chính trường. Ông truyền cảm hứng cho người Mỹ gốc Phi, đồng thời thu hút không ít cử tri da trắng – điều hiếm hoi thời bấy giờ. Quan trọng hơn, ông thúc đẩy thay đổi cách phân bổ đại biểu trong bầu cử sơ bộ của Đảng Dân chủ, từ “được ăn cả” sang tỷ lệ – một cải cách giúp những ứng viên không dẫn đầu vẫn có cơ hội. Con đường ấy đã góp phần mở lối cho chiến thắng ngược dòng của Barack Obama năm 2008. “Đi trước mở đường, người sau đi tiếp” – Jackson chưa vào Nhà Trắng, nhưng đã đặt nền móng.

“Keep hope alive” – câu nói thành lời thề
“Giữ cho hy vọng sống” – Jackson nhắc đi nhắc lại đến mức bị giễu nhại, nhưng với ông, đó là lời thề sống còn. Ông là lực đẩy của công bằng xã hội qua ba kỷ nguyên: Jim Crow, dân quyền, và hậu dân quyền – nơi Black Lives Matter vang lên. Ông sớm đưa quyền LGBTQ+ vào cương lĩnh tranh cử, thách thức thói quen ưu tiên cử tri trung lưu da trắng của chính đảng mình. “Có chí thì nên” – chí ấy bền bỉ qua thập kỷ.

Tài hùng biện và những góc khuất rất người
Jackson là một trong những người truyền đạt xuất sắc nhất lịch sử Mỹ. Nhưng ông cũng là con người, với những vết nứt: tranh cãi, sai lầm, và những lần phải đối diện công luận. Ông từng nói: “Nước mắt và mồ hôi đều mặn; nước mắt cho cảm thông, mồ hôi cho thay đổi.” Ông chọn mồ hôi. Từ thương lượng thả tù nhân ở Cuba năm 1984, giải cứu phi công Mỹ, đến đàm phán thả binh sĩ ở Balkan năm 1999 – ông hành động ngay cả khi dư luận còn nghi ngại. Năm 2000, ông nhận Huân chương Tự do của Tổng thống – sự ghi nhận xứng đáng cho một đời dấn thân.

Cây cầu giữa các thế hệ
Ở tuổi xế chiều, Jackson trở thành “trưởng lão” của phong trào – chiếc cầu nối giữa thập niên 1960 và hiện tại, khi hình ảnh một người da đen trong Nhà Trắng không còn là điều lạ. Đêm Obama thắng cử năm 2008, nước mắt Jackson rơi vì những người đã hy sinh mà không kịp thấy ngày hôm nay. “Uống nước nhớ nguồn” – ông nhắc chúng ta nhớ những cái tên đã trả giá cho quyền được hy vọng.

Jesse Jackson khép lại hành trình, nhưng lời ông còn vang: “I Am Somebody.” Đó không chỉ là khẩu hiệu, mà là lời gọi con người đứng thẳng lưng, nhận lại phẩm giá. Trong một thế giới còn lắm bất công, di sản của ông nhắc rằng hy vọng không tự nhiên mà có; nó được giữ sống bằng hành động. “Tre già măng mọc” – cây tre Jesse Jackson đã già, nhưng măng của ông đã vươn lên khắp nơi. Ông để lại người vợ Jacqueline và các con – cùng một nước Mỹ đa sắc, đa thanh, đa hy vọng hơn so với ngày ông bắt đầu cất tiếng nói.

Beriev, công ty duy nhất sản xuất A-50 - máy máy bay cảnh báo sớm và chỉ huy trên không (AEW&C) chiến lược thường được mệnh danh là "mắt thần" của quân đội Nga đang chuyển từ có lãi sang thua lỗ nặng.

Tổ hợp Khoa học - Kỹ thuật Hàng không Taganrog mang tên Beriev (TANTK Beriev) - công ty duy nhất có khả năng sản xuất và bảo dưỡng máy bay cảnh báo sớm và chỉ huy trên không A-50 của Nga - đã báo lỗ ròng hơn 5 tỷ ruble (khoảng 65 triệu USD) trong năm 2025, theo báo cáo tài chính. Doanh thu giảm 3,8 lần so với cùng kỳ, xuống còn 49 triệu USD. Nợ phải trả của TANTK Beriev tăng lên 350 triệu USD.

Ngay cả trước chiến tranh, A-50 cũng chỉ được sản xuất với tốc độ không quá một chiếc mỗi hai năm.

A-50 là phiên bản tương đương hệ thống AWACS của NATO: một trạm radar bay có nhiệm vụ phát hiện tên lửa hành trình, điều phối hoạt động tiêm kích và chỉ huy các tổ hợp phòng không. Nga bước vào cuộc chiến toàn diện ở Ukraine với chưa đến 10 chiếc A-50 còn hoạt động.

Kể từ đó, ít nhất hai chiếc đã bị tên lửa Ukraine bắn hạ, ít nhất hai chiếc khác bị UAV FPV tấn công trong Chiến dịch Spiderweb tháng 6/2025, và chính cơ sở sửa chữa – sản xuất của Beriev tại Taganrog cũng đã bị ném bom 4 lần trong hai năm.

Tập đoàn quốc phòng nhà nước Rostec tuyên bố đầu năm 2024 sẽ khởi động lại dây chuyền sản xuất A-50. Tuy nhiên, chính công ty được giao nhiệm vụ này vừa công bố khoản lỗ 65 triệu USD.

Năm 2024, Beriev vẫn có lãi 15,4 triệu USD. Sự đảo chiều diễn ra trong bối cảnh Ukraine nhiều lần tập kích cơ sở Taganrog, phá hủy máy bay thử nghiệm laser A-60 độc nhất vô nhị, nguyên mẫu A-100 thế hệ mới và một nhà chứa dùng nâng cấp oanh tạc cơ Tu-95MS thành máy bay mang tên lửa hành trình.

Khoản phải thu của Beriev giảm một nửa, từ 272 triệu USD xuống 129 triệu USD, trong khi nợ phải trả tăng từ 311 triệu lên 350 triệu USD.
Thời kỳ bùng nổ đã qua

Các ngành liên quan chiến tranh của Nga từng tăng trưởng 20-30% mỗi năm trong giai đoạn 2023–2024. Tuy nhiên, năm 2026 mức tăng dự báo chỉ còn 4-5%. Tăng trưởng GDP giảm từ hơn 4% xuống khoảng 1% năm 2025. IMF dự báo 0,6% cho 2025 và 1% cho 2026. Trung tâm Phân tích Kinh tế Vĩ mô của Nga cảnh báo nền kinh tế đang ở trạng thái “gần như đình trệ và lạm phát”.
Chuỗi cung ứng dễ tổn thương

Beriev không sản xuất A-50 một mình. Một nghiên cứu tháng 11/2025 của RUSI cho thấy khoảng 1.300 công ty liên quan đến sản xuất hàng không quân sự Nga - nhiều công ty chưa bị trừng phạt và nằm trong tầm tấn công của Ukraine.

Khi một nhà máy bị phá hủy, sản xuất không chỉ dừng tại đó mà còn tê liệt toàn bộ chuỗi phía sau.
Sản xuất công nghệ cao là mắt xích yếu nhất

Nga vẫn sản xuất được UAV, đạn pháo và xe tăng tân trang với số lượng đáng kể - những sản phẩm tương đối đơn giản. Nhưng các hệ thống công nghệ cao như máy bay trinh sát, tiêm kích, điện tử chính xác đòi hỏi cơ sở chuyên biệt, linh kiện nhập khẩu và nhân lực tay nghề cao - những yếu tố khó duy trì nhất dưới áp lực tổng hợp.

Cuộc tập kích tháng 11/2025 vào Taganrog không chỉ phá hủy năng lực sửa chữa hiện tại mà còn tiêu diệt nguyên mẫu A-100, khiến Nga mất cả năng lực AWACS hiện tại lẫn lộ trình phát triển thay thế trong tương lai.

Số lượng A-50 hoạt động suy giảm đồng nghĩa với việc khả năng điều phối bom lượn ở tiền tuyến và tên lửa hành trình tấn công các thành phố Ukraine cũng bị suy yếu.

Với Moscow, tình trạng mất khả năng thanh toán của Beriev không chỉ là vấn đề kế toán - mà là một vấn đề chiến lược.

Dân gian tin rằng năm mới, nếu 3 con vật này ghé vào nhà, đó là tín hiệu tổ tiên “về thăm”, mang theo lộc tài, bình an và khởi đầu hanh thông cho cả gia đình.

Đêm giao mùa vừa khép lại, nhiều gia đình chợt chú ý đến những dấu hiệu nhỏ nhưng được truyền miệng qua nhiều thế hệ. Trong quan niệm dân gian, có những loài vật xuất hiện đầu năm không chỉ là ngẫu nhiên, mà còn được xem như “sứ giả” mang theo lộc tổ tiên, báo hiệu một năm mới thuận hòa và dư dả.

Dưới đây là 3 con vật được cho là mang ý nghĩa đặc biệt khi bất ngờ bước vào nhà trong những ngày đầu năm.

Chim sẻ, chim én

Trong văn hóa Á Đông, chim nhỏ bay vào nhà thường gắn với tin vui. Chim sẻ, chim én được xem là biểu tượng của sự sống động, sinh khí và khởi đầu mới. Nếu đầu năm, một con chim bất ngờ đậu trên mái hiên, khung cửa hay bay vào phòng khách, nhiều người tin đó là điềm lành, báo hiệu vận khí trong nhà đang “mở”.


Chim én hoặc chim sẻ được xem là tín hiệu xuân mới may mắn

Quan niệm dân gian cho rằng chim là loài kết nối giữa trời và đất, giữa cõi âm và cõi dương. Khi chim ghé vào nhà đúng dịp năm mới, đó được hiểu như tổ tiên “về thăm”, gửi lời chúc bình an và che chở cho con cháu. Vì vậy, nhiều gia đình không xua đuổi mà mở cửa để chim tự bay ra, xem như tiễn lộc đi nhẹ nhàng, giữ lại may mắn ở lại.

Về mặt phong thủy, hình ảnh chim én còn gắn với sự sung túc, gia đạo hòa thuận và công việc hanh thông. Người làm ăn buôn bán tin rằng năm nào đầu năm thấy chim bay vào nhà, năm đó dễ gặp khách tốt, tiền vào đều, ít trắc trở hơn so với những năm khác.

Chó lạ chạy vào nhà

Chó từ lâu đã được xem là loài vật mang năng lượng bảo vệ. Trong dân gian có câu “mèo đến nhà thì khó, chó đến nhà thì sang”, phản ánh niềm tin rằng chó lạ bất ngờ chạy vào nhà đầu năm là dấu hiệu của tài lộc và phúc khí.

Nhiều vùng quan niệm chó có khả năng cảm nhận được khí tốt, nơi nào có vận may và sự ấm áp thì chó dễ tìm đến. Khi một con chó lạ bước vào sân, nằm trước cửa hoặc quấn quýt trong nhà vào ngày đầu năm, đó được xem như tổ tiên “dẫn lối”, mang theo sự bảo hộ cho gia đình trong suốt năm.

Ngoài yếu tố tâm linh, hình ảnh này còn được gắn với sự ổn định và bền vững. Gia đình tin rằng năm đó dễ giữ được của cải, ít hao hụt, các mối quan hệ trong nhà cũng thuận hòa hơn. Với người làm việc xa, đây còn là điềm báo của sự trở về, sum họp và gắn kết.

Bướm bay vào nhà

Bướm là loài vật mang nhiều tầng ý nghĩa trong tín ngưỡng dân gian. Nhiều nơi tin rằng bướm, đặc biệt là bướm có màu sắc nhã nhặn như nâu, vàng nhạt hoặc trắng, khi bay vào nhà đầu năm là biểu tượng của linh hồn tổ tiên ghé thăm con cháu.

Hình ảnh bướm lượn nhẹ trong phòng được xem như lời chúc bình an, nhắc nhở gia đình giữ gìn nề nếp, sống thuận hòa để đón nhận lộc dài lâu. Nếu bướm đậu lại một lúc rồi bay đi, nhiều người tin đó là dấu hiệu tổ tiên đã “gửi lộc” và tiếp tục hành trình, để lại vận may ở lại trong nhà.

Về mặt tinh thần, bướm còn tượng trưng cho sự chuyển mình, thay đổi tích cực. Đầu năm thấy bướm vào nhà thường được hiểu là năm đó dễ có bước ngoặt tốt trong công việc, học hành hoặc đời sống cá nhân, những khó khăn cũ dần khép lại để mở ra chặng đường mới nhẹ nhàng hơn.

Dù những quan niệm này mang màu sắc tín ngưỡng và truyền miệng, nhưng với nhiều gia đình, đó là một phần không khí đầu năm, tạo cảm giác an tâm và hy vọng. Khi những loài vật nhỏ bé ấy xuất hiện, người ta không chỉ nhìn thấy một hiện tượng tự nhiên, mà còn thấy trong đó lời chúc vô hình từ tổ tiên, nhắc nhở con cháu trân trọng hiện tại, giữ lòng thiện và chăm lo cho mái ấm.

Năm mới, dù có hay không những “sứ giả” ghé thăm, điều quan trọng nhất vẫn là sự ấm áp trong gia đình và tinh thần hướng về những điều tốt lành. Chính niềm tin và cách sống tích cực mới là nguồn lộc bền vững nhất cho cả một năm dài phía trước.

VietBF@sưu tập