8 SỰ THẬT THÚ VỊ VỀ VIỆT NAM
1. Đánh thắng đế quốc Mỹ , thực dân Pháp. Nhưng hàng năm vẫn phải nhận viện trợ của họ để tồn tại.
2. Nơi người Việt Nam xếp hàng nhiều nhất là ở LSQ Mỹ để xin Visa. Chứ không phải ở lăng Ba Đình.
3. Có quân đội tham gia gìn giữ hòa bình LHQ, bảo vệ voi rừng, hướng dẫn cách trồng trọt bên Châu Phi. Nhưng ngay ở Việt Nam thì nhiều người nghèo đói, phá rừng khắp nơi.
4. Tỉ lệ tham nhũng nhất nhì thế giới. Đảng viên cướp đất của dân bán lấy tiền mang ra nước ngoài mua quốc tịch định cư. Nhưng người dân vẫn một lòng tin vào đường lối chính sách của Đảng.
5. Mỗi ngày có trên 20 chết vì tai nạn giao thông. 82.000 người chết/ năm vì ung thư. Nhưng họ vẫn cho rằng Việt Nam rất an toàn, hạnh phúc.
6. Thua một trận bóng đá thì người dân khóc lóc khổ sở, chửi rủa Huấn luyện Viên. Nhưng thua các nước khác về kinh tế, xã hội thì người dân vẫn vui vẻ lặng im mặc kệ.
7. Tỉ lệ thất lạc người thân rất cao . Ở ngoài Bắc , đi đâu cũng thấy có người hỏi :” Đm ! mày biết bố mày là ai không...?”
8. Bộ phận sinh dục nữ có thể rơi ra bất cứ lúc nào . Luôn nghe thấy họ nói :”Đẹp vãi L, sợ vãi L.
PHẢI CHĂNG ĐẤT NƯỚC ĐANG 'VƯƠN MÌNH"?
Cựu chủ tịch FLC Trịnh Văn Quyết, một người đang ở tù vì trọng tội kinh tế, thế mà đùng một phát … thấy đi gặp Đại sứ Hàn Quốc Choi Youngsam tại trụ sở Đại sứ quán Hàn Quốc, bàn chuyện làm ăn.
Báo chí Việt Nam loan tin về toàn bộ nội dung cuộc gặp đều lấy nguồn là … “Thông tin trên được Tập đoàn FLC đăng tải trên website của doanh nghiệp ngày 26/1”.
Tưởng cũng cần nhắc lại, vào ngày 29-3-2022, Quyết “còi” bị khởi tố, bắt tạm giam để điều tra cáo buộc về thao túng thị trường chứng khoán và sau đó là tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Tại phiên tòa phúc thẩm hồi tháng 6, tòa chấp nhận kháng cáo của Quyết “còi”, giảm một phần hình phạt về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản và chuyển hình phạt tù sang phạt tiền đối với tội thao túng thị trường chứng khoán.
Tòa phúc thẩm tuyên ông Quyết 7 án năm tù về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản và phạt 4 tỉ đồng tội thao túng thị trường chứng khoán. So với án sơ thẩm, ông Quyết được giảm 14 năm tù. Có nghĩa là ông ấy còn phải ở tù cho đến năm 2029.
Có người nói, chắc sắp có quả làm ăn gì lớn lắm nên mới có vụ đặc cách kỳ lạ này?
Dù thế nào thì trong con mắt của dân, rõ là có một loạt điều bí ẩn về lối làm việc của một loạt cơ quan – các cơ quan tư pháp, Bộ Ngoại giao, các cơ quan báo chí (bên trên là Bộ TT&TT).
Việc một người dân ở Hưng Yên bị phạt 7,5 triệu đồng vì bị cho là “xúc phạm uy tín” ông Tô Lâm cho thấy quyền tự do ngôn luận của người dân đang bị thu hẹp rõ rệt. Dù Hiến pháp Việt Nam và các công ước quốc tế mà Việt Nam ký kết đều công nhận quyền tự do bày tỏ ý kiến, trên thực tế, người dân ngày càng đối mặt với rủi ro bị xử phạt chỉ vì phát ngôn trên mạng xã hội.
Các khái niệm như “sai sự thật”, “xúc phạm”, hay “ảnh hưởng tiêu cực đến dư luận” không được định nghĩa rõ ràng, khiến việc áp dụng pháp luật mang tính chủ quan và phụ thuộc vào đánh giá của cơ quan công an. Điều này tạo ra tâm lý sợ hãi và tự kiểm duyệt trong xã hội: người dân không biết đâu là ranh giới hợp pháp cho việc phê bình hay nêu chính kiến.
Uy tín của lãnh đạo, nếu phải bảo vệ bằng biện pháp hành chính và xử phạt người dân, thì đó là một uy tín mong manh. Trong một xã hội lành mạnh, uy tín phải đến từ sự minh bạch, năng lực và sự tín nhiệm thực sự, không phải từ việc dập tắt các tiếng nói chỉ trích. Khi mọi ý kiến trái chiều đều có thể bị coi là “xúc phạm”, không gian phản biện bị bóp nghẹt, và quyền tự do ngôn luận chỉ còn tồn tại trên giấy tờ.
The following report provides a detailed professional paraphrase regarding Vietnam’s emergence as a global hub for international education and the shifting patterns of student mobility in 2026.
Global education is undergoing a historic transformation, with Vietnam officially recognized as one of the world's premier "new-generation" study destinations. According to the 2026 rankings by EduOpinions, a globally trusted platform for education reviews, Vietnam has entered the top 8 emerging study abroad locations, joining the ranks of traditional European alternatives like Italy, Spain, and Portugal. This recognition is backed by an impressive overall student satisfaction rating of 4.55 out of 5 stars, notably outperforming the average scores of institutions in the United Kingdom (4.38) during the same period.
The rise of Vietnam signals a "reversal" in global study flows, which were previously dominated by the "Big Four" (the U.S., UK, Canada, and Australia). As traditional education hubs face soaring tuition fees and a rising cost of living, international students are increasingly prioritizing Return on Investment (ROI) and quality of experience. Vietnam has positioned itself as a leading beneficiary of this shift, offering a "dual advantage" that combines internationally benchmarked academic environments with a cost of living estimated to be three to four times lower than major Western cities like New York or London.
A key factor in this growing reputation is the success of high-level institutions like British University Vietnam (BUV), which has achieved QS 5-Star status for six consecutive years. Such universities allow students to earn globally recognized degrees while residing in dynamic urban centers like Hanoi. For many, the financial breakdown is compelling: annual undergraduate tuition fees at top-tier international universities in Vietnam average around €7,000 ($8,212), with annual living expenses ranging from €5,600 to €7,300. This makes the total cost of a world-class degree significantly more accessible than equivalent programs in the West.
Beyond economics, Vietnam’s appeal is bolstered by its political and economic stability and its strategic position in the heart of Southeast Asia. Students are drawn to a lifestyle that blends modern urban energy with rich cultural heritage, including access to world-renowned natural sites. Testimonials from international scholars, such as Karunaratne Chaanakya Rahel from Sri Lanka, highlight that Vietnam often meets or exceeds the academic expectations initially reserved for European institutions, particularly in high-demand fields like Data Science and Artificial Intelligence.
Currently hosting approximately 22,000 international students, Vietnam is actively transitioning from being a primary "sender" of students to a regional education hub. Experts, including Professor Rick Bennett of BUV, emphasize that the country’s unique blend of safety, cultural identity, and digital economic growth provides a fertile ground for both academic development and long-term career prospects. As Vietnam continues to align its higher education sector with global standards, it is well-positioned to remain a top choice for a new generation of global learners who value both academic excellence and a sustainable lifestyle.
A recent medical report from a Taipei-based hospital has highlighted a harrowing case of end-stage renal disease (ESRD) linked to chronic food safety negligence. Dr. Hung Yung-hsiang, a prominent nephrologist, detailed the case of a man in his 50s who, despite an active lifestyle and no prior history of systemic illness like diabetes or high blood pressure, experienced sudden and total kidney failure. The diagnosis was traced back to the patient’s long-standing habit of consuming coffee brewed from moldy and spoiled beans.
The patient’s condition came to light after he collapsed during his morning exercise. Upon admission, clinical evaluations revealed that his estimated glomerular filtration rate (eGFR) had fallen below 10. This level indicates that the kidneys have lost almost all functional capacity to filter waste from the blood. The discovery was particularly shocking given the patient’s lack of traditional risk factors, such as hypertension or gout, which typically precede such severe renal decline.
The medical investigation into the patient's lifestyle uncovered a dangerous misconception regarding heat and food safety. The man frequently purchased large quantities of discounted coffee beans and stored them in a kitchen cabinet for long periods. Even when the beans developed visible mold and changed color, he continued to use them, operating under the false belief that the $100°C$ temperature of boiling water would effectively sterilize the product and eliminate any toxins.
Dr. Hung clarified that while boiling water can kill many types of bacteria and fungi, it is entirely ineffective against ochratoxin. This specific mycotoxin is a secondary metabolite produced by certain mold species and is notoriously heat-resistant. It requires temperatures exceeding $280°C$ to break down—levels that are never reached during standard coffee brewing. Consequently, the patient was unknowingly ingesting a potent chemical toxin with every cup of coffee he consumed.
The nephrologist described ochratoxin as a biological "time bomb." Unlike many food-borne pathogens that cause acute, short-term illness, ochratoxin has a significant half-life in the human body, persisting for 35 to 50 days after ingestion. This longevity allows the toxin to accumulate in the system, where it triggers chronic inflammation, induces cell death in the renal tubules, and eventually leads to the permanent scarring and hardening of kidney tissue, known as fibrosis.
Dr. Hung utilized a vivid metaphor to describe the damage, comparing the accumulation of ochratoxin to pouring liquid cement into a delicate water filtration system. The toxin effectively clogs the microscopic filtering membranes of the kidneys, leading to a permanent loss of function. Before his total collapse, the patient had ignored subtle warning signs such as persistent foam in his urine and swelling in his ankles, which are classic symptoms of protein leakage and fluid retention caused by failing kidneys.
Finally, the report serves as a critical warning for those living in warm, humid environments. Fungal growth is significantly accelerated in temperatures above $25°C$ and humidity levels over $18.5\%$. Dr. Hung urged the public to discard any food items showing signs of discoloration or mold, emphasizing that the perceived financial savings of using spoiled products are insignificant compared to the irreversible and life-altering costs of long-term health damage.
Hai người con của Nguyễn Tấn Dũng lần lượt trúng cử, có tên trong Ban chấp hành Trung ương khóa 14. Theo đó, Nguyễn Thanh Nghị, sinh năm 1976, tiếp tục trúng cử ủy viên Trung ương lần thứ tư liên tiếp. Nguyễn Minh Triết, sinh năm 1988, con trai út, trẻ trung, đầy triển vọng, hiện giữ những vị trí rất “đậm chất tuổi trẻ” như Bí thư thường trực Trung ương Đoàn, Chủ tịch Hội Sinh viên. Và nay, bước chân vào Ban Chấp hành Trung ương với tư cách ủy viên dự khuyết.
Thật là một bước chân nhỏ cho cá nhân, nhưng đi được cả một đoạn đường rất dài cho....gia phả chính trị. Ai cũng biết rằng dưới thời Nguyễn Phú Trọng đang ở đỉnh cao quyền lực, Nguyễn Tấn Dũng đã phải lui về "ở ẩn", không dám hó hé gì và kiên nhẫn "chờ thời". Rồi tới lúc học trò cưng của Dũng là Tô Lâm nắm được cả bộ máy chính trị để leo lên chức vụ Tổng bí thư, vị cựu Thủ tướng bỗng nhiên tái xuất đầy khí thế, được đích thân trao tặng Huân chương Sao Vàng, thứ huân chương mà Đảng vẫn coi là cao quý bậc nhất.
Nhận huân chương xong, Dũng ngang nhiên trở lại chính trường như chưa hề rời xa, thậm chí còn khiến các lãnh đạo cấp cao cũng phải dè chừng phần nào. . Và thế là sự nghiệp chính trị của các “cậu ấm” họ Nguyễn cũng thuận buồm xuôi gió. Không cần chen lấn, không cần tranh đấu, con đường đã được trải thảm đỏ từ trước. Việc còn lại chỉ là… bước lên.
Dân thì vẫn nghe ra rả về các thông tin tuyên giáo rằng quy trình bầu cử đều đảm bảo tính nghiêm minh, công bằng, do "ý đảng lòng dân". Thế nhưng nhìn vào trường hợp này, nhân dân ai cũng chỉ biết cười khổ vì cứ đà này, đất nước đang lâm nguy thực sự.
Cuối cùng, xin chúc mừng. Cha đã “trở lại”, con đã “lên hàng”. Gia đình sum họp, sự nghiệp thăng hoa. Còn chuyện công bằng, minh bạch, hay cơ hội cho những người không có “lý lịch vàng”, thôi thì để khóa sau… bàn tiếp.
Có một điều mà ít ai ngờ tới, kể cả trong nội bộ ban Tuyên giáo, là việc ông Chính đã phải từ giã cuộc chơi, đi cùng với ông Lương Cường.
Trước hội nghị, không ít tin đồn cho rằng có một liên minh được lập ra giữa phe Quân đội do Phan Văn Giang dẫn dắt và phe Hà Tĩnh – Thanh Hóa với đại diện là Trần Cẩm Tú và Phạm Minh Chính, với mục tiêu là “nốc ao” Tô Lâm và giành ghế A1.
Tuy nhiên, một lần nữa, Tô Lâm chứng minh bản thân không phải là tay mơ trong cuộc chơi này với khả năng “chia bài” đến mức điêu luyện của mình. Nhìn vào kết quả, Trần Cẩm Tú và Phan Văn Giang tiếp tục được giữ lại, nhưng Phạm Minh Chính và Lương Cường phải ra đi, chứng tỏ đã có một sự thỏa thuận “nhẹ nhàng” dưới sức ép từ phe Hưng Yên.
Rõ ràng, số đông không có nghĩa là có sức mạnh, điều này đã được chứng minh khi Tô Lâm hạ liên tiếp tứ trụ, gồm Huệ, Phúc, Thưởng và cả Mai, để lấy ghế từ tay Tổng Trọng. Tô Lâm rất sõi trong việc ly gián và “đột phá” những liên minh chính trị vững chắc, vì trong tay ông ta luôn có “cỗ máy tình báo” của Bộ Công an, sẵn sàng dùng chiêu “đốt lò” để hạ những mục tiêu khó.
Tinh vi hơn, trong số được giữ lại của Bộ Chính Trị, thì Nguyễn Duy Ngọc và Lương Tam Quang lại là cánh tay đắc lực của Tô Lâm, trong khi đó, bên cạnh Phan Văn Giang và Trần Cẩm Tú gần như đã hết quân. Đây rõ ràng là “đóng cửa bắt gà”, đưa Giang và Tú vào trong cái “cũi” mang tên Bộ Chính Trị, kẹp chặt để hết đường cựa quậy rồi chặt hết tay chân, rồi thì cũng tự giác “xin thôi vì sức khỏe”.
Quả thật, gừng càng già càng cay, không ồn ào, gióng trống khua chiên, nhưng Tô Lâm vẫn chứng tỏ đang làm chủ “cuộc chơi”.
Một tấm bảng carton, một câu vần, và một làn sóng “chạm tự ái”
Giữa đám đông biểu tình, Nguyễn Thanh Việt xuất hiện giản dị với áo “STOP WARS”, đội mũ lưỡi trai, tay ôm tấm bảng carton viết nguệch ngoạc hai dòng: “Đụ má! Đụ đá!” – một kiểu chơi chữ cố tình gây sốc vì nó… vần, và vì nó nhắm thẳng vào ICE theo cách ông nói là “biến tấu sáng tạo”.
Tấm bảng ấy lan nhanh như một que diêm rơi vào bãi cỏ khô.
Không phải vì ai cũng đồng tình.
Mà vì nó chạm đúng thứ nhạy nhất trong cộng đồng người Việt hải ngoại lúc này: ranh giới giữa “tức giận chính trị” và “đúng mực ngôn từ”, giữa “tôn trọng quyền lực” và “đặt câu hỏi về bạo lực lạm quyền”.
Nguyễn Thanh Việt viết rằng bài đăng của ông đã khiến “rất nhiều người Việt bị chạm tự ái”.
Theo ông, có một nhóm người Việt vừa ủng hộ ICE vừa ủng hộ MAGA, và họ phẫn nộ vì câu chửi ấy lại được viết bằng tiếng Việt – họ cho rằng như vậy là “xúc phạm”. “Xúc phạm” là câu chữ, hay là cảnh bị lôi khỏi nhà?
Trong bài viết dài tiếp theo (đăng bằng tiếng Anh, rồi được dịch lại), Nguyễn Thanh Việt đặt câu hỏi ngược: thứ gì mới thực sự xúc phạm?
Ông kể về một đoạn video mà ông dẫn ra: một ông cụ người H’Mông, là công dân Hoa Kỳ, bị ICE lôi ra khỏi nhà ở St. Paul, Minnesota trong tình trạng gần như khỏa thân, chỉ quấn một tấm chăn. Người này – theo bài viết – bị chở vòng vòng suốt một tiếng, bị thẩm vấn, rồi được đưa về mà không một lời xin lỗi. Ông còn viết rằng ICE đã dí súng vào đầu con dâu của ông cụ, và mọi chuyện xảy ra trước mặt đứa cháu 5 tuổi.
Nguyễn Thanh Việt gọi cảnh ấy là thứ “dơ bẩn, thô bỉ và ghê tởm” – nặng hơn nhiều so với một câu chửi, dù ở bất kỳ ngôn ngữ nào.
Và ông kết luận bằng một nhát cắt gọn:
Nếu bạn bị xúc phạm bởi câu chữ mà không bị xúc phạm bởi sự lạm quyền và ngược đãi, thì chính bạn mới là vấn đề.
“Tôi là người bị ghét nhiều thứ hai” trong các gia đình Việt MAGA
Nguyễn Thanh Việt kể một chi tiết vừa buồn cười vừa nhức nhối: trong chuyến quảng bá sách năm 2023, một phụ nữ trẻ gốc Việt tới nói với ông rằng: “Anh là người bị ghét nhiều thứ hai trong gia đình ba mẹ người Việt của em.”
Người bị ghét nhiều nhất là ai?
Joe Biden.
Ông viết thẳng: ông “hoàn toàn ổn” với việc trở thành người bị ghét nhiều thứ hai trong các gia đình người Việt MAGA.
Bởi điều làm ông không chịu nổi không phải là bị ghét – mà là cái cách một số người tị nạn (hoặc con cháu tị nạn) lại có thể vui vẻ trước cảnh người khác bị tàn bạo đối xử và bị trục xuất.
Ở đây, ông đưa ra một phân loại gây nhức nhối: “người tị nạn tốt” và “người tị nạn xấu”.
Và ông phản bác thẳng: những người tự nhận “tị nạn tốt” ấy thật ra chỉ là “người tị nạn may mắn”.
May mắn vì họ được chào đón vào Mỹ trong một khoảnh khắc lịch sử đặc biệt – khi nước Mỹ chống cộng mạnh hơn là chống người châu Á.
Ký ức San Jose thập niên 1980: điều cộng đồng “quên sạch”
Nguyễn Thanh Việt nhắc về tuổi thơ lớn lên trong cộng đồng người Việt tị nạn ở San Jose, California thập niên 1980.
Ông viết rằng khi ấy có rất nhiều người Việt từng làm những chuyện mà ngày nay người ta hay đổ lên đầu người Venezuela hay Somalia: từ buôn ma túy, gian lận trợ cấp xã hội, cho tới băng nhóm xông vào nhà người khác.
Ông nói: giờ thì tất cả “bị quên sạch”.
Nhưng ông thì không quên.
Đoạn này là thứ khiến bài viết không còn chỉ là chuyện “một câu chửi ICE”.
Nó là cú lật tấm gương về ký ức cộng đồng: khi đã yên vị, người ta dễ muốn rút thang, đóng cửa, rồi quay lại phán xét những kẻ đang ở đúng vị trí mình từng đứng.
“Một số người Việt chọn đứng về phía nhà nước… còn tôi đứng về phía người bị lôi ra khỏi nhà”
Nguyễn Thanh Việt viết rằng có những người Việt muốn đứng về phía nhà nước, phía bạo lực lạm quyền, phía những kẻ đeo mặt nạ, phía chủ nghĩa phát xít.
Còn ông, ông chọn đứng về phía ông cụ người H’Mông kia – dù ông không phải người H’Mông.
Ông viết: ông đứng về phía người không giấy tờ, người tị nạn, người bị trục xuất; đứng về phía những ai cố hết sức chống lại, tin vào tinh thần đoàn kết; và cả những ai sẵn sàng dùng lời lẽ thô tục để gọi đúng bản chất thô tục của những điều đang diễn ra – những ai từ chối im lặng.
Bài viết khép lại bằng đúng câu chửi đã làm bùng tranh cãi.
Không hạ giọng.
Không xin lỗi.
Không lùi nửa bước.
Khi một câu chửi trở thành ranh giới: cộng đồng đang giận vì điều gì?
Có thể ghét cách ông ấy nói.
Có thể không chịu nổi thứ ngôn ngữ gai góc.
Nhưng khó phủ nhận: Nguyễn Thanh Việt đang cố kéo tranh luận ra khỏi “câu chữ lịch sự”, để đặt nó vào đúng chỗ ông muốn: quyền lực làm gì với con người, và ai đang làm ngơ trước điều đó.
Tấm bảng “Đụ má! Đụ đá!!” nhìn qua tưởng chỉ là một trò khiêu khích.
Nhưng khi nó chạm vào thần kinh tự ái của một bộ phận người Việt, nó cũng vô tình lộ ra một sự thật khác:
đôi khi thứ khiến người ta nổi giận không phải vì họ yêu sự tử tế,
mà vì họ đã quen đứng gần phía mạnh – đến mức không chịu nổi ai dám chỉ thẳng vào mặt quyền lực mà chửi.
Bộ phim tài liệu The General: Vietnam in the Age of To Lam của đạo diễn Laura Brickman vừa được công chiếu tại Trung tâm Cộng đồng quận Mason, Annandale, Virginia, đã gây ấn tượng mạnh với cộng đồng người Việt tại khu vực thủ đô Washington, DC. Trái với những lo ngại ban đầu, khán giả nhanh chóng nhận ra đây không phải là một bộ phim “thiên tả” hay tuyên truyền chính trị, mà là một tác phẩm báo chí, nhân quyền nghiêm túc, trực diện và thẳng thắn.
Bộ phim không đi theo lối kể tiểu sử hay xây dựng hình ảnh cá nhân Tô Lâm như một nhân vật lịch sử. Trọng tâm của đạo diễn là phơi bày thực trạng xã hội Việt Nam dưới mô hình công an trị, nơi quyền lực an ninh chi phối toàn bộ đời sống chính trị và dân sự. Tô Lâm xuất hiện như biểu tượng của một hệ thống, chứ không phải là nhân vật chính theo nghĩa truyền thống.
Ngay từ đầu, phim gợi lại vụ bắt cóc Trịnh Xuân Thanh tại Berlin năm 2017, một sự kiện gây chấn động quốc tế và dẫn tới khủng hoảng ngoại giao giữa Đức và Việt Nam. Đây được xem như dấu mốc quan trọng cho thấy việc chính quyền Việt Nam sẵn sàng vi phạm luật pháp quốc tế để truy bức người bất đồng chính kiến, mở đầu cho thời kỳ đàn áp mang tính xuyên quốc gia.
Phần lớn thời lượng phim dành cho tiếng nói của các nạn nhân: những tù nhân lương tâm như Phạm Đoan Trang, Bùi Tuấn Lâm, Lê Hữu Minh Tuấn; những nhà báo, luật sư đang sống lưu vong như Lê Trung Khoa, Nguyễn Văn Đài; những người đang lẩn trốn ở Thái Lan; và gia đình các tù nhân chính trị đang chịu áp lực nặng nề trong nước. Họ kể lại bằng chính trải nghiệm của mình về một xã hội nơi tự do ngôn luận bị hình sự hóa và pháp luật trở thành công cụ đàn áp.
Luật sư Đặng Đình Mạnh, người từng bảo vệ nhiều tù nhân chính trị, cho rằng chỉ vài phút đầu của bộ phim đã phản ánh gần như đầy đủ bức tranh Việt Nam hiện tại: “Đó là ký ức kinh hoàng của những người bị coi là ‘chống chế độ’ chỉ vì nói lên sự thật.”
Nhận định này cho thấy sức nặng của tác phẩm: chỉ cần vài khung hình cũng đủ gợi ra một xã hội nơi người dân luôn sống trong tâm thế bị theo dõi, bị đe dọa, và có thể bị trừng phạt chỉ vì nói lên sự thật.
Bộ phim cho thấy kiểm soát không còn dừng ở bạo lực công khai, mà đã được pháp lý hóa, bình thường hóa và hệ thống hóa. Những điều luật mơ hồ, những vụ bắt bớ “đúng quy trình”, những bản án nặng nề dành cho tiếng nói phản biện đã tạo thành một mạng lưới khiến toàn xã hội tự kiểm duyệt. Con người bị buộc phải im lặng không phải vì họ không có suy nghĩ, mà vì cái giá của việc nói ra quá đắt.
Qua lời kể của các tù nhân lương tâm, các nhà báo lưu vong và thân nhân người bị giam cầm, bộ phim khắc họa rõ ràng một mô hình cai trị trong đó nỗi sợ được sử dụng như công cụ quản trị. Sự kiểm soát không cần ồn ào, không cần tuyên bố, nhưng hiện diện trong từng lựa chọn sống của người dân.
Như lời Luật sư Đặng Đình Mạnh gợi ra, bộ phim không chỉ tái hiện ký ức đau đớn của những người bị đàn áp, mà còn vạch trần một thực tế đáng sợ hơn:
Việt Nam hôm nay là một xã hội nơi sự kiểm soát đã trở thành không khí để thở, và im lặng bị biến thành điều kiện để tồn tại.
TRUMP CHỐNG CHIẾN TRANH , KHÔNG CAN THIỆP VÀO NỘI BỘ CỦA NƯỚC KHÁC , CHỈ LÀ HUYỀN THOẠI
Donald Trump nhiều lần hứa với cử tri rằng :
- Ông sẽ không can thiệp vào công việc nội bộ của các quốc gia khác, ủng hộ đường lối :
-“ Nước Mỹ trên hết” và chấm dứt các cuộc chiến tranh kéo dài tốn xương máu và tiền bạc của Mỹ.
Tuy nhiên, hành động và tuyên bố của ông thường mâu thuẫn, và trên thực tế , chính quyền của ông đã can thiệp vào các vấn đề chính trị và quân sự của các quốc gia khác.
Trump hứa những gì trong chiến dịch tranh cử ?
Trong các chiến dịch tranh cử, Trump đã đưa ra những lời hứa cốt lõi là giảm bớt sự hiện diện quân sự của Mỹ ở nước ngoài và tránh can thiệp vào các vấn đề quốc tế.
Ngay trong mùa tranh cử 2016 , Trump nổi bật trong số các ứng cử viên sơ bộ của đảng Cộng Hòa bằng cách tự tạo cho mình hình ảnh của một người ngoài cuộc nổi loạn.
Ông liên tục khẳng định rằng :
- " Mình là người duy nhất trong cuộc đua phản đối chiến tranh và can thiệp vào chuyện của thế giới."
Trump tuyên bố rằng :
- Ông đã chống cuộc xâm lược Iraq.
- Ông chỉ trích gay gắt chính sách đối ngoại lưỡng đảng vì chủ nghĩa quân phiệt tai hại trong vài chục năm của họ.
Đối với một quốc gia mệt mỏi vì chiến tranh và khao khát sự thay đổi, điều này đủ để chứng minh rằng Trump khác biệt .
Nhãn hiệu “chống chiến tranh, chống can thiệp ” đã gắn liền với ông và được cử tri ủng hộ.
ThầyVũ Hoàng Phú (Phú Tử) bị khởi tố tội “Gây rối trật tự công cộng” trong phiên toà xét xử cựu công an Lưu Quang Trung, người đã đánh ch ết anh trai Phú Tử.
Xin nói thẳng “Tay ai đứt thì người đó đau”, có nỗi đau nào khi người nhà bị ra tay bởi dã man bởi một gã côn đồ trong màu áo công an. Nếu có chăng, thì đó là cái đánh của sự phẫn uất, cái mà chính một bản án cũng không thể bù đắp nổi.
Đành rằng, mất người thân thì có phút kích động, nhưng hành động của thầy Phú Tử xét đến cùng thì chẳng gây hại gì cho cam. Ai cũng rõ, việc khởi tố chẳng qua là công an trả thù thầy do các buổi phát trực tiếp trên mạng xã hội thu hút đông đảo người xem và bức xúc với ngành công an.
Pháp luật không kể tình thân, pháp luật phải vô tư, công bằng, nhưng lại không thể mang người chết oan trở về với người thân, lại càng không thể khiến tên hung thủ trả một cái giá xứng đáng với cái m áu lạnh của gã. Thì hành động của thầy Phú, chỉ là tìm lại sự cân bằng cho một cán cân đã bị lệch bởi tiền và quyền.
Sáng 16/1, Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương tổ chức lễ ra mắt ứng dụng di động Tuyên giáo và Dân vận. App Tuyên giáo kỳ vọng sẽ thực hiện chức năng “loa phường” của Tuyên giáo trong kỷ nguyên 4.0.
Tại buổi lễ, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú tự hào, việc ra mắt ứng dụng di động không chỉ là sự kiện công nghệ, mà là minh chứng cụ thể cho sự đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng trong kỷ nguyên số.
Trước đó, Bộ Thông tin và Truyền thông cũng từng rầm rộ quảng cáo cho hai đứa con tinh thần mạng xã hội “Ma dê in Việt Nam” là GAPO và LOTUS. Nhưng tiếc thay, tuy là “con cưng”, đầu tư nghìn tỷ nhưng vẫn phải chung số “yểu mệnh” từ khi ra mắt. GAPO thì đi nhanh, còn LOTUS đến nay vẫn thoi thóp với sứ mệnh chính trị của mình, rút ống thì không nỡ, thế nào cũng có ông “vào lò”, còn để thì nuôi không nổi.
App Tuyên giáo rồi cũng sớm chung số phận với những “đàn anh” của mình, khai trương cho to, nhưng âm thầm đóng cửa!
Đại tướng Trịnh Văn Quyết, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, trả lời báo chí về hoạt động Tuyên giáo trong thời gian tới, đặc biệt nhấn mạnh việc “Nói để dân hiểu, làm để dân tin”.
Những gì Tuyên giáo nói, dân đen đều hiểu. Một công trình, tượng đài được Tuyên giáo dựng lên, là nhân dân hiểu ngân sách sắp phải mất nghìn tỷ, rồi mấy quan lại có thêm vài cái biệt phủ, xe sang. Hay đằng sau những bảng thành tích “sáng chói” như mơ của mấy ông lãnh đạo, là tương lai mờ mịt của địa phương đó.
Có ông lãnh đạo Tỉnh nọ, lúc mới lên thì hứa hẹn trăm điều, nhưng khi làm thì không được bao nhiêu. Công trình nghìn tỷ thì quan cho đắp chiếu, duyệt dự án trăm tỷ, nhưng quá nửa là cho cán bộ “cắn” và “đớp”, còn lại chỉ có mỗi “bê tông cốt tre” cho dân xài. Vẽ cho dân một cái bệnh viện hoành tráng, cuối cùng thành ra “chuồng bò cấp cao”.
Hay như Thủ Chính, mặt tươi cười, tay cầm tờ giấy hô vang GDP tăng trưởng vượt chỉ tiêu, nhưng lại không nhìn xuống xem dân đen còn đang lóp ngóp giữa vòng xoáy bão giá và thất nghiệp. Báo cáo là của quan, còn sống là trách nhiệm của dân.
Dân họ hiểu, hiểu rằng nói một đàng, làm thì một nẻo, hiểu quá để không dám tin!
Cậu bé mặc áo khoác caro, đeo balô Spiderman, đội chiếc mũ len màu xanh có tai thỏ. Đáng lẽ đó chỉ là một buổi chiều bình thường: tan lớp mầm non, về nhà, chạy ùa vào cửa trong hơi lạnh Minnesota. Nhưng ngay ở lối xe chạy trước sân, khoảnh khắc “bình thường” bị cắt phăng: Liam Conejo Ramos, 5 tuổi, bị các đặc vụ liên bang đưa đi — rồi cùng cha xuất hiện ở một cơ sở giam giữ của ICE tận Texas, cách nhà hơn 1.300 dặm.
Một câu chuyện có trẻ em, băng giá, và những tiếng cãi nhau về đúng–sai, hợp pháp–phi pháp. Và giữa mọi tranh luận, điều còn lại là ánh nhìn trống rỗng của một đứa trẻ chưa kịp hiểu thế nào là “thủ tục”, “quyền hạn”, “tị nạn”. Bị đưa khỏi xe đang nổ máy, rồi “giữ cùng cha” tại Texas
Theo giới chức học khu và luật sư của gia đình, Liam bị đưa đi hôm thứ Ba, ngay sau khi trở về từ lớp mầm non tại khu Columbia Heights (vùng ven Minneapolis). Nữ giám đốc học khu cho biết cậu bé bị đưa ra khỏi chiếc xe gia đình đang nổ máy ngay trước nhà.
Gia đình Liam được nói là gốc Ecuador. Luật sư Marc Prokosch phát biểu trong một cuộc họp báo rằng họ đã trình diện với lực lượng biên phòng tại Texas vào tháng 12/2024 để nộp đơn xin tị nạn. Ông nhấn mạnh gia đình đang theo đuổi “con đường pháp lý”, và nói thẳng: “Đây không phải là những người nhập cư bất hợp pháp”, đồng thời cho biết chi tiết kế hoạch xin tị nạn thuộc diện bảo mật nên không thể trình bày sâu hơn.
Hiện Liam và cha — ông Adrian Alexander Conejo Arias — được cho là đang bị giữ tại South Texas Family Residential Center ở Dilley, Texas, một cơ sở ICE dành cho các gia đình.
Hai phiên bản: “dùng trẻ 5 tuổi làm mồi” hay “đứa trẻ bị bỏ rơi”?
Từ đây, câu chuyện tách làm hai dòng sự thật đối đầu nhau.
Phía nhà trường nói đã có người lớn tại hiện trường van xin để họ đưa đứa trẻ vào nhà chăm sóc nhưng bị từ chối. Nữ giám đốc học khu còn mô tả một chi tiết gây sốc: một đặc vụ “dẫn cậu bé đến cửa” và bảo cậu gõ cửa xin vào nhà nhằm xem còn ai ở trong — điều mà bà cho rằng giống như “dùng một đứa trẻ 5 tuổi làm mồi”.
Ngược lại, cơ quan di trú phản bác mạnh mẽ trên mạng xã hội: ICE “chưa từng” dùng trẻ em làm mồi và khẳng định “đứa trẻ bị ABANDONED (bỏ rơi)”. Bộ An ninh Nội địa cho biết mục tiêu chính là người cha. Theo lời họ, khi lực lượng đến bắt, người cha “chạy bộ bỏ trốn”, để lại con; họ nói đã nhiều lần cố gắng yêu cầu người mẹ ra nhận con, thậm chí trấn an rằng sẽ không bắt mẹ nếu ra nhận, nhưng bà từ chối. Cuối cùng, theo cơ quan liên bang, người cha muốn con ở lại với mình, và họ đưa cả hai đi cùng nhau, nhấn mạnh “ưu tiên là an toàn của đứa trẻ”.
Trong khi đó, phía người hỗ trợ gia đình lại kể một nỗi sợ rất “đời”: mẹ của Liam hoảng loạn vì thấy đặc vụ đứng trước cửa. Mục sư Sergio Amezcua nói người mẹ đang mang thai và còn một con trai tuổi thiếu niên. Hàng xóm khuyên bà đừng mở cửa vì lo bà cũng sẽ bị giữ.
Giữa hai phiên bản ấy, câu hỏi làm công chúng nghẹt thở không hẳn là ai thắng lý trên giấy tờ, mà là: vì sao một tình huống có thể xử lý theo hướng “giao đứa trẻ cho người thân/nhà trường” lại trượt sang hướng đưa thẳng một em bé 5 tuổi vào guồng máy giam giữ?
Trường học thành “tuyến đầu”: nhiều học sinh khác cũng bị đưa đi
Vụ Liam không đứng một mình. Học khu nói đây là đứa trẻ thứ tư trong khu vực bị ICE đưa đi chỉ trong khoảng hai tuần.
Cũng trong ngày thứ Ba, một học sinh 17 tuổi trên đường đến trường bị các đặc vụ có vũ trang, che mặt bắt đi khi không có phụ huynh đi cùng; nhà trường mô tả em bị kéo ra khỏi xe và đưa đi. Trước đó, ICE vào căn hộ của một nữ sinh 17 tuổi và mẹ em, cả hai bị tạm giữ. Một bé gái 10 tuổi lớp 4 bị đưa đi cùng mẹ trên đường tới trường cách đó hai tuần, đến nay được nói vẫn ở một cơ sở giam giữ tại Texas.
Giám đốc học khu nói lực lượng liên bang còn xuất hiện quanh trường, thậm chí có lúc “đi theo xe buýt”, khiến “không còn cảm giác bình thường” trong sinh hoạt học đường. Với phụ huynh, điều ám ảnh nhất không chỉ là nỗi lo thủ tục pháp lý, mà là cảm giác: con mình có thể biến mất ngay trên đường tới lớp.
JD Vance lên tiếng: “Không lẽ để đứa trẻ chết cóng?”
Trong chuyến thăm Minneapolis, Phó Tổng thống JD Vance bảo vệ hành động của lực lượng liên bang. Ông nói ông cũng là cha của một bé trai 5 tuổi và hiểu phản ứng ban đầu: “Làm sao lại bắt một đứa trẻ 5 tuổi?” Nhưng ông lập luận rằng mục tiêu là người cha; người cha chạy; vậy lực lượng phải làm gì trong giá lạnh — “để đứa trẻ chết cóng” hay bỏ qua việc bắt người ở lại Mỹ bất hợp pháp?
Phát biểu này ngay lập tức khoét sâu một rãnh chia đôi dư luận: một bên nhìn thấy bài toán thực thi pháp luật trong điều kiện thời tiết nguy hiểm; bên kia nhìn thấy một sự “bình thường hóa” việc trẻ em bị cuốn vào chiến dịch trục xuất.
Dilley: “trung tâm gia đình” hay nhà giam mềm?
Dilley được mô tả là nơi giam giữ mang tính “cư trú” cho gia đình: những dãy nhà dạng trailer màu beige, có không gian thư viện, phòng gym, lớp học; trẻ em từ sơ sinh tới tuổi teen có thể ở đó cùng cha/mẹ.
Nhưng dù hình thức là “cơ sở gia đình”, bản chất vẫn là bị giữ lại, bị tách khỏi nhịp sống, khỏi trường lớp, khỏi căn nhà và cộng đồng quanh mình. Các luật sư, nhà hoạt động nhiều năm qua từng nêu lo ngại về điều kiện và tác động tâm lý của việc giam giữ trẻ em — đặc biệt là khi trẻ không hề là đối tượng phạm tội, chỉ là người bị kéo theo trong một cuộc bắt giữ người lớn. Câu hỏi còn treo: luật pháp có thể đúng, nhưng cách làm có cần phải lạnh lùng đến vậy?
Câu chuyện của Liam bị đẩy qua lại giữa các câu chữ “hợp pháp”, “đúng quy trình”, “abandoned”, “bị dùng làm mồi”. Nhưng trong con mắt công chúng, có một sự thật giản dị hơn mọi thông cáo: một đứa trẻ 5 tuổi đã rời sân nhà ở Minneapolis và kết thúc ở một cơ sở ICE tại Texas.
Nếu mục tiêu thật sự là “an toàn của đứa trẻ”, vì sao lời đề nghị để người lớn tại hiện trường hoặc nhà trường chăm sóc lại không thành? Nếu lo “trẻ chết cóng”, vì sao lựa chọn duy nhất lại là đưa trẻ vào quy trình giam giữ liên bang? Và nếu gia đình đang theo đuổi con đường xin tị nạn, vì sao phần “pháp lý” lại phải trả giá bằng phần “trẻ thơ”?
Ở Minnesota mùa này, băng giá không chỉ nằm trên mặt đường. Nó nằm cả trong cách mà một xã hội tranh cãi về biên giới của lòng nhân — khi đối diện với một chiếc mũ thỏ xanh và đôi mắt của đứa trẻ chưa kịp hiểu vì sao mình phải đi xa đến thế.
Kính chúc quý độc giả và toàn thể các thành viên VietBF luôn gặp nhiều may mắn, an vui và hạnh phúc trong những ngày đầu năm.
Trong vài ngày gần đây, một số bạn sử dụng iPad phản ánh khi xem bài viết đôi lúc màn hình bị xuất hiện một khoảng trắng ở phía bên phải. VietBF xin thông báo: lỗi này đã được khắc phục.
Nguyên nhân được xác định do một số định dạng quảng cáo Google tự động “phá khung” (tràn chiều ngang), khiến bố cục trang bị lệch và sinh ra dải trắng. VietBF đã điều chỉnh lại phần hiển thị để trang luôn nằm gọn trong khung màn hình, tránh tình trạng tràn ngang gây khó chịu khi đọc.
Cùng dịp này, VietBF cũng nâng cấp VietBF Menu theo phong cách “Crystal Glass” (kính mờ) lấy cảm hứng từ giao diện iOS26 của Apple. Menu mới mỏng gọn, trong suốt nhẹ, bám theo thao tác cuộn mượt mà và đặc biệt giúp nội dung “thở” hơn trên các thiết bị có màn hình rộng.
Đối với người dùng laptop, MacBook (màn hình ngang rộng), thay đổi này đem lại lợi ích rất rõ: thay vì một thanh trắng dày che mất phần hiển thị phía trên như trước, menu mới gọn hơn và “nhìn xuyên” tốt hơn, giúp tăng không gian nội dung, xem tin thoáng mắt và đỡ phí diện tích.
VietBF chân thành cảm ơn các bạn đã phản hồi kịp thời để VietBF xử lý. Nếu vẫn gặp hiện tượng bất thường trên iPad hay bất kỳ thiết bị nào, xin vui lòng báo lại để VietBF tiếp tục tối ưu.
(Minh họa)
Bước theo sau nước Úc, Quốc hội Pháp đã cho thông qua dự luật cấm trẻ em dưới 15 tuổi không được truy cập mạng xã hội và áp đặt lệnh cấm toàn diện đối với việc sử dụng điện thoại di động ở các trường trung học. Các sự đề xuất này hiện phải cần được thông qua Thượng viện trước khi được Tổng thống Emmanuel Macron ký trở thành luật.
Giới lập pháp tại Hạ viện của Quốc hội Pháp đã thông qua dự luật với số phiếu 130-21 vào tối hôm thứ Hai 23/1, đánh dấu sự thể hiện hiếm hoi về sự đoàn kết lưỡng đảng trong Quốc hội đang bị chia rẽ sâu sắc. Gần như tất cả giới lập pháp hàng đầu của Pháp đều bày tỏ sự ủng hộ mạnh mẽ đối với biện pháp này, cho rằng đây là phương cách hiệu quả nhất để bảo vệ cho trẻ em khỏi bị bắt nạt trên mạng và nội dung trực tuyến không có phù hợp.
Tổng thống Macron, người tích cực vận động cho dự luật này, ca ngợi cuộc bỏ phiếu là "bước đi quan trọng" hướng đến việc bảo đảm an toàn trực tuyến và sức khỏe tinh thần của giới trẻ em ở Pháp. Phát biểu trên hệ thống truyền hình nước Pháp, ông Macron kêu gọi các vị đứng đầu Thượng viện hãy đẩy nhanh việc thông qua dự luật này, cho rằng "cảm xúc của trẻ em và thanh thiếu niên của chúng ta không phải để đem ra bán hoặc bị thao túng bởi các tập đoàn ở Mỹ và TQ".
(Minh họa)
Ông Macron còn nói thêm rằng, "hầu hết giới khoa học đều khuyến cáo cho giảm bớt thời gian sử dụng thiết bị đối với trẻ em dưới 15 tuổi" và rằng "phần lớn người dân trong nước hoàn toàn ủng hộ luật hạn chế trẻ em dành quá nhiều thời gian trực tuyến". Ông cho biết thêm, "Ước mơ và khát vọng của con cái chúng ta không nên bị điều khiển bởi các thuật toán trên mạng".
Các điều khoản của dự luật sẽ được đem ra tranh luận tại Thượng viện trong những tuần lể sắp tới. Nếu được cho thông qua, luật này có thể có hiệu lực vào đầu năm học tiếp theo vào tháng 9, có khả năng mở đường cho các biện pháp tương tự ở các nước EU khác, bao gồm Đức, Đan Mạch, Tây Ban Nha và Ý, nơi giới lập pháp đang tích cực xem xét đặt ra các mức hạn chế đối với việc sử dụng mạng xã hội của giới trẻ em.
Úc đã trở thành quốc gia tự do dân chủ đầu tiên cho áp đặt những hạn chế như vậy vào tháng trước, khi cho thông qua đạo luật lưỡng đảng quy định độ tuổi tối thiểu bắt buộc là 16 để cho phép dăng ký mở và sử dụng các tài khoản mạng xã hội. Lệnh cấm này áp dụng cho Facebook, Instagram, TikTok, Snapchat, X, YouTube, Reddit, Threads, Twitch và Kick.
Chỉ trong vài ngày đầu tiên sau khi luật này có hiệu lực vào ngày 10/12/2025, ít nhất có đến 4,7 triệu tài khoản được cho là của trẻ vị thành niên đã bị cho xóa hoặc vô hiệu hóa bởi các mạng được chỉ định. Luật cũng quy định mức phạt lên tới 50 triệu đô la Úc (32 triệu USD) nếu không tuân thủ các yêu cầu cho giới hạn độ tuổi nói trên.
Đại hội Đảng CSVN lần thứ 14 đã chính thức khép lại một chương quyền lực cũ. Ông Lương Cường và ông Phạm Minh Chính không có tên trong danh sách Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương khóa 14. Điều đó đồng nghĩa với việc cả hai bị loại khỏi trung tâm quyền lực cao nhất giữa hai kỳ đại hội. Trong một hệ thống nơi nhân sự là sinh mệnh chính trị, việc “không có tên trong danh sách” không đơn thuần là thủ tục, mà là dấu chấm hết cho một thời kỳ ảnh hưởng. Lá phiếu kín và cỗ máy nhân sự vận hành trong im lặng
Cũng như các kỳ đại hội trước, toàn bộ quy trình bỏ phiếu được thiết kế thống nhất, khép kín và không công khai. Phiếu bầu in sẵn họ tên ứng viên, đại biểu chỉ có quyền gạch bỏ hoặc đánh dấu đồng ý – không đồng ý. Nếu danh sách không có số dư, người bầu chỉ được chọn “đồng ý” hoặc “không đồng ý”. Nếu có số dư, cách duy nhất để loại ai đó là gạch tên. Không tranh luận công khai. Không phản biện. Không công bố tỷ lệ cụ thể. Tất cả diễn ra trong im lặng, dưới sự điều hành trực tiếp của Tổng Bí thư Tô Lâm.
Trong ngày làm việc chính thức thứ ba, 1.586 đại biểu đã thảo luận và bỏ phiếu bầu 200 ủy viên Trung ương khóa 14. Đến chiều tối 22/1, danh sách trúng cử được thông qua. Những cánh cửa quyền lực khép lại. Một trật tự mới được hợp thức hóa. Đại hội rút ngắn: tín hiệu của sự “đã an bài”
Đại hội 14 được rút ngắn thời gian tổ chức từ hơn sáu ngày xuống còn năm ngày. Động thái này, theo nhiều đánh giá quốc tế, phản ánh một điều: các thỏa thuận quyền lực đã hoàn tất từ trước. Việc rút ngắn lịch trình cho thấy nội bộ không còn nhiều tranh chấp đáng kể. Trật tự lãnh đạo mới đã được định hình. Đại hội không còn là nơi thương lượng, mà là sân khấu để công bố kết quả.
Chính trong bối cảnh đó, dư luận trong và ngoài nước đều hướng về một cái tên: Tô Lâm. Người đang nắm quyền sinh sát đối với guồng máy an ninh, đảng vụ và công tác tổ chức. Ban Chấp hành Trung ương khóa 14: con số và cấu trúc
Ban Chấp hành Trung ương khóa 14 dự kiến gồm 200 người, trong đó 180 ủy viên chính thức và 20 ủy viên dự khuyết. Bộ Chính trị sẽ có khoảng 17–19 thành viên, Ban Bí thư từ 11–13 người. Theo cơ cấu được công bố, khoảng 10% là cán bộ trẻ dưới 47 tuổi, 10–12% là nữ và 10–12% là người dân tộc thiểu số.
So với khóa 13 – vốn đã bị bào mòn nặng nề bởi kỷ luật, thanh trừng và “tự nguyện thôi chức” – khóa 14 mở ra trong bối cảnh bộ máy đã được “dọn đường”. Hơn 30 ủy viên Trung ương khóa trước rời ghế, 7 ủy viên Bộ Chính trị bị kỷ luật, trong đó có ba lãnh đạo chủ chốt. Sự xáo trộn ấy không phải ngẫu nhiên. Đó là tiền đề cho một cuộc tái cấu trúc quyền lực quy mô lớn.
Ban Bí thư – “siêu cơ quan” và bệ phóng quyền lực
Ban Bí thư là nơi điều hành công việc hằng ngày của Đảng, nắm thực quyền trong chỉ đạo tổ chức, kiểm tra, giám sát và đặc biệt là bổ nhiệm, kỷ luật cán bộ. Đây cũng là “bệ phóng” cho những bước nhảy quyền lực cao hơn. Tại hội nghị Trung ương đầu tiên của khóa mới, Tổng Bí thư sẽ đề xuất số lượng, danh sách, quy trình bầu Ban Bí thư. Một lần nữa, nhân sự cấp cao nhất không được quyết định bởi đại hội, mà bởi 180 ủy viên Trung ương vừa trúng cử.
Nhất thể hóa: từ tranh luận đến khả năng hiện thực
Khả năng hợp nhất chức danh Tổng Bí thư và Chủ tịch nước – “nhất thể hóa” – đang trở lại mạnh mẽ trong thảo luận chính trị. Giới phân tích quốc tế cho rằng Việt Nam có thể tiến gần hơn tới mô hình quyền lực tập trung kiểu Trung Quốc hoặc Triều Tiên. Một số ý kiến thận trọng hơn cho rằng, nếu cơ chế cân bằng còn tồn tại, Tổng Bí thư sẽ vẫn bị kiềm chế trong vai trò “người đứng đầu trong số những người ngang hàng”. Nhưng điều đáng chú ý là: cán cân quyền lực hiện nay đã nghiêng rất mạnh.
Thay máu lãnh đạo và sự trỗi dậy của “Bộ Hưng Yên”
Trước thềm Đại hội 14, hàng loạt vị trí chủ chốt tại Hà Nội, TP.HCM, Quốc hội, Chính phủ và hệ thống Đảng đã được thay thế bằng những nhân vật được coi là thân tín. Một mạng lưới quyền lực dày đặc hình thành, trong đó dấu ấn quê hương Tổng Bí thư xuất hiện ngày càng rõ. Nhiều bí thư tỉnh ủy, chủ tịch tỉnh, giám đốc công an tại các địa bàn trọng yếu đều có gốc Hưng Yên. “Bộ Hưng Yên” không còn là lời đồn, mà đã trở thành một thực thể quyền lực.
Theo giới quan sát, ông Tô Lâm đã kiểm soát tới khoảng hai phần ba số ghế trong Bộ Chính trị và Ban Bí thư khóa mới – một tỷ lệ đủ để vô hiệu hóa mọi đối trọng.
“Sắp xếp lại giang sơn”: cải cách hay nước cờ quyền lực
Chủ trương sáp nhập, tinh gọn bộ máy được quảng bá như một cuộc cải cách vì hiệu quả quản trị. Nhưng cách triển khai thần tốc, cơ học, bỏ qua yếu tố lịch sử – văn hóa, cùng việc xóa sổ hàng loạt cấu trúc lãnh đạo địa phương đã làm dấy lên nghi vấn: đây không chỉ là cải cách, mà là một nước cờ quyền lực. Khi các tỉnh cũ bị xóa tên, toàn bộ hệ thống bí thư, chủ tịch, ban thường vụ cũng bị xóa theo. Đó là “thời điểm vàng” để thanh lọc và cài cắm nhân sự mới.
Hệ quả đã bộc lộ: thủ tục rối rắm, chi phí tăng, người dân lạc trong ma trận hành chính. Nhưng trên bàn cờ chính trị, cuộc “sắp xếp lại giang sơn” này đã mở đường cho một cuộc thay máu nhân sự quy mô chưa từng có.
Đại hội 14: hợp thức hóa một trật tự mới
Theo nhiều phân tích, Đại hội 14 không còn là diễn đàn thỏa hiệp giữa các phe nhóm như trước, mà đã trở thành nghi thức hợp pháp hóa một trật tự quyền lực mới. Nguyên tắc “lãnh đạo tập thể” – vốn được duy trì từ sau 1986 như một cơ chế kiềm chế – đang mờ dần. Thay vào đó là mô hình quyền lực tập trung cao độ, nơi ý chí của một cá nhân có khả năng chi phối gần như toàn bộ hệ thống. Quyền lực độc tôn và những lo ngại dài hạn
Một nhiệm kỳ với quyền lực tập trung có thể tạo ra tốc độ và tính quyết đoán. Nhưng nó cũng đồng thời làm tăng rủi ro: khi không còn đối trọng, sai lầm sẽ không bị chặn lại từ sớm; khi quyền lực không được chia sẻ, khủng hoảng sẽ mang tính hệ thống.
Đại hội 14 vì thế không chỉ là một kỳ đại hội. Nó đánh dấu sự kết thúc của một cơ chế vận hành cũ và mở ra một giai đoạn mới – nơi quyền lực được thu gom về một trung tâm duy nhất. Câu hỏi còn lại không phải là ai đã thắng, mà là: đất nước sẽ phải trả giá bao nhiêu cho một trật tự quyền lực được xây dựng trên sự tập trung tuyệt đối.
Các đặc vụ liên bang đã nổ súng làm chết một người đàn ông biểu tình ở TP Minneapolis – Mỹ hôm 24-1, đây là trường hợp thứ 2 trong 3 tuần.
Các đặc vụ thuộc Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Mỹ (ICE) đã nổ súng làm chết một người tại Minneapolis, bang Minnesota, chỉ vài tuần sau khi người biểu tình tên Renee Good thiệt mạng.
Thống đốc bang Minnesota Tim Walz cho biết đã yêu cầu Nhà Trắng chấm dứt chiến dịch trấn áp người nhập cư tại bang này, sau cái chết của một người đàn ông 37 tuổi hôm 24-1.
Hiện vẫn chưa rõ chi tiết vụ nổ súng. Người phát ngôn Bộ An ninh Nội địa Tricia McLaughlin cho biết người thiệt mạng có một khẩu súng với hai băng đạn và tình hình đang "diễn biến phức tạp".
Thống đốc bang Minnesota Tim Walz cho biết các đặc vụ liên bang đã bắn thêm một người nữa ở Minneapolis. Ảnh: X
Theo CBS News, gia đình nạn nhân đã xác định người thiệt mạng là Alex Jeffrey Pretti, một y tá chăm sóc đặc biệt sống ở Minneapolis. Người này không có tiền án tiền sự.
Vụ nổ súng xảy ra gần Đại lộ Nicollet và Đường 26 ở phía Nam Minneapolis vào khoảng 9 giờ (giờ địa phương) khi nhiệt độ dao động quanh mức -10 độ C.
Thị trưởng Minneapolis Jacob Frey đã gửi yêu cầu chính thức lên Thống đốc Tim Walz để Lực lượng Vệ binh Quốc gia Minnesota giúp tăng cường lực lượng thực thi pháp luật địa phương.
Cục Điều tra Hình sự Minnesota (BCA) cho biết mặc dù đã có được lệnh khám xét do thẩm phán ký nhưng các đại diện của Bộ An ninh Nội địa (DHS) vẫn ngăn cản họ tiếp cận hiện trường vụ nổ súng.
Nạn nhân Alex Jeffrey Pretti, 37 tuổi. Ảnh: AP
Mỹ tạm dừng xử lý thị thực định cư cho 75 quốc gia
Vụ nổ súng này xảy ra giữa lúc các cuộc biểu tình lan rộng mỗi ngày tại khu vực Twin Cities kể từ sau vụ nổ súng cướp đi sinh mạng của cô Good, 37 tuổi, vào ngày 7-1. Cô Good, một người mẹ 3 con, thiệt mạng khi một sĩ quan của ICE nổ súng vào chiếc xe của cô.
Theo The Metro, Tổng thống Donald Trump đã lên tiếng về vụ nổ súng hôm 24-1 trên mạng xã hội Truth Social. Trong đó, ông chỉ trích cảnh sát địa phương đã không nỗ lực hơn để bảo vệ các đặc vụ ICE.
Bà McLaughlin cho biết các sĩ quan đã bắn những phát súng tự vệ sau khi một người đàn ông cầm súng ngắn tiếp cận họ và chống cự dữ dội khi các sĩ quan cố gắng tước vũ khí của người này.
Trong khi đó, cảnh sát trưởng Minneapolis Brian O’Hara cho rằng người đàn ông này là "người sở hữu súng hợp pháp có giấy phép sở hữu súng". Ông kêu gọi cả công chúng và các cơ quan thực thi pháp luật liên bang bình tĩnh
Vụ việc diễn ra chỉ một ngày sau khi hàng ngàn người biểu tình phản đối chiến dịch trấn áp người nhập cư đã đổ xuống các con phố trong thời tiết lạnh giá, yêu cầu lực lượng thực thi pháp luật liên bang phải rời đi.
Thượng nghị sĩ Minnesota Amy Klobuchar đã bày tỏ sự phẫn nộ trước vụ bắn chết người trong chiến dịch truy quét nhập cư. Thượng nghị sĩ Minnesota Tina Smith cho rằng ICE phải rời đi để Sở Cảnh sát Minneapolis có thể bảo vệ hiện trường và làm nhiệm vụ của họ.
Khoảng 9 giờ sáng, trên đoạn Nicollet Avenue (Eat Street) – nơi thường ngày chỉ có mùi đồ ăn đa văn hóa và tiếng xe cộ – bỗng biến thành một hiện trường lạnh buốt. Còi xe, tiếng huýt sáo phản đối, camera điện thoại giơ lên dày đặc. Giữa khung cảnh ấy, Alex Pretti, 37 tuổi, đứng trên đường như một người “giữ nhịp” giao thông: một tay cầm điện thoại ghi hình, tay kia ra dấu cho xe chạy.
Chỉ vài phút sau, cuộc đối đầu leo thang nhanh đến mức khó tin: xịt hơi cay, giằng co, một “đống người” nhào xuống mặt đường phủ tuyết. Và rồi – trong đúng khoảnh khắc mà nhiều người nói là “mắt thường không kịp hiểu” – tiếng hô “he’s got a gun!” vang lên… ngay trước khi loạt đạn nổ. Phân tích video: súng bị rút khỏi thắt lưng trước khi nổ súng
Theo phân tích video, một sĩ quan liên bang mặc áo khoác xám được nhìn thấy thò tay vào vùng thắt lưng của Pretti giữa lúc nhiều người đang ghì chặt anh xuống đất, rồi rút ra một khẩu súng trông tương tự khẩu súng mà Bộ An ninh Nội địa (DHS) nói Pretti mang theo.
Điểm khiến dư luận “đứng hình” là: người mặc áo xám ấy trước khi lao vào đám đông thì tay không, nhưng chỉ ít khung hình sau đã cầm súng và bước nhanh ra khỏi vòng xô đẩy. Chỉ hơn một giây sau khi người này rời khỏi “điểm nóng” với khẩu súng trên tay, phát đạn đầu tiên vang lên, rồi thêm ít nhất 9 phát nữa trong chuỗi âm thanh như xé toạc buổi sáng.
Trong toàn bộ những video, Pretti không được thấy đang cầm hay chĩa súng; trước đó anh được thấy cầm điện thoại. Cũng chưa rõ người rút súng có kịp thông báo cho các sĩ quan khác rằng vũ khí đã được lấy ra hay không. Sự mơ hồ này kéo theo một câu hỏi lạnh người: nếu súng đã bị lấy khỏi người Pretti, vì sao vẫn có loạt đạn? Hai câu chuyện đối nghịch: “tự vệ” hay “không thể biện minh”?
Phía DHS, phát ngôn viên Tricia McLaughlin nói các sĩ quan “cố tước vũ khí nhưng nghi phạm chống trả dữ dội”, và một đặc vụ đã bắn “để tự vệ” vì lo sợ cho tính mạng mình và đồng đội. DHS cho biết nhân viên y tế đã can thiệp nhưng Pretti được xác nhận tử vong tại chỗ.
Trong khi đó, Giám đốc Cảnh sát Minneapolis Brian O’Hara nói Pretti được tin là chủ súng hợp pháp và có giấy phép mang theo. Cựu ủy viên cảnh sát Philadelphia/Washington DC Charles Ramsey – trong vai trò chuyên gia phân tích – lại nhận xét thẳng: nhìn những gì thể hiện trên video, vụ nổ súng này “không giống một vụ bắn chính đáng”; ông nhấn mạnh hình ảnh nạn nhân nằm sấp/áp sát mặt đất mà vẫn bị bắn tiếp.
Đáng chú ý, chỉ ít lâu sau vụ nổ súng, Tổng thống Donald Trump và một số quan chức liên bang đăng hình một khẩu súng mà họ nói thuộc về Pretti; DHS cũng công bố ảnh khẩu súng được nói là thu tại hiện trường. Họ dựa vào việc có “hai băng đạn” để suy luận đây là tình huống “muốn gây sát thương tối đa”, thậm chí gán động cơ “tàn sát lực lượng chấp pháp” – nhưng phía phản biện cho rằng đó là suy diễn không chứng cứ, và chính video mới là thứ khiến lập luận ấy lung lay.
Chuỗi sự kiện trước phát đạn: xô đẩy, xịt hơi cay, quật ngã
Các video cho thấy căng thẳng bùng lên quanh một hoạt động của lực lượng liên bang được mô tả là “nhắm mục tiêu” một người nhập cư không giấy tờ bị truy nã vì “hành hung bạo lực”. Có lời kể rằng người bị truy đuổi chạy vào một tiệm bánh donut gần đó; người trong tiệm khóa cửa, lực lượng truy đuổi không vào được và gọi chi viện.
Bên ngoài, đám đông tụ lại, thổi còi phản đối, bấm máy quay. Pretti được nhìn thấy vừa ghi hình vừa lớn tiếng nhắc một sĩ quan “đừng đẩy họ ra giữa dòng xe”. Rồi một sĩ quan xô một phụ nữ ngã xuống đường. Pretti bước vào giữa hai người. Một chất kích thích hóa học được xịt thẳng vào Pretti; anh bị kéo quỵ xuống. Nhiều sĩ quan lập tức áp sát, ghì người, đè xuống mặt đường. Có góc quay cho thấy một sĩ quan dường như ra đòn khi Pretti đang ở dưới.
Đúng trong “nút thắt” ấy, người áo khoác xám xuất hiện, rút một vật giống súng từ vùng thắt lưng. Và ngay sau đó, tiếng súng nổ.
Một chi tiết kiểu “hậu trường hiện trường” lại càng làm dày thêm nghi vấn: khoảng một phút sau khi Pretti nằm bất động, có tiếng một sĩ quan hỏi “súng đâu?”, rồi người áo khoác xám trả lời: “Tôi giữ súng.”
Minneapolis “chấn động tháng 1”: cái chết thứ hai liên quan chiến dịch trấn áp nhập cư
Vụ Alex Pretti là cái chết thứ hai trong tháng ở Twin Cities được liên hệ với chiến dịch truy quét nhập cư tăng tốc mạnh. Trước đó, ngày 7/1, một công dân Mỹ tên Renee Good bị bắn chết trong một vụ nổ súng liên quan lực lượng liên bang; một tuần sau, một sĩ quan ICE bắn bị thương một người đàn ông Venezuela ở chân tại Minneapolis.
Bối cảnh ấy khiến cái chết của Pretti không chỉ là một “hồ sơ hình sự”, mà thành một mồi lửa chính trị: biểu tình, giận dữ, và cuộc tranh luận về cách lực lượng liên bang hành xử giữa khu dân cư.
Lệnh tòa giữ chứng cứ: cuộc giằng co quyền điều tra
Sau vụ việc, một thẩm phán Minnesota đã ban hành lệnh tạm thời, yêu cầu các cơ quan liên bang (bao gồm DHS) không được phá hủy hay chỉnh sửa bất kỳ chứng cứ nào liên quan vụ nổ súng; lệnh này bao gồm cả chứng cứ bị lấy khỏi hiện trường hoặc rơi vào “quyền kiểm soát độc quyền” của liên bang. Một phiên điều trần được ấn định vào thứ Hai lúc 2 giờ chiều tại St. Paul.
Việc tòa phải can thiệp sớm như vậy cho thấy: cuộc điều tra không chỉ là “ai đúng ai sai”, mà còn là “ai giữ bằng chứng, ai nắm quyền kể câu chuyện”.
Alex Pretti là ai: y tá ICU của bệnh viện VA, người “muốn tạo khác biệt”
Theo gia đình và đồng nghiệp, Alex Pretti làm y tá khoa Hồi sức tích cực (ICU) tại bệnh viện VA ở Minneapolis khoảng 5 năm – nơi anh chăm sóc các cựu chiến binh. Người thân kể anh là người hiền, sống có trách nhiệm, muốn làm điều tử tế cho cộng đồng và cho những bệnh nhân mang trên mình di chứng chiến tranh.
Có thông tin rằng Pretti bắt đầu tham gia các cuộc phản đối thực thi nhập cư sau vụ Renee Good. Cha anh nói gia đình từng dặn: cứ phản đối, nhưng đừng đối đầu trực diện – “hãy cẩn thận”. Rốt cuộc, lời dặn ấy trở thành một câu nhói buốt: anh vẫn ngã xuống giữa phố, khi tay còn cầm điện thoại. Những câu hỏi còn treo lơ lửng
Ai bắn phát đạn đầu tiên? Vì sao loạt đạn tiếp tục khi video cho thấy khẩu súng đã bị rút khỏi người Pretti ngay trước đó? Người lấy súng có kịp báo cho đồng đội hay không – hay sự “quá đông, quá chật” đã biến một tình huống thành cơn hoảng loạn dây chuyền?
Trong một thành phố từng chứng kiến quá nhiều khoảnh khắc định mệnh, câu chuyện Alex Pretti giờ không chỉ là câu chuyện của một người đàn ông gục xuống. Nó là câu chuyện về cách quyền lực vận hành trong vài giây ngắn ngủi – và cái giá của vài giây ấy có thể là một mạng người, một cộng đồng phẫn nộ, và một niềm tin bị rạn vỡ.
Ca sĩ Lệ Quyên gây ra tranh cãi lớn khi gọi những khán giả đưa ra bình luận về cô trên nền tảng Threads là "chó dại sủa ăng ẳng" và "thứ nghiệt chủng vô tích sự lê lết mạng xã hội cắn người".
Cô Lệ Quyên, tên thật là Vũ Lệ Quyên, 45 tuổi, được ghi nhận là một trong những ca sĩ đắt show tại Việt Nam và hải ngoại, thường xuyên đi biểu diễn phục vụ cộng đồng người Việt tại Mỹ.
Lệ Quyên là ca sĩ đắt show tại Việt Nam và hải ngoại, thường xuyên biểu diễn phục vụ cộng đồng người Việt tại Mỹ. (Hình: VietNamNet)
Tên tuổi cô gắn liền với các ca khúc trữ tình như "Để Nhớ Một Thời Ta Đã Yêu", "Nếu Em Được Chọn Lựa", "Thôi Đừng Chiêm Bao", "Giấc Mơ Có Thật"…
Theo các hình chụp màn hình được chia sẻ hôm 11 tháng Giêng, sự việc bắt đầu khi một tài khoản trên Threads có để lại lời bình luận "Her flop era lowk serving" (tạm dịch "Cô ấy không còn ở thời đỉnh cao nhưng vẫn rất cuốn hút") bên dưới một bài đăng của ca sĩ Lệ Quyên trên mạng này.
Ngay sau đó, tài khoản "lequyensinger" của nữ ca sĩ tuôn ra một tràng bình luận mang tính miệt thị: "Đàn chó dại vẫn cứ quằn quại từng cơn rên rỉ qua nhiều ngày tháng, bệnh hề ko thuyên giảm sủa ăng ẳng rồi bầy đàn tự khen nhau, làm người quá khó nên nguyện làm thêm nghìn kiếp choá [chó] đi!"
"Sinh ra thứ nghiệt chủng vô tích sự lê lết mạng xã hội cắn người, ba mẹ con phước như Đông Hải ha con…"
Nội dung bài phản hồi
Phản hồi của Lệ Uyên khiến cho nhiều khán giả bị ngỡ ngàng, chê trách cô là "ca sĩ nổi tiếng mà kém văn hóa"…
Một số ý kiến cho rằng cô Lệ Quyên đã hiểu lầm ý khen tặng của người hâm mộ, do cô ta chỉ đọc lướt qua hoặc do dốt tiếng Anh.
Tối 11 tháng Giêng, tờ Tuổi Trẻ ghi nhận phản hồi của cô Lệ Quyên rằng cô "không mất kiểm soát hay văng tục". "Nhiều lúc tôi thấy tê cứng xương sống, lạnh buốt đầu, choáng váng vì những lời nói cay nghiệt vô cớ. Tôi phải chịu đựng chỉ vì tôi là nghệ sĩ. Nếu quá sức, thi thoảng có tự vệ vài câu khi cần thì cũng vẫn chỉ trong tầm kiểm soát và tôi biết sau đó lại chỉ là chuỗi ngày im lặng bỏ qua, làm được gì đâu", cô Lệ Quyên nói.
Nữ ca sĩ cũng phân trần rằng từ nhiều năm qua, mình là nạn nhân của "những kẻ chuyên môn công kích, gièm pha, chế giễu, xúc phạm" trong khi cô tự thấy mình "không làm gì sai nhưng luôn vô cớ bị xúc phạm bằng nhiều cách".
Hiện chưa rõ giới chức ở Bộ Văn Hóa, Thể Thao và Du Lịch Việt Nam có "sờ gáy" ca sĩ Lệ Quyên vì những phát ngôn "lệch chuẩn" nêu trên hay không.
Danh ca Tuấn Ngọc và ca sĩ Thái Thảo hoàn tất thủ tục ly hôn tại Mỹ vào tháng 7/2025 sau hai năm ly thân. Hai ca sĩ thuận tình chấm dứt hôn nhân, khép lại mối quan hệ kéo dài hơn ba thập kỷ.
Theo hồ sơ Tòa Thượng thẩm bang California, Mỹ, danh ca Tuấn Ngọc và ca sĩ Thái Thảo đã ly hôn sau hơn 30 năm chung sống. Hồ sơ tòa án ghi cặp nghệ sĩ ly thân từ tháng 3/2023, hoàn tất thủ tục liên quan vào tháng 7/2025.
Do ba người con đều trên 18 tuổi, đôi bên không phát sinh tranh chấp liên quan đến quyền nuôi dưỡng hoặc cấp dưỡng trẻ vị thành niên.
Trước khi ly hôn, Tuấn Ngọc và Thái Thảo là một trong những cặp nghệ sĩ kín tiếng đời tư, được khán giả ngưỡng mộ với chuyện tình kéo dài hơn 30 năm. Hai nghệ sĩ quen biết sau nhiều lần đi hát chung tại Mỹ những năm 1990. Họ làm lễ cưới năm 1994, đăng ký kết hôn vào năm 2003.
Sau khi lập gia đình, Thái Thảo giảm dần hoạt động ca hát và rút khỏi sân khấu từ giữa những năm 2000 để dành thời gian cho gia đình, trong khi danh ca Tuấn Ngọc tiếp tục sự nghiệp biểu diễn. Cặp nghệ sĩ có ba con gái và không theo nghiệp cha mẹ.
Danh ca Tuấn Ngọc và ca sĩ Thái Thảo trước khi ly hôn.
Danh ca Tuấn Ngọc tên thật Lữ Anh Tuấn, sinh năm 1947, là một trong những giọng ca tiêu biểu của âm nhạc Việt Nam. Ông nổi tiếng với dòng nhạc trữ tình - jazz - ballad, có sự nghiệp kéo dài hơn 50 năm. Từ thập niên 2010, Tuấn Ngọc hoạt động nhiều tại Việt Nam, biểu diễn từ phòng trà, sân khấu lớn, ra mắt album và làm giám khảo game show.
Ca sĩ Thái Thảo sinh năm 1961, hoạt động chủ yếu từ cuối thập niên 1970 đến đầu thập niên 2000. Bà là con gái nhạc sĩ Phạm Duy và ca sĩ Thái Hằng. Nữ ca sĩ được mệnh danh là "con nhà nòi", sinh ra trong gia đình có nhiều thành viên theo đuổi sự nghiệp âm nhạc như danh ca Thái Thanh, ca sĩ Duy Quang, Thái Hiền, Ý Lan, Mai Hương. Trước khi kết hôn, Thái Thảo tham gia ban nhạc The Dreamers.
Thái Thảo lùi về chăm sóc ba người con, làm hậu phương cho danh ca Tuấn Ngọc từ đầu những năm 2000. Trong một lần phỏng vấn, nữ ca sĩ nói bà buộc phải lựa chọn giữa sự nghiệp và gia đình. Bà cho rằng "ông trời không cho ai tất cả", hạnh phúc là chấp nhận thứ bản thân đang có.
Ban Điều Hành VietBF xin trân trọng kính chúc Quý Độc Giả, Quý Thành Viên và gia đình một mùa Lễ Tết Nguyên Đán an khang thịnh vượng, vạn sự như ý, sức khỏe dồi dào, tài lộc hanh thông và gặp thật nhiều may mắn.
Nhằm nâng cao trải nghiệm đọc tin, trang chủ VietBF bản Desktop và iPad đã chính thức áp dụng kỹ thuật Autoscroll (tự động tải thêm nội dung khi cuộn trang). Sau thời gian test thực tế, tốc độ tải và cảm giác lướt tin nhanh hơn gần gấp đôi (xấp xỉ 100%) so với trang chủ cũ, đặc biệt khi xem nhiều nội dung liên tiếp.
Nếu Quý vị vẫn muốn dùng giao diện cũ, trang chủ cũ vẫn luôn sẵn sàng:
Giữa mùa đông, Greenland vẫn trắng một màu băng tuyết, lạnh đến mức tiếng gió cũng nghe như kim. Nhưng trên bàn cờ địa chính trị, hòn đảo ấy đang làm cả châu Âu nóng rực – bởi những phát biểu ngày càng quyết liệt từ Tổng thống Donald Trump về ý định kiểm soát Greenland, thậm chí nhắc lại khả năng can dự quân sự, kéo theo lo ngại lan rộng và các làn sóng chỉ trích từ bên kia Đại Tây Dương.
Không có thông báo chính thức nào về một kế hoạch đổ bộ, còn điều đang hiện hữu là rhetoric (lời lẽ, áp lực) và tuyên bố rằng “mọi lựa chọn” vẫn nằm trên bàn – thứ ngôn ngữ khiến các đồng minh nghe cũng lạnh sống lưng, vì nó không còn giống một thương vụ, mà giống một tối hậu thư. Vì sao Greenland khiến Washington “không thể rời mắt”?
Greenland không chỉ là một vùng đất rộng mênh mông băng tuyết. Đây là hòn đảo khổng lồ (khoảng 836.000 dặm vuông), nằm đúng vị trí chiến lược giữa Mỹ và châu Âu, án ngữ tuyến hàng hải – quân sự thường được gọi là GIUK gap (Greenland – Iceland – UK), “cửa ngõ” nối Bắc Cực với Đại Tây Dương.
Trong lòng đất, Greenland còn được nhắc đến với những trữ lượng tài nguyên đáng giá: dầu khí và khoáng sản hiếm. Khi thế giới bước vào cuộc đua công nghệ – quốc phòng – năng lượng, những thứ “hiếm” thường trở thành thứ “không thể thiếu”. Và khi thứ “không thể thiếu” nằm trên bản đồ, nó tự động hóa thành… tham vọng. Tham vọng không mới: Mỹ “nhắm” Greenland từ thế kỷ 19
Câu chuyện Mỹ quan tâm Greenland không khởi đầu từ Trump. Ngay sau thương vụ mua Alaska năm 1867, Ngoại trưởng Mỹ khi đó là William H. Seward đã từng “thả” ý tưởng mua Greenland và Iceland từ Đan Mạch. Có giai đoạn, Washington còn tính cả phương án “đổi chác” lãnh thổ – như một cuộc mặc cả địa lý, nơi bản đồ được đem ra cân đo như hàng hóa.
Năm 1910, Đại sứ Mỹ tại Đan Mạch Maurice Francis Egan từng đưa ra một gợi ý táo bạo: đổi một phần lãnh thổ Mỹ khi đó ở Philippines để lấy Greenland và cả quần đảo Tây Ấn thuộc Đan Mạch. Ý tưởng rồi cũng tan vào không khí, vì chiến tranh và các ưu tiên khác kéo Mỹ rời khỏi cơn mộng Bắc Cực. Năm 1946: Lời đề nghị “100 triệu USD vàng” và dấu mốc căn cứ quân sự
Sau Thế chiến II, khi Mỹ từng đảm nhận phòng thủ Greenland trong giai đoạn Đan Mạch bị Đức chiếm đóng, Washington đã tiến thêm một bước. Năm 1946, Tổng thống Harry Truman đề nghị mua Greenland với 100 triệu USD bằng vàng, nhưng Đan Mạch từ chối.
Dù không bán, Copenhagen vẫn cho phép Mỹ xây dựng và vận hành các căn cứ. Theo thời gian, đa số căn cứ đóng cửa, nhưng Mỹ vẫn duy trì một cơ sở trọng yếu: Pituffik Space Base (tên cũ Thule Air Base) – như một chiếc đinh chiến lược đóng vào băng tuyết.
Năm 1979, Greenland giành quyền tự trị qua trưng cầu dân ý, nới khoảng cách với Đan Mạch nhưng không tách khỏi vương quốc. Từ đó trở đi, mọi giấc mơ “sở hữu” Greenland đều vướng vào ba lớp rào: chủ quyền, luật quốc tế, và ý chí người Greenland. Thời Trump: từ “mua như bất động sản” đến bóng ma can thiệp
Trump từng nói về Greenland thời nhiệm kỳ đầu (2019), ví nó như một “thương vụ bất động sản lớn”. Greenland và Đan Mạch trả lời dứt khoát: không bán.
Sau bầu cử 2024, Trump khơi lại đề tài và mức độ gay gắt tăng nhanh. Có lúc ông tuyên bố đại ý: “Chúng ta sẽ lấy được, bằng cách này hay cách khác.” Nhà Trắng cũng đưa ra thông điệp cứng: việc giành Greenland được coi là ưu tiên an ninh quốc gia, quan trọng để răn đe đối thủ ở Bắc Cực – và quân sự luôn là một lựa chọn trong tay Tổng tư lệnh.
Trump còn tỏ ra xem nhẹ phản ứng từ châu Âu, nói ông không nghĩ họ sẽ “push back” quá nhiều, và lập luận Đan Mạch “không thể bảo vệ” Greenland. Những câu chữ ấy, một khi được phát ra từ miệng người đứng đầu Nhà Trắng, sẽ không còn là ý kiến cá nhân; nó biến thành áp lực chiến lược. Đòn thuế quan, tin nhắn rò rỉ và Davos bị phủ bóng Greenland
Căng thẳng không chỉ nằm ở lời nói. Trump còn đe dọa áp thuế 10% lên hàng nhập từ nhiều nước châu Âu, trong đó có Đan Mạch, Anh, Pháp… như một cách “đẩy” bàn cờ theo hướng ông muốn.
Ngay trước Davos, Trump đăng ảnh chụp tin nhắn từ lãnh đạo Pháp Emmanuel Macron với câu hỏi thẳng: không hiểu Trump đang làm gì với Greenland (tin nhắn được phía thân cận Macron xác nhận là thật). Đồng thời, ông cũng đăng một tin nhắn được cho là của Tổng thư ký NATO Mark Rutte đầy lời khen và nói sẽ “tìm lối ra” cho Greenland – nhưng nội dung này chưa được xác minh độc lập.
Cùng lúc, Trump tuyên bố ông “không care” giải Nobel Hòa bình và nói nó “do Na Uy kiểm soát” – một câu nói tưởng như đùa cợt, nhưng lại đổ thêm dầu vào cảm giác rằng ông đang đặt “ưu tiên Mỹ” lên trên mọi chuẩn mực biểu tượng của phương Tây. Đan Mạch nói có “lằn ranh đỏ”, Greenland đáp: không bị ép
Phía Đan Mạch, Ngoại trưởng Lars Loekke Rasmussen cảnh báo có những “lằn ranh đỏ” không thể vượt qua, dù ông nói không muốn làm căng thêm. Thủ hiến Greenland Jens-Frederik Nielsen nhấn mạnh họ không chấp nhận bị gây áp lực, và đứng về phía đối thoại, tôn trọng, luật pháp quốc tế.
Liên minh châu Âu thì chọn chiến lược “engage, not escalate” – đối thoại, tránh leo thang – nhưng cũng để ngỏ rằng nếu thuế quan bị áp, EU có công cụ đáp trả để bảo vệ lợi ích kinh tế. Thị trường tài chính chao đảo: băng chưa tan mà tiền đã run
Căng thẳng Greenland không chỉ làm ngoại giao rạn tiếng, mà còn làm thị trường “lạnh gáy”. Chứng khoán châu Âu giảm, chỉ số Stoxx 600 lùi bước; hợp đồng tương lai chứng khoán Mỹ cũng đỏ theo, khi nhà đầu tư cố đoán xem cuộc va chạm Mỹ–Âu sẽ đi tới đâu.
Trong các ghi chú phân tích, giới chiến lược gia FX còn nhắc rằng nước Mỹ cũng không miễn nhiễm trước bất định do những chuyển hướng chính sách kiểu Trump tạo ra; cộng thêm các lo ngại liên quan Fed và những tín hiệu chính trị hóa, khiến đồng tiền và tâm lý càng thận trọng.
Greenland vốn là im lặng của băng, nhưng nay trở thành tiếng ồn của thời đại: nơi tham vọng, an ninh, tài nguyên và cái tôi chính trị đập vào nhau như sóng vỡ đá. Nhưng chỉ riêng việc lựa chọn quân sự được nhắc như một phương án, cộng với đòn thuế quan và các thông điệp công khai hóa tin nhắn, cũng đủ để châu Âu hiểu rằng: cuộc chơi này không còn là chuyện “mua – bán”. Nó là bài toán giới hạn quyền lực, giới hạn liên minh, và giới hạn của luật quốc tế trong một thế giới đang đổi giọng.
Kính chúc quý độc giả và toàn thể quý thành viên VietBF một mùa Tết Nguyên Đán thật vui vẻ, bình an, hạnh phúc – gia đình sum vầy, vạn sự như ý, làm ăn hanh thông và một năm mới tràn đầy sức khỏe!
Trong khoảng 1 tuần gần đây, VietBF ghi nhận một lỗi phát sinh do quảng cáo Google đôi lúc “phá khung” hiển thị, khiến 3 nút Edit, Quick Reply và Thanks (đặc biệt ở bài đầu) thỉnh thoảng không bấm được – hay nói cách khác là bị “đơ”.
Hiện tại, VietBF đã kiểm tra và sửa thành công. Các nút bấm đã hoạt động bình thường trở lại.
Một lần nữa, xin cảm ơn quý vị đã thông cảm và tiếp tục đồng hành cùng VietBF. Chúc mọi người đón Tết thật ấm áp và an vui!
Diễn Đàn Người Việt Hải Ngoại. Tự do ngôn luận, an toàn và uy tín. Vì một tương lai tươi đẹp cho các thế hệ Việt Nam hãy ghé thăm chúng tôi, hãy tâm sự với chúng tôi mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi giây phút có thể. VietBF.Com Xin cám ơn các bạn, chúc tất cả các bạn vui vẻ và gặp nhiều may mắn.
Welcome to Vietnamese American Community, Vietnamese European, Canadian, Australian Forum, Vietnamese Overseas Forum. Freedom of speech, safety and prestige. For a beautiful future for Vietnamese generations, please visit us, talk to us every day, every hour and every moment possible. VietBF.Com Thank you all and good luck.
