Những vấn nạn, nguy cơ có thể vô h́nh trong mắt các vị lănh đạo, nhưng thực tế vẫn luôn nhức nhối ở đó, thậm chí ngấm ngầm tích tụ, phát triển.
Sạch trơn “danh tiếng” Đồ Sơn
Chưa đi chưa biết Đồ Sơn/ Đi rồi mới biết chẳng hơn đồ nhà. Đồ Sơn vốn nổi tiếng là
thiên đường khám phá “đồ lạ” đến mức đi cả vào thơ bút tre. Nổi tiếng đến mức người nước ngoài c̣n biết (cũng có thể gọi là có “tầm” quốc tế).
Ấy vậy mà chỉ một phát biểu mới đây của một lănh đạo Cục Pḥng chống tệ nạn xă hội (Bộ LĐTB- XH) đă phủ nhận sạch trơn “danh tiếng” bấy lâu của Đồ Sơn. Tại một buổi tọa đàm, vị này cho hay: “Chúng tôi đă nhiều lần chỉ đạo hai địa phương Đồ Sơn, Quất Lâm kiểm tra, đánh giá về tệ nạn mại dâm. Tuy nhiên, kết quả báo cáo của các địa phương đều khẳng định là không phát hiện có mại dâm”.
Trong chốc lát, Đồ Sơn bỗng trở thành điểm đến của du lịch “an toàn”. Cứ theo đó th́ các bà vợ có thể hoàn toàn yên tâm thả các ông chồng vào chốn này mà chẳng sợ các ông đi t́m “đồ lạ”, v́ muốn t́m cũng không có.
Nhưng các bà vợ bao giờ cũng thực tế, đầy hoài nghi, sao dễ dàng tin vào thông tin báo cáo như một số lănh đạo. Báo chí càng không cả tin là “đồ lạ” của vùng biển này tự dưng mà thành tàng h́nh được.
 |
| Băi tắm Đồ Sơn |
Vậy là, trước đó báo chí vốn đă hăm hở điều tra hoạt động
mại dâm ở Đồ Sơn, th́ sau tuyên bố gây sốc kia, ḷng hăm hở c̣n tăng lên bội phần. Tất nhiên, mục đích không chỉ nhằm làm sáng tỏ, phơi bày sự thật (mà hẳn c̣n v́ đề tài này thu hút độc giả chẳng kém ǵ bản thân “đồ lạ”).
Và cũng không khó khăn ǵ mà các nhà báo chụp được phố “đèn đỏ” ở vùng biển này vẫn tấp nập như thường sau phát ngôn bất thường.
Hóa ra, “đồ lạ” chỉ tàng h́nh đối với một số đối tượng, mà trong trường hợp này là chính quyền địa phương và vị lănh đạo ngành kia. Có tờ báo đă gọi đây là cách nắm thực tế từ… pḥng máy lạnh.
V́ thực tế từ pḥng máy lạnh nên vị lănh đạo kia đă “bê” nguyên xi những ǵ có trong báo cáo ra tuyên bố trước báo giới. Thay v́ kiểm tra, xác minh, thay v́ thái độ đối mặt, giải quyết thực trạng, ông đă biến chức trách của ḿnh đơn thuần thành “cái loa” truyền đạt báo cáo.
Rất tiếc, cách hành xử này không phải hi hữu. C̣n nhớ, hồi tháng 7 năm ngoái, khi được phóng viên hỏi về nạn chặt chém lộng hành ở địa phương, một lănh đạo thị xă Sầm Sơn (Thanh Hóa) đă đáp lại bằng câu hỏi ngược: “Các anh nói căn cứ vào đâu th́ cung cấp ra đây?”
Rồi câu chuyện tư lệnh của 2 ngành trống dong cờ mở đi vi hành thị sát một chợ đầu mối lớn ở Hà Nội, vốn có tiếng là nơi cung cấp nhiều phụ gia độc hại. Nhưng không biết có phải v́ sợ vía lănh đạo, mà phụ gia, thực phẩm bẩn đều “trốn sạch”.
Nổi tiếng hơn nữa là câu chuyện
chạy công chức 100 triệu đồng. Dù đây đă là chuyện dư luận đă truyền nhau đến chán tai, nhưng nó chỉ thực sự nóng khi được một lănh đạo chính thức phát ngôn.
Tuy nhiên, kết quả thế nào th́ chúng ta đều đă biết. Tất cả điều tra chỉ dẫn đến kết luận là không hề có chuyện chạy công chức. Cũng có ai chụp được ảnh nhận phong b́ “chạy” gửi bộ trưởng để mà lật ngược kết quả đâu.
Mới thấy, có rất nhiều thứ vẫn bày ra trước mắt các thường dân, nhưng hóa ra lại rất vô h́nh đối với các lănh đạo, dẫn đến t́nh trạng ai cũng hiểu, chỉ vài người không (chịu) hiểu. Chưa kể, trong không ít trường hợp, chính các vị lănh đạo lại là người chủ động t́m cách… “tàng h́nh hóa” những vấn đề rất nóng.
Rùng ḿnh “bom” nước, “bom” xăng
Một câu chuyện tương tự khác, xảy ra vào trung tuần tháng 6, cũng bắt đầu từ những nguy cơ, sai phạm vô h́nh (trong mắt lănh đạo). C̣n hậu quả là cả một quả bom nước - thủy điện Ia Krêl 2 (huyện Đức Cơ, Gia Lai) - vỡ toác.
May mắn là vụ vỡ thủy điện không gây thiệt hại về người. Nhưng khi kết quả điều tra được hé lộ, nhiều người không khỏi rùng ḿnh tự hỏi, liệu với cách quản lư thủy điện nhỏ như hiện nay, th́ bao nhiêu may mắn mới “đủ dùng”.
Điều tra ban đầu cho thấy chủ đầu tư đă có nhiều sai phạm trong thi công, sai kỹ thuật và thiết kế. Ngoài ra, công tŕnh đă được tích nước dù chưa hề có báo cáo lên chính quyền.
Thủy điện toác, cũng toác ra nhiều vấn đề về trách nhiệm. Suốt cả quá tŕnh duyệt dự án, thi công, Sở Công thương là nơi chịu trách nhiệm quản lư công tŕnh, nhưng lại chỉ nắm được hồ sơ thiết kế cơ sở. C̣n chủ đầu tư thủy điện này xây dựng theo thiết kế nào, chất lượng đến đâu… không cơ quan nào nắm rơ.
 |
Hiện trường vụ vỡ thủy điện Ya Krel. Ảnh: Tiến Thành
|
Hiện tượng đập thủy điện có dấu hiệu nứt nẻ đă được người dân phát hiện cả tháng trời, nhưng cấp quản lư lại chỉ hoàn toàn vỡ lẽ khi đập đă… vỡ toác. Trả lời báo chí, lănh đạo Sở Công thương Tỉnh Gia Lai đă “thật thà” mà thừa nhận rằng: "Về xây dựng cơ bản th́ anh chịu!", rằng trong việc xây dựng đập thủy điện vừa và nhỏ, mà cụ thể là Ia Krêl 2, Sở này chỉ quản lư, đôn đốc về tiến độ.
Tiến độ xây th́ Sở quản, c̣n tiến độ… vỡ th́ hăy đợi đấy! Đến nỗi, có bài báo phải “thở dài” là có vẻ như Sở Công thương hoàn toàn không biết ǵ về sự tồn tại 1 thủy điện Ia Krêl 2 (!).
Cũng theo báo chí phản ánh, chỉ đến khi xảy ra sự cố, các sở ngành liên quan được điều động, trong đó có Sở Xây dựng, th́ giám đốc sở này mới tỏ tường cái đập nằm ở đâu, dài ngắn thế nào.
C̣n nhớ, hồi cuối năm ngoái, vụ đổ sập thủy điện Đăk Mek 3 Kon Tum cũng theo một kịch bản tương tự về thi công sai, về ém thông tin. Sau mỗi vụ việc, các thủy điện lại được rà soát hàng loạt. Nhưng với t́nh h́nh này, chẳng biết c̣n bao nhiêu “bom nước” vỡ, kinh nghiệm mới thực sự được rút ra, trách nhiệm của cấp quản lư mới thực sự sáng tỏ.
Mà đâu chỉ có bom nước. Người dân c̣n phải sống với rất nhiều loại “bom” khác. Bom xăng chẳng hạn.
Đến giờ hẳn nhiều người vẫn c̣n kinh hoàng v́ vụ cháy cây xăng trên đường Trần Hưng Đạo (Hà Nội). Cũng lại sau khi sự việc xảy ra, những vi phạm của cây xăng này mới được phát hiện.
Rồi tiếp đó là sự lên tiếng của báo chí về những bất cập trong quản lư, quy hoạch cây xăng. Rồi lại rà soát các cây xăng trên toàn thành phố… Nói chung, dù là “bom” lửa, nhưng kịch bản cũng không khác “bom” nước là mấy. Những nguy cơ cứ nhởn nhơ vô h́nh cho đến khi giáng xuống những tai họa hữu h́nh.
Vô h́nh, vô cảm và… vô vọng
Điều nguy hiểm của những thứ, những vật “tàng h́nh” là về thực chất chúng vẫn tồn tại. Một bảo bối như sơn tàng h́nh trong truyện Doremon chỉ làm cho sự vật vô h́nh trước mắt chúng ta, chứ không thể khiến nó biến mất.
Những vấn nạn, nguy cơ trong cuộc sống cũng vậy. Chúng có thể vô h́nh trong mắt các vị lănh đạo, nhưng sẽ luôn c̣n nhức nhối ở đó, thậm chí ngấm ngầm tích tụ, phát triển thành khổng lồ.
Thái độ AQ, “tàng h́nh hóa”, hay lờ đi những việc thuộc trách nhiệm cần giải quyết của người lănh đạo sẽ dẫn đến hậu quả mà đối tượng gánh chịu là người dân. Từ vô h́nh đến vô cảm không xa, và khi những người đứng đầu trở nên vô cảm, cũng là lúc người dân lâm vào… vô vọng.
ap
Đồ Sơn, đồ nhà và… đồ lạ
