Chuyên Đông chuyện Tây: Nổi cơn thịnh nộ

[trungthuc]

(Minh họa)

Sau khi Iran cho phóng hàng trăm hỏa tiển tầm xa nhắm vào Israel tối hôm 1/10 vừa qua, Thủ tướng Israel là Benjamin Netanyahu cho biết, Israel có quyền tự vệ và sẽ quyết liệt để đáp trả Iran.

Nhưng Washington lại tuyên bố sẽ không ủng hộ Israel cho tấn công các cơ sở hạt nhân của Iran. Không chỉ thế, Tổng thống Biden còn thúc giục Israel đừng nên tấn công vào các cơ sở dầu mỏ của quốc gia Hồi giáo này.

Bởi vì nếu các cơ sở dầu mỏ của Iran bị tấn công thì sẽ làm cho giá dầu sẽ tăng vọt. Trong quá khứ, các ứng cử viên tổng thống đang tại nhiệm thường gặp nhiều sự bất lợi nếu giá xăng dầu tăng lên cao. Điều này có thể khiến cho sự ủng hộ của các cử tri dành cho họ sẽ bị suy giảm. Cho nên Washington mong muốn là nếu Israel có tấn công các cơ sở dầu mỏ của Iran thì đừng nên làm điều đó vào lúc này, khi mà cuộc bầu cử tổng thống Mỹ đang đến gần kề.

Vấn đề ở đây là liệu Tel Aviv sẽ thích ai là người thắng trong cuộc đua vào Tòa Bạch Ốc năm nay, bà Harris hay là ông Trump? Có thể tin rằng Tel Aviv nghiêng hẳn về phía ông Trump, người luôn dành cho Tel Aviv sự ủng hộ mạnh mẽ trong quá khứ cũng như trong hiện tại. Thời còn trên cương vị là tổng thống, ông Trump là người chính thức công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel. Quyết định này khiến cho cả Trung Đông bị dậy sóng. Người Palestine vô cùng phẫn nộ vì họ luôn xem Đông Jerusalem là thủ đô của quốc gia Palestine độc lập trong tương lai.

Nếu đúng là Israel ủng hộ ông Trump tái đắc cử thì có nhiều khả năng Israel sẽ tấn công Iran dữ dội trước ngày cuộc bầu cử tổng thống Mỹ sẽ diễn ra. Mục tiêu đầu tiên ở Iran mà Israel nhắm đến sẽ là các cơ sở dầu mỏ Iran. Và mục tiêu tiếp theo hẳn sẽ là các cơ sở hạt nhân, nếu Israel quyết chơi tới cùng.

***

Trả lời phỏng vấn của đài CBS, bà Harris từ chối gọi ông Benjamin Netanyahu, Thủ tướng Israel, là "đồng minh".

Khi phỏng vấn bà Harris, CBS cho rằng dù Hoa Kỳ dành cho Israel nhiều tỷ USD về viện trợ quân sự, nhưng ông Netanyahu vẫn cứ làm theo ý của ông, và từ chối việc Mỹ muốn có một thỏa thuận ngừng bắn ở Gaza. Thậm chí ông ta còn không chấp thuận đề nghị của Washington khi Hoa Kỳ muốn Israel không tiến đánh vào Liban hay sẽ tấn công Iran.

Rồi đến khi CBS đặt ra câu hỏi với bà Harris rằng, như vậy bà có xem ông Netanyahu là đồng minh không. Câu trả lời của bà Harris là: "Hoa Kỳ và Israel luôn luôn là đồng minh thân cận"

Trả lời như vậy, rõ ràng bà Harris tránh gọi ông Netanyahu là đồng minh và hẳn không có mấy gì thiện cảm với ông này.

Nhưng vấn đề ở đây không phải nằm ở chỗ bà Harris có xem ông Netanyahu là đồng minh hay không, có thiện cảm ít nhiều với ông hay không, mà là những gì mà ông ấy đang làm cho đất nước Israel có đúng hay không. Thật không vui cho bà Harris khi nhiều người lại tin rằng ,ông Netanyahu, với tư cách là Thủ tướng Israel, đang đi đúng hướng.

Washington cho rằng Hoa Kỳ viện trợ quân sự cho Israel để giúp cho Israel có thể tự vệ trước nhiều kẻ thù đang vây quanh. Nhưng Washington cần phải hiểu rằng, tự vệ ở đây không có nghĩa là khi kẻ thù bắn đi một phát thì mình sẽ bắn trả lại một phát. Vì nếu làm như vậy chỉ là sự tự vệ một cách thụ động. Cần phải chủ động tự vệ qua việc cho triệt hạ mọi khả năng chống phá của kẻ thù, để cho kẻ thù không bao giờ có thể tiếp tục gây hại được mình. Đó chính là điều mà ông Netanyahu đang quyết tâm thực hiện. Washington không hài lòng là chuyện của Washington, Israel có thân thì phải tự lo lấy thân. Với Israel, vụ thảm sát đẫm máu ngày 7/10/23i là quá đủ. Sẽ không bao giờ để lập lại một vụ giết người hàng loạt kinh hoàng như vậy cho người dân Israel.

Thiết nghĩ, chuyện của Israel thì không ai hiểu bằng chính con người Israel. Hoa Kỳ không nên can thiệp sâu vào các quyết định của chính phủ Israel, mà chỉ nên viện trợ tích cực cho Israel, một đất nước luôn phải đối mặt với sự đe dọa của nhiều kẻ thù kể từ thời lập quốc.

Ông Trump không phải không có lý khi kêu gọi Israel hãy tấn công các cơ sở hạt nhân Iran. Một thái độ lừng khừng với Iran có thể sẽ là sai lầm chí mạng. Bài học nhớ đời cho Israel vẫn còn sờ sờ ra đó: Chỉ vì đánh giá sai bọn khủng bố Hamas mà Israel đã phải trả giá đắt bằng vụ 7/10 đen tối vừa qua. Nếu Iran chế tạo được bom nguyên tử rồi sẽ tiêu diệt Israel, chẳng lẽ Washington chỉ nói tiếng "xin lỗi" thôi sao?

Chính phủ của ông Biden muốn chọn con đường ngoại giao và cấm vận để tìm cách kiềm chế Iran thay cho việc phải đối đầu qua xung đột quân sự. Câu trả lời sau của một giới chức cao cấp Israel có thể được xem là thể hiện đầy đủ quan điểm của Tel Aviv: "Israel luôn lắng nghe ý kiến của đồng minh, nhưng sẽ làm tất cả để bảo vệ các công dân và an ninh đất nước mình".

Có thể nói, quan điểm về hạt nhân Iran của ông Trump là mạnh mẽ và dứt khoát. Còn quan điểm của ông Biden hay bà Harris về vấn đề đó là không đáng hoan nghênh vì tỏ ra không mấy thuyết phục. Với quan điểm đó, bà Harris khó lòng nhận được sự ủng hộ của cộng đồng người Do Thái vốn đang có tiếng nói đáng kể trong nền chính trường ở Mỹ. Ông Trump từng cho rằng người Do Thái ở Mỹ sẽ có lỗi nếu để cho ông bị thất cử. Rất có thể cộng đồng này sẽ không làm cho ông thất vọng.