Ít ai có thể ngờ rằng chính tại nơi được coi là cái nôi của Phật giáo thì ngày ngày nhiều người vẫn giả làm sư để đi lừa tiền thiên hạ. Hiện tượng này đã diễn ra cả chục năm nay ở xã Bồng Lai, Quế Võ, Bắc Ninh.
Nghề hái ra tiền
Ngồi lân la tại một quán nước chè ngay tại thị trấn Phố Mới (Quế Võ, Bắc Ninh) nhìn thấy rất nhiều xe máy kẹp hai, kẹp ba chở các "sư" đi qua.
Chúng tôi thắc mắc với nhau: "Sư gì mà lại vi phạm luật giao thông thế kia". Nghe vậy, bà bán hàng nước mới bĩu môi đầy miệt thị: "Sư gì cái loại ấy. Chỉ đi lừa thiên hạ là giỏi".
Tôi tỏ vẻ ngạc nhiên: "Bà nói vậy nghĩa là sao vậy". "Nghĩa là cứ sáng sáng chúng nó mặc áo nâu sòng rồi tay bị tay gậy tỏa đi khắp nơi để "ăn xin". Chiều đến lại nườm nượp kéo nhau về rồi tạt vào đây uống nước, nói tục thì thôi rồi".
Nhờ sự chỉ dẫn tận tình của bà bán nước, chúng tôi lần tìm đến thôn Vũ Dương, xã Bồng Lai - nơi được cho là có nhiều người giả sư nhất cả nước hiện nay. Vũ Dương là làng thuần nông, nhưng hầu hết người dân nơi đây ít người chịu chỉ làm nông nghiệp. Họ rất năng động và tham gia buôn bán nhiều mặt hàng.
Thế nên kinh tế khá hơn nhiều so với các vùng lân cận. Nhưng chỉ đến chục năm trở lại đây, Vũ Dương mới thực sự thay đổi. Sự thay đổi ấy bắt nguồn từ việc hành nghề giả sư. Một số người dân cho hay, lịch sử của cái "nghề" này do một số phụ nữ lấy chồng ở miền Nam truyền cho.
Họ về thăm quê và mang theo cả nghề "giả sư" để kiếm kế sinh nhai. Ban đầu cũng chỉ có một vài người dám học nghề nhưng đều vấp phải sự phản đối kịch liệt của những người trong làng. Thế nhưng không bao lâu sau, nhìn thấy sự thay đổi từng ngày của những người giả sư, bà con dần dần đi theo. Bỏ mặc những miệt thị của những người nghiêm túc và có đạo đức, họ nhập cuộc để lừa tiền thiên hạ.
Một sư giả bị lực lượng Công an tạm giữ.
Cà kê ở một quán nước ven đường làng Vũ Dương chúng tôi gặp đúng chị chủ quán hay chuyện. Nói đến sư giả chị bĩu môi ngay rồi tuôn ra một tràng: "Cô chú muốn tìm hiểu về "sư" á? Làng này đầy. Sư lớn sư bé, sư già sư trẻ có hết. Sáng đến họ đi làm đông như đi hội ấy". Vì ở cạnh đường nên chị biết hết lịch "làm ăn" của các "sư".
Sáng, cứ khoảng 6 giờ các sư bắt đầu lên đường. Chập tối lại về. Nói rồi chị liệt kê cho chúng tôi nghe một loạt tên của các sư giả có tiếng trong làng. Nào là ông Chiến, chị Liên, bà Hiền "cúng".
Những nhà "sư" ở Vũ Dương vào "nghề" rất chuyên nghiệp. Họ tự làm cho mình một chiếc thẻ giả đeo trước ngực ghi Giáo hội phật giáo Việt Nam, do một ngôi chùa có tiếng nào đó cấp. Họ giả là người nhà chùa, bán hương với giá cao, xin tiền ủng hộ xây dựng chùa để lừa đảo.
Ngoài ra họ cũng "học thêm" ít kiến thức về Phật pháp hoặc bói toán. Hàng ngày, họ đi khắp các miền quê để bán nhang. Chiêu bài của các "sư" này là vận động các nhà hảo tâm mua hương giúp nhà chùa. Hiện ở Làng Vũ Dương có một đội quân xe ôm chuyên đi phục vụ các "sư" giả này.
Sáng họ đến nhà đón, đường đi nước bước do thân chủ quyết định, chiều đưa về. Các bác tài này cứ nhìn đồng hồ đếm km rồi tính tiền. Chẳng biết các "sư" kiếm tiền ra sao, chứ mỗi ngày cánh xe ôm bỏ túi 200 nghìn là trong tầm tay.
Chỉ sau thời gian ngắn "đi sư", nhiều "sư" đã kiếm được rất nhiều tiền. Từ những người ăn đói, mặc rét quanh năm, giờ có nhà cao cửa rộng, tiền tiêu rủng rỉnh. Từ đó, nhiều thanh niên khác thích ăn chơi lêu lổng cũng vào cuộc nhiệt tình. Các "đệ tử" đi sau đều được các đàn anh hướng dẫn tận tình.
Từ việc xin giấy, cách đi lại, và cách moi tiền của những nhà hảo tâm như thế nào. Mà cũng lạ gần như ai vào nghề này cũng phát đạt. Chẳng mấy chốc cái nghề đi sư trở thành phương kế thoát nghèo của nhiều gia đình.
Cô chị rủ cô em, cô dì rủ cô cháu, người đi trước dắt díu người đi sau đã tạo nên một "phong trào đi sư" rầm rộ. Theo ước tính của người dân lúc cao điểm, làng Vũ Dương có trên trăm người "đi sư".
Giàu có mà thất đức
Ông Nguyễn Quang Cát, người trông coi đình làng và chùa Vũ Dương cũng đồng thời là người chứng kiến bao đổi thay của làng mình, mỗi khi nhắc đến chuyện người làng mình hành nghề sư giả ông không giấu nổi cảm giác hổ thẹn. Ông thở dài nói với chúng tôi:
"Chỉ vì tiền mà người ta chả còn coi luân thường đạo lý ra cái gì. Cái gì có thể giả, chứ đến sư mà cũng giả thì thật không hiểu nổi. Dù biết đó là "nghề" có thể hái ra tiền, nhưng những gia đình có đạo đức không ai người ta chấp nhận làm việc đó".
Ban đầu ở làng Vũ Dương số người dám hành nghề này rất ít nên hầu như họ phải đi ra khỏi địa bàn của làng, của xã mới dám khoác áo nâu sòng.
Sư giả trên đường hành nghề.
Nhưng sau đó khi "phong trào" ngày càng nở rộ thì những sư giả ấy nghiễm nhiên mặc sẵn quần áo từ ở nhà rồi thuê xe ôm chở đi nơi khác kiếm ăn. Giờ đây, dạo bước trên con đường làng Vũ Dương, dễ dàng nhận thấy sự đổi thay chóng vánh.
Những ngôi nhà cao tầng mọc lên san sát. Nhiều người dân nơi đây cho biết, phần lớn những chủ nhân của những ngôi nhà đẹp, lộng lẫy đó là nhờ "đi sư".
Đơn cử như anh Cường, ở xóm Chùa. Cường vốn là một anh nông dân thuần chất, bố mẹ bỏ nhau, nên phải đi chăn trâu, chăn bò giúp cho một ông chú họ xa để kiếm miếng cơm, manh áo. Cường lớn lên trong sự nghèo khó và một chữ bẻ đôi không biết. Ấy vậy mà, giờ đây người dân lại gọi anh là Cường "triệu phú".
Chẳng là từ ngày lấy vợ, vì cuộc sống quá nghèo, con cái lại đông, Cường lăn lộn cả ngày chẳng kiếm được đủ ba bữa cơm. Từ ngày, Cường "đi sư" thì cuộc sống khác hẳn. Sau 6 năm hành "nghề" Cường mua được đất, xây nhà cao tầng, sắm tiện ghi sinh hoạt đắt tiền… Giờ Cường luôn dương dương tự đắc với dân làng chẳng có ai bằng mình cả.
Không riêng gì Cường, rất nhiều gia đình khác nơi đây đã tự đưa mình ra khỏi danh sách hộ nghèo của thôn một cánh nhanh chóng.
Sự trả giá
"Gieo gió ắt sẽ gặp bão", luật nhân quả này có lẽ được một số sư giả đang phải ngồi bóc lịch trong trại giam có hộ khẩu thường trú tại thôn Vũ Dương thấm thía hơn ai hết. Thực tế đã có vài nhân vật nơi đây vướng phải vòng lao lý trong cuộc hành trình giả sư của mình. Các sư giả này nhiều khi không chỉ đi bán hương xin tiền từ thiện của thiên hạ mà còn kiêm luôn vai trò của thầy xem tướng.
Gặp gia chủ nào "yếu bóng vía", các sư giả cũng phán rằng nhà anh, chị bị động, cần phải cúng bái. Ai nhẹ dạ cả tin thì nghe và nhờ luôn vị "sư" kia cũng lễ. Đã cúng là phải có tiền và một khoản bồi dưỡng cho "thầy".
Công việc trơn tru, cứ xong một lần cúng các "sư" cũng kiếm được vài triệu đồng ngon ơ. Ngựa quen đường cũ, đến đâu các "sư" cũng diễn lại bài này và không ít "sư" đã bị người dân vặch mặt.
Đơn cử gần đây nhất 2 "sư" giả là Phan Thanh Chương và Nguyễn Thị Hường ở làng Vũ Dương đã bị bà con ở chợ Ninh Hiệp (Hà Nội) bắt và giao cho chính quyền vì tội lừa đảo. Rất may cho 2 "vị tăng ni" này được hưởng án treo.
Chuyện "sư" làng Vũ Dương lừa đảo, tống tiền, giả danh… chỉ bị vặch mặt trong thời gian gần đây. Khi những thông tin do công an ở các tỉnh khác chuyển về, chính quyền xã Bồng Lai mới tá hoả, vì các công dân của xã mình bị bắt nhiều quá. Trong những lần thông báo đó có cả những bản án đã xử gửi về.
Suốt hành trình "tay gậy, tay bị" đi "xin đểu" thiên hạ, các "sư" làng Vũ Dương cũng gặp không ít chuyện "cười ra nước mắt". Không phải đến đâu họ cũng có thể dễ dàng lừa bịp được người khác. Đến hôm nay, bà con làng Vũ Dương vẫn kể câu chuyện về bà Hương. Cũng như mọi lần bà dùng chiêu "mượn danh cửa Phật" đến một làng ở Thái Bình "khất thực".
Khi dân làng phát hiện bà Hương là "sư" giả, họ đã cởi hết quần áo, cắt tóc của bà "sư giả" rồi ném xuống ao cho chừa thói đi lừa gạt người khác. Những tưởng sau bài học nhớ đời đó, bà sẽ bỏ "nghề". Nào ngờ "ngựa quen đường cũ", về làng bà vẫn mạnh mồm tuyên bố "không có tóc thì thành sư dễ hơn".
Thế là từ bữa đó, bà không cần phải bịt khăn như mọi khi nữa, chỉ diện bộ quần áo của nhà chùa lên đường kiếm ăn. Có lẽ chuyện đau lòng hơn là một số thanh niên "đi sư" kiếm được nhiều tiền rồi đâm ra ăn chơi, chích choác. Họ tự biến mình thành những con nghiện. Cuối cùng cuộc đời trôi dốc không phanh, ngay cả bản thân mình cũng không giữ nổi.
Chiều muộn. Những chiếc xe máy chở "sư giả" kẹp hai, kẹp ba bắt đầu về làng. Người làng Vũ Dưỡng nhìn mãi cũng thành quen mắt, chẳng ai thèm để ý. Và chỉ có những người khách lạ như chúng tôi mới chạnh lòng tự hỏi: "Sao đến cả cái nghề bán lương tâm mà họ cũng làm được?".
Ông Nguyễn Đức Phả, Chủ tịch UBND xã Bồng Lai (Quế Võ, Bắc Ninh):
Hầu hết những người giả sư đều không dám hoạt động ở các địa bàn gần như xã và huyện vì họ sợ bị lộ. Vì thế họ thường đi rất xa. Chúng tôi cũng đã từng cử Công an xã ra đón đầu nhiều ngả đường, song những người này họ hoạt động rất tinh vi.
Họ hầu hết vẫn mặc quần áo bình thường, chỉ đến khi ra xa khỏi địa bàn mới khoác áo nâu sòng. Nhưng thậm chí, nếu họ có mặc quần áo nhà sư ngay trong địa bàn xã thì chúng tôi cũng không có cơ sở pháp lý gì để bắt họ nếu họ chưa có được bằng chứng rõ ràng. Công an xã cũng đã từng kết hợp với Công an huyện để tìm cách hạn chế hiện tượng này nhưng rất khó.
Sư thầy Thích Thanh Liên, Thường trực tỉnh hội Phật giáo Tỉnh Bắc Ninh cho hay:
Hiện nay tình trạng giả sư xuất hiện rất nhiều, ra đường là thấy sư giả, dường như đã thành trào lưu. Họ lợi dụng đức tín của Phật và lòng tin của xã hội để tự "hóa phép" thành nhà sư đi khất thực, làm ăn trục lợi cho bản thân mình.
Ngọc Anh - Quang Anh
(Báo CA)
“Thất đức” nghề giả sư lừa thiên hạ
