ĂN UỐNG

[troopy]

Ông Cường bước vào phòng thì thấy các bạn già cũng có mặt cả, nét mặt ai cũng buồn. Không buồn sao được, vì ông bạn Tâm của họ vừa tháo khớp đầu gối bỏ mất cái chân. Ông Tâm nằm trên giường bệnh mặt mày xanh xao thất thần. Ông chịu bỏ tiền chữa trị dữ lắm mà vẫn không hạ được lượng glucose trong máu xuống. Rồi bất ngờ bàn chân bị thúi vì hoại tử rất nhanh, bác sĩ không còn chọn lựa nào khác ngoài việc cắt bỏ chân cho kịp. Bác sĩ an ủi ông Tâm là cứ 7 phút trên thế giới có một cái chân bị cắt vì tiểu đường, không riêng gì ông.
Các ông bạn kể ra ông nào cũng bị glucose máu cao, điều trị vất vả. Giờ nhìn thấy ông bạn Tâm cắt bỏ chân thì ai cũng xanh mặt sợ cho chính mình. Hỏi ông Cường thì chỉ có ông không bị bệnh đường huyết cao. Ai cũng ngạc nhiên hỏi bí quyết.
Ông Cường nói:
- Các bạn à, khi mình lớn tuổi thì chức năng tuyến tụy suy giảm, tiết ra insulin ít đi, không đủ để điều hòa lượng glucose nữa. Nhưng ngặt một nỗi bây giờ mình lại có điều kiện ăn uống hơn hồi trẻ nên ai cũng muốn ăn cho thỏa mãn, ăn cho ngon miệng, ăn để trả thù, và ăn để có sức khỏe mà chơi bời hư hỏng. Chính vì ăn nhiều hơn khả năng điều tiết của tuyến tụy nên bệnh tiểu đường xuất hiện. Hậu quả là các cẳng chân lần lượt từ bỏ ta.
Từ rất sớm tôi đã hiểu điều này nên tôi canh chừng lượng đường trong máu mỗi ngày để điều chỉnh ăn uống, không cần ăn ngon, không cần ăn nhiều, chỉ cần ăn sao cho đừng bệnh. Ngày nào tôi cũng dùng máy đo đường huyết cá nhân để kiểm tra mức glucose mà tính toán việc ăn uống của ngày hôm đó. Nhưng có khi bệnh này bệnh kia phải uống kháng sinh là tuyến tụy suy nhanh làm glucose máu tăng vọt không cách nào kềm chế được.
Tôi không dám ăn cơm, người gầy guộc xanh xao đói lả. Một hôm ngồi buồn chan nước tương ăn cơm. Sau đó đo đường huyết hạ rất nhanh. Tôi mừng quá, mấy ngày liên tiếp ăn cơm nhiều, chỉ chan nước tương, vậy mà đường hạ rất thấp. Thì ra cơm làm hạ đường huyết, nhưng nếu ăn thêm thức ăn phức tạp thì đường huyết sẽ tăng.
Ông Tâm mở mắt thều thào:
- Tôi không dám ăn cơm nhiều, chỉ ăn thịt cá, mà đường huyết tăng hoài. Cuối cùng chích insulin liều cao cũng không hạ đường huyết được.
- Tôi phát hiện ra ăn thịt làm tuyến tụy yếu đi rất nhanh, còn ăn cơm thì tuyến tụy mạnh lại. Bây giờ ngày nào tôi cũng ăn hai bữa, bữa trưa ăn cơm chan nước tương để phòng bệnh, chiều thì ăn thêm chất bổ dưỡng tí. Nhờ vậy mà glucose máu của tôi rất tốt.
- Phải anh nói tôi biết sớm thì tôi đâu bị cưa chân.
- Thôi anh đừng buồn, dù sao anh cũng còn một chân.
- Tôi sẽ ăn theo cách của anh để giữ cái chân còn lại.
Mấy ông bạn kia cũng reo lên vui mừng 🛌
Ăn uống là nhu cầu căn bản của con người. Ăn cho no, ăn cho ngon, là sự thúc đẩy của bản năng. Mọi người cả đời cứ loay hoay tìm cách ăn cho ngon, tìm đủ nguyên liệu để nấu ra được món ăn thật ngon, dù có phải giết hại tàn ác. Ăn ngon làm người ta vui vẻ sung sướng. Đó là bản năng.
Còn trí tuệ và đạo đức thì ngược lại, ăn sao cho khỏe mạnh, ít bệnh tật, ít gây ra tội ác, ăn cho lòng nhẹ nhàng thanh thản.
Ăn uống là chuyện thường ngày, và cũng là cả một đạo đức lớn. Biết bao nhiêu hệ lụy liên quan chung quanh việc ăn uống.
Ăn món gì, ăn ở đâu, ăn làm sao, ăn lúc nào... nhiều chuyện lắm.
Ta chỉ nên ăn vừa với nhu cầu của cơ thể, vừa với sức lao động bỏ ra trong ngày, chứ đừng ăn vượt hơn nhu cầu thành ra dư thừa rồi sẽ gây bệnh. Nếu lỡ vì lý do gì đó mà bữa đó phải ăn nhiều hơn nhu cầu, thì ta nên vận động nhiều hơn, và ăn ít lại ở bữa kế tiếp.
Nếu còn phải ăn thức ăn động vật thì cũng nên hạn chế, đừng lạm dụng, vì khoa học đã chứng minh thức ăn động vật dễ gây ung thư.
Thời đại hôm nay người ta lạm dụng hóa chất thực phẩm để bảo quản, để tăng độ ngon, để nhìn bắt mắt, đều là nguyên nhân gây các bệnh khó chữa. Người làm ra thức ăn cũng phải có đạo đức để đừng hại đồng bào mình, có khi bệnh để lại di chứng qua nhiều thế hệ.
Người ăn cũng phải có đạo đức biết chọn lựa thức ăn cho hệ gene di truyền của mình được ổn định khỏe mạnh ảnh hưởng tốt lên con cháu về sau.
Ăn để có sức khỏe, ăn để tránh bệnh tật, đó là ăn uống khôn ngoan. Còn ăn cho no, ăn cho ngon, đều chỉ là bản năng hưởng thụ.
Ngoài ra ta còn nhiều triết lý về sự ăn uống khác nữa. Ăn để gia đình đầm ấm hạnh phúc. Ăn để cùng hòa đồng vui vẻ. Ăn với phong cách quý phái. Ăn có quan tâm đến mọi người. Ăn có nghĩ đến người nghèo khổ. Không cần phải ăn khi không đáng ăn.
Ăn uống là chuyện rất phàm tục mà cũng là chuyện rất thanh cao.



VietBF©sưu tập

Bé Loan hỏi dì hai:
- "Đói cho sạch, rách cho thơm" nghĩa là sao dì hai? Cô giáo cho bài về nhà làm, bảo phân tích câu này, con không hiểu.
Dì hai không nhìn, cứ cúi đầu lo trộn xào món ăn gì đó:
- Con qua hỏi chú Thìn hàng xóm đó, chú đó đúng chuẩn đói cho sạch rách cho thơm đó.
- Con thấy chú Thìn lúc nào quần áo cũng tươm tất, trời nóng cũng không chịu quần đùi cởi trần như mấy người khác. Con chỉ hiểu vậy.
- Nhà chú Thìn không phải giàu, nhưng giữ gìn nề nếp rất kỹ, ai cũng y phục tươm tất, lời nói nhã nhặn lễ phép, học hành giỏi giắn. Mấy cái đó đâu cần tiền để mua, mà cần ý thức quan điểm đạo đức. Con giả bộ chạy qua hỏi đi.
Bé Loan dạ rồi cầm vở đi qua nhà chú Thìn hàng xóm. Chú Thìn đi vắng nhưng có chị Trang là con lớn của chú. Chị Trang nghe xong nói:
- Ba chị dạy rằng y phục mình mặc trên người của mình nhưng là view nhìn của mọi người. Thế nên y phục của mình không còn là quyền riêng tư của mình nữa mà còn là lợi ích của mọi người chung quanh. Ta phải ăn mặc làm sao để mọi người có cảm giác được tôn trọng. Ta ăn mặc lố lăng không quan tâm đến cảm giác của người khác tức là ta khinh thường mọi người. Mà đã khinh thường mọi người thì ta tự nhiên bị đào thải dần dần khỏi cộng đồng mà ta không hay.
Ba chị dạy ăn mặc phải phù hợp với hoàn cảnh, đừng quá sang nơi hoàn cảnh không nên sang, đừng quá sơ sài nơi hoàn cảnh không nên sơ sài. Bình thường thì đừng hở hang, bẩn thỉu, rách rưới, kỳ dị.
Bé Loan trầm ngâm chút rồi hỏi:
- Chú Thìn khó quá rồi chị có bị ế chồng không?
Chị Trang phá lên cười:
- Không biết em thông minh hay nghịch ngợm nữa đây. Đúng là nề nếp gia đình như vậy nên chị ít có bạn dễ dàng, nhưng ai đã là bạn thì rất tôn trọng nhau. Em không biết chứ chị được nhiều người đánh tiếng xin cưới lắm đó, vì bồ bịch thì cô nào cũng được, còn vợ thì họ đều cần người đàng hoàng.
- Vậy sao chị chưa lấy chồng?
- Cũng phải chọn người nào mình kính phục chứ em, lấy đại nhằm người mà mình không đủ sự kính phục thì làm sao hạnh phúc được.
- Chị không cần yêu à? Em nghe nói người ta lấy nhau vì yêu nhau mà?
- Kính phục thì đã có yêu rồi, còn yêu thì chưa chắc có kính phục.
- Cái này em chưa hiểu.
- Thôi, về làm bài đi, chỗ nào chưa hiểu thì qua hỏi chị nhé 🧕
Trang phục cũng có đạo đức trang phục. Đạo đức trang phục ở đây là ăn mặc với ý nghĩa tôn trọng mọi người.
Tôn trọng mọi người là một đạo đức cao cấp. Ai biết tôn trọng mọi người thường sẽ được thành công trong đời. Luật Nhân quả là như thế. Ai khinh thường mọi người, nhất là hay mở miệng chê bai mọi người, cuối cùng đều chuốc lấy thất bại.
Tôn trọng mọi người được thể hiện qua nhiều cách thức như lời nói lễ độ, cử chỉ, công việc, quà tặng, ánh nhìn, giữ yên tĩnh, bảo vệ thanh danh, khen ngợi... Bài này nói về trang phục cũng là một cách để thể hiện sự tôn trọng mọi người. Ta không ăn mặc cho ta, mà ta ăn mặc cho mọi người.
Vì có sự tôn trọng mọi người nên ta không phải muốn mặc sao thì mặc. Ở trong nhà cũng không nên quần đùi vì trong nhà còn có nam nữ trên dưới ông bà con cháu. Xuất hiện ở cửa thì lại càng không được dễ dãi hở hang, vì lúc đó nhiều người qua lại.
Thường thì ta chọn trang phục nào đó vì nghĩ nó đẹp, mọi người sẽ thích, đó cũng là dấu hiệu của đạo đức trang phục. Nhưng đạo đức trang phục sâu xa hơn, tôn trọng cảm giác của mọi người bằng trang phục của mình.



VietBF©sưu tập