Phó Thủ tướng Tây Ban Nha Yolanda Diaz đã cáo buộc các nhà lãnh đạo EU yếu kém trong cuộc chiến của Mỹ và Israel chống lại Iran, cảnh báo rằng thái độ "phục tùng" của Brussels đối với Tổng thống Mỹ Donald Trump có nguy cơ làm gia tăng tâm lý hoài nghi về EU.
Trong một cuộc phỏng vấn với Politico được đăng tải hôm thứ Năm 12/3, bà Diaz mô tả EU là "một đứa trẻ mồ côi trong thời điểm trọng đại mang tính lịch sử", cho rằng khối này nên "đấu tranh" cho chính sách đối ngoại của riêng mình thay vì bị "bị ông Trump bắt làm con tin".
Bà Diaz nhấn mạnh EU nên phản đối cuộc chiến "hoàn toàn bất hợp pháp" do Mỹ và Israel phát động hồi cuối tháng trước, đồng thời chỉ trích Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen vì đã không lên án ngay lập tức vụ tấn công.
Phó thủ tướng chỉ trích các lãnh đạo EU vì thái độ "phục tùng" đối với Trump, cho rằng đó là điều "ngu ngốc vì rõ ràng ông Trump không tôn trọng những người cố gắng trở thành chư hầu của ông ta".
Những phát biểu của bà Diaz được đưa ra sau nhiều tuần căng thẳng leo thang giữa Madrid và Washington khi ông Trump đe dọa cắt đứt “mọi hoạt động thương mại” với Tây Ban Nha sau khi nước này từ chối cho phép lực lượng Mỹ sử dụng các căn cứ quân sự chung để tấn công Iran và bác bỏ mục tiêu chi tiêu quốc phòng 5% GDP của NATO là “không hợp lý”.
Trước đó Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sanchez khẳng định rằng quốc gia của ông sẽ không "đồng lõa với điều gì đó gây hại cho thế giới chỉ vì sợ bị trả thù".
Hôm thứ Ba, Tây Ban Nha đã chính thức rút đại sứ của mình khỏi Israel và hạ cấp quan hệ ngoại giao với nước này.
Tương tự, trả lời phỏng vấn đài truyền hình công cộng RTVE của Tây Ban Nha ngày 12/3, bà Yolanda Diaz cho biết châu Âu đã thất bại trong việc bảo vệ luật pháp quốc tế khi các cuộc chiến tranh leo thang ở Gaza và Trung Đông.
“Thật đáng hổ thẹn khi nhiều nguyên thủ quốc gia vẫn im lặng,” Diaz nói. “Chúng ta đang chứng kiến nạn diệt chủng ở Gaza, chúng ta đang chứng kiến Trump làm bất cứ điều gì ông ta muốn, và giờ lại thêm một cuộc chiến tranh bất hợp pháp và phi chính thống khác - mà không ai nói gì cả.”
Bà Diaz đặc biệt chỉ trích Chủ tịch Ủy ban Châu Âu von der Leyen, gọi lập trường chính sách đối ngoại gần đây của bà là "thiếu đứng đắn" và cáo buộc Ủy ban châu Âu đã không hành động trong thời điểm bất ổn quốc tế ngày càng gia tăng.
“Không thể nói rằng tính hợp pháp quốc tế không quan trọng. Một người theo chủ nghĩa dân chủ không thể nói như vậy, và càng không thể là chủ tịch Ủy ban châu Âu” - bà Diaz nói, đề cập bài phát biểu của bà von der Leyen trước các đại sứ hồi đầu tuần này, trong đó bà kêu gọi châu Âu áp dụng một chính sách đối ngoại thực tế hơn.
Phó Thủ tướng Tây Ban Nha cho rằng, "thay vì thực hiện các biện pháp để giảm sự phụ thuộc về công nghệ, năng lượng và tài chính vào Mỹ và bảo vệ không gian kinh tế và chính trị quan trọng này, chúng ta lại khuất phục trước lợi ích của ông Trump”.
"Châu Âu không thể đứng giữa Washington và Bắc Kinh mà không làm gì cả" -bà Diaz nói thêm.
Bất chấp những lời chỉ trích đối với giới lãnh đạo EU, bà Diaz cho biết chính phủ Tây Ban Nha đã có lập trường rõ ràng tại Brussels.
“Chính phủ Tây Ban Nha ngày nay là một ngọn hải đăng đạo đức” - bà nói. “Chúng tôi đã lên tiếng rõ ràng ở trung tâm châu Âu, giương cao ngọn cờ hòa bình, luật pháp quốc tế và dân chủ.
Trước đó, bà Diaz đã chỉ trích Thủ tướng Đức Friedrich Merz, sau khi ông này im lặng bên cạnh Tổng thống Mỹ Trump trong Phòng Bầu dục gần đây khi ông Trump đe dọa Tây Ban Nha. Ông Merz sau đó đã lặp lại lời chỉ trích của ông Trump về chi tiêu quốc phòng của Madrid thay vì đứng lên bảo vệ một thành viên EU khác.
“Châu Âu cần sự lãnh đạo, chứ không phải những chư hầu cúi đầu trước Trump” - bà Diaz nói hồi đầu tuần này, đồng thời cho rằng hành vi của ông Merz phản ánh “tình trạng cực kỳ yếu kém về kinh tế” của Đức.
Chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel đã vấp phải sự lên án không chỉ ở Tây Ban Nha. Thủ tướng Ý Giorgia Meloni, người duy trì quan hệ tốt với ông Trump, phát biểu trước quốc hội hôm thứ Tư rằng các cuộc tấn công này thể hiện một “cuộc khủng hoảng rõ ràng về luật pháp quốc tế”.
Tại Mỹ, nhà bình luận Tucker Carlson đã lên án cuộc chiến tranh với Iran là "hoàn toàn ghê tởm và độc ác", tuyên bố rằng nước Mỹ "không đáng để chiến đấu" nếu nước này từ chối thừa nhận trách nhiệm về vụ tấn công vào một trường học khiến hơn 160 trẻ em thiệt mạng.
Vietbf @ Sưu tầm