42 quốc gia trước nỗi lo bị 'lục soát' đời tư số khi nhập cảnh M

[PinaColada]

Giữa lúc Mỹ siết chặt kiểm soát biên giới, một đề xuất mới đang gây xôn xao khi yêu cầu du khách diện miễn thị thực phải công khai toàn bộ lịch sử mạng xã hội trong 5 năm qua.
Sheila Lim (25 tuổi), mỗi năm đều từ Singapore sang Mỹ để đón Giáng sinh cùng bạn trai và gia đình anh tại California. Cô thường lưu lại gần một tháng và chưa từng gặp rắc rối khi nhập cảnh vào Mỹ.

Tuy nhiên, trong chuyến đi gần đây nhất, Lim nhận thấy các hàng chờ tại khu vực nhập cảnh di chuyển chậm hơn trước.

“Tháng 11/2025 vừa rồi, tôi phải xếp hàng chờ hai tiếng”, Lim chia sẻ với This Week in Asia.

Trải nghiệm đó khiến cô cảm thấy lo ngại trước đề xuất mới của Mỹ. Đề xuất này yêu cầu du khách được miễn thị thực phải nộp lịch sử mạng xã hội trong vòng 5 năm trước khi nhập cảnh.

Thay đổi này đang làm dấy lên nhiều lo ngại về quyền riêng tư, đặc biệt với những người thường xuyên đi lại từ châu Á, theo South China Morning Post.

Đề xuất mới
Theo đề xuất trên, có thể được áp dụng sớm nhất từ tháng 2, du khách đến từ các quốc gia thuộc Chương trình Miễn Thị thực của Mỹ sẽ phải cung cấp lịch sử mạng xã hội và thông tin cá nhân mở rộng khi đăng ký qua Hệ thống Điện tử Cấp phép Du lịch (ESTA).

Đây là hệ thống trực tuyến cho phép những người đủ điều kiện được nhập cảnh Mỹ không cần visa trong tối đa 90 ngày với mục đích du lịch hoặc công tác.

Viễn cảnh kiểm soát sát chặt chẽ hơn khiến Lim lo lắng, đặc biệt là đối với các tài khoản cá nhân. “(Đề xuất mới) không phải điều xấu nếu nó khiến mọi người cân nhắc kỹ hơn trước khi đăng tải nội dung trên mạng… nhưng điều khiến tôi băn khoăn nhất là họ sẽ xem xét những nền tảng nào”, cô nói.

“Nếu đó là Instagram và tài khoản của tôi để riêng tư, thì họ không nên có quyền truy cập để xem. Hoặc nếu tôi chỉ đăng bài cho nhóm bạn thân, họ cũng không nên được truy cập nội dung đó”, Lim cho hay.

Trong tài liệu công bố ngày 10/12/2025 trên Công báo Liên bang Mỹ, Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới (CBP) - cơ quan thực thi pháp luật liên bang trực thuộc Bộ An ninh Nội địa Mỹ - cho biết họ sẽ bổ sung thông tin mạng xã hội như “yếu tố bắt buộc” trong đơn xin ESTA.

Động thái này được đưa ra nhằm thực hiện sắc lệnh hành pháp do Tổng thống Mỹ Donald Trump ban hành hồi tháng 1/2025, với mục tiêu “xác định mọi nguồn lực có thể sử dụng để bảo đảm rằng tất cả người nước ngoài muốn nhập cảnh vào Mỹ… đều được kiểm tra và sàng lọc ở mức độ tối đa”.

Đề xuất dự kiến áp dụng với công dân của 42 quốc gia đủ điều kiện tham gia chương trình miễn thị thực. Tại châu Á, các quốc gia bị ảnh hưởng gồm Brunei, Singapore, Hàn Quốc và Nhật Bản.

Cũng theo thông báo, Mỹ sẽ yêu cầu cung cấp tất cả địa chỉ email đã sử dụng trong 10 năm qua, cũng như tên, ngày sinh, nơi cư trú và nơi sinh của cha mẹ, anh chị em ruột, con cái và vợ/chồng. Thông báo này sẽ được mở để công chúng góp ý trong vòng 60 ngày, Reuters đưa tin.

Hiện nay, người nộp đơn ESTA chỉ cần cung cấp thông tin chi tiết tiểu sử và tiền án tiền sự. Việc khai báo tài khoản mạng xã hội vẫn mang tính tự nguyện.

Trong khi đó, những người xin visa định cư và không định cư đã được yêu cầu cung cấp lịch sử mạng xã hội lên tới 5 năm như một phần trong hồ sơ.

Ý kiến trái chiều
Đề xuất này được đưa ra vào thời điểm nhạy cảm đối với ngành du lịch Mỹ, khi lượng khách quốc tế vẫn chưa phục hồi hoàn toàn so với trước đại dịch Covid-19.

Theo Hiệp hội Du lịch Mỹ, số lượt khách quốc tế đến Mỹ năm 2025 được dự báo giảm 4,5 triệu lượt so với năm 2024, và tổng lượng khách chỉ đạt khoảng 85% so với mức của năm 2019.

Dữ liệu mới nhất từ Văn phòng Du lịch và Lữ hành Quốc gia Mỹ cho thấy trong tháng 11/2025, châu Á chiếm 24,7% tổng lượng khách du lịch đến Mỹ, với hơn 600.000 lượt khách - tăng 3,3% so với cùng kỳ năm 2024.

Luật sư di trú Mỹ Jath Shao nhận định chính sách được đề xuất sẽ tác động nặng nề hơn tới du khách châu Á, dù về mặt hình thức, nó áp dụng với tất cả quốc gia được miễn thị thực.

Shao cho biết, dù chính phủ Mỹ đã yêu cầu thông tin mạng xã hội đối với một số hồ sơ xin visa kể từ nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump, mức độ giám sát hiện nay đã thay đổi đáng kể.

“Trước đây, họ gần như không thực sự xem xét những thông tin đó”, ông nói. “Nhưng dưới thời chính quyền Trump 2.0, có vẻ như họ đang sử dụng các công cụ AI để quét mạng xã hội của mọi người”.

Shao cảnh báo rằng việc phụ thuộc quá nhiều vào các công cụ tự động có nguy cơ dẫn đến kết quả sai lệch, kéo theo việc hủy visa hoặc giam giữ người nhập cảnh mà không có căn cứ xác đáng.

Ngành du lịch cũng đã lên tiếng bày tỏ lo ngại về tác động rộng hơn đối với hoạt động đi lại.

Trong một tuyên bố, Hiệp hội Du lịch Mỹ cho biết họ “rất quan ngại” trước đề xuất này, cảnh báo rằng nếu không rõ ràng về cách thức sử dụng thông tin, chính sách có thể khiến du khách chùn bước.

“Có một điều không thể phủ nhận: chính sách này có thể tạo ra ‘hiệu ứng lạnh’ (tác động khiến nhụt chí, nản lòng) đối với việc đi lại đến Mỹ”, Reuters dẫn lời tổ chức này.

“Những người đi theo Chương trình Miễn Thị thực đến đây để làm ăn với doanh nghiệp Mỹ, mua sản phẩm Mỹ và trải nghiệm vẻ đẹp của đất nước chúng ta. Nếu chúng ta thực hiện chính sách này sai cách, hàng triệu du khách có thể chuyển hoạt động kinh doanh và hàng tỷ USD họ chi tiêu sang nơi khác”.

Tháng trước, ông Trump đã bác bỏ những lo ngại này, cho rằng an ninh phải được đặt lên hàng đầu. “Chúng tôi muốn an toàn. Chúng tôi muốn an ninh. Chúng tôi muốn bảo đảm rằng mình không để những người không phù hợp vào đất nước”, ông nói.

Đề xuất này nằm trong bối cảnh công tác kiểm soát nhập cư được siết chặt trên diện rộng, bao gồm việc kiểm tra nghiêm ngặt hơn và áp đặt các hạn chế mới đối với một loạt loại visa.

Theo Shao, các chỉ thị gần đây cũng mở rộng phạm vi xem xét lịch sử công việc của người đăng ký, bao gồm cả những vị trí từng liên quan đến tin giả, kiểm duyệt nội dung và kiểm chứng thông tin.

Shao nói thêm chính quyền Mỹ đang hành động trong khuôn khổ pháp luật của nước này.

VietBF@ sưu tập