Chuyện Đông chuyện Tây: Thêm bạn, bớt thù

[trungthuc]

(Minh họa)

Trong 14 năm nội chiến hỗn loạn, nền kinh tế của Syria được cho là đã bị suy giảm đến 85%. Tình trạng tồi tệ của nền kinh tế nước này đã góp phần không nhỏ vào sự sụp đổ của chế độ dộc tài của tên Assad do Nga đứng phía sau làm hậu thuẫn.

Vào thời điểm ở năm 2011, Syria đứng hạng thứ 68 trong số 196 quốc gia trên bảng xếp hạng GDP trên toàn cầu. Nhưng tính cho đến năm 2023, kinh tế của nước này đã tụt xuống hạng thứ 129, ngang hàng với Palestine. Điều này cho thấy sự kém cỏi của chính quyền tên Assad trong việc điều hành đất nước đã đành, mà còn cho thấy bọn Nga có mặt ở Syria chẳng phải vì thương yêu gì đất nước này, mà chỉ nhằm đạt được lợi ích chiến lược ở Trung Đông với hai căn cứ Không quân và Hải quân là Hmeimim và Tartus, chưa kể việc bơm lấy dầu thô "miển phí" để đổi lấy sự bảo vệ an ninh cho chế độ độc tài này, Còn người dân Syria bị lâm cảnh đói khổ, lầm than không nằm trong sự bận tâm của Putin và, buồn thay, của ngay cả với tên khát máu Assad, kẻ luôn cam phận làm tôi tớ cho Putin.

Giờ đây, với lời tuyên bố của nhân vật đứng đầu phiến quân Syria là Abu Mohammad al-Jolani khi cho rằng, Syria sẽ bước vào công cuộc tái thiết lại đất nước và cam kết sẽ không can dự vào bất cứ cuộc xung đột nào nữa, người ta hi vọng rằng người dân Syria trong chế độ mới sẽ trở lại cuộc sống an bình lúc xưa kia và nền kinh tế Syria sẽ lại được xếp hạng khá trên bảng xếp hạng GDP trên toàn cầu, ít ra cũng là hạng thứ 68 như hồi năm 2011, thời điểm xảy ra Mùa Xuân Ả Rập.

***

Trong lúc Iran cay đắng lớn tiếng tố cáo Hoa Kỳ và Israel đứng sau việc tên Assad bị lật đổ, thì người đứng đầu phe đối lập Syria là Abu Mohammad al-Jolani tuyên bố cho giải tán lực lượng an ninh của chế độ Assad và bắt tay xây dựng chính phủ mới.

Cùng lúc đó, Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken khẩn cấp bay đến Trung Đông để chủ trì một hội nghị về Syria được tổ chức ở Jordan, và sau đó sẽ gặp gỡ trực tiếp với phe đối lập Syria, đứng đầu là phe nhóm HTS. Chuyến đi này của ông Blinken được cho là nhằm thúc đẩy các nguyên tắc dân chủ cho chính phủ của một nước Syria mới.

Trong lịch sử của mình, Syria từng nằm dưới sự thống trị của các đế chế lớn như Ba Tư, Ottoman… Ngày nay, Syria cũng là nơi tranh giành ảnh hưởng của các cường quốc như Nga, Mỹ, Iran, Thổ Nhĩ Kỳ.

Đây sẽ không phải là vấn đề dễ dàng để cho Syria thành lập ra được một chính phủ thống nhất và độc lập trong bối cảnh căng thẳng nội bộ dai dẳng giữa các nhóm dân tộc và tôn giáo. Và ngay cả khi một chính phủ như vậy được thành lập ra, thì cũng sẽ là điều khó khăn để có thể duy trì được sự ổn định của chính phủ mới này.

Song nói tiếng khó không có nghĩa là sẽ không làm được. Một chính phủ thống nhất, đoàn kết và ổn định là điều hoàn toàn có thể thực hiện được nếu toàn dân một lòng dưới sự lèo lái của các nhân vật đứng đầu có tầm nhìn rộng rãi, biết đặt lợi ích chung lên trên lợi ích riêng của cá nhân hoặc phe nhóm.

Nhưng, biết duy trì sự đoàn kết, thống nhất đối với đất nước cũng vẫn chưa đủ. Chính phủ mới ở Syria còn phải thi hành một chính sách đối ngoại đa phương và hữu nghị với tất cả các quốc gia trong và ngoài khu vực, kể cả với Iran và Nga. Bởi vì nếu thêm bạn, bớt thù bao giờ cũng sẽ là điều thật khôn ngoan, hợp lý hợp tình.

Với Hoa Kỳ và Israel, chính phủ này sẽ không chỉ xem các nước đó là bạn bè thông thường, mà còn là những quốc gia đồng minh chí cốt có thể bảo vệ cho Syria trước sự xâm lược của bất cứ nước lớn nào hoặc thế lực thù địch nào khác.

Một chính phủ như thế chắc chắn sẽ nhận được sự nễ trọng của mọi nước trên thế giới. Và với một chính thể tôn trong nguyên tắc tự do dân chủ như thế, người dân Syria hoàn toàn có thể an tâm để sống trong hòa bình, tự do và hạnh phúc.