'Bà trùm' tình báo trong chính quyền Biden: Hai mặt trái ngược nhau

[PinaColada]

'Bà trùm' tình báo trong chính quyền Mỹ sắp tới đang được quan tâm. Đó là bà Avril Haines, người phụ nữ đầu tiên được đề cử chức giám đốc Cơ quan Tình báo Quốc gia (DNI). Bà mới khẳng định sẽ luôn "nói sự thật" dù điều đó có thể khiến tổng thống phật lòng.

Bà Haines cũng khẳng định sẽ mang tới một quan điểm hoàn toàn khác biệt so với những người tiền nhiệm tại DNI dưới thời Tổng thống Donald Trump.

"Các bạn biết rằng tôi chưa bao giờ trốn tránh việc nói sự thật trước quyền lực. Và đó sẽ là trách nhiệm của tôi với tư cách giám đốc tình báo quốc gia", bà Haines nói trong một sự kiện hôm 24/11, sau khi ông Biden thông báo các đề cử chính quyền.

"Tôi đã phục vụ các bạn một thời gian dài, và tôi chấp nhận đề cử này vì biết rằng các bạn sẽ không bao giờ muốn tôi làm khác đi", bà Haines nói.



Bà Avril Haines phát biểu bên cạnh ông Joe Biden trong lễ công bố đề cử hôm 24/11. Ảnh: Getty.

Một số người theo đường lối cấp tiến đặt câu hỏi về vai trò của bà Haines trong các vấn đề nhạy cảm, chẳng hạn sự tham gia của bà trong chương trình tấn công bằng máy bay không người lái thời Tổng thống Barack Obama. Đây là chương trình bị các nhóm nhân quyền cáo buộc khiến hàng trăm thường dân thiệt mạng.

Bà Haines cũng bị tố đồng lõa trong việc CIA sử dụng các biện pháp tra tấn hoặc "kỹ thuật thẩm vấn nâng cao" sau sự kiện 11/9.

Song một số cựu quan chức tình báo và an ninh quốc gia từng làm việc với bà Haines khẳng định bà là mẫu người ngay thẳng, nói thật trong suốt sự nghiệp, theo CNN.

Người phụ nữ từng giữ chức phó cố vấn an ninh quốc gia thời Obama "là người sẵn sàng lên tiếng và lên tiếng nếu bà ấy thấy điều gì đó cần phải nói. Bà ấy không phải là người ngần ngại làm trái ngược khi cần thiết", cựu Giám đốc CIA John Brennan - cấp trên cũ của bà Haines - cho biết.

Cựu Phó giám đốc DNI Susan Gordon cũng dành nhiều lời khen ngợi cho bà Haines. Bà Gordon ca ngợi Haines là "lựa chọn tuyệt vời... Đây thực sự là một đại diện tuyệt vời của cộng đồng tình báo".

Khi thông báo đề cử bà Haines, ông Biden nói bà là người "xuất sắc" và "khiêm tốn", đồng thời nhấn mạnh bề dày kinh nghiệm của bà sẽ là tài sản quý báu đối với chính quyền sắp tới. "Tôi biết chắc như vậy vì tôi đã làm việc với bà ấy hơn một thập kỷ", ông Biden nói.

Tổng thống đắc cử nói bà Haines thạo cả chuyện văn học và vật lý, sửa ôtô, lái máy bay và điều hành một tiệm cà phê sách. "Bà ấy có thể kể về tất cả điều đó cùng lúc, bởi vì Haines thực sự làm tất cả những việc đó".

"Trên hết, nếu bà ấy hay biết về một mối đe dọa với đất nước chúng ta, như một đại dịch khác hoặc sự can thiệp của nước ngoài vào cuộc bầu cử, Haines sẽ không ngừng báo động cho đến khi nhà chức trách hành động", ông nói thêm.

Ngã rẽ sang làng tình báo
Con đường thăng tiến của bà Haines rất khác biệt so với những người tiền nhiệm. Họ vốn là các quan chức tình báo chuyên nghiệp trước khi đảm nhận vai trò giám đốc DNI.

Tại Đại học Chicago, bà Haines từng theo học ngành vật lý rồi chuyển sang nghiên cứu hàng không. Bà chăm chú học hỏi từ một vị chuyên gia mà sau này trở thành chồng mình.

Cặp đôi cùng mở một cửa hàng sách ở Baltimore. Họ thỉnh thoảng tổ chức các buổi đọc sách, báo về chủ đề tình dục ngay ở đây. Sau đó, bà Haines theo đuổi ngành luật tại Đại học Georgetown.



Bà Haines và chồng, David Davighi, tại tiệm cà phê sách ở Baltimore thời trẻ. Ảnh: Baltimore Sun.
Nền tảng công việc đa dạng cũng mang lại cho bà Haines góc nhìn độc đáo khi chuẩn bị đảm nhận chức giám đốc DNI, theo ông Brennan.

"Avril sẽ mang đến DNI một sự kết hợp độc đáo về kinh nghiệm trong lĩnh vực an ninh quốc gia mà bà ấy đúc kết khi làm việc tại Nhà Trắng, CIA, Hội đồng An ninh Quốc gia và Bộ Ngoại giao", ông nói với CNN.

"Avril muốn trải nghiệm mọi khía cạnh của cuộc sống. Tôi nghĩ nền tảng đó thực sự mang lại cho cô ấy góc nhìn bao quát về vai trò của giám đốc DNI trong một thế giới phức tạp và rối rắm", ông Brennan nói thêm.

Bà Haines đã làm việc với ông Biden hơn một thập kỷ. Giờ đây, bà sẽ tiếp quản một cộng đồng tình báo nhiều lần bị ông Trump chê bai và gạt ra ngoài suốt bốn năm cầm quyền.

"Công việc của các bạn (những người đang làm tình báo) thường diễn ra trong những điều kiện khắc nghiệt nhất, mang tính chất vô cùng quan trọng và không thể thiếu", bà nói hôm 24/11.

Nhiều đảng viên Dân chủ trong Ủy ban Tình báo Thượng viện ngay lập tức nhắn nhủ đồng nghiệp phe Cộng hòa để kêu gọi sự hợp tác trong quá trình phê chuẩn.

"Avril thông minh, có năng lực và nền tảng tốt. Bà ấy chắc chắn sẽ đảm đương tốt vai trò giám đốc DNI", Thượng nghị sĩ Mark Warner của Virginia nói.

"Haines có thể đối mặt với sự chất vấn gắt gao từ các thượng nghị sĩ ở hai đảng. Tuy nhiên, chúng ta cần sớm có một lãnh đạo tình báo cấp cao để khắc phục những tổn hại xảy đến với ngành này trong 4 năm qua", ông Warner nói.



Bà Haines trong một cuộc họp với Tổng thống Obama. Ảnh: Nhà Trắng.Lo lắng kéo dài
Trong khi việc đề cử bà Haines nhận được lời khen ngợi từ một số đảng viên đảng Dân chủ và các cựu quan chức ở Hội đồng An ninh Quốc gia và CIA, lựa chọn này vấp phải phản ứng dữ dội từ nhóm cấp tiến. Họ cáo buộc bà có lập trường đáng ngờ ở nhiều các vấn đề, bao gồm việc tra tấn nghi phạm.

Trong thời gian giữ chức phó giám đốc CIA giai đoạn 2013-2014, bà Haines quyết định không trừng phạt một số viên chức của cơ quan, vốn bị cáo buộc truy cập vào máy tính của thành viên Ủy ban Tình báo Thượng viện sai quy cách. Vụ việc diễn ra trong bối cảnh Thượng viện đang điều tra việc CIA sử dụng "kỹ thuật thẩm vấn tăng cường".

Haines cũng từng lên tiếng ủng hộ Giám đốc CIA hiện tại Gina Haspel, người được cho là đứng sau điều hành các nhà tù "điểm đen" trong chiến dịch thẩm vấn nghi phạm khủng bố gây tranh cãi.

"Bà Haines từng nhiều lần che đậy việc tra tấn và những kẻ tra tấn. Việc bà ấy không kỷ luật nhân viên CIA xâm nhập máy tính ở Thượng viện và sự ủng hộ nhiệt thành cho Gina Haspel nên được đem ra chất vấn trong quá trình phê chuẩn", David Segal, đồng sáng lập và giám đốc điều hành của nhóm Demand Progress, nói.

VietBF@ sưu tầm.