USA "Sống Trong Sợ Hãi": Hàng Trăm Ngàn "Dreamers" Rơi Vào Cảnh Khốn Cùng Vì Sự Chậm Trễ Gia Hạn DACA

[Gibbs]

Người Việt ta có câu: "An cư mới lạc nghiệp", đối với hơn 500.000 người nhập cư trẻ tuổi tại Mỹ – những người thường được gọi là "Dreamers" – giấc mơ về một cuộc sống ổn định đang dần biến thành cơn ác mộng. Một làn sóng chậm trễ trong việc xử lý hồ sơ gia hạn chương trình DACA (Trì hoãn hành động đối với người đến Mỹ từ nhỏ) đang đẩy hàng ngàn gia đình vào cảnh thất nghiệp, mất bằng lái và đối diện với nguy cơ bị trục xuất khỏi nơi họ đã coi là nhà từ thuở ấu thơ.

Khi "Sợ Hãi" Trở Thành Trạng Thái Bình Thường Mới

Melani Candia, một giáo viên giáo dục đặc biệt tại Florida, đã sống ở Mỹ từ năm 6 tuổi. Suốt hơn một thập kỷ, cứ hai năm một lần cô lại được gia hạn để ở lại và làm việc. Nhưng năm nay, sự chậm trễ từ cơ quan chức năng đã khiến cô lỡ hạn chót, mất đi công việc yêu quý và sống trong nỗi ám ảnh bị giam giữ. Cô chia sẻ đầy xót xa rằng sự sợ hãi đã trở thành "trạng thái bình thường mới" của mình.

Tình cảnh của Candia không phải là cá biệt. Greisa Martinez Rosas, giám đốc điều hành của tổ chức United We Dream, khẳng định: "Điều này không chỉ là những câu chuyện riêng lẻ; nó đang diễn ra ở quy mô lớn hơn bất kỳ lúc nào chúng ta từng thấy trước đây". Nhiều người dù đã nộp đơn trước 120 đến 150 ngày theo khuyến cáo nhưng vẫn phải chờ đợi trong vô vọng khi thời hạn cứ thế trôi qua.

Những Con Số "Biết Nói" Và Sự Thay Đổi Trong Chính Sách

Theo dữ liệu từ Cơ quan Nhập cư và Di trú Hoa Kỳ (USCIS), thời gian chờ đợi trung bình cho việc gia hạn đã tăng vọt:

Giai đoạn từ tháng 10/2025 đến hết tháng 2/2026: Thời gian chờ trung bình là khoảng 70 ngày, so với chỉ 15 ngày của năm tài chính 2025.

Đỉnh điểm trì trệ: Đây là thời gian chờ đợi dài nhất kể từ năm 2016 (khi đó là 79 ngày do lỗi kỹ thuật hệ thống).

Thực tế khắc nghiệt: Đến cuối tháng 4/2026, nhiều ứng viên báo cáo phải chờ tới 6 tháng (183 ngày) hoặc lâu hơn mới có kết quả.

Lý giải cho sự chậm trễ này, phát ngôn viên của USCIS, ông Zach Kahler, cho biết dưới sự lãnh đạo của Tổng thống Trump, cơ quan này đang thực hiện quy trình sàng lọc và kiểm tra kỹ lưỡng hơn đối với tất cả người nước ngoài nhằm bảo vệ người dân Mỹ. Tuy nhiên, cái giá của sự "kỹ lưỡng" này lại là cuộc sống bấp bênh của hàng ngàn con người thiện chí.

"Miệng Ăn Núi Lở": Cơn Khủng Hoảng Kinh Tế Gia Đình

"Củi quế gạo châu", khi mất đi giấy phép lao động, cuộc sống của các "Dreamers" lập tức rơi vào khủng hoảng. Elsa Sanchez, một bà mẹ đơn thân đang nuôi con học đại học, đã bị công ty cho nghỉ việc ngay khi DACA hết hạn vào đầu tháng 4. Cô phải thắt lưng buộc bụng đến từng đồng, từ việc cắt giảm chi phí dầu gội, chất tẩy rửa cho đến mọi khoản chi tiêu thiết yếu.

Không chỉ người lao động phổ thông, ngay cả các chuyên gia như luật sư Maria Fernanda Madrigal cũng không tránh khỏi vòng xoáy này. Là một luật sư di trú và cũng là người thụ hưởng DACA, cô bị mất việc khi hồ sơ không được xử lý kịp thời, để lại nỗi lo về những hồ sơ khách hàng đang còn dang dở.

Nguy Cơ Trục Xuất Và Những "Lằn Ranh Đỏ" Mong Manh

Điều khiến cộng đồng người nhập cư lo sợ nhất chính là chương trình trục xuất hàng loạt của chính quyền đương nhiệm. Trong 11 tháng đầu năm 2025, đã có hơn 250 người nhận DACA bị bắt giữ và 86 người bị trục xuất. Bộ An ninh Nội địa (DHS) đưa ra những số liệu mâu thuẫn, nhưng thông điệp thì rất rõ ràng: DACA không phải là "kim bài miễn tử" tự động.

Ông Zach Kahler khẳng định: "Bất kỳ người nhập cư bất hợp pháp nào nhận DACA đều có thể bị bắt và trục xuất vì nhiều lý do — bao gồm cả việc phạm tội". Đáng lo ngại hơn, Hội đồng Kháng cáo Nhập cư gần đây đã ra phán quyết rằng chỉ riêng tình trạng DACA là không đủ để ngăn chặn việc trục xuất.

Hy Vọng Nào Cho Những "Mầm Non" Lạc Lối?

Có nhiều giả thuyết cho sự chậm trễ này, từ việc khởi động lại các cuộc hẹn lấy dấu vân tay cho đến việc tạm dừng xử lý hồ sơ đối với những người đến từ các quốc gia bị coi là "rủi ro cao" theo các tuyên bố của Tổng thống. Ước tính có khoảng 3.000 đến 4.000 người bị ảnh hưởng bởi chính sách tạm dừng này mà không rõ thời hạn.

"Lá rụng về cội", nhưng với những người như Melani Candia, "cội rễ" của cô đã bám sâu vào lòng đất Mỹ hơn 25 năm qua. Cô nghẹn ngào: "Nếu điều tồi tệ đó xảy ra, nó sẽ làm tan nát trái tim tôi... Cả cuộc đời tôi đều ở đây".

Cuộc chiến pháp lý và chính trị quanh DACA vẫn đang tiếp diễn. Trong khi các nghị sĩ liên bang đang nỗ lực gây áp lực lên các cơ quan chính phủ về thời gian chờ đợi phi mã, hàng trăm ngàn con người vẫn hằng ngày kiểm tra trạng thái hồ sơ trong thấp thỏm, lo âu. Hy vọng rằng ánh sáng công lý sẽ sớm soi rọi để những "người mơ" không phải thức giấc trong cảnh xiềng xích của sự bất công.

Nguy Cơ Trục Xuất Và Những "Lằn Ranh Đỏ" Mong Manh

Điều khiến cộng đồng người nhập cư lo sợ nhất chính là chương trình trục xuất hàng loạt của chính quyền đương nhiệm. Trong 11 tháng đầu năm 2025, đã có hơn 250 người nhận DACA bị bắt giữ và 86 người bị trục xuất. Bộ An ninh Nội địa (DHS) đưa ra những số liệu mâu thuẫn, nhưng thông điệp thì rất rõ ràng: DACA không phải là "kim bài miễn tử" tự động.

Ông Zach Kahler khẳng định: "Bất kỳ người nhập cư bất hợp pháp nào nhận DACA đều có thể bị bắt và trục xuất vì nhiều lý do — bao gồm cả việc phạm tội". Đáng lo ngại hơn, Hội đồng Kháng cáo Nhập cư gần đây đã ra phán quyết rằng chỉ riêng tình trạng DACA là không đủ để ngăn chặn việc trục xuất.



DACA à? Chúng mày cứ tự do trở về nước của bố mẹ chúng mày. Bố mẹ chúng mày chui vào Mỹ bất hợp pháp, bây giờ để giải quyết quá giản dị,. trở về nước của bố mẹ chúng mày rồi xin vào Mỹ hợp pháp, hiểu chưa?