Game được bảo hộ luật pháp như ngành văn hóa, giải trí

Cho rằng game là sản phẩm trí tuệ nên mọi áp đặt, cấm đoán với game là vi hiến, Tòa án Tối cao Mỹ đã bảo hộ luật pháp cho game như các ngành văn hóa, giải trí khác gồm sách báo, âm nhạc, phim.

Luật chống game của bang California, Mỹ, với những quy định cấm bán hoặc cho thuê game có nội dung bạo lực đối với trẻ vị thành niên, bị Tòa án Tối cao nước này nhận định đã vi phạm “Điều Tu chính thứ nhất” của Hiến pháp Mỹ.

Phán quyết trên được đưa ra hôm 27/6, có 7 phiếu ủng hộ và 2 phiếu phản đối, đã đánh dấm chấm hết cho cuộc chiến pháp lý chống lại ngành công ngiệp game. Từ đây, các nhà phát triển game có thể tập trung hết sức phát triển ngành nhằm nhanh chóng chinh phục mục tiêu trở thành một trong những hình thức giải trí lớn nhất.

“Chúng tôi rất vui khi biết tin này”, Jennifer Mercurio, Phó chủ tịch của Hiệp hội người tiêu dùng sử dụng sản phẩm giải trí (ECA), chia sẻ cảm xúc. “Tất cả đã mong chờ quyết định này từ rất lâu, và ECA khẳng định sẽ tiếp tục đấu tranh vì quyền lợi của game thủ”.

Nguyên nhân trực tiếp khiến Toà án Tối cao Mỹ phải xem xét và đưa ra phán quyết về game xuất phát từ luật cấm bán game có chứa đựng những cảnh bạo lực cho trẻ vị thành niên của bang California, ban hành hồi năm 2005. Việc này bị Hiệp hội phần mềm giải trí (ESA) của phản đối. Họ đã mở nhiều chiến dịch phản đối, từ việc biểu tình, tuần hành hay thu thập chữ ký. ESA cho rằng game là sản phẩm lao động trí óc, do đó phải được hưởng “Điều Tu chính thứ nhất” của Hiến pháp Mỹ.

Đáp lại, bang California và những người phản đối game nhấn mạnh vào mặt bạo lực trong trò chơi. Đồng thời, họ chỉ ra rằng game bạo lực có ảnh hưởng đến an ninh quốc gia.

Trong phiên tòa, những người ủng hộ đạo luật của bang California đã gặp thất bại khi không chứng minh hành vi bạo lực nào được xem là không phù hợp với trẻ em, bằng nghiên cứu khoa học hoa học cụ thể.

Antonin Scalia, Chánh án Tòa án Tối cao Mỹ, đã dẫn chứng rằng các kiệt tác văn học như Dante’s Inferno (thuộc phần 1 của trường ca Thần khúc của Dante Alighieri) hay Truyện cổ Grim đều mô tả những hình ảnh bạo lực nhưng chưa bao giờ bị cấm.

Cũng theo vị Chánh án này, những luận điểm bang California đưa ra để lên án những trò chơi tương tác, cho phép người chơi trực tiếp tham gia hành vi chiến đấu, quá thiếu tính thuyết phục

“Các nhà nghiên cứu tâm lý đã đưa ra kết luận không có cơ sở khoa học nào chứng minh được trẻ em khi tiếp xúc với game sẽ dẫn tới hành hành động tiêu cực ở ngoài đời”, ông Scalia nói. “Chínhquyền có thể ra những quy định để bảo vệ trẻ em khỏi nguy hiểm, nhưng không đồng nghĩa hạn chế những sản phẩm trí tuệ trẻ em được phép tiếp xúc”.

Thay mặt Thống đốc JerryBrown, Viện C hưởng lý bang California ZackeryMorazzimi, khẳng định hầu hết các trò chơi có mặt trên thị trường hiện này đề có mức độ bạo lực nhất định nên cần phải có quy định hạn chế những sản phẩm này về mặt pháp lý để bảo vệ trẻ em.

Nhưng Chánh án Scalia đã cắt ngang lời của ZackeryMorazzimi. Ông nói: “Vậy California sẽ định cấm Truyện cổ Grim? Tiếp theo bạo lực sẽ là gì? Cấm uống rượu, cấm những đoạn phim quay cảnh uống rượu, cấm hút thuốc...”

Tòa án Tối cao Mỹ cũng chỉ ra sự mơ hồ trong luật cấm game của California trong việc xác địnhbạo lực của trò chơi. Và ông Morazzimi cũng không trả lời được có nên cấm hay không cấm trong ví dụ cụ thể được chỉ ra là trò Mortal Kombat (tên thường gọi ở Việt Nam là Cuộc chiến sinh tử).

Những tranh cãi về ảnh hưởng của game diễn ra ở Mỹ trong những năm 80 và 90 của thế kỷ trước. Sau đó, Hiệp hội Đánh giá Phần mềm Giả trí ESRB) của Mỹ và Canada đã được thành lập năm 1994 để đưa ra hệ thống phân loại game theo tiêu chí lứa tuổi và áp dụng cho tới nay.

Trong năm 2005, lần lượt hai bang Illinois và Michigan đã thông qua lệnh cấm bán các trò chơi video có tính chất bạo lực và khiêu dâm cho trẻ em. Ngày 14/9/2005, Hiệp hội phần mềm giải trí ESA (Mỹ), một tổ chức thương mại đại diện cho các nhà phát hành trò chơi điện tử của Mỹ đã chính thức tuyên bố sẽ theo đuổi vụ kiện nhằm vô hiệu hoá đạo luật đối với game tại các bang này. ESA tự tin với vụ kiện vì trước đó, luật "cấm bán và cho thuê trò chơi bạo lực cho trẻ vị thành niên" đã bị toà án các bang Washington, Indiana và Missouri bác bỏ sau khi chịu nhiều áp lực của dư luận. Đến ngày 7/10/2005, tại bang California, Dự luật AB1179 cấm bán game bạo lực và khiêu dâm cho trẻ vị thành niên do nghị sỹ Leland Yee (bang California, Mỹ) trình lên Hội đồng lập pháp của bang đã được Thống đốc Arnold Schwarzenegger ký duyệt. Luật cấm này của bang California bị hoãn từ năm 2005 đến 2007, quyết định ban hành bởi thẩm phán Tòa án khu vực Hoa Kỳ tại California (trực thuộc Tòa án Tối cao). Đồng thời, Luật chống game bạo lực của bang California đã bị Tòa án Tối cao bác bỏ lần đầu tiên vào tháng 12/2005. Tháng 5/2009, trong khi các bang khác từ bỏ vụ kiện, thống đốc bang California tiếp tục theo đuổi và đệ đơn lên Tòa án Tối cao. Tháng 26/4/2010, Tòa án Tối cao chấp nhận xét xử vụ kiện và yêu cầu hai bên cung cấp bằng chứng thuyết phục. Tòa dự định sẽ đưa ra phán quyết đối với luật cấm game bạo lực vào mùa hè năm 2011.

(Theo ICT News)