USA Jerome Powell Và "Quân Bài Cuối Cùng": Rời Ghế Chủ Tịch Nhưng Có Chấp Nhận Rời Sân Khấu?

[Gibbs]

"Cọp chết để da, người ta chết để tiếng". Đối với Jerome Powell, Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), việc giữ gìn uy tín và sự độc lập của định chế tài chính quyền lực nhất hành tinh này dường như còn quan trọng hơn cả sự nghỉ ngơi cá nhân. Khi nhiệm kỳ Chủ tịch của ông sẽ chính thức khép lại vào ngày 15/5 tới đây, một câu hỏi lớn đang khiến Washington và Wall Street phải nín thở: Powell sẽ chọn cách "vẫy chào hoàng hôn" hay sẽ tiếp tục trụ lại như một thành viên Hội đồng Thống đốc để bảo vệ di sản của mình?

Sự Lựa Chọn Khó Khăn Của Vị Thuyền Trưởng Đầy Mệt Mỏi

Theo quy định, dù nhiệm kỳ Chủ tịch kết thúc, Powell vẫn có quyền ở lại trong Hội đồng Thống đốc Fed cho đến tận tháng 1/2028. Thông thường, các lãnh đạo tiền nhiệm sẽ chọn cách rời đi ngay lập tức để nhường sân khấu cho người mới. Thế nhưng, "thời thế tạo anh hùng", và thời thế hiện nay lại quá đỗi khắc nghiệt. Trong nhiệm kỳ thứ hai của Tổng thống Donald Trump, sự độc lập của Fed – thứ mà Powell coi là "lẽ sống" – đang bị tấn công dữ dội. Việc ở lại, dù chỉ với tư cách một Thống đốc bình thường, có thể là lá chắn cuối cùng giúp Powell bảo vệ Fed khỏi những nỗ lực chính trị hóa, đồng thời ngăn chặn việc Trump nhanh chóng đưa thêm những nhân vật "dễ bảo" vào ghế trống để ép hạ lãi suất.

"Bóng Ma" Pháp Lý Và Lời Thề Chưa Trọn

Cách đây không lâu, dư luận rúng động trước thông tin Bộ Tư pháp Mỹ mở cuộc điều tra hình sự nhắm vào Powell liên quan đến dự án cải tạo tòa nhà Fed đầy tốn kém. Dù mới đây, bà Jeanine Pirro – Biện lý Quận Columbia – đã tuyên bố đóng hồ sơ điều tra, nhưng "tình ngay lý gian", vụ việc vẫn chưa hoàn toàn kết thúc khi quyền xử lý được chuyển giao cho Tổng thanh tra Fed. Powell vốn là người "ăn kỹ lo xa", ông từng tuyên bố sẽ không rời đi cho đến khi cuộc điều tra được giải quyết một cách minh bạch và dứt khoát. Cựu quan chức Fed Narayana Kocherlakota nhận định rằng những thông báo lấp lửng từ Bộ Tư pháp hiện tại có lẽ chưa đủ để làm hài lòng tiêu chuẩn khắt khe của Powell. Ông cần một sự khẳng định rõ ràng để bảo vệ danh dự trước khi bước ra cửa.

Quân Bài Cuối Cùng Đối Đầu Với Áp Lực Từ Nhà Trắng

Tổng thống Trump từng gay gắt tuyên bố sẽ "sa thải" Powell nếu ông cố tình trụ lại Hội đồng Thống đốc. Tuy nhiên, quyền lực của Tổng thống đối với các Thống đốc Fed là có hạn và chắc chắn sẽ dẫn đến những cuộc chiến pháp lý kéo dài. Jon Hilsenrath, người được mệnh danh là "người thì thầm của Fed", cho rằng việc ở lại chính là quân bài cuối cùng mà Powell có thể dùng để đối trọng với một Tổng thống vốn đã đối đầu với ông suốt nhiều năm qua. Ở tuổi 73, với khối tài sản từ thời làm tư nhân, Powell chẳng cần thêm tiền bạc hay danh vọng. Nếu ông chọn ở lại, đó không phải vì quyền lực, mà là để chứng minh rằng Fed sẽ không bị khuất phục bởi sự bắt nạt của bất kỳ cá nhân nào. "Cây ngay không sợ chết đứng", sự hiện diện của ông sẽ là một lời khẳng định đanh thép về tính thượng tôn pháp luật.

Phá Vỡ Truyền Thống 80 Năm: Một Cuộc Chuyển Giao Đầy Kịch Tính

Lần cuối cùng một cựu Chủ tịch Fed chấp nhận ở lại làm Thống đốc dưới quyền người kế nhiệm đã diễn ra từ năm 1948 với trường hợp của Marriner Eccles. Nếu Powell ở lại, ông sẽ là người đầu tiên sau gần 8 thập kỷ làm điều này. Điều này có thể gây ra chút bối rối cho thị trường khi không biết ai mới thực sự là người "cầm trịch", nhất là khi người kế nhiệm dự kiến là Kevin Warsh sắp bước vào cuộc bỏ phiếu phê chuẩn. Tuy nhiên, các chuyên gia tin rằng với bản tính của mình, Powell sẽ không đóng vai "kẻ phá đám". Thay vào đó, sự hiện diện của ông trong vài tháng đầu có thể giúp quá trình chuyển giao diễn ra êm đẹp hơn, giúp Warsh làm quen với ghế nóng trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đầy biến động.

Trận chiến tại Fed không chỉ là chuyện đi hay ở của một cá nhân, mà là bài kiểm tra cho sức bền của các định chế dân chủ Mỹ trước sóng gió chính trị. Liệu Jerome Powell sẽ chọn "rút lui trong danh dự" hay tiếp tục "đứng mũi chịu sào" để bảo vệ ngôi nhà Fed? Câu trả lời có thể sẽ được hé lộ một phần trong cuộc họp báo sắp tới, nơi mà mọi ánh nhìn của giới tài chính thế giới đang đổ dồn vào từng cử chỉ của vị Chủ tịch dày dạn kinh nghiệm này.