07/12/20
By Pete Buttigieg - Washington Post
Biên dich: Mai Như Bùi
Tổng thống Trump đang phải dùng đến một chiến lược tái tranh cử một cách tuyệt vọng: đổ lỗi cho sự thất bại của chính mình khi đối phó với cuộc khủng hoảng coronavirus với hy vọng rằng dân chúng sẽ quên đi những lỗi lầm lúc ban đầu của mình vì lúc đó ông đã ca ngợi sự minh bạch của Trung Quốc đối phó với đại dịch - và rồi bây giờ ông lại đang làm tất cả những gì có thể làm để gán cho cựu phó tổng thống Joe Biden với vai tuồng là ứng cử viên trong mơ của Bắc Kinh.
Hôm thứ Tư, Trump nói với cơ quan ngôn luận Associated Press rằng “ Trung Quốc sẽ làm bất cứ điều gì họ có thể làm để cho tôi thua trong cuộc tranh cử này “. Ông đã đưa ra lời tuyên bố tương tự ở White House vào thứ Năm. Bây giờ ông ta khẳng định rằng “ trong một thế giới đầy nguy hiểm, ông ta là người đứng giữa Trung Quốc và sự thống trị của quyền lực chính trị quốc tế- và lãnh đạo của Trung Quốc đang run sợ trước viễn cảnh phải đối phó với Trump thêm bốn năm nữa “
Trump đã có nhận xét hơi lạc hậu. Trump là ứng cử viên trong mơ của Trung Quốc, và chính phủ Trung Quốc sẽ hồ hởi hơn khi đối phó với ông ta trong bốn năm nữa. Trong nhiệm kỳ đầu tiên , tổng thống Trump đã không thể bắt Trung Quốc quỳ xuống lạy mình mà trái lại ông ta đã làm cho Trung Quốc mạnh hơn.
Đằng sau cách tuyên truyền của Trung quốc về sự hợp tác “cả 2 cùng thắng lợi” và một cộng đồng có chung một mục đích, đảng Cộng sản Trung Quốc và Chủ tịch Tập Cận Bình từ lâu đã khao khát để bắt kịp và sau đó muốn qua mặt Hoa Kỳ về công nghệ, kinh tế và quân sự. Mặc dù Trung Quốc có nền kinh tế đứng thứ nhì trên thế giới, nhưng nó vẫn chưa có đủ sức mạnh như Hoa kỳ về phát huy sáng kiến, tiềm năng và có khối liên minh như của Hoa kỳ. Nhưng giữa sự hỗn loạn mà Trump đã gieo, một cửa sổ đã mở ra cho Trung Quốc để phá xập những lợi điểm của Hoa Kỳ, và để Trung quốc duy trì chế độ độc tài như một quốc gia ổn định và đây là lựa chọn tốt hơn cho Trung quốc, khi so sánh với nền dân chủ lộn xộn của chúng ta.
Chính quyền Trump đã thất bại với các thách thức về công nghệ mà Trung Quốc đang có. Theo sự nhận xét của ban đặc nhiệm trong Hội đồng quan hệ đối ngoại về phát huy sáng kiến và an ninh quốc gia : “mặc dù có sự hỗ trợ của lưỡng đảng cho sự cạnh tranh công nghệ trong phạm vi rộng lớn với Bắc Kinh, White House đã thất bại vì không làm việc với Quốc hội để gia tăng sự hỗ trợ từ liên bang cho nghiên cứu và phát triển ( R & D - research & development) và chỉ áp dụng cách hỗ trợ nhỏ giọt và hỗ trợ hạn chế cho sự phát triển của các ngành kỹ nghệ hàng đầu. Trong khi đó, chính sách nhập cư lạc hậu của Trump đã đe dọa khả năng tìm kiếm nhân tài trên toàn thế giới khi đất nước cần . Chính xác là tại thời điểm này Trung Quốc đã tăng đầu tư vào các lĩnh vực này. Theo phân tích của Viện Brookings, Trung Quốc đã tăng gấp bốn lần số lượng sinh viên tốt nghiệp các ngành khoa học và kỹ sư, từ 360.000 sinh viên tốt nghiệp vào năm 2000 đến 1,7 triệu vào năm 2015. Theo Trung tâm Công nghệ mới và An ninh của Đại học Georgetown, chính phủ Trung Quốc có lẽ đã đầu tư vào ngành Artificial intelligent (AI) tương tự như Hoa Kỳ trong nỗ lực trở thành trung tâm phát triển AI chính của thế giới, vào năm 2030.
Lời khoe khoang khoác lác của Tổng thống cho giai đoạn 1 về thoả ước mậu dịch được đánh giá là một cuộc chiến thương mại đã tốn hàng chục tỷ đô la cho Hoa Kỳ và đẩy nhiều nông dân Mỹ vào tình trạng phá sản, một cuộc chiến sẽ không có khả năng tự thu lại chi phí đã tốn hao của mình và không đạt được tiến bộ thực sự nào đối với sự khai mào một cuộc chiến khác với Trung quốc đó là cuộc chiến về ăn cắp tài sản trí tuệ và sự thiếu công bằng khi chính phủ Trung quốc trợ cấp bao giá cho hàng hoá để hàng hoá có giá rẻ khi xuất cảng. Trump đã giảm sự chỉ trích Trung Quốc trong khi Trung quốc vẫn tiếp tục hành vi trộm cắp tài sản trí tuệ và mạnh dạn tăng các khoản trợ cấp trong các công nghệ quan trọng, như kỹ nghệ tân tiến về chất bán dẫn semiconductor .
Trump cũng đã lờ chuyện Trung quốc vi phạm nhân quyền. Khi thế giới hiểu thêm về những gì đang xảy ra ở Tân Cương - có thể là trại cải tạo lớn nhất của nhóm tôn giáo hoặc sắc tộc thiểu số kể từ Thế chiến II - Trump đã im thin thít. Khi Jewher Ilham, một nhà hoạt động người Duy Ngô Nhĩ, được mời đến White House năm ngoái và cố gắng giải thích hoàn cảnh của người Duy Ngô Nhĩ ở Tân Cương, tổng thống Trump đã hỏi: “Nơi này là ở đâu vậy ? Ở đâu tại Trung Quốc? “ . Và sau đó ông ta chỉ lảm nhảm với câu nói vô thưởng vô phạt: “ chuyện này khó à nha” . Và khi chính quyền ở Hồng Kong được Bắc Kinh hậu thuẫn đã đàn áp những người biểu tình vào tháng 11, Trump nói rằng ông ta đứng cùng phe với Chủ tịch Tập cận Bình.
Không có một nhân vật chính trị Mỹ nào đã làm những điều để có thể gây suy yếu cho sự an ninh của khối đồng minh của Hoa kỳ. Trong nhiều thập kỷ, Bắc Kinh đã chống lại những gì các nhà phân tích Trung Quốc gọi là “di tích thời Chiến tranh Lạnh”, và “ các liên minh không có thật của Hoa Kỳ” . Điều này chả có gì bí ẩn khi Trung quốc thấy như vậy: các đồng minh và các nước có lịch sử quan hệ với Hoa kỳ bao gồm khoảng hai phần ba các quốc gia mà Hoa Kỳ có đầu tư về quốc phòng, quân đội luôn có vị trí hàng đầu trên toàn thế giới và ảnh hưởng kinh tế và chính trị luôn theo sau đó. Liên minh của Trung Quốc đáng chú ý nhất hiện nay là mối quan hệ giữa Trung Quốc và Bắc Hàn. Trump đã dựng một kịch bản về tình bạn với nhà độc tài Bắc Hàn Kim Jong Un - nhưng thật ra chả có gì để khoe mẽ cả - trong khi cứ nhắc đi nhắc lại là từ lâu ông đã ủng hộ việc rút quân đội Mỹ khỏi Nam Hàn, và đây cũng là mục tiêu lâu dài của Đảng Cộng sản Trung Quốc.
Trump đã đe dọa áp đặt thuế quan với chính các đồng minh của Hoa Kỳ, biến các cuộc đàm phán để chia sẻ gánh nặng cho nhau thành cái lưới để bao bọc và bảo vệ riêng cho Hoa Kỳ và ông nói rằng “ một số nước đồng minh châu Âu của chúng ta - bao gồm cả các quốc gia đã chiến đấu bên cạnh chúng ta ở Afghanistan trong nhiều năm qua - còn tệ hơn cả Trung Quốc” . Phá vỡ niềm tin với châu Âu đã khiến các đồng minh chính của Hoa Kỳ khó xử khi nói không làm việc với hãng Huawei của Trung Quốc , hãng này là nhà cung cấp cho mạng wireless 5G, vì các đồng minh không muốn bị mang tiếng là phải uốn mình trước sự bắt nạt của Trump. Với bốn năm nữa, chỉ còn xót lại 1 số ít của các thế hệ đã xây dựng mối quan hệ ngoại giao và liên minh với Hoa Kỳ.
Chính quyền Trump đã tỏ thái độ là họ không quan tâm đến tính khách quan và phẩm chất chuyên môn, là truyền thống đã được duy trì của quân đội Hoa Kỳ . Hải quân, đã bị rạn nứt bởi sự can thiệp của Trump vào vụ án của Hải quân SEAL Edward Gallagher ( lời người dịch : Edward Gallagher thuộc Lực lượng SEAL của Hải quân Hoa Kỳ, ông ta đã phạm tội ác chiến tranh, ông ta bị kết tội làm rối loạn và mất uy tín của SEAL. trong phiên toà kết tội Gallagher, Trump đã ra lệnh cho thả Gallagher lúc đó đang bị giam trước ngày lãnh án, sau khi ông ta bị kết án và giáng chức, Trump đã đảo ngược việc giáng chức và sau đó ra lệnh cho Hải quân huỷ bỏ các thủ tục tố tụng và phục chức cho Gallagher), sau đó chứng kiến sự sa thải Hạm trưởng Brett Crozier vì ông đã gửi email báo động khi các thủy thủ dưới quyền bị nhiễm coronavirus. Bộ máy tuyên truyền của Trung Quốc đã bắt lấy cơ hội này, đưa ra sự so sánh giữa Crozier và Li Wenliang, bác sĩ Trung Quốc đã bị trừng phạt và sau đó chết vì covid-19, sau khi ông cảnh báo thế giới về sự bùng phát của bệnh dịch.
( lời người dịch: Trung quốc lếu láo tweet về sự so sánh này như sau: có sự khác biệt nào giữa việc sa thải Hạm Trưởng Crozier và bác sĩ Li Wenliang không ?? Trong khi Trung Quốc đã sửa sai sự trừng phạt này và phong cho bác sĩ Li là thánh tử vì đạo, còn Crozier thì trở thành người có lỗi. Đây là tự do ngôn luận ở Mỹ hả ?)
Cuối cùng, Trump đã thoải mái đầu hàng quyền lực và ảnh hưởng của Hoa Kỳ trên các diễn đàn quốc tế, rút đại diện về và không hề đưa ra các kế hoạch nghiêm túc cho việc cải cách. Từ Hội đồng Nhân quyền của Liên Hiệp Quốc đến Liên minh Viễn thông Quốc tế, giới lãnh đạo Mỹ rời Bắc Kinh để về viết lại các quy tắc và tiêu chuẩn về ý thức hệ và kỹ nghệ cạnh tranh với Trung Quốc trong nhiều thập kỷ. Tất cả điều này, trong khi Trung Quốc đang chuyển sang sử dụng lại kiến trúc cơ bản của Internet và bẻ lái các tiêu chuẩn công nghệ để thiên vị các côngty của mình và chế độ độc tài thì phản ứng của Trump về áp lực của Bắc Kinh áp đặt cho Tổ chức Y tế Thế giới WHO là đe dọa rút tiền tài trợ cho WHO, điều này là đầu hàng và sẽ khiến WHO chịu ảnh hưởng nhiều hơn từ Trung Quốc.
Trump đã làm cho dân chúng tin rằng ông, và chỉ có mình ông, sẽ bảo vệ nước Mỹ khỏi các hành động bất lương của Trung Quốc. Trên thực tế, cách ăn nói lảm nhảm không mạch lạc của Trump , sự khoác lác khoe khoang của ông ta và chính vào lúc thời điểm nguy ngập, ông ta đã rút lui, đã tự tay trao cho Bắc Kinh một cơ hội lịch sử để xác nhận chỗ đứng của Trung Quốc hiện diện trong các thứ bậc của thế giới. Giáo sư Yan Xuetong, một chiến lược gia hàng đầu của Trung Quốc, đã nói rằng, ông Trump đã phá hoại hệ thống liên minh do Hoa Kỳ lãnh đạo, đã cải thiện chỗ đứng của Trung Quốc trên trường quốc tế . Yan cũng đã đánh giá rằng “ kể từ khi Trump nhậm chức, mối quan hệ của Trung Quốc với các đồng minh của Hoa Kỳ bao gồm cả Nhật Bản nói chung đã được cải thiện. Thật ra tôi nghĩ Trung Quốc đang nhìn thấy cơ hội tốt nhất kể từ khi kết thúc Chiến tranh Lạnh. “. Coronavirus thật ra đã giúp nâng cao giá trị của Trung quốc. Trong cuộc khủng hoảng hiện nay, nhà văn Trung Quốc Li Guangman mới đây đã viết, Bắc Kinh nhìn thấy “ một dòng nước đầu nguồn có thể chia rẽ trật tự thế giới cũ và mới” . Nói một cách khác, các chuyện tương tự có thể mang lại lợi thế cho mô hình độc đoán của Trung Quốc, với cái giá là sự cởi mở và nền dân chủ mà nước Mỹ là đại diện.
Là một đối thủ cạnh tranh trong tất cả các chiến lược, Trung Quốc hoan nghênh một nước Mỹ chia rẽ, tê liệt không hoạt động bình thường. Câu trả lời của Trump là một loạt các chính sách lọt vào bẫy các kế hoạch có tầm xa của Trung Quốc khi thời gian gần đây đã đả kích với những lời lẽ kỳ thị để khuyến khích một cách mù quáng sự gia tăng thù hận nhắm vào người Mỹ gốc Á. Bắc Kinh nhìn thấy rõ cơ hội để đặt câu hỏi vào chính nền dân chủ tự do. Một điều mà Trung quốc muốn lắm là bốn năm nữa của Trump.
English
Deutsch
Français
Español
Italiano
Português
Norsk
Nederlands
Dansk
Suomi
Polski
Čeština
Русский
日本語
한국어
中文(简体)
中文(繁體)
Magyar
Türkçe
العربية
ไทย
Latina
हिन्दी
Bahasa Indonesia
Bahasa Melayu
