Bước ngoặt y học gây chấn động: Lần đầu tiên tạo ra thành công tinh trùng người trong phòng thí nghiệm

[trungthuc]

Công ty khởi nghiệp Paterna tại tiểu bang Utah đã đạt được bước đột phá về y khoa khi lần đầu tiên nuôi cấy thành công tinh trùng người trong phòng thí nghiệm.

(Minh họa)
Trên toàn thế giới hiện có khoảng 250 triệu nam giới mắc chứng vô sinh, với các biểu hiện điển hình như số lượng tinh trùng ít ỏi, khả năng tinh trùng di động kém hoặc chất lượng không đạt yêu cầu. Đáng chú ý, có khoảng từ 10% đến 15% trong số nam giới đó hoàn toàn không có tinh trùng trong tinh dịch, hay còn gọi là "hội chứng vô tinh". Nhiều cặp vợ chồng thường bắt tay vào quá trình cho thụ tinh trong ống nghiệm mà thiếu đi bước cho kiểm tra kỹ lưỡng đối với người chồng, dẫn đến thực tế là có khoảng một nửa số ca bị thất bại có nguồn gốc từ yếu tố nam giới.

Tính cho đến thời điểm hiện tại, cơ quan FDA của Mỹ vẫn chưa chính thức phê duyệt bất cứ loại thuốc điều trị vô sinh nam nào đem lại hiệu quả triệt để tốt. Tuy nhiên, dù bệnh nhân hoàn toàn không thể sản sinh ra tinh trùng, cơ thể họ có thể vẫn còn lưu trữ tế bào gốc sinh tinh, dạng tế bào sinh dục ở giai đoạn sơ khai nhất. Nắm bắt cơ hội này, công ty khởi nghiệp Paterna Biosciences (Paterna) ở Utah đang đi tiên phong sử dụng kỹ thuật sinh học để mang lại hy vọng cho hàng triệu bệnh nhân.

Gần đây, công ty Paterna đã cho công bố một thành tựu mang tính lịch sử: lần đầu tiên tạo ra thành công tế bào giống tinh trùng từ tế bào gốc sinh tinh ngay trong môi trường của phòng thí nghiệm. Các tế bào nhân tạo này đã được chứng minh là có khả năng thụ tinh bước đầu.

Qua phương pháp thụ tinh ống nghiệm, chúng sẽ được kết hợp thành công để tạo ra các phôi thai ở giai đoạn đầu với dạng phát triển hoàn toàn bình thường. Dù mới chỉ dừng lại ở mức độ thử nghiệm chức năng chứ chưa tiến đến giai đoạn mang thai thật sự, đây vẫn được xem là một bước nhảy vọt của ngành y học sinh sản.

Thành tựu này không chỉ thắp lên niềm tin cho nam giới vô sinh muốn có con mang huyết thống của mình, mà còn mở ra triển vọng bảo tồn khả năng sinh sản cho những bệnh nhi nam phải trải qua các đợt hóa trị ung thư khốc liệt trước tuổi dậy thì.

Theo sự chia sẻ từ nhóm chuyên gia nghiên cứu, phương pháp ban đầu của họ là nuôi cấy ống sinh tinh từ tinh hoàn, nhưng kết quả đã không như mong đợi. Sau quá trình dài nghiên cứu, họ quyết định cho chuyển hướng sang việc biệt hóa trực tiếp tế bào gốc sinh tinh, một quy trình đòi hỏi sự tỉ mỉ và kéo dài hơn hai tháng.

Tế bào gốc được tách từ mô tinh hoàn, kích thích giảm phân trong đĩa nuôi cấy để tạo ra tế bào sinh dục mang đúng 23 nhiễm sắc thể. Bằng cách ứng dụng hệ gene học đơn bào và sinh học tính toán, các chuyên gia đã cho giải mã và tạo ra mô phỏng thành công môi trường vi sinh hoàn hảo, đồng thời tìm ra tổ hợp phân tử tối ưu để giúp cho tinh trùng phát triển đến giai đoạn trưởng thành.

Giáo sư Alexander Pastuszak từ Đại học Utah, người đồng sáng lập công ty Paterna, khẳng định chìa khóa cốt lõi không chỉ nằm ở ngay tế bào gốc mà ở việc cho sửa chữa những khiếm khuyết trong môi trường vi sinh chung quanh chúng. Theo ông, mục tiêu dài hạn của Paterna là có thể tạo ra hàng ngàn tinh trùng khỏe mạnh chỉ từ một mẫu sinh thiết mô tiêu chuẩn, mang lại tỷ lệ đạt thành công cao.

Giáo sư Alexander Pastuszak
Trong bối cảnh các phương pháp điều trị vô sinh nam hiện hành như tiêm chích hormone, tiêm tinh trùng trực tiếp hay phẫu thuật trích xuất mô, đều có đi kèm với nhiều hạn chế và rủi ro, kỹ thuật nuôi cấy tinh trùng trong ống nghiệm chính là con đường sinh học đáng tin cậy nhất.

Kể từ sự thành công trên tế bào chuột do giáo sư Takehiko Ogawa tại Nhật Bản đã thực hiện vào năm 2011, khát vọng tạo ra tinh trùng người rốt cuộc cũng đang dần thành hình dẫu còn vấp phải không ít hoài nghi từ những thất bại của các công ty đi trước như Kallistem tại Pháp.

Với nguồn vốn 6 triệu USD từ quỹ Springtide Ventures và e184, công ty khởi nghiệp Paterna dự kiến sẽ cho tiến hành các cuộc thử nghiệm qua lâm sàng với quy mô lớn vào cuối năm nay nhằm đối chiếu trực tiếp giữa tinh trùng tự nhiên và nhân tạo.

Nếu mọi quy trình cho đánh giá về mặt đạo đức, di truyền và an toàn được cho thông qua, dịch vụ này có thể sớm ra mắt vào năm 2027 với chi phí từ 5,000 đến 12,000 USD, đánh dấu một kỷ nguyên hoàn toàn mới cho lĩnh vực y học sinh sản trên toàn cầu.

** Tham khảo thêm ở đây:
- https://paternabio.com
- https://www.wired.com/story/startup-...-make-embryos/