Loại củ quen thuộc đang bán nhiều ở chợ Việt, người bệnh suy thận cần lưu ý khi ăn để ngừa biến chứng

[pizza]

Khoai tây là thực phẩm giàu dinh dưỡng và dễ chế biến. Tuy nhiên, với người bệnh suy thận, đây lại là loại củ cần được cân nhắc do chứa hàm lượng kali cao.

Người bệnh suy thận có nên ăn khoai tây?
" Suy thận nên ăn gì, kiêng gì" luôn là câu hỏi khiến nhiều người bệnh băn khoăn. Trong số các thực phẩm cần hạn chế, khoai tây thường được các chuyên gia dinh dưỡng nhắc đến.

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, một củ khoai tây nướng cỡ vừa (khoảng 150g) có thể chứa tới 610mg kali. Trong khi đó, ở người suy thận, đặc biệt từ giai đoạn trung bình đến nặng, khả năng đào thải kali bị suy giảm rõ rệt. Khi kali tích tụ trong máu sẽ dẫn đến tình trạng tăng kali máu – biến chứng nguy hiểm có thể gây rối loạn nhịp tim, đau cơ, thậm chí liệt cơ.

Một số nghiên cứu cho thấy dù áp dụng các biện pháp như ngâm nước hoặc luộc để giảm kali, lượng khoáng chất này vẫn còn ở mức cao. Ngay cả sau khi luộc, khoai tây vẫn giữ lại hơn 60% hàm lượng kali ban đầu, do đó chưa thực sự an toàn với người bệnh thận nếu ăn thường xuyên.

Không chỉ kali, khoai tây còn làm tăng gánh nặng cho thận
Bên cạnh kali, khoai tây còn là nguồn tinh bột có chỉ số đường huyết cao, dễ làm tăng đường huyết nhanh. Điều này đặc biệt bất lợi với người suy thận kèm đái tháo đường – nhóm đối tượng rất phổ biến trên lâm sàng.

Chế độ ăn giàu tinh bột nhanh kết hợp với lượng kali cao sẽ khiến thận phải hoạt động nhiều hơn để xử lý và cân bằng nội môi, từ đó làm bệnh tiến triển nhanh hơn nếu không kiểm soát tốt.

Vì vậy, khoai tây không phải lựa chọn phù hợp cho người suy thận, đặc biệt khi ăn với tần suất cao hoặc chế biến không đúng cách.

Thay vào đó, người bệnh nên ưu tiên các loại rau củ có hàm lượng kali thấp hơn như dưa leo, bí xanh, cải thảo và tuân thủ chế độ ăn theo hướng dẫn của bác sĩ.

Không chỉ suy thận, người khỏe mạnh ăn khoai tây cũng cần lưu ý
Dù với người khỏe mạnh hay người bệnh, việc sử dụng khoai tây cũng cần đúng cách để hạn chế rủi ro sức khỏe.

Khoai tây chiên hoặc chế biến ở nhiệt độ cao có thể tạo ra acrylamide – chất có khả năng gây độc thần kinh và liên quan đến nguy cơ ung thư. Ngoài ra, món chiên còn làm tăng lượng chất béo và năng lượng, không tốt cho tim mạch và chuyển hóa.

Người dùng nên gọt bỏ vỏ và loại bỏ hoàn toàn phần mọc mầm hoặc chuyển màu xanh. Những phần này có thể chứa solanine – một chất độc tự nhiên có thể gây buồn nôn, tiêu chảy, thậm chí ngộ độc nếu tích tụ nhiều.

Việc ngâm khoai tây sau khi cắt giúp hạn chế thâm đen, nhưng không nên ngâm quá lâu vì có thể làm mất các vitamin tan trong nước. Đồng thời, cần tránh sử dụng khoai tây đã mọc mầm hoặc có vị đắng.

Với khoai tây, việc tiêu thụ cần được kiểm soát chặt chẽ về lượng và tần suất. Tốt nhất, người bệnh nên tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để xây dựng chế độ ăn phù hợp, đảm bảo vừa đủ dinh dưỡng vừa không làm tăng gánh nặng cho thận.

Nguyên tắc xây dựng chế độ ăn cho người bệnh suy thận
Hạn chế protein: Lượng protein cần thiết cho người suy thận sẽ tùy thuộc vào mức độ suy giảm chức năng thận. Bác sĩ sẽ tư vấn lượng protein phù hợp mỗi ngày.

Hạn chế phốt pho: Phốt pho là khoáng chất có nhiều trong thịt, gia cầm, cá, sữa và các sản phẩm từ sữa, ngũ cốc nguyên hạt, các loại đậu, hạt. Quá nhiều phốt pho làm tăng nguy cơ mắc các biến chứng tim mạch ở người suy thận.

Hạn chế kali: Kali là khoáng chất có nhiều trong trái cây, rau quả, đặc biệt là chuối, cam, khoai tây và cà chua. Quá nhiều kali gây rối loạn nhịp tim nguy hiểm.

Hạn chế natri: Natri là muối khoáng có nhiều trong muối ăn, thực phẩm chế biến sẵn, thức ăn nhanh. Quá nhiều natri gây ra tình trạng phù nề, tăng huyết áp và các vấn đề tim mạch khác.

Chia nhỏ bữa ăn thành nhiều bữa nhỏ trong ngày để giảm bớt gánh nặng cho thận.

Nên nhai kỹ thức ăn trước khi nuốt.

Theo dõi cân nặng thường xuyên và báo cho bác sĩ biết nếu bị tăng cân đột ngột.

VietBF@ sưu tập