Mỹ “giúp” Iran chế máy bay không người lái

Mỹ chắc hẳn đang rất tức tối khi Iran ra sức tận dụng công nghệ của nước này để phát triển máy bay không người lái (UAV).

Chính quyền Iran hôm qua tuyên bố đã bắt giữ thêm 2 UAV của Mỹ trong 17 tháng qua. Đài Press TV dẫn lời Phó tư lệnh hải quân Iran Amir Rastegari cho biết chiến lợi phẩm nói trên là 2 chiếc RQ-11 Raven, bị lực lượng phòng không của hải quân Iran bắt giữ vào tháng 8.2011 và tháng 10.2012. Ông Rastegari khẳng định phần lớn dữ liệu của 2 UAV này đã được Trung tâm nghiên cứu quân đội Iran giải mã.

Là sản phẩm của Tập đoàn AeroVironment có trụ sở tại bang California (Mỹ), UAV RQ-11 Raven có sải cánh 1,36 m và tầm hoạt động 10 km, được quân đội Mỹ sử dụng do thám tầm thấp, theo Reuters.

Liên tục bắt giữ

Đây không phải lần đầu tiên Iran tuyên bố bắt giữ UAV Mỹ. Đúng một tháng trước, vào ngày 4.12.2012, Chuẩn đô đốc Ali Fadavi cho biết “quân đội đã bắn hạ và bắt chiếc ScanEagle” sau khi UAV này xâm phạm không phận Iran trên vịnh Ba Tư. Cũng trong thời điểm này, Iran tuyên bố bắt được 2 chiếc ScanEagle khác, theo Hãng thông tấn IRNA. ScanEagle là máy bay do thám tầm xa cỡ nhỏ do Insitu, một công ty con của Tập đoàn Boeing sản xuất. Đến nay, Mỹ vẫn im lặng, không đưa ra xác nhận nào về các tuyên bố trên của Iran.

Iran trưng bày chiếc RQ-170 bắt được của Mỹ - Ảnh: Reuters

Có một sự trùng hợp kỳ lạ là đúng một năm trước, vào ngày 4.12.2011, quân đội Iran đã “bắt sống” một chiếc UAV RQ-170 vô cùng hiện đại do Tập đoàn Lockheed Martin chế tạo, sau khi nó xâm nhập không phận nước CH Hồi giáo từ quốc gia láng giềng Afghanistan. Tehran khẳng định đã bắt giữ UAV này bằng cách can thiệp vào hệ thống điều khiển trong khi Washington nói máy bay bị trục trặc kỹ thuật. Sau đó, Mỹ đòi Iran trả lại chiếc UAV này nhưng bất thành, theo BBC.

Tuyên bố mới nhất của Iran về việc bắn hạ UAV Mỹ được đưa ra sau khi nước này tiến hành cuộc tập trận kéo dài 6 ngày tại vịnh Oman và eo biển Hormuz. Theo Press TV, trong cuộc tập trận này, các lực lượng Iran cũng đã phát hiện hơn 30 UAV do thám “lạ” xâm nhập khu vực tập trận.

Xác Iran, hồn Mỹ

Từ năm 1992, Iran bắt đầu nghiên cứu và chế tạo UAV, nhưng đến năm 2010 mới cho ra mắt máy bay ném bom không người lái đầu tiên mang tên Karrar, có tầm bay 1.000 km và có thể mang 2 quả bom nặng 115 kg. Theo các chuyên gia, từ cuối năm 2011 đến nay, nền công nghiệp UAV của Iran đạt nhiều bước tiến đột phá nhờ công nghệ thu được từ máy bay Mỹ. Tờ World Tribune dẫn lời nghị sĩ Avar Heidapour, thuộc Ủy ban An ninh của quốc hội Iran, cho biết Tehran đã giải mã thành công mọi dữ liệu và chi tiết kỹ thuật của chiếc UAV

RQ-170, sao chép các linh kiện và sử dụng chúng để cải thiện máy bay không người lái của mình. Trong năm 2012, Iran đã trình làng nhiều loại UAV mới. Theo Fox News, hồi tháng 3, nước CH Hồi giáo cho ra mắt UAV Shaparak dùng để tuần tra biên giới. Loại máy bay này có thể hoạt động liên tục 3 tiếng rưỡi và đạt đến độ cao 4.500 m. Đến tháng 9, đến lượt UAV Shaheed 129, có thể do thám và tác chiến 24 giờ liên tục, ra mắt. Mới đây, Iran tuyên bố sẽ chế tạo một UAV ném bom khác mang tên Hazem để triển khai trong các chiến dịch phòng không, đồng thời sẽ khởi động dây chuyền sản xuất UAV dựa theo công nghệ của chiếc ScanEagle, theo AP.

Bộ trưởng Quốc phòng Iran Ahmad Vahidi đã khẳng định nước này sẽ tiếp tục thiết kế và sản xuất nhiều loại UAV trong tương lai.
Ngoài sử dụng nội địa, Iran cũng đã xuất khẩu sang nhiều nước ở Trung Đông, châu Phi và Nam Mỹ. Theo CNN, quân nổi dậy Syria cáo buộc UAV Iran được sử dụng để dẫn đường, điều hướng cho các cuộc không kích của quân đội Syria. Israel thì tuyên bố bắn hạ UAV của Iran do lực lượng Hezbollah tại Li Băng vận hành. Bên cạnh đó, có tin Nga và Trung Quốc đã cử chuyên gia sang Iran để tham khảo thông tin về UAV của Mỹ.

Những diễn biến sôi động liên quan đến cuộc đấu UAV giữa Iran và Mỹ chắc hẳn sẽ còn tiếp tục trong năm 2013, khi căng thẳng liên quan chương trình hạt nhân của Tehran và cuộc xung đột tại Syria còn chưa chấm dứt.

Trùng Quang
Thanhnien