Trung Đông-Bắc Phi: “Mùa Xuân Ảrập” chưa kết thúc dù nửa năm qua

Làn gió “Mùa Xuân Ảrập” mang không khí nóng bỏng tràn qua nhiều nước Trung Đông-Bắc Phi suốt hơn 6 tháng qua chưa có dấu hiệu dịu bớt mà dường như có xu hướng căng thẳng hơn, khiến người ta lo ngại “mùa Xuân” này vẫn còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ.

Hôm qua, lại một “Ngày thứ Sáu” nóng bỏng như bao ngày thứ Sáu đã kéo dài triền miên ở một loạt quốc gia Ảrập thuộc Trung Đông-Bắc Phi gần như suốt từ đầu năm đến nay.

Cuộc biểu tình rầm rộ nhất chống chính phủ Tổng thống Syria.

NATO dường như sa lầy tại chiến trường Libya, tuần này, tình hình đặc biệt nghiêm trọng ở Syria, khi ít nhất 32 người đã thiệt mạng sau khi lực lượng an ninh Syria nổ súng vào đám đông trong một số các cuộc biểu tình rầm rộ nhất chống chính phủ Tổng thống Bashar al-Assad tại nhiều thành phố lớn trên khắp nước này.

Hàng nghìn người biểu tình tụ tập trên khắp đất nước. Các nhân chứng và các nhà hoạt động nói cảnh sát phản ứng bằng cách bắn đạn thật và hơi cay tại một số cuộc biểu tình, trong khi chính phủ xúc tiến chiến dịch trấn át giới bất đồng chính kiến.

Có ít nhất 23 người thiệt mạng tại thủ đô Damacus và vùng ngoại ô. Nhiều người biểu tình cũng bị bắn chết tại thành phố Daraa ở phía nam, thành phố Homs ở miền trung và tỉnh Idlib ở tây bắc Syria.

Hãng thông tấn SANA của nhà nước nói các cuộc biểu tình ủng hộ chính phủ cũng diễn ra tại nhiều thành phố.

Tin về số thương vong không được kiểm chứng một cách độc lập. Syria không cho phép truyền thông nước ngoài đến tác nghiệp tại các điểm nóng

Trong khi đó, ít nhất có 10 người chết tại Yemen sau những vụ đụng độ giữa lực lượng an ninh và những người thuộc các bộ tộc đối lập, trong khi hàng nghìn người tập họp vò “Ngày thứ Sáu” để phản đối Tổng thống Ali Abdullah Saleh.

Những vụ xung đột xảy ra đêm thứ Năm tại thành phố Taiz thuộc miền nam Yemen, và tiếp tục sang ngày thứ Sáu.

Các giới chức an ninh và những nhân chứng nói ít nhất có 3 người thiệt mạng kể cả một đại tá và hai người tháp tùng ông, trong một cuộc phục kích sáng thứ Sáu. Sau đó, lực lượng chính phủ dùng xe bọc thép và pháo binh pháo kích vào Taiz trong một nỗ lực nhằm đẩy lui những người bộ tộc đối lập. Các giới chức địa phương cho biết 7 người đã thiệt mạng trong cuộc tấn công này.

Tổng thống Saleh vẫn còn ở Ảrập Xêút để phục hồi sức khỏe sau khi bị thương trong một cuộc tấn công vào dinh Tổng thống tháng 6 vừa qua.

Những người biểu tình đòi cải cách ở Jordan đã đụng độ với cảnh sát.

Còn tại Tunisia, cảnh sát hôm qua đã bắn hơi cay giải tán những người biểu tình phản đối điều họ gọi là tiến độ quá chậm của chương trình cải cách của chính phủ.

Người dân Tunisia tiếp tục kêu gọi cải cách từ khi phát động cuộc nổi dậy đưa đến việc lật đổ cựu Tổng thống Zine al-Abidine Ben Ali hồi tháng 1 năm nay.

Ở Ai Cập cũng là các cuộc biểu tình đòi cải tổ. Nhiều nghìn người đã tụ tập tại Quảng Trường Tahrir để tham gia một cuộc biểu tình khác nữa sau những buổi cầu nguyện vào trưa Thứ Sáu để đòi đẩy nhanh cải cách, nhất là mở những phiên tòa để xét xử các giới chức chế độ cũ.

Tại trung tâm quảng trường là những chiếc lều có thể chứa hằng trăm người đã từng tham gia các cuộc biểu tình ngồi lì kéo dài cả tuần nay. Những người này tuyên bố sẽ ở lại nơi này cho tới khi nào những đòi hỏi của họ được đáp ứng. Một số người cho biết họ đã tham gia cuộc tuyệt thực hồi tuần trước.

Cùng ngày hôm qua, Những người biểu tình đòi cải cách ở Jordan đã đụng độ với cảnh sát và người ủng hộ chính phủ ở thủ đô Amman, sau khi hàng trăm người xuống đường để hối thúc chính phủ đáp ứng các yêu sách đòi thay đổi của họ. Ít nhất 10 người đã bị thương trong cuộc đối đầu này.

Hồi tháng 6, Quốc vương Abdullah của Jordan đã loan báo một số sự nhượng bộ trong một nỗ lực rõ ràng là nhằm đáp ứng đòi hỏi của người biểu tình. Ông nói rằng ông sẽ theo đuổi cải cách để giúp thành lập một chính phủ tương lai dựa trên một khối đa số tại quốc hội dân cử.

Như vậy, những xáo trộn tại Tunisia hôì tháng 1 đã khởi điểm đưa đến cuộc cách mạng được gọi là “Mùa Xuân Ảrập” sau đó tiếp diễn tại Ai Cập, Syria, Bahrain, Yemen, Jordan và Libya đến tận bây giờ.

Giới phân tích đa phần cho rằng kịch bản Ai Cập hay là Tunisia - với sự ra đi của 2 vị Tổng thống - có vẻ không phải là phương án hiện thực tại các nước khác trong khu vực. Tình hình tại Libya thì cho thấy rõ là sự can thiệp bên ngoài vào việc giải quyết những vấn đề nội bộ là hết sức nguy hiểm. Cộng đồng quốc tế cần tìm kiếm những cách thức mới không khuôn mẫu để giải quyết chuỗi xung đột tại Bắc Phi và Trung Đông.

Nguyễn Viết Tổng hợp
Theo DanTrí