Nhiều gia đ́nh đang ấm êm, hạnh phúc trở nên "cơm chẳng lành, canh chẳng ngọt", đưa nhau ra ṭa chỉ v́ đất bỗng hóa vàng.
Về xă Tây Mỗ, huyện Từ Liêm, Hà Nội, chúng tôi phải chứng kiến những "cuộc chiến" không khoan nhượng giữa vợ - chồng, bố - con, anh - em để tranh giành từng thước đất mà giờ đây đă hóa ra vàng.
V́ mẫu ruộng này mà anh Diệp không được đưa tang mẹ đẻ
Mẹ chết không được đưa tang
Dẫn chúng tôi đi ngoằn ngoèo theo con đường đất gập ghềnh để ra khu ruộng canh tác của gia đ́nh đă được Ban quản trị Hợp tác xă (HTX) Tây Mỗ phân chia từ hàng chục năm nay, anh Nguyễn Ngọc Diệp ở thôn Phượng, xă Tây Mỗ bức xúc: "Trước đây, mẹ tôi đại diện những thành viên trong gia đ́nh đứng ra nhận 1 mẫu (3.600m²) đất nông nghiệp để canh tác sinh sống. Từ trước đến nay đại gia đ́nh tôi vẫn sống yên ổn không có vấn đề ǵ xảy ra cho đến khi một dự án xây dựng bảo tàng được triển khai tại xă Tây Mỗ và lấy vào phần đất nông nghiệp của gia đ́nh chúng tôi.
Thấy số tiền đền bù lên đến hàng tỷ đồng, hai người anh đầu của tôi, dù không có khẩu phần ruộng và đă được bố mẹ tôi cho hai khu đất rộng răi để ra ở riêng, vẫn t́m mọi cách chiếm trọn số tiền đền bù này. Họ không cho tôi và người em trai út được vào ngôi nhà nơi mẹ tôi đang sống để thăm nom. Sau đó, họ ép mẹ tôi làm một bản di chúc để lại toàn bộ diện tích ruộng đó cho họ".
Nói đến đây anh Diệp rơm rớm nước mắt, anh bảo, thậm chí khi mẹ anh mất, anh và người em út cũng không được đến đưa tang, không được thắp cho mẹ nén hương. Anh không nghĩ chỉ v́ tiền mà những người anh ruột thịt của ḿnh lại có thể đối xử với các em như vậy.
Khi UBND xă Tây Mỗ tiến hành trao trả kinh phí đền bù giải phóng mặt bằng, hai người anh của anh lên nhận nhưng không được v́ bản di chúc đó không hợp pháp. Hơn nữa mẹ anh cũng chỉ có quyền di chúc lại khẩu phần ruộng của bà chứ không thể quyết định toàn bộ diện tích ruộng trên. Đă nhiều lần UBND xă mời anh em Diệp ra ḥa giải nhưng các anh của anh không nghe.
“Hiện tại, chúng tôi đă nộp đơn lên TAND huyện Từ Liêm và đang chờ vụ án được đưa ra xét xử" - anh Diệp cho biết.
Đi một ṿng quanh làng quê yên ả này, chúng tôi giật ḿnh khi thấy hoàn cảnh đau ḷng của anh Diệp không phải là cá biệt. Có rất nhiều gia đ́nh đang ấm êm, hạnh phúc cũng trở nên "cơm chẳng lành, canh chẳng ngọt", đưa nhau ra ṭa chỉ v́ đất bỗng hóa vàng.
Vừa mở cửa mời chúng tôi vào nhà, chị Đặng Thị Lê ở thôn Phú Thứ nước mắt đă ngắn dài: "Tôi buồn lắm các anh ạ! Ngày trước nghèo th́ gia đ́nh c̣n yên ổn. Giờ đất được đền bù, chưa thấy tiền đâu gia đ́nh đă thành tan nát".
Chị Lê nước mắt ngắn dài khi nhắc đến người chồng bội bạc
Theo t́m hiểu của chúng tôi th́ chị Lê có hoàn cảnh khá éo le. Năm 1997, chồng chị bỏ 5 mẹ con chị đi ở với người đàn bà khác và sinh được một cậu con trai. Từ ngày ấy, bao nhiêu khó khăn, vất vả dồn lên đôi vai gầy của người đàn bà lam lũ này.
Suốt ngày làm việc quần quật ở ngoài đồng ruộng, cuối cùng chị Lê cũng nuôi các con lớn khôn và dựng vợ, gả chồng. Thế rồi khi dự án xây dựng bảo tàng nói trên về làng, hơn 3 sào ruộng của chị được định giá đền bù 1,2 tỷ đồng th́ người chồng bạc bẽo bỗng dưng xuất hiện.
Với lư do ḿnh vẫn là người đứng tên đại diện trong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nông nghiệp của gia đ́nh, chồng chị Lê tuyên bố toàn bộ số tiền được đền bù là của anh ta. Nói đến đây, chị Lê lại giàn giụa nước mắt: "Số tôi khổ lắm. Con gái lớn năm nay 25 tuổi, vừa mới lập gia đ́nh chưa lâu th́ chồng bị tai nạn mất. Giờ ruộng canh tác không c̣n, tôi dự tính sẽ dùng một phần tiền được đền bù giúp cháu có vốn làm ăn. Giờ chồng tôi mà lấy hết tiền th́ mẹ con, bà cháu tôi chẳng biết sống làm sao.
Tôi đă làm đơn gửi ra UBND xă Tây Mỗ đề nghị Hội đồng giải phóng mặt bằng xem xét, giải quyết riêng cho từng người trong hộ gia đ́nh tôi theo đúng tiêu chuẩn đất của mỗi người khi được HTX giao cho năm 1998. Nếu không được th́ mẹ con tôi sẽ kiện ra ṭa để đ̣i lại sự công bằng".
Gương vỡ khó lành
Ông Lưu Thế Ki - Trưởng thôn Tó (Tây Mỗ) - tâm sự với chúng tôi với nỗi buồn hiển hiện trong đôi mắt: "Người dân xă tôi từ xưa đến nay đều làm nông nghiệp là chủ yếu. Ngày trước trong nhà có được tiền triệu đă khó, giờ bỗng dưng có bạc tỷ trong tay nên nhiều gia đ́nh xảy ra tranh chấp giữa bố con, anh em, vợ chồng… khi chia tiền không thỏa đáng.
Ngay trong thôn tôi quản lư cũng có gia đ́nh v́ tranh chấp đất đai mà anh vợ bị em rể đâm một nhát thấu phổi, nhưng rồi gia đ́nh tự ḥa giải nên không phải ra ṭa. Cách đây khoảng 4 năm, đất ở Tây Mỗ rao 200 triệu cho 50m cũng không ai mua. Giờ giá đất tăng khoảng 50 lần, đất mặt đường lên tới 70 triệu/m².
Chính v́ đất hóa vàng mà chuyện con gái đă đi lấy chồng về làm loạn, đ̣i bố mẹ chia đất, chia tiền là chuyện không lạ ở vùng quê này. Có trường hợp phân chia cho các con xong, bố mẹ giữ lại 4 sào để dưỡng già, cho con nào cấy cũng không dám nhận v́ sợ phải nuôi bố mẹ. Thế nhưng khi dự án về, 4 sào thành 2 tỷ th́ các con lại kéo về đ̣i chia. Bố mẹ không chia thế là thành bất ḥa rồi bất hiếu".
Ông Nguyễn Văn Giang - Chủ tịch UBND xă Tây Mỗ - cho biết: "Hiện ở Tây Mỗ có 5 dự án đang được đầu tư và triển khai. Tính đến nay UBND xă Tây Mỗ đă phối hợp với các đơn vị có liên quan chi trả số tiền đền bù cho người dân bị lấy đất lên đến 250 tỷ đồng. Nếu chi trả hết tiền đền bù của các dự án này th́ con số phải lên tới trên 1.000 tỷ đồng.
Cũng v́ nhiều người cả đời làm nông nghiệp chân lấm tay bùn bỗng dưng trở thành tỷ phú nên nhiều chuyện phức tạp đă nảy sinh. Ngoài việc tư vấn pháp luật từ trước cho người dân, khi các khiếu kiện xảy ra, chúng tôi cũng kiên tŕ tổ chức ḥa giải cho các gia đ́nh, dùng lư và t́nh để phân tích.
Thế nhưng ruột thịt mà đă đưa nhau ra chính quyền rồi th́ khó hàn gắn t́nh cảm lắm, giống như tấm gương đă vỡ th́ có gắn lành cũng không giấu được vết rạn. Người ta nói đúng là "đất vàng, t́nh bạc" không sai".
Theo Dân Việt
Ở nơi đất vàng, t́nh "bạc" giữa Thủ đô
