Chứng ngừng thở khi ngủ ở người béo phì

[june04]

Béo phì có thể gây nên chứng ngừng thở khi ngủ (obstructive sleep apnea) qua một số cơ chế sinh lý và bệnh lý.

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi PGS.TS.BS Nguyễn Anh Tuấn, Chủ nhiệm khoa Phẫu thuật ống tiêu hóa, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108.

Khi nào được coi là bị ngừng thở khi ngủ?

Ngừng thở khi ngủ được coi là khi có sự tắc nghẽn hoặc giảm luồng không khí qua đường thở trong ít nhất 10 giây và thường xảy ra ít nhất 5 lần trong một giờ ngủ.

Biểu hiện của ngừng thở khi ngủ

- Ngáy to: Ngáy lớn và liên tục là một dấu hiệu phổ biến.

- Ngừng thở tạm thời: Thỉnh thoảng người khác có thể nhận thấy sự ngừng thở tạm thời khi bạn đang ngủ.

- Thức dậy nhiều lần trong đêm: Cảm giác thức dậy nhiều lần trong đêm hoặc cảm thấy mệt mỏi dù đã ngủ đủ giờ.

- Cảm giác mệt mỏi ban ngày: Cảm thấy buồn ngủ và mệt mỏi vào ban ngày, khó tập trung hoặc cáu gắt.

- Khó thở vào ban đêm: Cảm giác khó thở, thở gấp, hoặc cảm thấy không đủ oxy khi đang ngủ.


Ngủ nghiêng thay vì ngủ nằm ngửa có thể giúp mở rộng đường thở và giảm ngáy. Ảnh: Pexels

Nguyên nhân béo phì gây ngừng thở khi ngủ

- Tích tụ mỡ xung quanh cổ: Mỡ thừa tích tụ quanh vùng cổ và cổ họng có thể gây áp lực lên đường thở, làm hẹp hoặc tắc nghẽn đường thở, dẫn đến ngừng thở khi ngủ.

- Mỡ thừa ở ngực và bụng: Mỡ thừa ở vùng ngực và bụng có thể làm giảm khả năng mở rộng của phổi và gây khó khăn trong việc hít thở, dẫn đến ngừng thở.

- Yếu tố cơ bắp: Mỡ thừa có thể làm suy yếu các cơ quanh đường thở, làm cho chúng dễ bị co lại và gây tắc nghẽn khi không khí đi qua, dẫn đến ngừng thở.

Nguy cơ của ngừng thở khi ngủ

- Tăng nguy cơ bệnh tim mạch: Ngừng thở khi ngủ có thể dẫn đến tăng huyết áp, rối loạn nhịp tim, và tăng nguy cơ bệnh tim mạch.

- Rối loạn chất lượng giấc ngủ: Cảm giác không được nghỉ ngơi đầy đủ có thể ảnh hưởng đến sức khỏe tổng thể và chất lượng cuộc sống.

- Tăng nguy cơ tiểu đường: Có liên quan đến kháng insulin và tăng nguy cơ mắc tiểu đường type 2.

- Tăng nguy cơ tai nạn: Mệt mỏi và thiếu tập trung ban ngày có thể làm tăng nguy cơ tai nạn giao thông và các sự cố khác.

Cách hạn chế ngừng thở khi ngủ

- Giảm cân: Giảm cân có thể giúp giảm mỡ thừa quanh cổ và bụng, làm giảm áp lực lên đường thở và cải thiện tình trạng ngừng thở khi ngủ.

- Thay đổi tư thế ngủ: Ngủ nghiêng thay vì ngủ nằm ngửa có thể giúp mở rộng đường thở và giảm ngáy.

- Sử dụng máy cpap: Máy cpap (continuous positive airway pressure) giúp duy trì đường thở mở bằng cách cung cấp áp lực không khí liên tục qua một mặt nạ.

- Tránh rượu và thuốc an thần: Tránh sử dụng rượu và thuốc an thần, vì chúng có thể làm giãn cơ hô hấp và làm trầm trọng thêm tình trạng ngừng thở khi ngủ.

- Điều trị dị ứng: Nếu có dị ứng làm tắc nghẽn đường thở, điều trị triệu chứng dị ứng có thể giúp giảm ngừng thở.

- Thực hiện thói quen ngủ lành mạnh: Duy trì thói quen ngủ đều đặn, tạo môi trường ngủ thoải mái và tránh ăn no hoặc uống nhiều nước trước khi ngủ.

- Tư vấn bác sĩ: Nếu bạn có triệu chứng của ngừng thở khi ngủ, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để được kiểm tra và điều trị phù hợp. Đôi khi, các xét nghiệm giấc ngủ có thể được thực hiện để đánh giá mức độ nghiêm trọng của tình trạng và thiết lập kế hoạch điều trị.