Thông điệp liên bang định hình chính sách tranh cử của Tổng thống Joe Biden

[Romano]

Thông điệp liên bang cuối cùng trong nhiệm kỳ này của Tổng thống Joe Biden được dư luận đặc biệt quan tâm, trong bối cảnh ông Joe Biden đang đối mặt với những băn khoăn rất lớn của cử tri về vấn đề tuổi tác, khả năng phục hồi của nền kinh tế Mỹ hay chính sách của Mỹ đối với một số điểm nóng như xung đột ở Ukraine, ở Trung Đông…
Trấn an cử tri
Thông điệp Liên bang của Tổng thống Joe Biden được trình bày trong bối cảnh địa chính trị thế giới hết sức phức tạp khi hai cuộc xung đột tại Ukraine và Gaza có nguy cơ lan rộng ra khu vực. Nội bộ Mỹ tiếp tục chia rẽ sâu sắc, các điểm sáng về kinh tế không che lấp nổi những lo lắng của người dân về lạm phát, an ninh biên giới thậm chí là nguy cơ khủng hoảng niềm tin về chính sách đối ngoại.Vấn đề được người dân Mỹ quan tâm nhiều nhất, đó là tuổi tác và sức khỏe được ông Biden đề cập cuối cùng, trước khi kết thúc Thông điệp Liên bang, một trong những bài diễn văn quan trọng nhất trong sự nghiệp chính trị của mình. Tổng thống Biden cho biết, trong suốt sự nghiệp của mình, ông đã từng được cho là quá trẻ và cũng từng được cho là quá già.

Tuy nhiên, ông Biden đã biến gánh nặng tuổi tác thành ưu thế về kinh nghiệm chính trị khi khẳng định, dù già hay trẻ thì ông luôn biết điều gì tồn tại mãi mãi, đó chính là những giá trị của nước Mỹ. Bên cạnh đó, cử tri Mỹ cũng đã thấy được hình ảnh một Tổng thống đầy nhiệt huyết và phong thái trình bày Thông điệp Liên bang một cách mạnh mẽ, tương đối hoàn hảo với sự hài hước, giận dữ, đồng cảm cũng như sẵn sàng tranh cãi về quan điểm chính sách.Trước thực tế là kinh tế Mỹ tiếp tục tăng trưởng, lạm phát giảm nhưng giá cả nhiều loại hàng hóa và lãi suất vẫn cao, Tổng thống Biden khẳng định các chính sách kinh tế của mình đang đi đúng hướng, đạt dược tiến bộ rõ rệt. Ông Biden cũng đề xuất một số biện pháp mới như giảm chi phí nhà ở bằng ưu đãi tín dụng, đánh thuế tối thiểu cao hơn với các công ty và cá nhân người Mỹ có tài sản trên 100 triệu USD…

Ngoài ra, ông Biden tiếp tục nhấn mạnh giảm bớt chi phí y tế, tăng cường giáo dục thúc đẩy năng lượng xanh, giải quyết an ninh biên giới, giảm bớt tội phạm, bạo lực súng đạn. Liên quan đến đối ngoại, ông Biden khẳng định cách tiếp cận cạnh tranh nhưng không xung đột với Trung Quốc, tiếp tục ủng hộ Ukraine cũng như biện minh cho cuộc chiến của Israel tại dải Gaza. Tuy nhiên, điều quan trọng và nổi bật nhất, ông Biden cho rằng, cần có sự ủng hộ của đảng Cộng hòa thì các giải pháp trên mới được thực hiện và mang lại hiệu quả cao nhất.

Trọng tâm chiến dịch tranh cử
Thông điệp Liên bang năm nay rất đặc biệt khi mục đích chính là công bố chương trình nghị sự cho phần còn lại của nhiệm kỳ thì Tổng thống Biden dường như đã biến nó thành một thông điệp tranh cử. Đây cũng là điểm khác biệt của Thông điệp Liên bang 2024 so với các năm trước đây khi bao hàm cả chính sách cho năm nay và định hướng chính sách cho nhiệm kỳ tiếp theo. Bài diễn văn được trình bày sau ngày bầu cử Siêu thứ Ba với thắng lợi áp đảo của ông Biden cũng được xem là sự khởi động tranh cử không thể hoàn hảo hơn.

Đánh giá về chủ đề chiến dịch tranh cử, có lẽ chương trình nghị sự về tự do và vạch rõ ranh giới với đối thủ Donald Trump sẽ là vấn đề trọng tâm chính. Trong các bài phát biểu trước đây, ông Biden liên tục sử dụng cụm từ “tự do” để mô tả các vấn đề, ví dụ như tự do trong lá phiếu, tự do lựa chọn bầu cử, tự do đi học, đi làm mà không sợ bị cản trở. Ngay đầu Thông điệp Liên bang, ông Biden cũng khẳng định “tự do và dân chủ đang bị tấn công cả ở trong nước và nước ngoài” và nước Mỹ cần phải giải quyết các mối đe dọa này. Cũng trong Thông điệp liên bang, ông Biden đã hơn 10 lần đề cập và vạch ra ranh giới rõ ràng với người tiền nhiệm, ám chỉ cựu Tổng thống Trump, cũng như chỉ rõ các nguy cơ mà ông Trump hoặc đảng Cộng hòa đang và sẽ gây ra đối với người dân cũng như vai trò lãnh đạo toàn cầu của Mỹ.

Ngoài ra, chính sách kinh tế cũng sẽ là một trọng tâm quan trọng trong chiến dịch tranh cử sắp tới. Không nhắc đến học thuyết kinh tế Bidennomic, nhưng Tổng thống Mỹ khẳng định sẽ tiếp tục thúc đẩy chính sách đầu tư trong nước, tập trung đầu tư cơ sở hạ tầng và hỗ trợ cho người lao động, chú trọng đến các khu vực bị mất việc làm nhiều nhất. Bên cạnh việc đổ lỗi cho đảng Cộng hòa vì không hợp tác chính sách trong thời gian vừa qua, một vấn đề quan trọng nữa có thể được ông Biden nhấn mạnh là sự đoàn kết trong nội bộ đảng Dân chủ, đặc biệt là sự ủng hộ của các nhóm cử tri quan trọng, từng giúp ông thành công trong năm 2020, như nhóm cử tri nữ giới, da màu, nhóm trẻ tuổi từ 18-29... Theo các kết quả thăm dò mới đây, tỉ lệ ủng hộ trong các nhóm này đang giảm đi và là nguy cơ đối với ông Biden trong tham vọng thắng cử nhiệm kỳ 2.

Cơ hội giành lại úy tín và sự ủng hộ của cử tri
Ông Joe Biden đọc thông điệp liên bang trong bối cảnh tỷ lệ ủng hộ của ông đang ở mức thấp gần như kỷ lục. Theo anh, những thông điệp mà ông Joe Biden chuyển tải qua bản Thông điệp liên bang có thể giúp cải thiện tình hình này?Trong bối cảnh tỷ lệ ủng hộ thấp ở mức gần như kỷ lục và bị đối thủ của mình vượt trước ở một số bang chiến trường thì Thông điệp Liên bang được xem là cơ hội quan trọng nhất để Tổng thống Biden có thể giành lại uy tín cũng như sự ủng hộ của cử tri. Với phần trình bày ấn tượng, mạch lạc, có điểm nhấn và hơi phá lệ truyền thống nghiêm túc vào tối Thứ Năm vừa qua, có thể thấy ông Biden đã ghi thêm điểm cộng trong nội bộ đảng Dân chủ và người dân Mỹ.

Thể hiện được sự nhiệt huyết với phong cách trình bày rõ ràng, dứt khoát, ông Biden phần nào xua tan lo ngại của cử tri về gánh nặng tuổi tác và sức khỏe của mình. Không chỉ thể hiện sự vững vàng trong suốt thời gian hơn một tiếng đọc Thông điệp, ông Biden còn nán lại nói chuyện với các nghị sỹ hơn 30 phút sau đó. Sự thể hiện thành công bài diễn văn này còn mang tại các tác động tích cực hơn nữa khi có khoảng hơn 32 triệu người theo dõi trực tiếp, tăng tới 18% so với mức hơn 27 triệu người của năm ngoái.Theo kết quả thăm dò của hãng tin CNN ngay sau Thông điệp, đa số người theo dõi, khoảng 60% đánh giá tích cực, trong đó có 35% đánh giá rất tích cực đối với bài phát biểu của ông Biden. Mặc dù tỷ lệ này không cao như với năm ngoái nhưng đã được cải thiện nhiều nếu chỉ xét trong những tháng gần đây. Ngoài ra, có 68% số người theo dõi cho rằng các chính sách do ông Biden đề xuất sẽ đưa nước Mỹ đi đúng hướng, tăng mạnh so với con số 45% trước khi đọc Thông điệp Liên bang. Số người ủng hộ ông Biden về nhiều lĩnh vực chính sách cả đối nội và đối ngoại chiếm trên 50%, tăng nhẹ so với trước đây. Theo đó, có thể đánh giá với Thông điệp Liên bang 2024, ông Biden đã có bước chạy đà hoàn hảo trong chiến dịch tranh cử Tổng thống nhiệm kỳ 2 của mình.