Bị Mỹ lơ là, một đồng minh lâu năm của Washington đang 'cầu cứu' châu Á

[Cupcake01]

Thủ tướng Anthony Albanese những ngày qua liên tục điện đàm, công du và thúc đẩy tiếp xúc cấp cao với các đối tác trong khu vực để giữ cho các dòng chảy diesel và xăng tiếp tục hướng về Úc, trong bối cảnh nguồn cung toàn cầu bị xáo trộn nghiêm trọng. Ông đang có mặt tại Singapore để hội đàm với Thủ tướng Lawrence Wong và dự kiến sẽ tiếp tục tới Brunei trong tuần tới.

Sự gấp gáp này không phải ngẫu nhiên. Singapore hiện giữ vị trí cực kỳ quan trọng đối với an ninh năng lượng của Úc. Theo các báo cáo gần đây, nước này cung cấp hơn một nửa lượng xăng nhập khẩu của Úc, đồng thời là một nguồn cung diesel và nhiên liệu hàng không lớn.

Ở chiều ngược lại, Úc lại là nhà cung cấp LNG đáng kể cho Singapore. Nói cách khác, quan hệ giữa hai bên là một chuỗi phụ thuộc lẫn nhau về năng lượng và việc này đang trở thành “đòn bẩy” ngoại giao của Canberra.

Không chỉ có Singapore, chính quyền của ông Albanese cũng đang đồng thời “gia cố” các đầu mối với Nhật Bản, Indonesia, Brunei và cả Trung Quốc. Bộ trưởng Quốc phòng Richard Marles vừa có chuyến đi gấp tới Tokyo để bàn về hệ lụy của xung đột Trung Đông cũng như các thách thức an ninh tại châu Á - Thái Bình Dương.

Trong khi đó, các nhà ngoại giao Úc tại Indonesia được cho là đã góp phần thuyết phục Jakarta bảo đảm tiếp tục cung cấp phân bón và urê, những mặt hàng rất quan trọng đối với nông dân Úc trong mùa gieo trồng vụ đông.

Điều đáng chú ý là làn sóng ngoại giao dồn dập này không chỉ nhằm cứu nguy cho nguồn cung nhiên liệu trước mắt. Những bước đi này còn cho thấy Canberra đang đẩy mạnh một định hướng đã được theo đuổi suốt vài năm qua là tái tập trung vào khu vực lân cận, vừa để hạn chế ảnh hưởng của Trung Quốc, vừa để tăng trọng lượng chiến lược của chính mình.

Trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Donald Trump ngày càng bị cuốn vào cuộc chiến với Iran và các cam kết truyền thống của Washington với đồng minh trở nên khó đoán hơn, cách tiếp cận ấy càng trở nên cấp thiết.

Thực tế, chính ông Trump đã nhiều lần công khai chỉ trích Canberra vì không tham gia hỗ trợ chiến dịch Mỹ - Israel nhằm vào Iran. Điều đó khiến giới hoạch định chính sách Úc càng có thêm lý do để củng cố các mạng lưới tự thân trong khu vực, thay vì đặt toàn bộ kỳ vọng vào chiếc ô an ninh quen thuộc từ Washington.

Đây cũng là lý do mà những mối quan hệ với Indonesia, Nhật Bản, Papua New Guinea hay các nước ASEAN giờ không còn chỉ mang tính kinh tế, mà đã gắn chặt với các tính toán an ninh lâu dài.

Ở khía cạnh năng lượng, Canberra cũng đang triển khai các biện pháp trong nước để hỗ trợ chiến lược đối ngoại này. Chính phủ đã trao quyền cho Export Finance Úc đứng ra bảo lãnh cho hai nhà cung cấp lớn nhất là Ampol và Viva Energy mua thêm nhiên liệu trên thị trường giao ngay, kể cả ở mức giá cao hơn thông thường.

Theo Reuters và AP, Úc đã bảo đảm được các lô hàng nhiên liệu “đến trong tháng 5”, song Albanese vẫn cảnh báo các gián đoạn hiện nay sẽ để lại tác động kéo dài, ngay cả khi lệnh ngừng bắn tại Trung Đông còn trụ được.

Một lý do giúp Úc thuyết phục được các đối tác tiếp tục bán nhiên liệu là vì chính các đối tác đó cũng cần than đá và LNG từ Úc. Nước này đang tận dụng mối phụ thuộc hai chiều này để biến quan hệ thương mại thành công cụ ổn định chuỗi cung ứng. Với Hàn Quốc, Nhật Bản hay Singapore, Canberra không chỉ là khách mua nhiên liệu mà còn là mắt xích cung cấp năng lượng ngược trở lại. Đây là lợi thế mà Úc đang cố biến thành tài sản chiến lược.

Về dài hạn, giới phân tích cho rằng Úc còn có thể đi xa hơn, đặc biệt trong lĩnh vực an ninh lương thực. Trong một khu vực ngày càng lo ngại về năng lượng, vận tải và biến động địa chính trị, vai trò của Úc như một nhà cung cấp ổn định cả về LNG lẫn thực phẩm có thể ngày càng nổi bật.

Theo The Guardian; The Edge Singapore