Hơn 10 năm nay, ông biệt tích giang hồ, khiến giới vơ thuật cổ truyền và những người mộ vơ hoài nệm ngẩn ngơ. Ai dè lăo vơ sư tên “Rồng” ấy lại dựng nhà trên lưng đèo An Khê – Gia Lai để thỏa chí tiêu dao cùng mây trời, sông nước, và… âm thầm “quản lư” gần 20 vơ đường của học tṛ từ Bắc chí Nam…
 |
| Lăo vơ sư Phi Long đang biểu diễn nghiệp kiếm cung |
Tầm sư học đạo
Xuất thân trong một gia đ́nh có truyền thống học vơ, dạy vơ cổ truyền Tây Sơn, tên thật của ông là Trần Quốc Long (sinh 1944), quê ở Đồng Phó (nay thuộc thôn Thượng Giang, xă Tây Giang) – huyện Tây Sơn – B́nh Định. Chúng tôi thật may mắn được gặp ông trong một sớm đầu xuân năm con rắn 2013 khi ông đang lúi húi chăm sóc mấy chậu cảnh.
Trả lời lư do quy ẩn ở nơi lưng chừng đèo heo hút, ông cười: cuộc đời trai trẻ cho tới lúc về già, thời gian ông dành cho nghiệp vơ từ luyện vơ, thượng đài cho đến dạy vơ c̣n nhiều hơn thời gian ông dành cho gia đ́nh. Bởi vậy, hơn 10 năm nay, ông cùng người bạn đời của ḿnh rời chốn “phố thị” Đồng Phó lên lưng chừng đèo An Khê – tỉnh Gia Lai dựng trang trại chăn nuôi, trồng trọt, xây ngôi nhà nho nhỏ… hưởng nhàn.
Ông bảo: “Tôi chưa về nhàn hẳn, vẫn đang sống với vơ thuật cổ truyền nhưng ở vị trí khác. Cuộc sống trang trại giản dị hiện tại ở lưng đèo là mơ ước của tôi và bà ấy (bà Trần Thị Cần) từ thời c̣n trẻ!”.
Con nhà vơ, học vơ là chuyện b́nh thường. Cha ông, vơ sư Trần Nghĩa Sỹ - khi ấy là một trung nông vùng Đồng Phó vốn đă có ư định cho con theo nghiệp vơ của ḿnh từ lúc mới sinh, nên khi Long tṛn 10 tuổi th́ được cha chính thức truyền cho ngón vơ khai tâm.
Nghe nói có thầy vơ nào tài ba là cha ông lại rước về nhà dạy cho con . Sư phụ tại gia đầu tiên của ông là vơ sư Nguyễn Thái Sơn, người Hoài Ân – B́nh Định, lúc đó thầy Sơn gần 60 tuổi và Long 14 tuổi. Thầy này nổi tiếng bởi kỳ tích đánh được một con heo rừng rất to và hung dữ.
Theo sư phụ được một năm th́ thầy bệnh nên việc học vơ của Phi Long bị gián đoạn , cha ông lại rước thầy Trịnh Thiếu Anh ở Bồng Sơn, huyện Hoài Nhơn về dạy cho ông.
Thầy Anh rất giỏi đối kháng. Học thầy được một năm th́ gia đ́nh thầy có chuyện nên thầy lại quay về cố hương.
 |
| Lúc rănh rỗi ông lại chăm sóc cây cảnh |
Không theo được hai thầy tại gia nên không trưởng thành được, năm 1956, ông quyết định đi xuống vùng suối nước nóng Hội Vân - xă Cát Hiệp, huyện Phù Cát gặp và thọ giáo vơ sư Huỳnh Điểu (lúc ấy hơn 60 tuổi, c̣n gọi là Hương Kiểm Kính). Thời Pháp thuộc, Hương Kiểm Kính đi đánh vơ đài, thắng người Pháp nhiều.
Đây là người thầy giúp Phi Long trưởng thành. Huỳnh Điểu coi ông là môn sinh tâm đắc, quư mến như con cái trong nhà nên đă chỉ dạy ông rất cặn kẽ từ lư thuyết đến thực hành về vơ học, vơ y… .
Theo quy định vơ sĩ khi thượng đài th́ mang vơ hiệu của vơ đường ḿnh học, nên cuộc đời ông đă mang nhiều danh xưng khác nhau. Khi gia nhập vơ đường Lư Xuân Tạo các trận đài cánh bắc tỉnh B́nh Định và Tây Nguyên th́ ông mang tên Lư Xuân Long. Từ tỉnh Phú Yên trở vào B́nh Thuận, ông được thiên hạ biết đến với tên gọi Huỳnh Long, v́ đi với người thầy Huỳnh Tuyền – biệt danh “Cáo già miền Nam”.
Từ Sài G̣n – Gia Định đi xuống miền Trung, ông lại mang tên Minh Long v́ thọ giáo lăo vơ sư Minh Cảnh – nhà vô địch quyền Anh Việt Nam trong những năm thập niên 40 của thế kỷ XX . Đến năm 1969, ông được thầy Điểu cho phép xuất sư, chính thức mở vơ đường và lấy vơ hiệu là Phi Long Long, gọi tắt là Phi Long. Vơ đường của ông đă đào tạo khá nhiều môn đồ khắp các tỉnh thành trong nước và ngoài nước.
Những trận đánh để đời
Cuộc đời vơ nghiệp của vơ sư Phi Long đă trải qua 68 trận thượng đài chưa từng chiến bại. Có 2 trận đấu mà cả cuộc đời ông không bao giờ quên. Ấy là năm 1968, đánh tại Cam Phúc – thị xă Cam Ranh, ông bị ném 3 trái lựu đạn lúc thắng đài nhưng không chết. Số là có một vơ sĩ miền Nam rất tên tuổi, người Campuchia thách đấu với Phi Long – đại diện miền Trung.
Vơ sư Phi Long hào hứng kể lại: “Năm đó, Tổng cục quyền thuật Việt Nam tổ chức một trận vơ đài, khi ấy lực lượng vơ sĩ tham gia thi đấu ít lắm nhưng rất tên tuổi. Tay người campuchia đó đă thách đấu tôi. Chúng tôi đấu 3 hiệp, mỗi hiệp 3 phút. Tôi dùng sở trường đ̣n chân hạ gục đối phương ngay phút đầu tiên của hiệp 2.
Tôi vừa bước xuống đài, thấy đám bạn hắn là lính Ngụy rút chốt lựu đạn, tôi chạy vào đám đông, nổ một cái. Tôi đứng dậy chạy tiếp, nó ném 3 trái. Sau đó, ông Trưởng ty thanh niên lấy xe buưt chở về nhà ổng ở thị xă Cam Ranh trốn mới thoát thân!”.
Tuy bất chiến bại trên đấu trường nhưng đó không phải là thành tích khiến ông hài ḷng nhất. Với ông, thành công lớn nhất là đào tạo những thế hệ môn sinh thành danh trong nghiệp vơ. Hiện họ là những vơ sư, huấn luyện viên vơ cổ truyền B́nh Định, là những kiện tướng quốc gia và đă có nhiều môn đệ của ông lập nghiệp, mang vơ cổ truyền B́nh Định truyền bá khắp nơi.
Ông cho biết: “Nguyên tắc dạy vơ của tôi là phải trang bị cho học tṛ vững về căn cơ, nguyên gốc của vơ cổ truyền B́nh Định. Sau đó, để tránh t́nh trạng “tam sao thất bản”, tôi không để học tṛ lớn dạy học tṛ nhỏ, đứa khá hơn dạy đứa mới đến, đích thân tôi dạy cho học tṛ nhập môn. Giáo án như nhau, như phương cách người ta đúc bánh in ngày Tết. Một trong những niềm hạnh phúc vô biên của đời tôi là có được đội ngũ học tṛ thành danh trong nghiệp vơ và chúng đều hiếu thảo, kính trọng thầy!”.
Mười hai năm nay, ông vẫn âm thầm miệt mài với sự nghiệp ghi lại những vốn quư về vơ lư, vơ y, những mong ước vốn vơ nghệ tích tụ một đời sẽ giúp ích cho thế hệ tương lai tiếp tục làm rạng danh vơ cổ truyền B́nh Định.
Ông đă góp phần bổ sung cho nguồn tư liệu vơ cổ truyền B́nh Định bằng các sản phẩm: Tây Sơn vơ thuật đạo, Phương thuốc vơ cổ truyền, Phương pháp sơ cứu dưới bút danh Phi Long và Trần Quốc Phi Long.
Cuộc sống tiêu dao giữa lưng đèo An Khê đă làm tinh thần vơ sư “con rồng quy ẩn” này cảm thấy sảng khoái tâm hồn và hào hứng hơn khi vài ba tháng lại rảo một ṿng xoay tṛn đi thăm nom, “quản lư” gần 20 vơ đường của học tṛ từ Bắc chí Nam, từ miền ngược đến miền xuôi. Ông dự trù sẽ mở thêm một vơ đường ở chùa Cổ Thạch huyện Tuy Phong – B́nh Thuận, lấy tên là Phật gia quyền vơ đường.
Phi Phi
Vơ sư nổi danh về lưng đồi hưởng thú tiêu dao
