Nghe PV "thành thật" đang mở quán bún riêu, người bán hàng mới hồ hởi giới thiệu loại phụ gia có vị cua và tạo gạch. Chị cho biết loại phụ gia này rất rẻ, gói 500gr có giá chỉ 30 – 35 ngh́n đồng, tương đương với 2,3 cân cua và bằng cả một nồi bún riêu cua lớn.
Trong khi giá thực phẩm ngày càng tăng cao, nguyên liệu nấu bún riêu, phở ḅ, phở gà... cũng đội giá gấp hai lần so với năm ngoái th́ việc sử dụng các loại gia vị cho vào bún riêu, phở ḅ, gà càng được người bán "lạm dụng" nhiều hơn.
Theo khảo sát của phóng viên, thời gian gần đây, các loại phụ gia như vị phở dạng hộp, vị ḅ, vị gà… và các loại hương liệu giúp tạo mùi vị, có thể thay thế xương hầm lấy nước đang được khách hàng đặc biệt ưa chuộng.
Tại nhiều quầy hàng hàng trong chợ Đồng Xuân (Hà Nội), các mặt hàng này thường được tiểu thương xếp thành từng bao tải lớn và chỉ ghi duy nhất ḍng chữ tên sản phẩm trên bao b́ c̣n tem hàng, nguồn gốc cũng như hạn dùng của sản phẩm, t́m mỏi mắt khách cũng không thể thấy.
|
Sà sùng để chế vào nước lẩu tạo vị ngọt bị nghi bảo
quản bằng lưu huỳnh.
|
Trong vai người muốn mua các sản phẩm về mở quán phở ḅ, phóng viên được những người bán hàng tại đây đua nhau chào hàng. Tại quầy của ḿnh, chị H. bày ra hàng chục sản phẩm kèm theo quảng cáo từ các gói gia vị hóa học cho đến các sản phẩm xuất xứ tự nhiên như sà sùng.
“Sà sùng giúp nước phở, bún ngọt đậm hơn. Vài cọng sà sùng có thể ngang với cả cân xương”, chị H nhanh nhảu giới thiệu.
Bên cạnh đó là các gói vị lẩu giúp nấu nước dùng phở và các món bún có hương vị không khác hàng thật. Người bán hàng tên H. không giấu giếm: những gia vị này đa phần là hàng Trung Quốc, một số ít là hàng Sài G̣n đóng gói. Ngay cả sà sùng, trần b́ là vị không thể thiếu trong nước phở, nước bún cũng chủ yếu từ cửa khẩu đưa về.
Một người bán hàng tên K. thừa nhận, đa số các mặt hàng đều mua từ các cơ sở chế biến nhỏ, không phải của các hăng chế biến thực phẩm. Nếu có người chào bán hàng, họ lập tức mua ngay và bán cho người khác. Việc thu hoạch cũng như chế biến như thế nào, có lẽ chỉ người làm mới biết.
Một gói vị phở 150 gr có giá 50 đến 70 ngh́n đồng. Một nồi nước phở 20 lít chỉ cần một muỗng nhỏ cho vào sẽ có vị ngọt bằng vài cân xương. Không chỉ có vị lẩu, những người bán hàng c̣n giới thiệu đến hơn 10 loại gia vị có trong chế phở từ vị phở, trần b́, sà sùng cho đến tinh dầu ḅ, gà, heo. "Khi cho những hương liệu này vào, nồi nước phở ḅ có thể có vị như thịt ḅ thật:, người bán khẳng định.
Những hương liệu cho vào các món bún phở dưới dạng khô thường được người bán hàng bảo quản bằng sinh diêm (lưu huỳnh) để chống mối, mọt, chống mốc, kéo dài thêm thời hạn sử dụng.
Nấu 1 nồi bún riêu cua, chỉ mất 30.000 đồng
Một bát bún riêu hiện có giá 20 ngh́n đồng trong khi một lạng cua giá thấp nhất đă là... 12 ngh́n đồng. Để có một bát bún riêu cua vừa có gạch cua, vừa có màu sắc của cua và vị cua đồng mà giá cả phải chăng, người chế biến không thể không "gia cố" thêm ít hương liệu, đó là lời tiết lộ của một chủ gánh bún riêu tại đường Nguyễn Trăi (Thanh Xuân, Hà Nội).
Tại quầy đồ khô K.T trong chợ Đồng Xuân, khi PV hỏi gia vị chế biến bún riêu cua, người bán hàng c̣n trả lời khéo “bún riêu cua phải nấu từ cua chứ làm ǵ có vị ǵ”. Nhưng khi nghe PV "thành thật" đang mở quán, có người mách lên chợ mua hương liệu, phụ gia về nấu thay thế thực phẩm tươi, người bán hàng mới hồ hởi giới thiệu loại phụ gia có vị cua và tạo gạch. Chị cho biết loại phụ gia này rất rẻ, gói 500gr có giá chỉ 30 – 35 ngh́n đồng, tương đương với cả 2,3 cân cua và bằng cả 1 nồi bún riêu cua lớn.
|
Những hương liệu làm phở, bún riêu bán tràn lan, rất khó
quản lư.
|
“Đây là phụ gia thực phẩm được phép sử dụng nhưng cửa hàng không bày ra trực tiếp mà khi có khách đặt mới mang ở kho ra. Đa số khách hàng mua đều quen cả, chỉ cần gọi điện đến trước th́ ḿnh mang hàng ra”, người bán hàng xởi lởi.
Tại một quầy đồ khô khác, khi được hỏi đến vị riêu cua, người bán hàng cũng tỏ vẻ không mặn mà v́ khách lạ: “Chị chỉ bán từ 10kg trở lên, không bán 2,3 gói đâu. Đồng ư mua th́ chị mới mang hàng ra”. Theo kinh nghiệm của những người bán hàng tại đây, khách mua nhiều họ chỉ cần nói mua mà không phải hỏi kỹ, băn khoăn về nguồn gốc sản phẩm.
Trong khi đó, người bán hàng tên Ng tại cửa hàng số 8.. phố Hàng Buồm, cho biết: Vị riêu cua nếu là phụ gia thực phẩm “sạch” có giá 400 ngh́n đồng/kg, c̣n đắt hơn cua thật, người ta chỉ mua thay thế vào mùa đông ít cua. Những phụ gia thực phẩm giá dưới 100 ngh́n đồng/kg, chỉ có thể là phụ gia công nghiệp bị cấm sử dụng mới có giá đấy”.
Chị Ng. cho biết, để chế biến món bún riêu cua với nguyên liệu phụ gia, có khi cần đến hàng chục loại. Nên nếu khách mua phụ gia công nghiệp phải gọi điện trướcđể đặt hàng từ đầu mối. Mua ít, mua lẻ thường cửa hàng không bán hoặc không có hàng.
PGS, TS Nguyễn Duy Thịnh - Viện Công nghệ thực phẩm Bách Khoa thừa nhận, hiện nay đúng là có rất nhiều hương liệu để nấu bún riêu, phở ḅ, phở gà… được phép sử dụng trong ngành thực phẩm. Tuy nhiên, giá của những sản phẩm này rất cao, có thể ngang với sản phẩm tươi ngon.
Tuy nhiên, mặc dù các phụ gia thực phẩm này được chứng nhận an toàn này đă ghi rơ liều dùng, nguồn gốc cũng như thành phần một cách chặt chẽ đầy đủ nhưng nếu người sử dụng dùng quá liều cũng sẽ rất nguy hiểm. Do đó, đối với những chất phụ gia công nghiệp, rẻ tiền th́ mức độ nguy hiểm không ai lường trước được. Đối tượng ảnh hưởng trực tiếp chủ yếu là học sinh, sinh viên, người có thu nhập thấp thường xuyên phải ăn những thực phẩm b́nh dân.
B́nh An
(theo GDVN)
Khó tin công nghệ nấu bún riêu, phở ḅ chỉ với 30.000 đồng
