Năm 2010 được đánh giá là một năm rất thành công của đối ngoại Việt Nam. Điều đó được thể hiện rơ nét qua dấu ấn Việt Nam trên cương vị là Chủ tịch ASEAN và qua mối quan hệ nở rộ giữa Việt Nam với nhiều nước lớn trên thế giới.
Dấu ấn của Việt Nam trên cương vị Chủ tịch ASEAN
Đầu năm 2010, Việt Nam đă chính thức tiếp nhận vị trí Chủ tịch luân phiên của Hiệp hội các Quốc gia Đông Nam Á (ASEAN). Đây là một vinh dự song cũng là một trọng trách nặng nề đối với Việt Nam trong bối cảnh có nhiều biến động trên thế giới cũng như trong khu vực. Tuy nhiên, khi năm 2010 kết thúc, chúng ta có thể tự hào nói rằng Việt Nam đă hoàn thành cương vị Chủ tịch ASEAN 2010 tốt hơn mong đợi rất nhiều. Việt Nam đă để lại dấu ấn rất sâu đậm đối với bạn bè quốc tế với tư cách là nước chủ động, tích cực, trách nhiệm và đầy tin cậy trong vai tṛ Chủ tịch ASEAN.
Tại phiên bế mạc Hội nghị Cấp cao ASEAN 17, Tổng thống Indonesia Susilo Bambang đă khẳng định, Việt Nam đă hoàn thành xuất sắc vai tṛ Chủ tịch ASEAN năm 2010 bằng việc đưa các quốc gia xích lại gần nhau hơn, hướng tới xây dựng Cộng đồng ASEAN vào năm 2015.
Thành công của Việt Nam trên cương vị Chủ tịch ASEAN 2010 được thể hiện qua một loạt các quyết sách quan trọng và biện pháp thiết thực mà các Nhà lănh đạo ASEAN đă đề ra được trong năm qua nhằm đưa ASEAN ngày một phát triển hơn, liên kết chặt chẽ hơn và vững mạnh hơn.
Một trong những thành công lớn nhất của ASEAN trong năm Việt Nam làm Chủ tịch là trong vấn đề xây dựng cộng đồng ASEAN. Trong năm 2010, các nhà lănh đạo ASEAN đă thông qua được Kế hoạch tổng thể về Kết nối ASEAN nhằm tăng cường kết nối về hạ tầng, thể chế và người dân ASEAN, nhất là ở tiểu vùng Mê Công; từ đó hỗ trợ đẩy nhanh liên kết ASEAN và tạo cơ sở để mở rộng kết nối ra khu vực Đông Á.
Các nhà lănh đạo ASEAN chụp ảnh lưu niệm tại Hội nghị cấp cao ASEAN 17 ở thủ đô Hà Nội. (Ảnh: DDDN)
ASEAN cũng đă có nhiều nỗ lực trong việc xây dựng Cộng đồng hướng tới người dân bằng việc thông qua 2 văn kiện quan trọng gồm Tuyên bố ASEAN về Phát triển nguồn nhân lực và các kỹ năng cho phục hồi kinh tế và tăng trưởng bền vững; và Tuyên bố về Tăng cường phúc lợi và phát triển của phụ nữ và trẻ em ASEAN.
Về quan hệ đối ngoại của ASEAN, thành công nổi bật nhất chính là việc ASEAN đă quyết định mở rộng Cấp cao Đông Á để Nga và Mỹ chính thức tham gia với tư cách thành viên từ năm 2011 trên cơ sở ủng hộ vai tṛ trung tâm của ASEAN.
Ngoài ra, song song với việc phát triển mối quan hệ đối tác chiến lược mà ASEAN đă có với Trung Quốc và Nhật Bản, trong năm 2010, ASEAN cũng đă quyết định nâng cấp quan hệ với Hàn Quốc thành đối tác chiến lược và nâng cấp quan hệ ASEAN – Mỹ lên tầm chiến lược.
Sẽ là thiếu sót nếu chúng ta không kể đến thành công của Việt Nam trong việc thúc đẩy quốc tế hóa vấn đề tranh chấp ở biển Đông. Các nước có liên quan đến vấn đề biển Đông đều đă tái khẳng định cam kết tăng cường đối thoại, hợp tác, giải quyết tranh chấp bằng biện pháp ḥa b́nh, tôn trọng và thực thi nghiêm chỉnh Tuyên bố về cách ứng xử của các bên ở biển Đông (DOC), tiến tới h́nh thành Bộ Quy tắc ứng xử ở biển Đông (COC).
Năm nở rộ quan hệ của Việt Nam với các nước lớn
Ngoài được thể hiện thông qua vai tṛ Chủ tịch ASEAN, thành công của đối ngoại Việt Nam trong năm qua c̣n được thể hiện ở những mối quan hệ phát triển nhanh, mạnh giữa Việt Nam với nhiều nước lớn.
Năm 2010 chứng kiến một loạt chuyến thăm của lănh đạo các cường quốc lớn đến Việt Nam nhằm củng cố quan hệ song phương. Vào cuối tháng 10, hàng loạt các nguyên thủ, các nhà lănh đạo cấp cao của các nước đă nhộn nhịp đến Việt Nam vừa để thăm chính thức Việt Nam vừa để tham dự các hội nghị cấp cao ASEAN.
Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo đă đến Hà Nội, mang theo thông điệp, sự phát triển ổn định và bền vững trong quan hệ song phương Việt-Trung là vô cùng quan trọng đối với cả hai bên cũng như khu vực.
Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Tấn Dũng và Thủ tướng Ôn Gia Bảo đều nhất trí cho rằng, trong bối cảnh quốc tế và khu vực diễn biến phức tạp, việc làm sâu sắc hơn nữa quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện giữa hai nước theo phương châm 16 chữ và tinh thần 4 tốt càng có ư nghĩa quan trọng, phù hợp với lợi ích căn bản và nguyện vọng của nhân dân hai nước.
Cũng trong tháng 10, Chủ tịch Nga Dmitry Medvedev đă đến thăm chính thức Việt Nam theo lời mời của Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết. Trong chuyến thăm này, Tổng thống Medvedev đă khẳng định, Việt Nam là một trong những đối tác chiến lược chính của Nga ở khu vực Châu Á-Thái B́nh Dương.
Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng tiếp đón Tổng thống Nga Dmitry Medvedev. (Ảnh chinhphu.vn)
Ngày 31/10, Thủ tướng Nhật Bản Naoto Kan đă đến thăm chính thức Việt Nam, sau khi dự Hội nghị Cấp cao ASEAN-Nhật Bản lần thứ 13 và các Hội nghị Cấp cao liên quan tại Hà Nội. Đây là chuyến thăm chính thức Việt Nam đầu tiên của ông Naoto Kan trên cương vị Thủ tướng Nhật Bản.
Theo Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Nhật Bản Seiji Maeharam, chuyến thăm của Thủ tướng Kan đến Việt Nam là nhằm khẳng định Chính phủ Nhật Bản hết sức coi trọng quan hệ với Việt Nam và mong muốn thúc đẩy một cách toàn diện quan hệ đối tác chiến lược song phương.
Ngoài Trung Quốc, Nga và Nhật Bản, Mỹ cũng bày tỏ mong muốn được củng cố quan hệ đối tác với Việt Nam. Chỉ riêng trong năm 2010, Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton đă 2 lần liên tiếp đến thăm Việt Nam. Điều đó chứng tỏ, Mỹ rất coi trọng quan hệ với Việt Nam.
Song song với các chuyến thăm liên tiếp của các nhà lănh đạo thế giới đến Việt Nam, năm 2010 cũng là năm bận rộn của các vị lănh đạo Việt Nam. Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh, Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết và Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đă đến thăm một loạt nước như Nga, Belarus, Thụy Sĩ, Lào, Campuchia.... và tham dự rất nhiều sự kiện quốc tế quan trọng như Hội nghị Cấp cao của Liên Hợp Quốc về việc thực hiện Các mục tiêu phát triển thiên niên kỷ, Hội nghị thượng đỉnh an ninh hạt nhân, Hội nghị thượng đỉnh G20...
Hải Yến/vnmedia.
2010 - năm thành công của đối ngoại Việt Nam
