Xung đột vũ trang ở Ukraine đứng trước ngã ba đường

[Romano]

Ông Oleksiy Arestovych, cố vấn Văn phòng Tổng thống Ukraine, hôm 15/3 cho rằng tình hình xung đột lúc này đã đến trước ngã ba đường, Reuters đưa tin.“Hoặc là hai bên có thể nhất trí tại các buổi đàm phán hiện tại, hoặc Nga sẽ tiến hành đợt công kích thứ hai rồi sau đó sẽ tiếp tục đàm phán”, ông Arestovych nói hôm 15/3 - ngày thứ 20 chiến dịch quân sự đặc biệt của Nga ở Ukraine.

Trước đó, khuya 14/3, ông Arestovych nhận định chiến sự tại Ukraine nhiều khả năng sẽ kết thúc vào đầu tháng 5, tùy vào việc Nga sẵn sàng bỏ ra bao nhiêu tài nguyên vào chiến dịch quân sự đặc biệt này.

Nga thủ thế chờ thời
5h ngày 15/3, người dân một số khu vực tại Kyiv thức dậy vì những tiếng nổ lớn làm rung chuyển thành phố. Bầu trời thành phố nháy sáng như ánh chớp, phóng viên New York Times ghi nhận.

“Tôi chạy ra ngoài mà không mang theo thứ gì”, ông Mykola Fedkiv, 85 tuổi, cư dân một tòa chung cư 16 tầng ở Kyiv bị tên lửa bắn trúng vào sáng 15/3, nói.

Gần như cả ngày, ông Fedkiv đứng chôn chân bên ngoài tòa nhà trơ trụi với hy vọng có thể quay vào lấy giấy tờ cá nhân. Khi được hỏi ông sẽ ngủ đâu vào buổi tối, ông nói “chỉ trời mới biết”.Không may như ông Fedkiv, 4 người thiệt mạng trong các đòn tấn công vào khu dân cư tại Kyiv trong ngày 15/3, theo Cơ quan Tình trạng khẩn cấp Ukraine.

Trước loạt pháo kích, Thị trưởng Kyiv Vitali Klitschko tuyên bố áp lệnh giới nghiêm kéo dài 35 tiếng, từ 20h ngày 15/3 tới 7h ngày 17/3. Người dân không được đi lại quanh thành phố trừ khi có giấy phép đặc biệt hoặc khi đang xuống hầm trú ẩn.

Các đòn tấn công từ xa vào Kyiv thể hiện xu hướng thủ thế chờ thời, phù hợp với các chi tiết trong bản cập nhật hàng ngày về chiến sự Ukraine do Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW) tại Mỹ công bố ngày 15/3.

Bản cập nhật cho biết trong thời gian gần đây, lực lượng trên bộ Nga ở phía đông Kyiv không tấn công mà ưu tiên cải thiện hậu cần và củng cố các đơn vị tác chiến. Phía tây bắc Kyiv, quân đội Nga chỉ tiến hành những đợt tấn công ở mức giới hạn.

“Lực lượng Nga có khả năng sẽ không thể tập trung đủ năng lực tác chiến cần thiết để khôi phục các đòn tấn công lớn vào Kyiv trong tuần này, dù đã dừng lại vài lần để tổ chức lại lực lượng”, bản cập nhật viết.

Quân đội Nga cũng gặp phải thất bại tại khu vực thành phố Kharkiv ở miền Đông Bắc vì lực lượng Ukraine liên tục thành công tổ chức các đợt phản công, theo bản cập nhật của ISW.Ở mặt trận miền Nam, Nga hôm 15/3 tuyên bố kiểm soát toàn bộ vùng Kherson. Tuy nhiên, họ bị đẩy lùi một phần ở thành phố Mykolaiv, thủ phủ của vùng cùng tên. Thống đốc vùng này cho biết tình hình ở đây đã yên ắng hơn nhưng quân Nga vẫn tiếp tục bắn phá.

Bản cập nhật của ISW cho rằng trong thời gian tới, quân đội Nga ít có khả năng đi vòng qua Kharkiv từ phía đông bắc để tiến về hai thành phố Dnipro và Zaporizhia ở miền Trung.

Quân đội Nga vẫn thành công hơn ở miền Đông và tiếp tục bao vây thành phố Mariupol. Cùng với lực lượng ly khai, quân đội Nga còn có bước tiến chậm mà chắc tại Donetsk sau những thất bại trong tuần giao tranh đầu tiên.

Ông Zelensky nói về khả năng thỏa hiệp
Ngày 15/3, lãnh đạo các nước Ba Lan, Cộng hòa Czech và Slovenia đã lên tàu tới thăm Kyiv để thể hiện sự “đồng lòng” với Ukraine, cũng như để công bố “gói hỗ trợ phạm vi rộng” từ Liên minh châu Âu (EU).

Trong bối cảnh giao tranh nổ ra quanh thủ đô Ukraine, chuyến đi được giữ bí mật tới phút chót. Thông tin chính thức chỉ được thông báo sau khi con tàu chở ba nhà lãnh đạo đi qua biên giới Ukraine vào sáng 15/3.

Theo Reuters, việc ba nhà lãnh đạo cố gắng tới Kyiv là biểu tượng cho thấy thành công của Ukraine trước những đợt công kích của Nga nhắm vào thành phố.Thành công ấy cũng để ngỏ viễn cảnh giao tranh có khả năng chấm dứt sớm hơn dự kiến vì Moscow có thể sẽ chấp nhận thực tế là không thể thay đổi chính quyền của Ukraine bằng vũ lực.

Ngày 15/3, Tổng thống Zelensky cho biết Ukraine đã sẵn sàng chấp nhận các đảm bảo an ninh.

Ukraine hiểu rằng mình chưa thể rộng cửa gia nhập NATO, ông Zelensky nói. “Nếu không thể gia nhập NATO qua cánh cửa rộng mở, chúng ta phải hợp tác với các tổ chức khác sẽ hỗ trợ và bảo vệ chúng ta và có các đảm bảo khác”, ông nói.

Từ cuối tuần trước, Nga và Ukraine đều ra tín hiệu về sự thuận lợi trong quá trình thương lượng, theo AFP.

Phía Nga nói có sự “tiến triển đáng kể”, trong khi một trong những người dẫn đầu đoàn đàm phán Ukraine cho biết đối phương “chú ý lắng nghe lập trường của chúng tôi” và đã ngừng ra “tối hậu thư”.

Ngày 15/3, tiến trình đàm phán được khôi phục theo hình thức trực tuyến.

Ông Mykhailo Podolyak, cố vấn Văn phòng Tổng thống Ukraine và là một thành viên trong đoàn đàm phán, cho biết hai bên sẽ trao đổi về các vấn đề quy định chung, lệnh ngừng bắn và việc rút quân khỏi Ukraine.

Phương Tây tiếp tục trừng phạt, Nga đáp trả
Tới ngày 15/3, lệnh trừng phạt từ các nước phương Tây nhắm vào Nga vẫn chưa ngớt. Trong một ngày, Anh và EU áp gói trừng phạt mới với Nga, bao gồm biện pháp hủy quy chế “tối huệ quốc” của Moscow.

Cùng ngày, Bộ Ngoại giao Mỹ tiếp tục trừng phạt thêm 11 đại diện cấp cao của quân đội Nga, bao gồm lãnh đạo Lực lượng Vệ binh Quốc gia Nga và 8 thứ trưởng Bộ Quốc phòng.Lệnh trừng phạt này đồng nghĩa với việc đóng băng mọi tài sản ở Mỹ. Công dân và công ty Mỹ cũng bị cấm kinh doanh với những cá nhân này. Tương tự, Canada hôm 15/3 cũng trừng phạt 15 quan chức Nga giúp sức và ủng hộ “chiến dịch quân sự đặc biệt” tại Ukraine.

Theo quan chức Nhà Trắng, Tổng thống Mỹ Joe Biden đang xem xét tới châu Âu vào tuần sau để dự họp với lãnh đạo các nước NATO. Hiện chưa có thông tin chính thức và cũng chưa rõ chương trình nghị sự của sự kiện này sẽ bao gồm những gì.

Đáp trả, giới chức Nga ngày 15/3 áp lệnh trừng phạt lên Tổng thống Mỹ Joe Biden, cựu Ngoại trưởng Hillary Clinton và một số quan chức cấp cao khác tại Washington, theo Sputnik.

Danh sách 13 cá nhân bị trừng phạt còn bao gồm Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken, Bộ trưởng Quốc phòng Lloyd Austin, Giám đốc Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) William Burns hay Cố vấn An ninh Quốc gia Jake Sullivan.

Theo Bộ Ngoại giao Nga, các cá nhân bị trừng phạt bị cấm nhập cảnh vào Nga, nhưng các cuộc tiếp xúc cấp cao với những người này vẫn có thể diễn ra “nếu cần thiết”.