Siêu bom GBU-75: lối thoát giúp cho máy bay tiêm kích Super Hornet né tránh lưới phòng không

[trungthuc]

F/A-18 Super Hornet (Ảnh: USAF)
Dù đây là một chiến đấu cơ đắc lực của Bộ Hải Quân Hoa Kỳ, nhưng chiếc F/A-18 Super Hornet vẫn có một số hạn chế nhất định. Chẳng hạn nó phải bay đến rất gần mục tiêu (khoảng 30 km) mới có thể thả một quả bom JDAM đúng tiêu chuẩn. Trong một khu vực có hệ thống phòng không dày đặc thì việc cho áp sát mục tiêu là điên rồ đối với một phi cơ thuộc thế hệ 4 như Super Hornet. Vì vậy, Hải Quân Hoa Kỳ đã giao hợp đồng để cho hãng Boeing tìm ra hướng đi mới cho loại bom này.

Nỗ lực này nay đã có thành quả, trong cuộc thử nghiệm diễn ra tại bãi thử Point Mugu Sea Range (tiểu bang California), khi một quả bom tầm xa mới gọi là GBU-75 JDAM-LR được phóng đi từ chiếc F/A-18F đã bay xa đến 555 km! Quãng đường này dài gấp 20 lần so với tầm bay của loại bom JDAM cũ, và đã biến một quả bom trở thành một hỏa tiển hành trình thực thụ.

Bom được cho hoá thân trở thành hỏa tiển hành trình
Sở dĩ các loại bom JDAM cũ như GBU-31, 32 hay 38 không thể bay xa được vì chúng chỉ có bộ cánh đuôi và hệ thống định vị GPS để tăng mức độ chính xác thôi. Trong khi phiên bản GBU-75 này lại có phần phức tạp hơn với ba phần là thân bom, cặp cánh nâng bổ sung và một động cơ phản lực mini. Như vậy nó không còn phụ thuộc vào quán tính và trọng lực mà vẫn duy trì độ cao và vận tốc để bay xa hàng đến trăm cây số đến mục tiêu định sẳn.

(Minh họa)
Trên lưng của chiếc tiêm kích này có lắp thêm một bộ cánh được cho gấp dẹp như lưỡi dao do công ty Ferra Engineering (Úc) chế tạo. Khi cho gắn trên giá treo của F/A-18, lưng quả bom sẽ được gắn trút ngược xuống đất và ngay sau khi cho tách ra khỏi phi cơ thì cặp cánh sẽ tự động bung ra và tạo lực nâng để cho bom lướt bay đi. Với bộ phận này JDAM-LR có thể thực hiện một quỹ đạo bay bằng phẳng và ổn định như hỏa tiển, giúp điều chỉnh hướng bay chính xác theo tọa độ đã cho lập trình sẵn trong hệ thống dẫn đường.

Công ty Kratos sẽ phụ trách chế tạo ra động cơ tuabin phản lực TDI-J85, một bộ đẩy nhỏ nhưng đem lại lực đẩy liên tục cho trái bom. Trong cuộc bay thử nghiệm, người ta ghi nhận TDI-J85 đã duy trì lực đẩy để cho bay được gần 370 km trong 34 phút, trước khi cho chuyển sang bay lướt và tấn công vào mục tiêu.

(Minh họa)
Hệ thống dẫn đường mới
Hệ thống dẫn đường của loại bom GBU-75 được cho kết hợp giữa hệ thống định vị toàn cầu GPS và hệ thống dẫn đường quán tính, đảm đảm chỉ rơi lệch so với mục tiêu cao lắm là có vài mét. Trong cuộc thử nghiệm vào tháng 4 vừa qua, trái bom đã duy trì quỹ đạo chính xác trong suốt 34 phút bay trước khi va chạm trực tiếp với mục tiêu trên biển.

Dù là loại bom đời mới nhưng JDAM-LR vẫn tương thích với kết cấu giá treo và hệ thống điều khiển vũ khí có trên Super Hornet, kể cả các oanh tạc cơ lớn cơ như B-52H. Do vậy, người ta chẳng cần cho sửa đổi gì nhiều trên máy bay mà chỉ việc cho cập nhật phần mềm để điều khiển mà thôi. Phần mềm của JDAM-LR còn cho phép phi công chỉnh sửa lại mục tiêu mới hoặc đổi đường bay giữa chừng, nếu cần.

(Minh họa)
Cho kết hợp với cả thuỷ lôi
Trước đây thì để cho rải thủy lôi, chiến đấu cơ này phải bay rất thấp trên vùng biển cần cho rải và dễ biến thành "bia tập bắn" cho đối phương. Nhưng GBU-75 sẽ cho hóa giải vấn đề này vì có thể được kết hợp với thủy lôi. Để thực hiện điều này, người ta cho lắp bộ kit JDAM-LR (gồm có cánh và động cơ) vào thân các loại thủy lôi như loại Quickstrike.

Khi đó máy bay chỉ cần bay cách mục tiêu hơn 500 km để cho phóng ra quả bom, rồi nó sẽ tự bay đến đúng tọa độ đã được định sẵn trên biển, rớt xuống nước và nằm chờ đợi mục tiêu. Trong cuộc cho thử nghiệm với chiếc oanh tạc cơ lớn B-52H, JDAM-LR được cho sử dụng để thả thủy lôi vào đúng vị trí mà không cần máy bay tiến sâu vào tầm bắn của loại hỏa tiển phòng không của đối phương. Một chiếc B-52H có thể chở 20 quả JDAM-LR kèm thủy lôi và tạo ra một bãi mìn lớn trong mỗi lần cho xuất kích.

(Minh họa)
Với cự ly bay xa đầy ấn tượng, bom JDAM-LR là lối thoát tuyệt hảo cho các loại tiêm kích đời cũ trước sự cải tiển của hệ thống hỏa tiển phòng không. Điều đó không chỉ giúp bảo vệ an toàn cho phi công mà còn giúp cho máy bay bớt lệ thuộc vào việc cho tiếp nguyên liệu trên không, nhất là tại những nơi có mật độ phòng thủ dày như vùng Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

Nguồn: 19fortyfive, DefenseNews, NavalNews.