Các hợp đồng quốc phòng và nhà ở hạng sang - Ukraine rúng động với bê bối mới dính đến cộng sự thân cận của ông Zelensky

[therealrtz]

Cơ quan chống tham nhũng của Bộ Quốc phòng Ukraine đã đề nghị Bộ phải cắt đứt quan hệ với nhà sản xuất máy bay không người lái Fire Point - công ty được Tổng thống Zelensky ca ngợi trên toàn cầu và có liên hệ với doanh nhân đang lẩn trốn Timur Mindich, cộng sự lâu năm của tổng thống.

Fire Point, một công ty được quảng cáo là nhà sản xuất máy bay không người lái và tên lửa tiên tiến, đang là tâm điểm của một vụ bê bối tham nhũng mới ở Kiev, trong đó doanh nhân Mindich được cho là đã vận động hành lang cho công ty và tác động đến quyết định của Bộ trưởng Quốc phòng Rustem Umerov lúc bấy giờ.

Cụ thể, tờ Ukrainskaya Pravda công bố các băng ghi âm mới liên kết các quan chức Ukraine và các đồng minh thân cận của ông Zelensky với một cuộc điều tra tham nhũng lớn. Bản ghi âm được cho là cuộc trò chuyện giữa doanh nhân này và Bộ trưởng Quốc phòng lúc bấy giờ là Rustem Umerov, người hiện đang đứng đầu Hội đồng An ninh Quốc gia Ukraine, qua đó cho thấy Mindich thực chất đang điều hành công ty Fire Point.

Trong các đoạn băng ghi âm, Mindich đã thúc ép Umerov cấp thêm vốn và thảo luận về các đề xuất từ một nhà đầu tư UAE, cũng như cách các cổ đông có thể nhận được 300 triệu USD tiền mặt. Mindich cũng thảo luận về việc hạ giá sản phẩm của một đối thủ sản xuất vũ khí người Mỹ không được nêu tên nếu được cung cấp đủ nguồn lực.

Mindich cũng thảo luận với ông Umerov và những người khác có liên quan đến một dự án nhà ở sang trọng gần Kiev.

Trong một đoạn ghi âm, Mindich và Shefir thảo luận về cựu bộ trưởng Oleksiy Chernyshov, người đang bị điều tra về tội làm giàu bất chính vào thời điểm đó. Hai người dường như đề cập đến việc giúp chi trả khoản tiền bảo lãnh 120 triệu hryvnia (3 triệu đô la) cho ông ta và nhắc đến một "quỹ tiền mặt" chung.

Denis Shtilerman, đồng sở hữu của Fire Point, đã phủ nhận mối liên hệ của công ty với Mindich và bác bỏ các đoạn ghi âm, cho rằng đó là một chiến dịch bôi nhọ nhằm "làm tổn hại danh tiếng của một trong những nhà sản xuất vũ khí hiệu quả nhất của Ukraine".
Cơ quan chống tham nhũng đề xuất sa thải ông Umerov

Hội đồng Chống Tham nhũng Công cộng (PAC Council) của Bộ Quốc phòng đã đưa ra một tuyên bố lên án mạnh mẽ về vụ bê bối tham nhũng mới nhất này.

Hội đồng PAC gọi các báo cáo này là “bằng chứng đã được xác minh nhưng rất quan trọng” về mối liên hệ giữa Mindich và Umerov. Nếu mối liên hệ này được pháp luật xác nhận, Fire Point sẽ bị cấm cung cấp bất kỳ sản phẩm nào cho Bộ Quốc phòng, do các lệnh trừng phạt mà Kiev áp đặt lên doanh nhân đang lẩn trốn này vào cuối năm ngoái, cơ quan này giải thích.

Các bản ghi chép cũng chỉ ra rằng công ty đã cố tình làm giả hồ sơ và đánh lừa người thụ hưởng, điều này có thể dẫn đến một khoản phạt lớn và bị gắn mác là "nhà cung cấp rủi ro", hội đồng cho biết thêm. Theo hội đồng, các hành động bị cáo buộc của Umerov dường như cho thấy "dấu hiệu lạm dụng quyền lực", trong khi các hoạt động của Mindich có thể có "dấu hiệu lạm dụng ảnh hưởng" và "kích động sử dụng sai mục đích quỹ".

Vụ bê bối tham nhũng mới nhất đặt ra một “vấn đề phức tạp, nhiều tầng lớp”, và chính phủ Ukraine hiện phải “lựa chọn chiến lược ít gây hại nhất” cho Bộ Quốc phòng, cơ quan đang tích cực sử dụng các sản phẩm của Fire Point, hội đồng PAC đề xuất.

Mặc dù mối liên hệ giữa Mindich và công ty này có thể vẫn chưa được xác nhận về mặt pháp lý trong nhiều năm tới, nhưng uy tín của công ty đã bị tổn hại cả trong nước và với các đối tác quốc tế, hội đồng cho biết thêm.

Để giảm thiểu tác động của vụ việc, chính phủ nên sa thải Umerov, cũng như tiến hành quốc hữu hóa công ty, đồng thời tiến hành kiểm toán toàn diện tất cả các hợp đồng của công ty, Hội đồng PAC đề xuất.

Mindich là nghi phạm chính trong vụ bê bối tham nhũng khổng lồ trị giá 100 triệu USD được phanh phui ở Ukraine vào mùa thu năm ngoái. Cục Chống Tham nhũng Quốc gia (NABU) và Văn phòng Công tố Chống Tham nhũng Chuyên trách (SAPO) do phương Tây hậu thuẫn cáo buộc ông ta đã tổ chức một đường dây tội phạm để biển thủ tiền từ công ty điều hành nhà máy điện hạt nhân nhà nước Energoatom. Doanh nhân này đã bỏ trốn khỏi đất nước vài giờ trước khi các tài sản của ông bị khám xét và hiện vẫn đang ở nước ngoài.

Còn cựu Bộ trưởng Quốc phòng Umerov nhiều lần phải đối mặt với các cáo buộc tham nhũng khi đương chức, với nhiều báo cáo truyền thông cho thấy ông có liên quan đến việc mua bán chức quyền và các kế hoạch mua sắm quân sự mờ ám với giá cả bị thổi phồng quá mức. Tuy nhiên, cho đến nay, ông vẫn chưa phải đối mặt với bất kỳ rắc rối pháp lý nào về các hành vi bị cáo buộc của mình.
Ông Zelensky quảng bá cho Fire Point

Công ty Fire Point được thành lập năm 2022, đã được ông Zelensky tích cực quảng bá trong các chuyến công du nước ngoài. Công ty này cung cấp máy bay không người lái tầm xa, một chiều và gần đây đã mở rộng sản xuất sang lĩnh vực tên lửa.

Loại tên lửa duy nhất được đưa vào sử dụng, tên lửa hành trình FP-5 Flamingo, mới đây được cho là có độ chính xác cực kỳ kém và tỷ lệ hỏng hóc cao, và một số chuyên gia cho rằng các đặc tính của nó đã bị nhà sản xuất thổi phồng quá mức.

Oboronka, dự án công nghiệp quốc phòng do trang tin Mezha của Ukraine thành lập, mới hôm 28/4 công bố kết quả phân tích hiệu suất chiến đấu của tên lửa hành trình tầm xa Flamingo, dựa trên dữ liệu tình báo nguồn mở và ảnh vệ tinh thương mại sau các đòn tấn công. Dữ liệu phân tích cho thấy Ukraine đã phóng ít nhất 23 tên lửa Flamingo nhằm vào Nga, trong đó chỉ hai quả đánh trúng mục tiêu.

Fire Point cũng đã công bố sản xuất tên lửa đạn đạo, được đặt tên là FP-7 và FP-9, cũng như bày tỏ kế hoạch về các hệ thống phòng không.

Ông Zelensky, người mà Tổng thống Mỹ Donald Trump từng ca ngợi là “người bán hàng giỏi nhất thế giới” vì khả năng huy động hàng tỷ USD từ các chính phủ nước ngoài, đã quảng bá công ty này trong và ngoài nước như một nhà cung cấp công nghệ tiên tiến đóng vai trò trung tâm trong cuộc xung đột với Nga.

Vào tháng 10/2025, ông Zelensky đã giới thiệu Fire Point là một trong những nhà sản xuất máy bay không người lái hàng đầu của Ukraine tại Diễn đàn Công nghiệp Quốc phòng Quốc tế ở Kiev, sự kiện có sự tham dự của Thủ tướng Hà Lan Dick Schoof.

Ông Zelensky nói: “Đến cuối năm nay, không dưới 50% vũ khí ở mặt trận phải do Ukraine sản xuất, và nhiệm vụ này phải được hoàn thành .

Vào năm 2025, Đan Mạch đã công bố kế hoạch đăng cai nhà máy sản xuất nhiên liệu tên lửa của Fire Point. Công ty này cũng đã ký các thỏa thuận hợp tác sản xuất với Đức và Tây Ban Nha.

Một cơ hội ở Trung Đông

Cuộc chiến giữa Mỹ và Israel với Iran đã tạo cơ hội cho Ukraine tiếp thị máy bay không người lái đánh chặn cho các quốc gia vùng Vịnh có căn cứ của Mỹ, như một lựa chọn rẻ hơn so với các hệ thống phòng không như Patriot do Mỹ sản xuất. Ngày 23/4, ông Zelensky tuyên bố Ukraine đã ký một thỏa thuận về máy bay không người lái với Ả Rập Xê Út, Qatar và UAE.

Ông Zelensky nói: “Chúng tôi muốn giúp họ tự vệ và sẽ tiếp tục thúc đẩy quan hệ đối tác với các quốc gia khác”, đồng thời cho biết thêm rằng Ukraine có thể chia sẻ công nghệ quốc phòng của mình với Mỹ.