Sự ra đi của Thủ tướng Viktor Orbán sau hơn một thập kỷ nắm quyền không chỉ là biến động nội bộ tại Hungary, mà còn phản ánh những chuyển dịch sâu sắc trong cục diện chính trị phương Tây. Khi một trong những đồng minh thân cận nhất của Tổng thống Donald Trump tại châu Âu "gục ngã", giới quan sát đặt câu hỏi: liệu đây có phải là dấu hiệu cho thấy, các liên minh chính trị thân Trump bắt đầu lung lay trước áp lực từ chiến tranh và các vấn đề kinh tế?

Thủ tướng Viktor Orbán và Tổng thống Donald Trump. Ảnh Reuters
Theo tờ Nournews, thất bại bầu cử gần đây của ông Viktor Orbán - đồng minh thân cận của Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu - cho thấy tác động của chiến tranh, các vấn đề kinh tế, dư luận xã hội và giới hạn của việc dựa vào hậu thuẫn bên ngoài đến quyền lực chính trị ở Hungary.
Cuộc bầu cử quốc hội tại Hungary, với sự trỗi dậy của đảng Tisza do ông Péter Magyar lãnh đạo, đã làm thay đổi cục diện chính trị của quốc gia này. Khi khoảng 72% số phiếu được kiểm, ông Orbán đã thừa nhận thất bại sau 16 năm cầm quyền và gửi lời chúc mừng đối thủ. Dù bề ngoài đây là một sự thay đổi trong nước, nhưng thực chất nó phản ánh những chuyển dịch rộng lớn hơn ở cấp khu vực và toàn cầu.
Tầm quan trọng của cuộc bầu cử càng được nhấn mạnh bởi mối quan hệ chặt chẽ giữa ông Orbán với Thủ tướng Netanyahu và ông Trump. Ông là một trong những lãnh đạo châu Âu đầu tiên ủng hộ ông Trump từ năm 2016 và duy trì liên kết mạnh mẽ với các phong trào cánh hữu tại Mỹ. Ngay trong kỳ bầu cử này, sự ủng hộ công khai từ ông Trump cùng sự xuất hiện của các nhân vật như Phó Tổng thống J.D. Vance tại Hungary đã cho thấy mức độ gắn kết sâu sắc giữa các bên.
Chiến tranh và tác động tới dư luận
Những biến động toàn cầu trùng thời điểm bầu cử đã đóng vai trò quyết định trong việc định hình hành vi cử tri, theo Nournews. Các xung đột gần đây và căng thẳng khu vực leo thang, đặc biệt liên quan đến Iran và bạo lực tại Lebanon, đã khiến công chúng ngày càng nhạy cảm với chính sách của các cường quốc.
Dư luận tại nhiều quốc gia, đặc biệt ở châu Âu, ngày càng nhận thức rõ hơn về hệ quả của các cuộc xung đột và thể hiện quan điểm thông qua các lựa chọn chính trị. Phản ứng này không còn dừng ở biểu tình đường phố mà đã được phản ánh trực tiếp trong các cuộc bầu cử và quá trình ra quyết định chính thức.
Trong bối cảnh đó, việc gắn bó chặt chẽ với các tác nhân bị xem là liên quan đến các cuộc khủng hoảng có thể trở thành bất lợi trong mắt cử tri. Thất bại của ông Orbán có thể được nhìn nhận dưới lăng kính này, khi dư luận dường như đã phản ứng với những chính sách bị cho là gắn với các điểm nóng xung đột.
Giới hạn của việc phụ thuộc vào Mỹ
Một trong những thông điệp đáng chú ý nhất từ diễn biến này là sự hoài nghi ngày càng lớn đối với hiệu quả của việc dựa vào Mỹ trong các lĩnh vực chính trị và an ninh. Những cam kết kinh tế và an ninh mà ông Trump đưa ra – bao gồm lời hứa sử dụng “toàn bộ sức mạnh kinh tế” của Mỹ để hỗ trợ Hungary – đã không thể tạo ra tác động quyết định đến kết quả bầu cử.
Điều này cho thấy sự hậu thuẫn từ bên ngoài, dù ở cấp cao nhất, cũng không thể thay thế tính chính danh trong nước. Ông Orbán, với giả định rằng việc liên kết với Mỹ và Israel sẽ củng cố vị thế của mình, đã theo đuổi các chính sách chịu ảnh hưởng từ các mối quan hệ này, kể cả trong các vấn đề như chiến tranh Ukraine. Tuy nhiên, kết quả bầu cử cho thấy chiến lược này không những không hiệu quả mà còn có thể làm suy giảm sự ủng hộ trong nước.
Ở phạm vi rộng hơn, bài học này có thể mang ý nghĩa đối với nhiều quốc gia đang tìm cách đảm bảo an ninh và quyền lực chính trị thông qua sự phụ thuộc vào Washington.
Tác động xuyên khu vực và tương lai chính trị phương Tây
Những diễn biến tại Hungary có thể vượt ra ngoài biên giới quốc gia và ảnh hưởng đến xu hướng chính trị tại châu Âu cũng như tại Mỹ. Phản ứng từ các chính trị gia Mỹ, bao gồm Hakeem Jeffries - lãnh đạo phe thiểu số tại Hạ viện Mỹ - khi cho rằng, kết quả này phản ánh tương lai của các phong trào gắn với ông Trump - cho thấy tầm ảnh hưởng của sự kiện đối với chính trường Mỹ.
Cùng lúc, các khảo sát cho thấy tỷ lệ ủng hộ ông Trump đang ở mức tiêu cực khoảng 45%, yếu tố có thể tác động đến các cuộc bầu cử sắp tới tại Mỹ. Trong khi đó, tại một số quốc gia châu Âu như Tây Ban Nha, sự gia tăng ủng hộ dành cho các lãnh đạo lại gắn liền với việc giữ khoảng cách với các chính sách của Mỹ.
Nhìn chung, cuộc bầu cử tại Hungary có thể được xem là một phần của xu hướng lớn hơn, trong đó dư luận xã hội, sự bất mãn với các chính sách phụ thuộc và hệ quả của chiến tranh đang dần tái định hình cấu trúc quyền lực ở phương Tây. Xu hướng này có thể mở đường cho một trật tự mới, nơi các quốc gia đặt trọng tâm nhiều hơn vào năng lực nội tại và tính độc lập trong chính trị.
Vietbf @ Sưu tầm