Cùng tìm hiểu về phần mềm gián điệp tinh vi nhất thế giới do Israel sáng tạo ra: PEGASUS

[trungthuc]

Chiếc điện thoại trong tay của bạn có thể đang bị theo dõi, vậy mà bạn không hề hay biết, không nhận được bất cứ tin nhắn hay cuộc gọi lạ nào.
Nhưng đó là điều mà PEGASUS đã làm được.

Pegasus vốn là phần mềm gián điệp do NSO Group, một công ty an ninh tình báo mạng của Israel được thành lập ra vào năm 2010, nghiên cứu sáng chế ra và cấp giấy phép sử dụng cho nhiều chính phủ trên toàn thế giới. Cái tên này được đặt theo con ngựa có cánh trong thần thoại của Hy Lạp, vì khả năng "bay vào thiết bị mục tiêu mà nạn nhân không hề hay biết". Phiên bản đầu tiên được cho ra đời vào năm 2011, với người khách hàng đầu tiên là chính phủ Mexico.

(Minh họa)

Hồi năm 2016, phiên bản Pegasus đầu tiên đã bị phát hiện khi cho lây nhiễm qua hình thức tấn công lừa đảo có chủ đích, tức là gửi tin nhắn hoặc email chứa liên kết độc hại. Nạn nhân chỉ cần nhấn bấm vào là máy bị nhiễm.

Từ đó, mọi thứ đã trở nên tinh vi hơn nhiều.

Đến năm 2019, WhatsApp có tiết lộ ra rằng, Pegasus đã lây nhiễm vào hơn 1,400 điện thoại chỉ bằng một cuộc gọi lỡ, dù người nhận không bao giờ bắt máy. Sau đó, công ty NSO tiếp tục nghiên cứu khai thác lỗ hổng trong iMessage của Apple, cho phép xâm nhập vào hàng trăm triệu iPhone mà không cần có bất cứ thao tác nào từ phía nạn nhân. Đây là kiểu tấn công "zero-click", tức là không cần nhấp chuột, không cần sự tương tác, và không để lại dấu hiệu gì.

Các chuyên gia nghiên cứu còn phát hiện ra thêm bằng chứng cho thấy NSO có thể đã cho mở rộng sang các lỗ hổng trong ứng dụng Ảnh và Nhạc của Apple. Trong trường hợp cả hai phương thức trên đều không thành công, Pegasus thậm chí có thể được cài đặt qua bộ thu phát không dây được đặt gần mục tiêu, hoặc cho cài qua thủ công nếu nhân viện đặc vụ tiếp cận được thiết bị.

Ông Claudio Guarnieri, giám đốc điều hành Phòng thí nghiệm An ninh của Tổ chức Ân xá Quốc tế tại Berlin, người có nhiều năm nghiên cứu về phần mềm Pegasus này, đã nói thẳng thừng: "Mọi thứ đang trở nên phức tạp hơn rất nhiều khiến cho các mục tiêu khó nhận biết ra đã bị xâm nhập".

(Minh họa)
- Phần mềm Pegasus có thể đọc được mọi tin nhắn từ WhatsApp, Telegram, Signal, iMessage.
- Ghi âm các cuộc gọi.
- Kích hoạt camera và microphone từ xa để theo dõi người sử dụng mà họ không hay biết.
- Theo dõi vị trí GPS theo thời gian thực tế.
- Trích xuất danh bạ, ảnh, video, mật khẩu, lịch sử duyệt web.
- Ghi lại từng lần gõ phím.

Ông Guarnieri đã mô tả cho thấy mức độ kiểm soát này rất rõ: "Khi một chiếc iPhone bị xâm nhập, kẻ tấn công sẽ giành được quyền quản trị trên thiết bị. Pegasus có thể làm được nhiều hơn những gì chính chủ nhân iPhone có thể làm".

Điều khiến cho phần mềm này trở nên đáng sợ hơn là không ai nhìn thấy ra nó. Không có icon, không có xuất hiện trong danh sách ứng dụng. Toàn bộ số liệu được cho mã hóa, sau đó cho truyền tải về máy chủ điều hành qua mạng ẩn danh riêng. Các phiên bản gần đây còn được nghi ngờ chỉ có tồn tại trong bộ nhớ tạm, nghĩa là khi cho tắt điện thoại, hầu như mọi dấu vết đều đã bị xóa biến mất.

Và khi được hỏi liệu có cách nào để ngăn chặn hay không, Guarnieri trả lời thẳng: "Không".

Công ty NSO khẳng định chỉ bán Pegasus cho khoảng 40 đến 50 chính phủ và cơ quan thực thi pháp luật được ủy quyền, phục vụ mục đích chống khủng bố và truy bắt tội phạm nghiêm trọng. Mọi hợp đồng đều phải qua Bộ Quốc phòng Israel phê duyệt.
Nhưng trên thực tế lại khác.

Năm 2021, cuộc điều tra mang tên Pegasus Project, do liên minh quốc tế gồm nhiều tổ chức truyền thông lớn thực hiện, đã tiết lộ ra một danh sách với hơn 50,000 số điện thoại bị nhắm mục tiêu. Trong số đó có hàng trăm số thuộc các phóng viến báo chí, nhân vật hoạt động nhân quyền, chính trị gia, thậm chí cả Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và những người thân của cố ký giả Jamal Khashoggi.

Apple và WhatsApp lần lượt cho khởi kiện NSO Group. Kết quả là lệnh cấm và khoản bồi thường hàng triệu USD đã được ban hành ra.

Phần mềm Pegasus không phải là dãng vũ khí của tương lai. Nó đã có mặt hơn một thập kỷ qua, và mỗi chiếc điện thoại hiện đang hoạt động đều luôn là mục tiêu tiềm năng khả thi.

** Tham khảo thêm ở đây:
- https://en.wikipedia.org/wiki/Pegasus_(spyware)