Lực lượng đứng sau Tehran bất ngờ ra đòn, gửi cảnh báo trực diện tới ông Trump - Mỹ tung quân áp sát Iran

[vuitoichat]

Theo như lời cảnh báo thực sự đối với nước Mỹ và Tổng thống Donald Trump sau khi có vũ khí mạnh nhất của nhóm lực lượng đứng sau Tehran bất ngờ ra đòn - khả năng làm gián đoạn giao thông qua điểm nghẽn hàng hải Biển Đỏ - chính là bất kỳ cuộc tấn công nào vào tuyến đường vận chuyển này sẽ làm trầm trọng thêm tình trạng hỗn loạn toàn cầu vốn đã gây ra bởi việc Iran phong tỏa một tuyến đường thủy quan trọng khác, eo biển Hormuz.

Đồng minh Iran tham chiến

Nguy cơ xung đột Iran mở rộng gia tăng khi lực lượng Houthi tại Yemen – do Iran hậu thuẫn – ngày 28/3 đã tiến hành các cuộc tấn công đầu tiên vào Israel kể từ khi chiến sự bùng phát, trong bối cảnh Mỹ tiếp tục tăng cường lực lượng tới Trung Đông.

Theo CNBC, vũ khí mạnh nhất của nhóm này - khả năng làm gián đoạn giao thông qua điểm nghẽn hàng hải Biển Đỏ - mới chính là lời cảnh báo thực sự đối với nước Mỹ và Tổng thống Donald Trump.

Lực lượng Houthi tuyên bố họ đã sẵn sàng tấn công các tàu biển đi qua một trong những tuyến đường vận chuyển nhộn nhịp nhất thế giới, eo biển Bab el-Mandeb ngoài khơi bờ biển Yemen - tuyến đường kết nối châu Á, châu Phi và châu Âu.

Các tàu chở dầu và tàu chở hàng đi từ Ấn Độ Dương phải đi qua eo biển này để đến Biển Đỏ và tiếp tục hành trình đến Địa Trung Hải.

Khoảng 12% lượng dầu vận chuyển bằng đường biển toàn cầu cũng đi qua tuyến đường thủy quan trọng này, biến nó trở thành điểm nghẽn vận chuyển nhộn nhịp thứ tư trên thế giới.

Bab el-Mandeb hiện cũng là tuyến đường chính cho việc xuất khẩu dầu mỏ của Ả Rập Xê Út.

Vì vậy, bất kỳ cuộc tấn công nào vào tuyến đường vận chuyển này sẽ làm trầm trọng thêm tình trạng hỗn loạn toàn cầu vốn đã gây ra bởi việc Iran phong tỏa một tuyến đường thủy quan trọng khác, eo biển Hormuz.

Đây là kế hoạch tác chiến mà lực lượng Houthi đã hoàn thiện trong vài năm qua.

Trong khi đó, theo Reuters, Washington đã triển khai hàng nghìn lính thủy đánh bộ tới khu vực trong suốt một tháng xung đột. Quân đội Mỹ cho biết, đợt điều động đầu tiên trong hai đợt đã tới nơi vào ngày 27/3 bằng tàu tấn công đổ bộ.

Các quan chức Mỹ tiết lộ Lầu Năm Góc đang chuẩn bị cho các chiến dịch trên bộ kéo dài nhiều tuần tại Iran, có thể bao gồm các cuộc đột kích của lực lượng đặc nhiệm và bộ binh. Tuy nhiên, việc Tổng thống Donald Trump có phê duyệt kế hoạch này hay không vẫn chưa rõ. Reuters cũng cho biết Lầu Năm Góc đang xem xét các phương án quân sự, trong đó có khả năng triển khai bộ binh vào Iran.

Cuộc chiến bắt đầu từ ngày 28/2 với các cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhằm vào Iran đã lan rộng khắp Trung Đông, khiến hàng nghìn người thiệt mạng và gây ra sự gián đoạn lớn chưa từng có đối với nguồn cung năng lượng toàn cầu.

Ngày 27/3, Ngoại trưởng Marco Rubio cho biết Mỹ có thể đạt mục tiêu mà không cần triển khai bộ binh, song việc đưa thêm quân tới khu vực nhằm tạo cho Tổng thống Trump “sự linh hoạt tối đa” trong điều chỉnh chiến lược. Lầu Năm Góc cũng dự kiến điều động thêm hàng nghìn binh sĩ thuộc Sư đoàn Dù 82.

Trong nỗ lực hạ nhiệt căng thẳng, Pakistan – quốc gia có thể đóng vai trò trung gian giữa Washington và Tehran – sẽ tổ chức các cuộc đàm phán kéo dài hai ngày từ 29/3 với ngoại trưởng Ả Rập Xê Út, Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập, diễn ra sau cuộc điện đàm giữa Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian và Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif.

Nguy cơ xung đột lan rộng

Ngày 29/3, quân đội Israel cho biết đã tấn công cơ sở hạ tầng sản xuất vũ khí của Iran, bao gồm hàng chục địa điểm lưu trữ và sản xuất. Trước đó một ngày, một cuộc tấn công vào bến tàu tại thành phố cảng Bandar-e-Khamir khiến 5 người thiệt mạng và phá hủy hai tàu, theo truyền thông nhà nước Iran.

Houthi tuyên bốsẵn sàng tấn công các tàu biển đi eo biển Bab el-Mandeb khiến vấn đề năng lượng càng trở nên cấp bách. Ảnh: Reuters

Israel cũng mở rộng tấn công sang Lebanon, nối lại chiến dịch chống lực lượng Hezbollah do Iran hậu thuẫn. Một cuộc không kích vào xe của giới truyền thông khiến ba nhà báo Lebanon thiệt mạng, cùng một binh sĩ Lebanon. Một cuộc tấn công tiếp theo nhằm vào lực lượng cứu hộ cũng gây thêm thương vong.

Quân đội Israel cho biết một trong các nhà báo bị nhắm mục tiêu do bị cáo buộc là thành viên của đơn vị tình báo Hezbollah và cung cấp thông tin về vị trí binh lính Israel. Sáng 29/3, Israel xác nhận một binh sĩ của họ đã thiệt mạng trong giao tranh tại Lebanon.

Iran tiếp tục các cuộc tấn công nhằm vào Israel và một số quốc gia vùng Vịnh. Sáng sớm 29/3, hệ thống phòng không đã bắn hạ một máy bay không người lái gần nơi ở của lãnh đạo người Kurd tại Iraq, Masoud Barzani, ở Erbil. Trước đó một ngày, một UAV khác cũng nhắm vào nhà riêng của tổng thống vùng Kurdistan thuộc Iraq.

Các cuộc tấn công của Houthi làm dấy lên mối đe dọa mới đối với vận tải biển toàn cầu. Người phát ngôn lực lượng này, Yahya Saree, cho biết họ đã tiến hành cuộc tấn công thứ hai vào Israel và sẽ còn tiếp tục.

Diễn biến này làm gia tăng nguy cơ đối với ngành hàng hải, vốn đã chịu ảnh hưởng nặng nề từ việc gián đoạn tại eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển khoảng 1/5 nguồn dầu mỏ và LNG toàn cầu.

Houthi từng chứng minh khả năng tấn công các mục tiêu ngoài Yemen và gây gián đoạn các tuyến hàng hải quanh bán đảo Ả Rập và Biển Đỏ, tương tự như khi họ hỗ trợ Hamas trong xung đột Gaza. Nếu mở rộng chiến sự, một mục tiêu tiềm tàng có thể là eo biển Bab el-Mandeb – điểm nghẽn chiến lược dẫn tới kênh đào Suez.

Các mối đe dọa đối với tàu thuyền đã khiến phần lớn tàu chở dầu tránh đi qua khu vực này. Ngoại trưởng Pakistan Ishaq Dar cho biết Iran đã đồng ý cho thêm 20 tàu mang cờ Pakistan đi qua eo biển, với kế hoạch hai tàu mỗi ngày.

Tổng thống Pezeshkian khẳng định Iran sẽ “trả đũa mạnh mẽ” nếu cơ sở hạ tầng hoặc các trung tâm kinh tế của nước này tiếp tục bị tấn công.