(GDVN) - Sở hữu công nghệ giàn khoan mới, lợi dụng “tinh thần dân tộc”, rất có thể Trung Quốc sẽ cắm giàn khoan 981 ở khu vực giữa và nam biển Đông.
Giàn khoan 981 Trung Quốc bắt đầu khoan thăm ḍ ở biển Đông vào tháng 5/2012.
Ngày 20/6, hăng Reuters Anh có bài viết nhan đề “Trung Quốc dùng gian khoan 1 tỷ USD để khảo sát biển Đông”. Theo bài viết, Trung Quốc đă chi gần 1 tỷ USD để chế tạo ra chiếc giàn khoan nước sâu này, họ muốn đưa giàn khoan ra biển Đông để tiến hành thăm ḍ.
Đây cũng là một trong những khu vực điểm nóng bất ổn nhất của châu Á. Trong khi đó, Mỹ cũng đang tăng cường quan hệ với các nước có tranh chấp chủ quyền với Trung Quốc ở khu vực này.
Giàn khoan “Dầu khí Hải dương 981” thuộc sở hữu của Công ty TNHH Dầu khí Hải dương Trung Quốc (CNOOC), một doanh nghiệp nhà nước Trung Quốc, hiện đang tiến hành thăm ḍ ở vùng biển phía nam Hồng Kông.
Tuy nhiên, các chuyên gia năng lượng Trung Quốc cho rằng, Bắc Kinh cuối cùng có thể sẽ đưa giàn khoan này di chuyển xuống phía nam, đến vùng biển có tài nguyên dầu khí phong phú hơn ở biển Đông, một khu vực c̣n tồn tại tranh chấp chủ quyền giữa Trung Quốc với các nước như Việt Nam, Philippines, Malaysia.
“Cùng với việc cải thiện công nghệ giàn khoan biển xa của Trung Quốc, giàn khoan Trung Quốc xâm nhập khu vực trung tâm và phía nam biển Đông chỉ là một vấn đề thời gian” – Lưu Phong, nhà nghiên cứu cấp cao, Viện Nghiên cứu Nam Hải Trung Quốc nói.
Trong khi đó, Tổng Công ty Dầu khí Hải dương Trung Quốc (CNOOC) lại từ chối b́nh luận về vấn đề này, mặc dù Công ty này từng gọi giàn khoan 981 là “lănh thổ quốc gia di động” khi nó bắt đầu hoạt động thăm ḍ ở vùng biển cách Hồng Kông 320 km về phía nam vào tháng 5/2012.
Điều đáng lo ngại là, với ư đồ thúc đẩy phát triển và t́m kiếm dầu khí cho phát triển kinh tế trong nước, Trung Quốc có thể sẽ xâm nhập khu vực tranh chấp trên biển Đông, có thể gây ra xung đột tiềm tàng với các nước đ̣i hỏi chủ quyền khác.
Bài báo cho biết, Việt Nam đă từng kêu gọi Trung Quốc tôn trọng luật pháp quốc tế khi tiến hành hoạt động thăm ḍ trên biển Đông. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam Lương Thanh Nghị nêu rơ: “Hoạt động của các nước trên biển Đông phải tuân thủ luật pháp quốc tế, đồng thời không xâm phạm chủ quyền, quyền lợi chủ quyền và quyền tài phán của nước khác”.
Trung Quốc là nước tiêu thụ năng lượng lớn nhất thế giới, hơn một nửa nhu cầu dầu mỏ của họ đă phụ thuộc vào nhập khẩu. Cùng với việc sản lượng dầu mỏ ở biển gần từng bước suy giảm, trong một thời gian rất dài, Trung Quốc luôn muốn mở rộng hoạt động khoan thăm ḍ nước sâu ở biển Đông.
Hiện nay, hoạt động khoan thăm ḍ biển xa của CNOOC và 2 trùm dầu mỏ quốc doanh khác của Trung Quốc là CNPC, Sinopec phần lớn đều ở các vùng biển nằm ở dọc tuyến hoặc lân cận thềm lục địa Trung Quốc. Nhưng việc triển khai giàn khoan 981 cùng với một số tuyên bố chế tạo thiết bị khoan thăm ḍ đồng bộ đă phần nào cho thấy, hoạt động khoan thăm ḍ của Trung Quốc có thể sẽ được đẩy xuống phía nam.
Bài báo cho rằng: “Bất cứ quyết định nào đi vào khu vực tranh chấp để khai thác dầu khí đều sẽ do các nhà hoạch định chính sách của Bắc Kinh đưa ra, chứ không phải là CNOOC”. Một số nhà quan sát trong ngành cho rằng, trong bối cảnh t́nh h́nh căng thẳng ở khu vực này vẫn rất cao, bất cứ hoạt động khoan thăm ḍ nào đều không có nhiều khả năng xuất hiện ở khu vực tranh chấp.
Giàn khoan 981 rất có thể được Trung Quốc đưa ra khu vực trung tâm và phía nam biển Đông, nơi có tranh chấp chủ quyền với các nước khác.
Nhưng mặc dù như vậy, các nhà phân tích cũng cho rằng, CNOOC, một công ty luôn cố gắng có tăng trưởng về sản lượng, có thể sẽ muốn tận dụng cơ hội “tinh thần dân tộc lên cao” cố gắng tranh thủ Chính phủ Trung Quốc ủng hộ kế hoạch thăm ḍ dầu khí biển sâu của họ.
“Các phương tiện truyền thông quốc gia Trung Quốc hầu như đều rất hưng phấn với giàn khoan và công nghệ này” – Trợ lư giáo sư, Đại học Công nghệ Nam Dương, Singapore, chuyên gia vấn đề Trung Quốc, Li Minjiang nói. “Thông qua con bài chủ nghĩa dân tộc, nó có thể giúp CNOOC giành được sự ủng hộ chính sách nhiều hơn và đầu tư nhiều hơn từ nhà nước”.
Bài báo cho rằng, một rủi ro lớn mà CNOOC phải đối mặt là, không có ai biết rơ t́nh h́nh phân bố dự trữ hydrocarbon ở toàn bộ đáy biển Đông rốt cuộc như thế nào.
Những năm gần đây, những phát hiện ở khu vực bờ biển các nước Đông Nam Á đều là khí đốt, điều này cũng làm cho các nhà địa chất học và khoan thăm ḍ tin hơn rằng, số lượng khí đốt ở biển Đông có thể nhiều hơn dầu mỏ.
“Ngoài rủi ro địa-chính trị, vấn đề lớn hơn là giàn khoan 981 có thể phát hiện ra cái ǵ, đó là dầu mỏ hay khí đốt?” – Powell, một nhà phân tích chứng khoán Lyon nói. “Nếu họ phát hiện ra khí đốt ở vùng nước sâu 1 hoặc 2 km, th́ rất có thể sẽ bị mắc kẹt vào khí đốt. Nói cách khác, điều này là không kinh tế”.
Trung Quốc mời thầu tại thềm lục địa của Việt Nam là việc làm phi pháp
Liên quan đến sự việc ngày 23/6/2012, Tổng công ty dầu khí hải dương Trung Quốc thông báo chào thầu quốc tế tại 09 lô dầu khí nằm trong phạm vi vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam, ngày 26/06/2012, Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam Lương Thanh Nghị nêu rơ: "Trước hết cần khẳng định khu vực mà Tổng Công ty dầu khí hải dương Trung Quốc thông báo mở thầu quốc tế nằm hoàn toàn trong vùng đặc quyền kinh tế 200 hải lư và thềm lục địa của Việt Nam theo Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982. Đây hoàn toàn không phải là khu vực có tranh chấp."
Ông Lương Thanh Nghị khẳng định, việc phía Trung Quốc ngang nhiên mời thầu quốc tế tại vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam là hành động phi pháp và không có giá trị, xâm phạm nghiêm trọng quyền chủ quyền, quyền tài phán và lợi ích quốc gia chính đáng của Việt Nam, vi phạm Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 mà chính Trung Quốc là quốc gia thành viên, làm phức tạp t́nh h́nh và gây căng thẳng ở Biển Đông.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao nhấn mạnh, Việt Nam cực lực phản đối và yêu cầu phía Trung Quốc hủy bỏ ngay việc mời thầu sai trái trên, không có hành động làm phức tạp t́nh h́nh ở Biển Đông và mở rộng tranh chấp, nghiêm túc tuân thủ Thỏa thuận về những nguyên tắc cơ bản chỉ đạo giải quyết vấn đề trên biển Việt Nam-Trung Quốc, tôn trọng luật pháp quốc tế, nhất là Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 và tinh thần Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC). (theo Vietnamplus/BNG)
Việt Dũng (nguồn báo Phương Đông)
Trung Quốc sẽ cắm giàn khoan 981 trị giá 1 tỷ USD ở biển Đông
