Những năm gần đây, tỷ lệ mắc và tử vong do bệnh ung thư ngày càng cao, đặc biệt là trẻ hóa rất nhanh về độ tuổi. Vì vậy, các chuyên gia khuyến cáo mỗi người nên học cách tự quan tâm đến sức khỏe của mình. Với các bệnh ung thư, có những dấu hiệu cảnh báo rõ rệt khi ngủ, hoặc khi vừa thức dậy mà bạn không thể bỏ qua sau đây:
Ảnh minh họa: Internet
Dấu hiệu khi ngủ
Đau xương
Theo bác sĩ Ngô Tiểu Hào, làm việc tại Khoa Ung bướu, Bệnh viện Tổng hợp Y học Cổ truyền Trung Quốc và Phương Tây tỉnh Giang Tô (Giang Tô, Trung Quốc) cho biết, xương là một trong những vị trí phổ biến nhất mà các khối u ác tính di căn.
Có khoảng 70% - 80% bệnh nhân mắc ung thư sẽ bị di căn xương. Các bệnh ung thư có nhiều khả năng phát triển di căn xương bao gồm ung thư phổi, ung thư vú, ung thư tuyến tiền liệt và ung thư tuyến giáp.
Ông giải thích thêm, hầu hết các trường hợp di căn xương sẽ xảy ra trên cột sống, sau đó là xương sườn, xương chậu, xương đùi và xương chân. Sau khi xuất hiện di căn xương, trên 90% người bệnh sẽ thấy đau rõ rệt.
Lúc đầu thường là đau từng cơn, đau nhiều khi vận động, nhưng khi bệnh tiếp tục phát triển sẽ gây đau liên tục, đau dữ dội ngay cả khi chỉ làm các hoạt động sinh hoạt hàng ngày. Đặc biệt, cơn đau sẽ trầm trọng hơn vào mỗi đêm, thậm chí không thuyên giảm khi chỉ dùng thuốc giảm đau thông thường.
Sốt dai dẳng
Phó Giám đốc Khoa Ung thư, Bệnh viện Ung thư Đại học Phúc Đán (Thượng Hải, Trung Quốc) ông Trương Kiện cho biết, sốt dai dẳng về đêm là triệu chứng khó tránh khỏi nếu có khối u trong người.
Ông giải thích, có 3 lý do chính khiến các khối u gây sốt như sau:
- Khi khối u trong cơ thể phát triển nhanh chóng gây thiếu máu cục bộ và thiếu oxy tế bào khối u, gây hoại tử mô dẫn đến sốt cao.
- Một số khối u sẽ tiết ra các chất kháng nguyên trong khi hệ thống miễn dịch của cơ thể sẽ phản ứng tương ứng, từ đó dẫn đến tăng nhiệt độ cơ thể bất thường.
- Một số tế bào khối u sẽ xâm nhập vào trung tâm điều hòa nhiệt độ cơ thể, và sau đó làm tăng nhiệt độ cơ thể, gây sốt dai dẳng không khỏi.
Về mặt lâm sàng, hầu hết bệnh nhân ung thư sẽ sốt về chiều tối và đêm. Tuy nhiên, ông cũng nhắc nhở rằng không phải tất cả bệnh nhân mắc ung thư đều bị sốt hay cứ thường xuyên bị sốt về đêm là ung thư.
Điều khác biệt khi sốt do cảm cúm hay bệnh lý thông thường là nó có thể tự khỏi theo thời gian hoặc kết thúc khi dùng thuốc hạ sốt, trong khi sốt do ung thư thì không. Người bệnh sẽ bị sốt dai dẳng thời gian dài, dù dùng thuốc vẫn không thuyên giảm.
Ngoài ra, các triệu chứng của ung thư nói chung không xuất hiện đơn lẻ, sẽ đi kèm với các bất thường khác như các cơn đau, mệt mỏi, sụt cân, ăn không ngon… Nên tốt nhất là tìm đến bác sĩ càng sớm càng tốt để tìm ra nguyên nhân và điều trị kịp thời.
Mất ngủ thường xuyên
Về mối liên hệ giữa ung thư và giấc ngủ, Giám đốc Trung tâm Y học Giấc ngủ của Bệnh viện Nhân dân số 1 tỉnh Vân Nam (Vân Nam, Trung Quốc) Lộc Vân Tuệ nhấn mạnh rằng, hầu hết bệnh ung thư đều gây rối loạn giấc ngủ ở mức độ nhất định.
Bác sĩ Lộc cho biết, ung thư khiến bệnh nhân đau đớn, khó thở, tức ngực, ho và chèn ép dây thần kinh vào ban đêm, gây ra tình trạng khó ngủ, mất ngủ. Đặc biệt là các bệnh ung thư liên quan đến gan, thận, dạ dày, não rất dễ gây ra tỉnh giấc vào nửa đêm hoặc khoảng 3 - 4 giờ sáng.
Thêm 1 đặc điểm của chứng mất ngủ do bệnh ung thư nữa là 1 khi đã tỉnh giấc, cơ thể sẽ luôn bị trằn trọc, rất khó để chìm vào giấc ngủ trở lại. Tình trạng mất ngủ sẽ kéo dài và khó điều trị bằng thuốc thông thường.
Dấu hiệu sau khi thức dậy
Mệt mỏi, nhức đầu, chóng mặt
Nếu thường xuyên cảm thấy mệt mỏi, chóng mặt, nhức đầu sau khi ngủ dậy thì có thể do não bị thiếu oxy, máu lên não không đủ và mạch máu não hẹp.
Cảm giác mệt mỏi sau khi thức dậy cũng có thể là dấu hiệu sớm của bệnh ung thư. Tế bào ung thư khi phát triển sẽ sử dụng chất dinh dưỡng của cơ thể và điều này sẽ làm con người thiếu hụt dinh dưỡng, luôn mệt mỏi.
Chính vì vậy, người bệnh khi có triệu chứng này kéo dài cần đến bệnh viện để được bác sĩ chuyên khoa thăm khám và chẩn đoán điều trị hiệu quả.
Tiêu chảy
Thỉnh thoảng bị tiêu chảy vào buổi sáng là bình thường. Nhưng nếu tình trạng này kéo dài liên tục vài tuần kèm theo ói mửa, đầy hơi, sốt, phân lẫn máu...thì bạn nên đến bệnh viện để khám xem mình có mắc bệnh gì không.
Một số bệnh có liên quan đến triệu chứng tiêu chảy vào sáng sớm như viêm ruột, nhiễm ký sinh trùng, hội chứng ruột kích thích, nhiễm vi khuẩn và virus...
Ho kéo dài, có đờm
Nếu như bạn không bị bệnh có triệu chứng ho như: cảm cúm, viêm phổi,... mà khi thức dậy vẫn bị ho nhiều, không dứt cơn, ho kéo dài trong khoảng 3 - 4 tuần không thuyên giảm kèm theo máu, rất có thể đây là dấu hiệu ung thư phổi, ung thư thực quản.
Ngoài ra, với người khỏe mạnh khi ngủ dậy rất ít khi có đờm trong cổ họng. Nên trong trường hợp có nhiều đờm và luôn phải khạc ra vào buổi sáng, khả năng người đó mắc bệnh viêm hầu họng, phế quản hoặc viêm phổi rất cao.
Đờm trắng, nhớt có thể cảnh báo cơ thể đang bị nhiễm gió. Đờm vàng, tương đối đặc và dính là dấu hiệu đang bị nóng hoặc cảm lạnh. Nhưng nếu đờm có máu thì nên đi khám gấp vì đây được xem là dấu hiệu của các căn bệnh về phổi như phổi khô, lao phổi hay thậm chí là ung thư phổi.
Bọng mắt xuất hiện
Nguyên nhân khiến bọng mắt xuất hiện có thể là thiếu ngủ, thức khuya, uống nhiều nước buổi tối. Triệu chứng này sẽ biến mất sau vài giờ khi bạn thức dậy buổi sáng.
Tuy nhiên, nếu bạn thấy đêm ngủ ngon, tối uống ít nước mà sáng dậy mắt vẫn có bọng và mặt hơi phù vài ngày không hết thì không loại trừ khả năng đó là dấu hiệu bệnh thận.
Cảm giác đói bất thường
Sáng nào dậy cơ thể bạn cũng thấy đói cồn cào, khô miệng, mệt mỏi và phải ăn uống ngay thì cơ thể mới bình thường được thì nguy cơ bệnh tiểu đường rất cao.
Khi bị tiểu đường, lượng đường nạp vào cơ thể không thể chuyển hóa thành năng lượng, chỉ có thể tiêu hao chất béo hoặc đường dự trữ trong cơ thể để làm năng lượng nên người bệnh cũng sẽ cảm thấy đói bất thường.
Phù nề sau khi ngủ dậy
Thông thường, những người khỏe mạnh có thể sẽ xuất hiện dấu hiệu phù nề trên mặt khi ngủ dậy vào buổi sáng, nhưng nó sẽ biến mất hoàn toàn trong vòng 20 phút.
Nhưng rất lâu sau mà khuôn mặt vẫn còn phù nề, đặc biệt là phù mí mắt thì bạn có thể đã mắc bệnh thận.
Đau phần bụng trên bên phải
Mặc dù gan không có dây thần kinh cảm giác gây đau, nhưng nếu gan bị tổn thương thì nó sẽ gây ra cơn đau nửa bên phải cơ thể. Nếu vào buổi sáng, bạn thấy đau ở vùng bụng trên bên phải, bạn hãy cảnh giác. Nếu cơn đau kéo dài, bạn cần đến bệnh viện khám ngay lập tức.
Nước tiểu có màu tối
Tăng bilirubin trong máu sẽ làm cho màu sắc của nước tiểu thay đổi từ màu vàng sẫm đến nâu. Nếu bạn nhận thấy có sự thay đổi màu sắc của nước tiểu, hãy đến gặp bác sĩ sớm nhất có thể.
Buồn ngủ cả ngày
Tiến sĩ Jill Stocker, từ West Hollywood (Mỹ), cho biết cảm thấy mệt mỏi buồn ngủ mọi lúc, dù đã ngủ nhiều, có thể là dấu hiệu của bệnh ung thư.
Nếu cảm thấy mất năng lượng và ngủ cả ngày, hãy đi khám tổng quát bao gồm phết tế bào cổ tử cung, chụp xquang tuyến vú, nội soi đại tràng và xét nghiệm mật độ xương, theo Eat This, Not That.
Cứng khớp buổi sáng
Nếu sau khi thức dậy vào buổi sáng, bạn cảm thấy các khớp và cơ của mình bị cứng lại, hoạt động bị hạn chế thì rất có thể bạn đã bị thoái hóa xương khớp.
Những người trung niên hoặc cao tuổi là 2 đối tượng dễ bị cứng khớp vào buổi sáng nhất, dấu hiệu là không thể nắm chặt tay và khó hoạt động các khớp của cơ thể trong hơn 1 giờ khi thức dậy.
Đại tiện lần đầu trong ngày
Nếu bạn đi đại tiện vào buổi sáng, triệu chứng phân cũng có thể cảnh báo sức khỏe rất chuẩn. Với những người khỏe mạnh, phân có màu nâu vàng, không quá nặng mùi. Ngược lại nếu xuất hiện những biểu hiện bất thường như màu phân đậm, khô,... phản ánh hệ tiêu hóa hoạt động không tốt. Nguy hiểm nhất là khi thấy phân có lẫn máu tươi là triệu chứng của trĩ hoặc ung thư đại tràng.
Đắng miệng, lưỡi
Trong khi ngủ, cơ thể thường mất nhiều nước cho việc đổ mồ hôi điều hòa thân nhiệt và thở. Nó khiến bạn có cảm giác đắng miệng khi ngủ dậy. Cảm giác này sẽ rõ ràng hơn khi bạn uống rượu, hút thuốc, thức khuya.
Nếu bạn không có thói quen xấu mà khi ngủ dậy vẫn thấy đắng miệng, lưỡi khô thì hãy cảnh giác. Cảm giác đắng này có thể liên quan tới sự chuyển hóa mật bất thường, hay gặp ở bệnh nhân mắc bệnh gan, mật.
Hơi thở hôi
Thường thì khi ngủ dậy hơi thở của chúng ta có mùi khó chịu hơn bình thường. Nhưng nếu mùi hôi nồng hơn vào sáng sớm và đánh răng xong cũng vẫn còn mùi khó chịu thì nên cẩn thận. Nếu gan hoạt động không tốt, chức năng gan suy giảm thì rất dễ gây hôi miệng. Lúc này, hàm lượng đạm ure và amoniac trong máu tăng dần lên và gây mùi.
Chướng bụng
Mới sáng sớm khi ngủ dậy bạn đã thấy chướng bụng là hiện tượng chất lỏng tích tụ trong bụng người bệnh. Bụng ngày một căng phồng và có thể gây khó chịu, đau đớn, sưng chân và mắt cá chân.
Nếu gặp những biểu hiện này, bạn cần phải đến bệnh viện kiểm tra càng sớm càng tốt.
Đau đầu khác thường
Nếu gặp cơn đau đầu chưa từng bị trước đây, ngay cả cơn đau đầu nhỏ, cũng đáng được kiểm tra. Bất kỳ triệu chứng mới xuất hiện nhưng xảy ra thường xuyên hoặc lặp đi lặp lại đều cần được kiểm tra.
Buồn nôn
Đôi khi buồn nôn và nôn dai dẳng có thể là do khối u não phát triển chậm, cần đi khám sớm.
Đổ mồ hôi đêm
Tiến sĩ Shikha Jain, phó giáo sư y khoa tại Trung tâm Ung thư Đại học Rush (Mỹ), cho biết thông thường phụ nữ cho rằng đây là triệu chứng mãn kinh hoặc tiền mãn kinh, nhưng đổ mồ hôi chủ yếu xảy ra vào ban đêm có thể do các khối u ác tính như ung thư máu.
Dấu hiệu của một số bệnh khác
- Cảm thấy tim đập nhanh và đói cồn cào khó chịu: Nếu sau khi thức dậy bạn gặp phải triệu chứng này và chúng chỉ hết sau khi ăn sáng có khả năng bạn đã bị tiểu đường.
- Miệng hôi: Đây là triệu chứng bệnh liên quan đến dạ dày và gan, hoặc là bệnh liên quan đến răng miệng.
- Trong miệng có mùi nước tiểu (ammonia): Cẩn thận các bệnh liên quan đến thận.
- Góc ngoài cùng của niêm mạc mắt xuất hiện một vòng tròn nhỏ mờ nhạt màu khói: Có khả năng bạn đang bị bệnh liên quan đến tim mạch.
