Một tháng sau động đất và sóng thần, nguy cơ phóng xạ ở Fukushima giảm đáng kể

Cách đây đúng một tháng, ngày 11/3/2011, một trận động đất dữ dội, với cường độ 9, kéo theo những đợt sóng thần khổng lồ lên tới 14 mét, đã làm tê liệt các lò phản ứng hạt nhân ở Fukushima, cắt đứt nguồn cung cấp điện, phá hủy hoàn toàn hệ thống làm nguội và nhấn chìm các máy phát điện phụ trong biển nước.

Trong những ngày sau đó, các thanh nhiên liệu hạt nhân đã nóng chảy, gây ra các vụ nổ và các đám khói phóng xạ tràn ra ngoài. Một tháng sau, các chuyên gia thẩm định đã tránh được kịch bản tệ hại nhất, cho dù tình hình vẫn còn rất bấp bênh. Các công nhân đã chặn đứng được tiến trình nóng chảy thanh nhiên liệu sau khi ngày đêm cật lực đổ hàng tấn nước vào các lò phản ứng. Họ cũng đã nối nguồn điện vào các máy bơm thủy lực, trong khi chờ cho vận hành trở lại các hệ thống làm nguội.

Một chuyên viên đo mức nhiễm phóng xạ gần Fukushima (Reuters)

Phát ngôn viên chính phủ Nhật hôm nay tuyên bố là nguy cơ phóng xạ đã giảm đáng kể. Nhưng báo chí Nhật thì cho rằng chưa có dấu hiệu gì cải thiện thật sự. Tuy rằng không còn khả năng xảy ra thảm họa hạt nhân kiểu Tchernobyl, nhưng chính quyền Nhật, cũng như Công ty Điện lực Tokyo ( Tepco ) vẫn chưa làm chủ được hoàn toàn các cơ sở hạt nhân ở Fukushima.

Theo lời một chuyên gia, nguy cơ xảy ra các vụ nổ mới vẫn còn đó, nhất là do tác động của các dư chấn, như cơn dư chấn với cường độ 6,6 vừa xảy ra hôm nay ở miền Đông Bắc của nước này, khiến một người chết, gây đất lở và làm nguồn điện cho ba lò phản ứng ở Fukushima bị gián đoạn trong một thời gian ngắn. Cơn dư chấn này đã buộc Thủ tướng Naoto Kan phải dời lại cuộc họp báo chiều nay để điểm lại tình hình ở Fukushima.

Nói chung, theo các chuyên gia, phải mất nhiều tuần, thậm chí nhiều tháng nữa, mới có thể ổn định tình hình. Dầu sao, Tokyo đã báo trước là nhà máy hạt nhân Fukushima Daiichi, mà lò phản ứng đầu tiên trong số sáu lò đã được xây từ đầu thập niên 1970, sẽ không được khởi động trở lại. Trước mắt, để tránh nguy cơ lây nhiễm phóng xạ, chính quyền Nhật vừa thông báo sẽ mở rộng vùng cấm chung quanh nhà máy hạt nhân, tức là sẽ di tản thêm một số địa phương ngoài phạm vi 20 km hiện nay.

Trong bức thư gởi cho nhiều nhật báo lớn của Trung Quốc, Mỹ và châu Âu, Thủ tướng Naoto Kan đã cám ơn những nước đã ra tay trợ giúp cho Nhật Bản trong thời gian qua. Về phần Chủ tịch Tổng giám đốc của Tepco, Masataka Shimizu hôm nay lần đầu tiên đã đến vùng Fukushima để xin lỗi người dân tại đây về những đau khổ về thể xác và tinh thần do tai nạn hạt nhân gây ra.

Hôm nay, đúng 14h46, thời điểm xảy ra động đất, cả vùng Đông Bắc Nhật Bản đã dành 1 phút mặc niệm cho 13.127 người chết và 14.348 người mất tích. Riêng đối với 150 ngàn người đang sống trong cảnh màn trời chiếu đất một tháng sau trận động đất và sóng thần, tình hình vẫn cực kỳ khó khăn. Nhiều người trong số này nghĩ rằng hãy còn lâu cuộc sống của họ mới ổn định lại, nhất là vì việc dọn dẹp hàng triệu tấn đống gạch đổ nát chỉ mới bắt đầu.

Thanh Phương
(RFI)