Tên lửa HAVOC, Dark Eagle Mỹ thay đổi cuộc chơi với Nga, Trung Quốc?

[PinaColada]

Mỹ chuẩn bị triển khai tên lửa Dark Eagle tầm xa tốc độ Mach 5+, vừa thử nghiệm thành công tháng 3/2026. Từ mặt đất đến tàu ngầm, liệu vũ khí siêu vượt âm Mỹ có đủ sức cân bằng tên lửa Oreshnik của Nga?
Trong khi Nga đã sử dụng thực chiến tên lửa Oreshnik và Trung Quốc tuyên bố sở hữu hàng loạt vũ khí hypersonic hoạt động, Mỹ đang đẩy mạnh triển khai các hệ thống tiên tiến nhất của mình.

Với tốc độ vượt Mach 5, khả năng cơ động linh hoạt và thiết kế khó bị đánh chặn, tên lửa hypersonic Mỹ không chỉ là công cụ tấn công chính xác mà còn là yếu tố thay đổi cán cân răn đe toàn cầu.


Mỹ phóng thử tên lửa Dark Eagle. Ảnh: TWZ.
Đến tháng 4/2026, chương trình tên lửa Dark Eagle của Lục quân Mỹ sắp chính thức đưa vào biên chế, đánh dấu bước ngoặt quan trọng sau nhiều năm thử nghiệm và trì hoãn.

Mỹ theo đuổi hai dòng siêu vượt âm (hypersonic) chính: boost-glide (tăng tốc rồi lướt khí quyển) và tên lửa hành trình siêu vượt âm (hypersonic cruise missile).

Chương trình quan trọng nhất hiện nay là Long-Range Hypersonic Weapon (LRHW - vũ khí siêu vượt âm tầm xa), còn gọi là tên lửa Dark Eagle, do Lục quân Mỹ phát triển chung với Hải quân.

Tên lửa Dark Eagle sử dụng hai tầng đẩy nhiên liệu rắn, kết hợp với thiết bị lướt siêu thanh dùng chung (Common Hypersonic Glide Body C-HGB), thân lướt khí quyển chung.

Phạm vi hoạt động/tầm bắn của tên lửa Dark Eagle ước tính từ 2.700 đến 3.500km (khoảng 1.725 dặm), tốc độ vượt Mach 5 (hơn 6.100 km/h), có khả năng cơ động mạnh ở giai đoạn cuối để né tránh hệ thống phòng thủ.

Tên lửa Dark Eagle được thiết kế để tấn công các mục tiêu thời gian nhạy cảm, được bảo vệ nghiêm ngặt như trung tâm chỉ huy, căn cứ tên lửa hoặc tàu sân bay trong môi trường chống tiếp cận (A2/AD).

Ngày 26/3/2026, Lục quân và Hải quân Mỹ đã thực hiện thành công vụ phóng thử chung từ Cape Canaveral, xác nhận khả năng boost-glide chung cho cả nền tảng mặt đất và trên biển.

Đến đầu năm 2026, Lục quân đã bắt đầu triển khai đơn vị đầu tiên tại Joint Base Lewis-McChord và hiện đang “rất gần” hoàn tất trang bị pin tên lửa đầu tiên.

Gần đây, tên lửa Dark Eagle còn được đặt dưới quyền chỉ huy của U.S. Strategic Command (STRATCOM), nâng tầm từ vũ khí chiến trường lên mức độ chiến lược toàn cầu, dù vẫn là đầu đạn thông thường.

Song song đó, Hải quân Mỹ phát triển Conventional Prompt Strike (CPS - tấn công nhanh phi hạt nhân), sử dụng cùng thân lướt C-HGB và sẽ trang bị trên tàu ngầm lớp Virginia hoặc tàu mặt nước. Điều này tạo ra khả năng tấn công nhanh từ biển, bổ sung cho tên lửa Dark Eagle trên bộ.

Về không quân, AGM-183 ARRW (Air-Launched Rapid Response Weapon - vũ khí phản ứng nhanh phóng từ trên không) của Không quân Mỹ là tên lửa phóng từ máy bay (B-52, F-15…), với tầm bắn khoảng 1.600 km và tốc độ siêu vượt âm.

Ngoài ra, Không quân còn theo đuổi Hypersonic Attack Cruise Missile (HACM - tên lửa hành trình tấn công siêu vượt âm), tên lửa hành trình siêu vượt âm scramjet, dự kiến sẵn sàng vào năm 2027.

Tháng 2/2026, công ty Ursa Major giới thiệu HAVOC, hệ thống tên lửa siêu vượt âm tầm trung linh hoạt, sử dụng động cơ tên lửa lỏng có thể điều chỉnh tốc độ trong chuyến bay.

HAVOC có thể phóng từ máy bay chiến đấu, máy bay ném bom, bệ mặt đất và thậm chí từ không gian, mang lại sự linh hoạt vượt trội so với các hệ thống nhiên liệu rắn truyền thống của đối thủ.

Đây được xem là bước tiến quan trọng để Mỹ có tên lửa siêu vượt âm “nhẹ hơn, thông minh hơn” và dễ tích hợp trên nhiều nền tảng.

So với tên lửa Oreshnik của Nga (tầm trung đạn đạo MIRV, tốc độ Mach 10+, mang nhiều đầu đạn), tên lửa siêu vượt âm Mỹ tập trung vào độ chính xác cao, khả năng sống sót qua cơ động glide phức tạp và tính linh hoạt triển khai.

Chúng không nhất thiết nhanh hơn về tốc độ đỉnh nhưng khó theo dõi và đánh chặn hơn nhờ quỹ đạo không cố định.

Mỹ đầu tư hàng tỷ USD mỗi năm để rút ngắn khoảng cách với Nga và Trung Quốc, vốn đã triển khai sớm hơn. Điểm mạnh của Mỹ nằm ở công nghệ dẫn đường, cảm biến và tích hợp liên quân, giúp hypersonic trở thành phần của chiến lược chuỗi tiêu diệt/chuỗi tấn công (kill chain) nhanh chóng.

Lưới chống drone Darwin-Z Nga công nghệ ‘tự chữa lành’, thay đổi cuộc chơi phòng thủ
Lưới chống drone Darwin-Z Nga công nghệ ‘tự chữa lành’, thay đổi cuộc chơi phòng thủ
Tuy nhiên, chương trình vũ khí siêu vượt âm Mỹ vẫn đối mặt thách thức: chi phí cao, độ phức tạp sản xuất (cần lắp ráp thủ công nhiều) và nhu cầu thử nghiệm thêm để đảm bảo độ tin cậy.

Quốc hội Mỹ đang yêu cầu giám sát chặt chẽ hơn chi phí tên lửa Dark Eagle khi hệ thống tiến gần biên chế đầy đủ.

Dù vậy, các vụ thử nghiệm thành công gần đây cho thấy Mỹ đang thu hẹp khoảng cách nhanh chóng, đặc biệt trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Tên lửa siêu vượt âm Mỹ đại diện cho sự chuyển mình từ phòng thủ sang tấn công chính xác tầm xa, giúp duy trì lợi thế công nghệ trước các đối thủ.

Với Dark Eagle sắp hoạt động, HAVOC mới nổi và các chương trình không quân, Mỹ không chỉ bắt kịp mà còn định hình lại cuộc chơi siêu vượt âm toàn cầu, củng cố vị thế răn đe trong kỷ nguyên tốc độ quyết định mọi thứ.

VietBF@ sưu tập