Tiêm kích F-35 Mỹ rơi tại thao trường Nevada, phi công thế nào?

[PinaColada]

Một tiêm kích F-35 của Mỹ rơi tại khu huấn luyện Nevada, phi công kịp thoát hiểm an toàn. Sự cố làm dấy lên lo ngại về độ tin cậy của chiến đấu cơ đắt nhất thế giới.


Đội hình máy bay F-35 Lightning II thuộc Phi đoàn tiêm kích 388 và 419 trong một cuộc tập trận tại trường bắn Utah Test and Training Range, ngày 19/11/2018. Ảnh: IE.
Một tiêm kích tàng hình F-35 của Không quân Mỹ đã rơi trong khu vực thử nghiệm và huấn luyện Nevada (Nevada Test and Training Range – NTTR) vào ngày 31/3 theo giờ Mỹ, sau khi phi công kịp thời nhảy dù thoát hiểm.

Chiếc máy bay, thuộc biên chế căn cứ không quân Nellis gần Las Vegas, đã rơi bên trong khu huấn luyện quân sự hạn chế ở phía bắc thành phố. Phi công sống sót và chỉ bị thương nhẹ, đã được điều trị sau đó. Giới chức xác nhận vụ tai nạn xảy ra trong không phận quân sự kiểm soát, không gây nguy hiểm cho các khu dân cư lân cận.

Lực lượng cứu hộ khẩn cấp đã được điều động tới hiện trường ngay sau khi sự cố được báo cáo. Khu vực này hiện vẫn nằm dưới sự kiểm soát của quân đội khi các nhà điều tra bắt đầu xác định nguyên nhân vụ tai nạn. Các quan chức chưa công bố chi tiết nguyên nhân và một cuộc điều tra chính thức sẽ được tiến hành theo quy trình an toàn tiêu chuẩn của Không quân Mỹ.

Tai nạn xảy ra trong khu huấn luyện quân sự lớn của Mỹ
Chiếc F-35 rơi cách khu vực Indian Springs, bang Nevada khoảng 40 km về phía đông bắc, bên trong NTTR — một trong những khu huấn luyện hàng không quân sự lớn nhất nước Mỹ. Khu vực này hỗ trợ các hoạt động huấn luyện không chiến tiên tiến, thử nghiệm vũ khí và phát triển chiến thuật cho lực lượng không quân Mỹ và các đồng minh.

Theo tuyên bố từ căn cứ không quân Nellis được nhiều hãng tin dẫn lại, đội cứu hộ đã nhanh chóng tiếp cận hiện trường và xác nhận phi công đã thoát hiểm an toàn, chỉ bị thương nhẹ. Giới chức cũng nhấn mạnh “không có ảnh hưởng tới khu vực dân cư”, đồng thời khẳng định an toàn của nhân sự và cộng đồng xung quanh luôn là ưu tiên hàng đầu.

Đài địa phương KSNV News 3 là một trong những đơn vị đầu tiên đưa tin, cho biết chiếc máy bay đã gặp khó khăn trong quá trình bay lượn ngay trước khi phi công nhảy dù. Phi công sau đó đã được lực lượng cứu hộ tìm thấy và đưa về an toàn.

Dù Không quân Mỹ xác nhận đây là một chiếc F-35 thuộc căn cứ Nellis, họ chưa công bố cụ thể biến thể hay đơn vị vận hành chiếc máy bay tại thời điểm gặp nạn.

Khu NTTR, nơi xảy ra vụ rơi, trải dài trên một vùng rộng lớn ở phía nam bang Nevada và thường xuyên được sử dụng cho các cuộc tập trận cường độ cao như Red Flag — nơi các phi công mô phỏng chiến đấu với những kịch bản đối thủ tinh vi.

Dấu hiệu đáng lo ngại với tiêm kích đắt nhất thế giới
Dòng tiêm kích F-35 hiện được Mỹ cùng nhiều đối tác và đồng minh quốc tế vận hành. Hơn một chục quốc gia đã triển khai hoặc đặt mua loại máy bay này, bao gồm Anh, Israel, Nhật Bản, Italy, Australia, Hàn Quốc, Na Uy, Đan Mạch và Hà Lan.

Với công nghệ tiên tiến và chi phí cao — thường vượt 80 triệu USD mỗi chiếc tùy biến thể — chương trình F-35 luôn được giới phân tích quốc phòng và các nhà hoạch định chính sách theo dõi chặt chẽ. Tính đến giai đoạn 2024–2025, tổng chi phí vòng đời của chương trình F-35 Lightning II ước tính lên tới khoảng 2.000 tỷ USD đến năm 2088.

Trong những năm gần đây, đã có nhiều sự cố liên quan đến loại máy bay này. Năm 2023, một chiếc F-35B của Thủy quân Lục chiến Mỹ rơi tại bang South Carolina sau khi phi công nhảy dù do sự cố kỹ thuật, gây ra một chiến dịch tìm kiếm quy mô lớn thu hút sự chú ý toàn cầu. Ngoài các tai nạn trong huấn luyện hoặc khi hạ cánh, những sự cố trong quá trình vận hành cũng đã được ghi nhận.

Năm 2022, một chiếc F-35C của Hải quân Mỹ rơi khi đang cố gắng hạ cánh xuống tàu sân bay USS Carl Vinson ở Biển Đông. Gần đây hơn, Iran tuyên bố hệ thống phòng không của họ đã bắn trúng một tiêm kích F-35 của Israel trong bối cảnh căng thẳng khu vực.

Israel đã sử dụng biến thể F-35I “Adir” trong các chiến dịch thực chiến, bao gồm các cuộc không kích tại Syria và nhiều khu vực khác. Khả năng tàng hình của máy bay thường được nhấn mạnh là cho phép hoạt động trong môi trường phòng không đối phương với rủi ro bị phát hiện thấp hơn.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng nhiều hệ thống phòng không tại Trung Đông hiện nay có công nghệ cũ hơn đáng kể so với các mạng lưới phòng không tích hợp tiên tiến của những cường quốc quân sự như Nga hoặc Trung Quốc. Cho đến nay, F-35 vẫn chưa phải đối mặt với những hệ thống phòng không hiện đại ở cấp độ này.

Với việc ngày càng nhiều quốc gia vận hành hoặc đặt mua F-35, và mỗi chiếc máy bay có giá trị hàng chục triệu USD, các vụ tai nạn hay sự cố vận hành đều được theo dõi sát sao bởi giới phân tích quốc phòng và các đối tác tham gia chương trình.

VietBF@ sưu tập