Kịch bản Libya sắp lặp lại ở Syria

Có thể ngay trong ngày hôm nay, Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc sẽ tiến hành bỏ phiếu thông qua nghị quyết yêu cầu Syria lập tức ngăn chặn những cuộc đàn áp đẫm máu người biểu tình chống chính phủ.




Trong khi đó, một nhóm binh sĩ Syria đào ngũ đã thành lập tổ chức “Quân đội Syria tự do” và kêu gọi quốc tế thiết lập vùng cấm bay, đồng thời tiến hành các biện pháp bảo vệ người bất đồng chính kiến cũng như những binh sĩ đào ngũ khỏi sự tấn công của máy bay chiến đấu và pháo binh của chính phủ Syria.
Những cuộc biểu tình do phe đối lập ở Syria phát động từ nhiều tháng qua liên tiếp gây sức ép lên chính phủ, buộc Tổng thống Bashar al-Assad phải từ chức. Đỉnh điểm của cuộc biểu tình là lần tấn công dinh thự của nhà lãnh đạo Syria khiến ông này bị thương và phải rời sang Ả-rập Xê-út điều trị mấy tháng trước. Sau đó, thoả thuận từ chức đổi lấy tự do của Tổng thống Syria đã được tiến hành, tuy nhiên ông Bashar al-Assad luôn tìm cách trì hoãn và không chịu từ bỏ quyền lực.
Tại Liên Hợp Quốc, các nhà lãnh đạo Châu Âu lại một lần nữa hăng hái ủng hộ việc đưa Syria lên “ghế nóng”. Tuy nhiên, các biện pháp trừng phạt chưa được tính đến trong lần biểu quyết lần này mà ưu tiên những biện pháp mang tính "yêu cầu thực hiện". Ngôn ngữ ngoại giao mềm mỏng lần biểu quyết này được cho là để hạn chế sự phản đối từ Nga và Trung Quốc, đặc biệt là Nga, bởi những quan ngại của Moscow về sự can thiệp bên ngoài vào Syria.
Khi nghị quyết được áp dụng, nếu chính phủ Syria không thực hiện nghiêm túc những yêu cầu của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc trong vòng 15 ngày, một biện phát trừng phạt khác đã lập sẵn và đang được tham khảo ý kiến HĐBA để tiến hành áp dụng.
Phát biểu với Đại hội đồng LHQ hồi tuần trước, Ngoại trưởng Syria Walid al-Moualem cho rằng việc áp dụng lệnh trừng phạt “gây tổn hại cho lợi ích và nhu cầu sinh hoạt hằng ngày cơ bản của người dân Syria”.
Dù được các nước EU ủng hộ nhưng nghị quyết này của Hội đồng Bảo an có thể bị Nga và Trung Quốc phản đối và sử dụng quyền phủ quyết.
Trong khi cộng đồng quốc tế đang tiến hành bàn luận về nghị quyết của HĐBA cũng như lệnh trừng phạt có thể sẽ được áp dụng, thì tình hình ở Syria vẫn đang hết sức bất ổn. Đụng độ giữa người biểu tình và quân đội liên tục xảy ra, khiến số người thiệt mạng tăng lên từng ngày. Đại diện của nhóm "Quân đội Syria tự do" - Đại tá Riad al-Assa’ad - cho biết, ngày càng có nhiều binh sĩ của quân đội chính phủ đào ngũ gia nhập tổ chức này, nhưng Riad al-Assa’ad từ chối cho biết số binh sĩ thực tế của mình là bao nhiêu.
Hoàn cảnh của Syria hiện đang rất giống với Libya trước khi Nghị quyết 1972 của Hội đồng Bảo An được áp dụng. Tuy nhiên, điều tương tự có lặp lại ở quốc gia này hay không còn phụ thuộc vào “nhiệt huyết” của các nước phương Tây cũng như sự can thiệp của Nga và Trung Quốc đối với các quyết định của cộng đồng quốc tế. Sự nhượng bộ của chính phủ Syria cũng là điều không thể không tính đến, tuy nhiên tình hình nội tại trong nước với những cuộc biểu tình ngày một đông người tham gia đặt chính phủ của Tổng thống Bashar al-Assad vào tình huống tiến thoái lưỡng nan.
Hồng Duy
(Báo ictnews.vn)