Bí mật chiến tranh: Tàu sân bay làm bằng… băng

Khi đồng minh chuẩn bị đổ bộ lên châu Âu, họ đã xem xét nghiêm túc dự án đóng một hạm đội tàu sân bay khổng lồ bằng… băng. Đến nay, không ít người coi ý tưởng này là thật sự rồ dại, nhưng cũng có người xem đó là ý tưởng kỹ thuật độc đáo, thông minh.

Không rõ ai là người đầu tiên đưa ra ý tưởng này, chỉ biết rằng, ý tưởng sân bay-núi băng đã được Thủ tướng Anh Winston Churchill và Huân tước Louis Mountbatten, phụ trách cơ quan “Tác chiến liên quân” chịu trách nhiệm về phát triển vũ khí tiến công, thảo luận vào năm 1942.

Tàu sân bay từ băng không cần nhiều thép. Ban đầu, người ta chỉ nói về việc “cưa xẻ” đơn thuần đỉnh các ngọn núi băng, trang bị động cơ, các hệ thống thông tin cho chúng và đưa đến chiến trường với một tốp máy bay ở bên trên.

Cần lưu ý rằng, một ý tưởng kỳ dị đến thế nảy sinh trong thời kỳ mà nền công nghiệp của các nước đồng minh, nhất là Anh, đang rất thiếu thốn nguyên vật liệu, trước hết là thép. Trong khi, nhu cầu về tàu bè lại tăng liên tục.

Nước đá thì lại là tài nguyên rẻ tiền và vô tận. Một ưu điểm khác là một tàu sân bay như thế sẽ không thể chìm vì cả đống bom và ngư lôi cũng không thể phá tan một quả núi băng khổng lồ thành từng mảnh, có chăng chỉ để lại những cái hố trên đó.

Chiến hạm có thể được "lắp ráp" từ các khối băng.

Việc “con tàu” bị tan chảy cũng không phải là vấn đề trong một chiến dịch kéo dài chỉ vài ngày hay vài tuần, hơn nữa có thể làm chậm đôi chút sự tan chảy bằng các máy lạnh công suất lớn.

Sau đó, ý tưởng có sự cải tiến. Kỹ sư và nhà khoa học Anh Geoffrey Pyke, nhân viên thuộc cơ quan của Mountbatten đã đề nghị “lắp ráp” các chiến hạm bằng các khối băng đông lạnh và lắp vào cấu trúc tàu các ống dẫn của các máy lạnh.

Ông Pyke đã thí nghiệm với một vật liệu thú vị mà các nhà khoa học đồng nghiệp gọi theo tên ông là Pykrete, một hỗn hợp đông lạnh của nước và chất độn cellulose (thực tế là các mạt cưa nhỏ). Loại băng này hóa ra lại vững chắc hơn nhiều lần băng thường mà lại tan chảy chậm hơn mấy lần.

Một vài giáo sư Mỹ nào đó đã mách nước ý tưởng về vật liệu này cho người Anh. Nhưng dù sao thì chính Pyke mới là người đưa ý tưởng đó đi đến một dự án đầy đủ và thậm chí một con tàu thực sự.

Trước đó, Huân tước Mountbatten năm 1943 đã mang một khối Pykerite đến hội nghị đồng minh ở Quebec. Ông để ngay bên cạnh một khối băng thường có cùng kích thước. Sau đó, ông móc súng ngắn ổ quay và nã 2 phát đạn.

Tảng băng thường vỡ tung tóe thành những mảnh nhỏ, còn khi bắn vào tảng Pykerite thì viên đạn văng ra, làm bị thương (rất may là nhẹ), một người dự họp, còn tảng Pykerite vẫn nguyên vẹn. Sau hành động thể hiện trực quan như thế, người Mỹ nhất trí tham gia dự án.

Cảnh bắn súng của Huân tước Mountbatten được dựng lại.
Sau phát bắn, một miếng nhỏ bị tách khỏi tảng Pykerite, còn tảng băng thường không còn lại gì.

Con tàu băng này đã được “đóng” ở Canada, trên hồ Patricia Lake, tỉnh Alberta, vào mùa hè, một yêu cầu đặt ra để thử nghiêm công nghệ “đóng tàu” và bản thân con tàu.

Con tàu có tên Habakkuk, một nhà tiên tri trong Kinh Cựu Ước, người đã từng nói: "Mọi người nhìn thấy và cực kỳ sửng sốt! Bởi vì công việc đang được làm vào thời của các vị là thứ mà các vị sẽ không thể tin nếu như có ai đó nói về việc đó”.

Con tàu với bộ khung làm bằng các thanh rầm gỗ và nhồi kín các khối băng (được duy trì ổn định bởi 3 máy lạnh nhỏ và một mạng lưới đường ống) dài 18,3 m, rộng hơn 9 m và nặng 1.100 tấn. Tàu được 15 người hoàn thành trong 2 tháng.

Thi công tàu Habakkuk. Xếp lớp khối băng Pykerite đầu tiên. Lớp cách nhiệt bổ sung là cành lá cây lá kim.

Tàu sân bay chiến đấu sẽ phải có chiều dài 1,22 km và rộng 183 m, lượng giãn nước vài triệu tấn.

Các chuyên gia tính toán rằng, chi phí lao động và tiền bạc để làm những con tàu đó thậm chí cực đắt, mặc dù băng đá là không mất tiền. Hơn nữa để có chất độn cellulose cho các khối Pykerite khi đóng cả một hạm đội tàu sân bay như vậy, điều mà giới quân sự ban đầu nói đến một cách say mê sẽ đòi hỏi phải chặt gần như hết các cánh rừng của Canada.

Lớp Pykerite mới và hệ thống làm lạnh.

Khi con tàu Habakkuk kiêu hãnh rẽ sóng trên hồ Patricia Lake (lúc đó đã là tháng 8/1943) , tình hình trên chiến trường châu Âu đã cải thiện đôi chút có lợi cho đồng minh. Sau khi suy tính tí chút, người tư từ bỏ ý tưởng hạm đội tàu băng.

Tuy nhiên, vấn đề thiếu kim loại vẫn chưa lùi hẳn vào dĩ vãng. Không phải ngẫu nhiên mà tham gia cuộc đổ bộ của đồng minh ở Normandie, trong đám tàu bè đủ loại có cả các sà lan bằng bê tông.

Những phế tích gỗ và sắt của con tàu Habakkuk đã được các thợ lặn tìm thấy dưới đáy hồ Patricia Lake trong những năm 1970.

PM
(theo báo Đất Việt)