Vụ ám sát khoa học gia Iran làm khó cam kết ngoại giao của ông Biden

[vuitoichat]

Vụ ám sát khoa học gia hạt nhân Iran Mohsen Fakhrizadeh vào ngày 27/11 sẽ khiến cho khả năng tái khởi động tiến trình ngoại giao giữa Washington và Tehran theo cam kết của ông Joe Biden trở nên khó khăn hơn, theo như các nhà phân tích tại Mỹ .

Ông Biden, người dự kiến sẽ nhậm chức Tổng thống Mỹ vào ngày 20/1/2021, cho biết ông muốn đưa Mỹ trở lại Thoả thuận 6 bên về chương trình hạt nhân của Iran năm 2015 – một động thái báo hiệu ông sẽ huỷ bỏ chiến dịch "áp lực tối đa" của Tổng thống Donald Trump đối với Iran.

Ông Joe Biden để ngỏ kế hoạch quay trở lại Thoả thuận hạt nhân với Iran. Ảnh: Reuters

Mặc dù vẫn chưa rõ ai sẽ chịu trách nhiệm cho cái chết của nhà khoa học hạt nhân Fakhrizadeh ở ngoại ô Tehran, giới chức Iran đã chĩa nghi ngờ vào Israel, đồng minh thân cận nhất của Mỹ trong khu vực, và là bên ủng hộ chính sách cứng rắn của ông Trump với chính phủ Iran.

Ngày 28/11, Đại giáo chủ Iran Ali Khamenei tuyên bố nước này sẽ trả thù cho cái chết của ông Mohsen Fakhrizadeh, đồng thời khẳng định công trình nghiên cứu của ông Fakhrizadeh sẽ tiếp tục được thực hiện.

"Bạn có thể tưởng tượng Mỹ sẽ cởi mở như thế nào đối với các cuộc đàm phán. Nhưng trước khi họ có thể bắt đầu, người Iran sẽ làm điều gì đó trả đũa Israel hoặc chống lại chính Mỹ", ông Trita Parsi, Phó Chủ tịch Viện Quincy, một tổ chức tư vấn ở Washington, DC, nhận định.

Ông Parsi cho biết vụ ám sát Fakhrizadeh, một nhà vật lý hạt nhân cấp cao và là người đứng đầu Tổ chức Nghiên cứu và Đổi mới thuộc Bộ Quốc phòng Iran, đã tạo ra một tình huống "kiểu gì cũng thắng" cho Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu.

Theo chuyên gia này, nếu chính phủ Iran đáp trả, ông Netanyahu có thể kéo Washington vào một cuộc đối đầu quân sự với Tehran, trong khi nếu Iran tỏ ra kiềm chế, thì vụ ám sát cũng đã tạo ra bầu không khí căng thẳng khiến hoạt động ngoại giao của Mỹ với Iran trở nên khó khăn hơn.

Về phần mình Israel, quốc gia trong nhiều năm đã bị cáo buộc tiến hành một loạt các vụ ám sát có chủ đích các nhà khoa học hạt nhân Iran, đã từ chối bình luận ngay lập tức về cái chết của ông Fakhrizadeh.