Bé 2 tuổi ở Trung Quốc đă qua đời rạng sáng nay sau nhiều ngày nguy kịch v́ bị 2 xe tải đâm. Chuyện xảy ra ở nước ngoài, nhưng không ít người Việt Nam bức xúc nh́n lại thực tế "bệnh vô cảm lan tràn trong xă hội hiện nay".
"Tôi vừa mới làm cha được một tháng nay, thật sự xem xong tin bé 2 tuổi Yue Yue ở Trung Quốc bị 2 xe tải đâm nằm 7 phút trên đường mà không ai chịu cứu giúp, tôi không cầm được nước mắt... Sao tài xế có thể làm như vậy, người đi đường th́ quá vô tâm?", một độc giả chia sẻ với VnExpress.net.
Bạn đọc Nguyễn Hữu B́nh cũng bày tỏ: "Sự việc trên cho thấy con người ngày càng vô cảm trước đau khổ của đồng loại". Cùng nhiều độc giả khác, anh B́nh hết lời ca ngợi người phụ nữ nhặt rác đă bế đứa bé bị nạn vào bệnh viện. "Trong cái xă hội này h́nh như có mỗi bà ấy mới thực sự là 'người'", anh viết.
 |
| Mẹ của em bé 2 tuổi Yue Yue khóc thảm khi biết tin con ḿnh bị nạn. Ảnh: oriental daily news |
Câu chuyện bi đát xảy ra ở nước láng giềng cách đây 4 ngày cũng làm chấn động lương tâm của nhiều người, và là đề tài "hot" thu hút hàng triệu người quan tâm trên các diễn đàn mạng. Nhiều topic được lập ra để bàn về "lương tâm và bệnh vô cảm". Đa phần các thành viên diễn đàn đều lên án thái độ vô cảm của gần 20 người qua đường trong vụ bé Yue Yue, trong khi một số khác lo ngại về sự xuống cấp đạo đức đang ngày càng lan tràn trong xă hội hiện đại
Từng là nạn nhân sự vô cảm trong cộng đồng, anh Tuân (quận 3, TP HCM) kể, hôm ấy khoảng 21h tối trên đường đi làm về, anh bị một gă say rượu đâm vào khiến cả hai cùng bị thương rất nặng, người bê bết máu. Mặc dù đoạn đường có nhiều người qua lại, nhưng ngoài một cô gái và bà cụ tốt bụng tận t́nh nhặt dùm đồ đạc rơi ra rồi đứng chặn để bảo vệ hai nạn nhân bê bết máu, c̣n hầu hết những người khác chỉ dừng lại, đứng nh́n với thái độ ṭ ṃ rồi bỏ đi.
Cũng bức xúc trước của thái độ vô cảm của người khác, chị Mai Hoa kể một lần trên đường đi về nhà, tay lái xe của chị bị sọt chở gà của người đi phía sau đang cố vượt lên móc vào. Hai chị em Hoa bị ngă đập đầu xuống đường. "Ấy vậy mà người đi đường cứ như không thấy ǵ, mặc kệ hai chị em nằm c̣ng queo và vẫn c̣n bị xe đè lên người đến 10 phút. Cũng may khi đó không có xe tải nào phía sau chứ không th́ chị em tôi giờ chắc đi gặp các cụ tổ rồi", chị nói.
Trên đường phố Sài G̣n ngày này, vẫn c̣n rất nhiều những cách hành xử vô tâm theo kiểu nh́n cụ già không dám đi qua đường v́ xe cộ đông mà không giúp; thấy một phụ nữ loay măi không lấy được xe máy từ băi gửi xe, các cậu thanh niên đi qua lại vẫn trơ trơ; hay tà áo dài của cô gái bị cuộn vào bánh xe trở thành tṛ đùa chỉ trỏ nhau của giới trẻ cho đến khi cô ngă đập mặt xuống đường…
Như một trường hợp xảy trên đường Vơ Văn Tần, quận 3. Hôm ấy một người mua nhớt dạo chở ngang đường làm đổ nhớt. Thay v́ t́m cách cảnh báo người đi đường, hoặc dùng cát lấp đống nhớt, một nhóm thanh niên ngồi uống nước ở vỉa hè lại dửng dưng ngồi chờ xem người chạy xe máy cán qua nhớt trượt ngă để phá lên cười.
Bức xúc trước hành động vô tâm, một phụ nữ sau khi bị trượt ngă đă đến công an phường để tŕnh báo. Tuy nhiên khi các nhân viên dân pḥng đến để lấp cát và nhắc nhở, nhóm thanh niên phân bua: “Chúng tôi có tội ǵ đâu, tại thấy người ta tự nhiên chạy rồi ngă nên cười thôi”.
Có rất nhiều lư do để giải thích cho thái độ thờ ơ và căn bệnh vô cảm, song nhiều nhất vẫn là
“không phải không muốn giúp nhưng sợ giúp rồi lại mang họa vào thân”.
“Thứ nhất ḿnh không có thời gian, thứ hai dính vào các vụ tai nạn không khéo bị công an mời lên mời xuống, có khi c̣n bị nghi thủ phạm gây tai nạn nên tốt hơn hết là không liên quan”, anh Ḥa, một người từng bị bảo vệ bệnh viện giữ lại sau khi đưa người vào cấp cứu nói.
Tṛ chuyện với VnExpress.net về vấn đề này, Thạc sĩ tâm lư học Nguyễn Thị Minh, giảng viên học viện Hành chính TP HCM cũng nh́n nhận căn bệnh vô cảm đang ngày càng lây lan rộng răi trong xă hội loài người.
Trong đó, có nhiều nguyên nhân dẫn đến thái độ thờ ơ lănh đạm của một người khi chứng kiến bi kịch của đồng loại. Đó có thể là cảm giác sợ hăi và sợ trách nhiệm liên đới; hoặc không biết và không được dạy làm thế nào để giúp người bị nạn nên bỏ đi; có thể họ quá bận rộn với công việc và nhịp sống hối hả; cũng có thể do chứng kiến nhiều vụ lừa đảo (cố t́nh dàn cảnh tai nạn để lừa người qua đường)... Cho nên đôi khi thái độ thờ ơ trong những t́nh huống này thể hiện sự pḥng vệ bị động của con người.
Theo bà Minh, căn bệnh vô cảm là kết quả của một lối sống thực dụng ngày ăn sâu vào văn hóa tinh thần của xă hội. Khi mà các giá trị sống, giá trị đạo đức tinh thần, ḷng bao dung nhân ái, t́nh thương yêu đồng loại, sự hy sinh... đang dần bị thế chỗ bởi chủ nghĩa vật chất và lợi ích cá nhân, th́ con người không c̣n cảm giác trước nỗi đau của đồng loại.
"Dường như chữ 'nghĩa' trong xă hội đang dần mất đi nên con người hiện đại chỉ biết sống v́ ḿnh, không c̣n dám hy sinh và sống có trách nhiệm với đồng loại. Chính thay đổi đó đă đẩy con người về hai thái cực: hoặc thờ ơ lănh cảm với sự an nguy của đồng loại hoặc trở nên quá nhạy cảm và sợ hăi khi lợi ích cá nhân bị đe dọa", giảng viên này nói.
V́ thế để chữa căn bệnh vô cảm đang ngày lan tràn xă hội, nhất là với giới trẻ, bà Minh cho rằng phải làm sống dậy trong con người những giá trị của lương tâm, t́nh yêu thương bản thân và đồng loại, sự hy sinh và trách nhiệm với xă hội. Bên cạnh đó, gia đ́nh, nhà trường và xă hội cần trang bị cho lớp trẻ những kỹ năng pḥng vệ và phản ứng thế nào trong những t́nh huống có thể gặp phải.
"Mặc dù mục tiêu trên đă được ngành giáo dục xác định rất rơ ràng, song hiệu quả thực tế vẫn chưa đạt được", bà Minh nói.
Thiên Chương - Thi Ngoan
Bệnh vô cảm: kết quả lối sống thực dụng thời hiện đại
