Pháp và tham vọng tại châu Á

Sau Ấn Độ và Trung Quốc, tuần này, tổng thống Pháp François Hollande có chuyến công du Nhật Bản. Chính sách ngoại giao của tổng thống Hollande đã chuyển trục sang châu Á, một châu lục đang tăng trưởng mạnh mẽ. Thế nhưng, những thách thức đặt ra cũng không hề ít. Báo Le Figaro hôm nay đặc biệt quan tâm đến sự kiện này qua bài viết : « Pháp có đủ phương tiện hay không cho tham vọng của mình tại châu Á ? »

Tổng thống Pháp François Hollande (T), tổng thống Bulgari Rosen Asenov Plevneliev (G) và thủ tướng Việt Nam Nguyễn Tấn Dũng, tại Thượng đỉnh Á- Âu ASEM, Vientiane, Lào, 05/11/2012. REUTERS/Damir Sagolj

Bài báo đánh giá, trong chiến lược tiến gần đến các nước châu Á, Pháp không thiếu chủ bài, nhưng Paris phải đối mặt với các đối thủ trong Liên Hiệp châu Âu mà nặng ký nhất là Đức. Các quốc gia châu Á thì đang lo ngại trước khủng hoảng tại châu Âu. Báo Le Figaro phỏng vấn ông Alain Barluet.

Về câu hỏi : « Làm thế nào mà tổng thống Hollande gặp gỡ được châu Á ? », tờ báo nhận định : Một tổng thống tiền nhiệm vốn yêu thích văn hóa châu Á là ông Jacques Chirac. Trong văn phòng của ông có trưng bày rất nhiều nghệ thuật Á châu. Hay như cựu tổng thống Sarkozy cũng từng giễu ông Chirac vì ông rất đam mê môn sumo của Nhật. Từ một năm nay, tổng thống Hollande bắt đầu chuyển hướng công du sang châu Á, Theo nguồn tin từ điện Elysée, trong vòng một năm, phủ tổng thống Pháp đã tiếp 20 nguyên thủ quốc gia châu Á. Tỷ trọng thâm hụt thương mại của Pháp là 70 tỷ euro, trong đó có 25 tỷ với châu Á và 20 tỷ với Trung Quốc. Tình cảnh này buộc ông Hollande phải hành động. Một số chuyến công du khác của tổng thống tại châu Á sẽ diễn ra sắp tới, đáng chú ý là tại Việt Nam và Indonesia và một hợp tác chiến lược sẽ được ký kết sau đó.

Trước tham vọng mở rộng quan hệ tại châu Á, liệu Pháp có được trang bị đầy đủ để đối đầu với thị trường châu Á ? Với từng nước khác nhau, một số lĩnh vực chiến lược được đặt ra. Ví dụ như đối với Trung Quốc là các lĩnh vực sức khỏe, lương thực thực phẩm, phát triển đô thị bền vững. Một con bài chiến lược khác của Paris tại Trung Quốc là có một cộng đồng Pháp kiều khá cao : 15 000 tại Hồng Kông và 20 000 tại Thượng Hải. Thế nhưng, một số doanh nhân cũng lưu ý rằng châu Á có thể trở thành mồ chôn các công ty vừa và nhỏ. Làm việc với châu Á không hề đơn giản chút nào bởi vì nơi này được mệnh danh là thiên đường của các rào cản phi thuế quan như các tiêu chí kỹ thuật. Một thách thức khác đặt ra trước mắt nước Pháp là làm sao thu hút được các nhà đầu tư châu Á khi mà thuế khóa nặng nề luôn là mối nghi ngại của họ. Hơn nữa, rào cản về văn hóa cũng đặc biệt quan trọng trong việc làm ăn của hai bên. Một số phản ứng theo kiểu « kinh tế theo chủ nghĩa dân tộc » như của bộ trưởng Montebourg làm cho các nhà đầu tư châu Á có cảm tưởng mình không được hoan nghênh tại Pháp.

Pháp có đủ trọng lượng trên bàn cờ chiến lược châu Á hay không ? Hiện nay, dấu ấn chiến lược của Pháp tại châu Á còn rất mờ nhạt. Với tư cách là thành viên thường trực của Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc, Pháp có một lợi điểm hơn Đức, nhưng sự hiện diện kinh tế và cộng đồng doanh nhân Pháp tại châu Á còn kém so với Đức. Đối với một số quốc gia châu Á muốn tránh đối mặt với Washington thì việc lựa chọn Pháp chính là sự đa dạng hóa đối tác làm ăn. Đây còn là cầu nối với cả Liên Hiệp Châu Âu. Một nhà ngoại giao phân tích : « Không giống như Hoa Kỳ, sự chuyển trục của Pháp sang châu Á không mang tính chiến lược mà mang tính kinh tế và ngoại giao ». Paris đã bỏ qua tham vọng của « sự chuyển trục chiến lược » do trong bối cảnh cắt giảm ngân sách, thắt lưng buộc bụng. Thế nhưng, Pháp cũng có thể tận dụng châu Á, nơi có chi tiêu quốc phòng ngày càng cao, để làm nơi buôn bán các phương tiện quân sự như gần đây, Pháp vừa mới giao một tàu tuần dương cho Malaisia.

Hiện nay, về lĩnh vực du lịch, một triệu du khách đến Pháp hàng năm. Ngoài ra, Pháp còn thu hút nhiều sinh viên, nghệ sĩ, doanh nhân. Có 35 000 sinh viên Trung Quốc du học tại Pháp, nhưng chỉ có 3000 sinh viên Ấn Độ, 2000 sinh viên Nhật Bản. Tuy nhiên, thủ tục hành chính nặng nề, thiếu phương tiện cũng chính là những điểm hạn chế trong việc đón tiếp người nước ngoài, theo nhận định của một nhà ngoại giao. Do đó, từ nay, visa phải là chính sách hút khách.

Lê Vy, rfi