Trung Quốc có là động lực cho thế giới?

Trong lúc các đại gia cũ đang run rẩy đứng lên từ suy thoái thì Trung Quốc cùng các quốc gia mới nổi khác trở thành niềm hy vọng trở thành động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế toàn cầu.

Thành phố Thượng Hải, Trung Quốc. Ảnh: BBC

Đây là dự đoán của Andrew Walker, phóng viên kinh tế của BBC, trong loạt phóng sự về sức mạnh mới của châu Á. Ông viết:

Trong khi phải vật lộn với các khoản nợ chính phủ, các nền kinh tế phương Tây sẽ không thể trở thành động lực cho một cuộc bùng nổ về nhu cầu hàng hóa và dịch vụ , như họ từng làm được trong một thập niên trước.

Ngược lại, đà trượt xuống của kinh tế Trung Quốc đang chậm lại, và họ sẽ nhanh chóng tìm lại tốc độ tăng trưởng phi thường. Từ năm 2007 đến 2011, tổng mức tăng trưởng kinh tế của Trung Quốc bằng của các quốc gia dẫn đầu trong khối G7 cộng lại.

Trung Quốc là thị trường tiêu thị cực kỳ quan trọng cho một số nhà cung cấp, chẳng hạn như than Australia hay đậu nành Brazil. Cần phải nhắc lại rằng Trung Quốc là nhà xuất khẩu lớn và hưởng thặng dư nhiều. Điều đó có nghĩa là trong thương mại quốc tế, họ nhận nhiều hơn là cho. Tuy nhiên tốc độ nhập khẩu của nước này đang tăng nhanh chóng, nhờ đó họ trở thành một thị trường ngày càng quan trọng đối với nhiều nền kinh tế khác.

Nhưng hiện thực này có tồn tại lâu không? Nhiều người hoài nghi.

Tờ Wall Street Journal gần đây tuyên bố: "Vài năm sau khi giá bất động sản đi xuống, bong bóng nhà đất Trung Quốc sẽ xì hơi".

Hệ quả của bong bóng vỡ là rất đau đớn. Hãy xem những gì đã xảy ra ở Mỹ, Ireland, Brazil và Tây Ban Nha, nơi mà việc cấp tín dụng cho ngành nhà đất lỏng lẻo đã dẫn đến cuộc khủng hoảng tài chính như thế nào.

Giới chức Trung Quốc đang ngày càng lo ngại về lạm phát. Họ đã nhiều lần nâng tỷ lệ dự trữ bắt buộc đối với các ngân hàng - cách để giảm tăng trưởng tín dụng.

Giáo sư Nouriel Roubini thuộc trường đại học New York, một nhà tiên tri về khủng hoảng tài chính, cảnh báo rằng Trung Quốc sẽ gặp khó khăn trong tương lai. Ông này nói Trung Quốc đang đối mặt với "một cú hạ cánh khó".

Theo Roubini, kinh tế Trung Quốc quá phụ thuộc vào đầu tư. Đầu tư lớn tạo ra năng lực quá lớn và điều đó không thể kéo dài mãi. Tình trạng đầu tư quá mức sẽ dẫn đến những vấn đề xấu trong tín dụng, khi những người đi vay tiền để xây nhà ở hoặc trung tâm thương mại không đạt được lợi nhuận kỳ vọng

Nhìn xa hơn vào tương lai, có một vài vấn đề khác có thể làm chậm bước nền kinh tế Trung Quốc. Hàng triệu công nhân làm việc trong những ngành kiếm không ra tiền ở những miền nông thôn Trung Quốc đã và đang đổ đến các thành thị để làm công nhân. Nhưng điều đó không thể tiếp diễn mãi.

Giáo sư Barry Eichengreen thuộc đại học California cũng cảnh báo rằng các nền kinh tế phát triển nhanh sẽ luôn bị chậm lại ở một giai đoạn nào đó và hiện tượng này sẽ diễn ra sớm hơn ở các nước có tỷ lệ dân số già cao. Chính sách một con và mục tiêu tăng tuổi thọ của sẽ khiến Trung Quốc lâm vào tình trạng này.

Jim O'Neill thuộc Goldman Sachs, tập đoàn đã đặt ra thuật ngữ BRIC chỉ nhóm các nước Brazil, Nga, Ấn Độ, Trung Quốc, dự đoán rằng kinh tế Trung Quốc sẽ phát triển chậm lại trong năm nay và tỷ lệ tăng trưởng chỉ còn khoảng 8%. Tuy nhiên, ông cho rằng Trung Quốc sẽ "tiếp đất an toàn" nhờ kiểm soát được mức độ lạm phát. O'Neill không đồng tình với quan điểm cho rằng bong bóng nhà đất sẽ vỡ.

Đầu tư cho xuất khẩu sẽ không còn chiếm vị trí thượng phong như hiện nay và trước đây nữa, một khi chi tiêu nội địa tăng lên. Các doanh nghiệp Trung Quốc sẽ tăng cường bán hàng cho khách hàng nội hoặc cho các nền kinh tế mới nổi khác. Và thị trường Trung Quốc sẽ mở rộng ra nhờ tầng lớp trung lưu của nước này.

Tuy nhiên, trong ngắn hạn, vẫn cần cảnh giác trước nguy cơ nền kinh tế này lại trượt chân.

( theo vnexpress )