Thuốc nào được dùng nhiều nhất để điều trị Covid-19?

[Romano]

Trong cuộc chiến chống Covid-19, giới y tế toàn cầu đang dựa vào kho “vũ khí” ít ỏi của một số danh mục các thuốc có thể trị Covid-19, trong đó có thuốc kháng thể REGEN-COV vừa được Mỹ thông qua.Giờ đây, những người chưa tiêm vắc xin ngừa Covid-19 và đối mặt nguy cơ bệnh tình trở nặng sau khi nhận kết quả dương tính với virus đang có thêm lựa chọn tiếp nhận điều trị bằng thuốc kháng thể đơn dòng REGEN-COV của hãng Regeneron.
REGEN-COV
Trong số các đối tượng được đề xuất liệu pháp này có nhóm bệnh nhân mắc chứng suy giảm hệ miễn dịch, bao gồm người có HIV, bệnh nhân ung thư, người được ghép nội tạng, theo Đài NBC News hôm 2.8 dẫn thông báo của Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA). Liều đầu tiên của REGEN-COV cần được tiêm trong vòng 96 giờ kể từ thời điểm mắc bệnh.


Quyết định phê chuẩn của FDA dựa trên kết quả thu được từ cuộc nghiên cứu lâm sàng quy mô lớn đối với hỗn hợp thuốc casirivimab và imdevimab của hãng Regeneron, gọi là REGEN-COV. Cuộc thử nghiệm được thực hiện ở Mỹ, Romania và Moldova.
Diễn biến trên cũng đánh dấu lần đầu tiên một dạng thuốc kháng thể dưới dạng tiêm được FDA phê chuẩn trong điều kiện khẩn cấp nhằm ngăn chặn nguy cơ mắc bệnh nặng sau khi một người nhiễm virus Corona chủng mới (SARS-CoV-2).


Bác sĩ Myron Cohen, nhà nghiên cứu hàng đầu thế giới về kháng thể trị virus Corona đang công tác ở Đại học Bắc Carolina (Mỹ), cho biết thuốc kháng thể đơn dòng hoạt động theo cơ chế áp đảo năng lực lây nhiễm vào thời điểm virus vẫn chủ yếu ở mũi và họng.
“Đó là cuộc chạy đua giữa tốc độ tấn công của virus và năng lực tạo kháng thể ở bệnh nhân nhằm bảo vệ phổi và phần còn lại của cơ thể”, bác sĩ Cohen giải thích.
Tuy nhiên, FDA cũng nói rõ thuốc REGEN-COV không nên được sử dụng để thay thế vắc xin. Cơ quan Mỹ khẳng định mọi người đủ điều kiện nên nhanh chóng tiêm vắc xin ngừa Covid-19.
Thuốc masitinib

Bên cạnh đó, các nhà khoa học của Đại học Chicago (Mỹ) phát hiện thuốc masitinib có thể điều trị bệnh Covid-19. Thuốc masitinib là biệt dược đang được thử nghiệm lâm sàng trong việc điều trị Hội chứng xơ cứng teo cơ một bên hay còn gọi là bệnh Lou Gehrig (ALS). Kết quả thử nghiệm cho thấy masitinib ức chế sự sao chép của SARS-CoV-2 ở tế bào người được nuôi cấy trong phòng thí nghiệm và trên thực thể sống là chuột.
Đội ngũ nghiên cứu, bao gồm các nhà khoa học tại Phòng thí nghiệm Quốc gia Argonne của Bộ Năng lượng Mỹ (DOE), cũng phát hiện masitinib có thể hiệu quả đối với nhiều dòng virus Corona, và các biến thể của SARS-CoV-2 (bao gồm Alpha, Beta và Gamma). Báo cáo đã được công bố trên chuyên san Science. Tuy nhiên, loại thuốc này có thể dẫn đến nguy cơ thiếu máu cục bộ cơ tim trong quá trình thử nghiệm tại Pháp.
Tờ The Wall Street Journal dẫn dữ liệu của Viện Milken (trụ sở tại Santa Monica, California, Mỹ) cho thấy hiện có hơn 225 loại thuốc đang trong quá trình thử nghiệm lâm sàng nhằm xác định hiệu quả điều trị Covid-19. Mỹ đã áp dụng hoặc đề xuất 10 loại thuốc, trước khi loại bỏ 2 loại vì không hiệu quả, và ngừng sử dụng loại thứ ba do không điều trị được biến thể Delta. Chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden cam kết sẽ chi 3,2 tỉ USD hỗ trợ nỗ lực điều chế thuốc viên trị Covid-19 trong thời gian tới.

Các loại thuốc khác
Một ứng viên tiềm năng khác trong điều trị bệnh Covid-19 là baricitinib do hãng Eli Lilly và Incyte nghiên cứu. Kết quả thử nghiệm lâm sàng tại Mỹ cho thấy baricitinib giảm đến 39% nguy cơ tử vong ở bệnh nhân cần cung cấp ôxy và đặt máy thở. Trong diễn biến mới nhất, FDA vào cuối tháng 7 cho phép sử dụng baricitinib mà không cần sử dụng kèm với thuốc remdesivir đối với bệnh nhân mắc Covid-19 từ 2 tuổi trở lên, theo Reuters.
Tháng 2 năm ngoái, các nhà nghiên cứu Mỹ và Trung Quốc thử nghiệm thuốc kháng virus remdesivir trong điều trị Covid-19. Đến tháng 10.2020, FDA chính thức phê chuẩn remdesivir cho việc điều trị Covid-19. Đến nay, khoảng 50% số bệnh nhân nhập viện ở Mỹ được trị liệu bằng loại thuốc này. Thế nhưng, kết quả thu thập được ở các bệnh viện Mỹ sau thời gian sử dụng cho thấy thuốc remdesivir có vẻ như không các tác dụng trong việc giảm nguy cơ tử vong, trong khi kéo dài thời gian nhập viện điều trị (do phải hoàn tất đủ liệu trình), theo báo cáo đăng trên AMA Network Open.


Trong khi đó, chuyên san Nature hôm 2.8 đề cập trường hợp thuốc ivermectin (thuốc dành cho thú y) trong điều trị Covid-19. Theo đó, báo cáo của nhóm nghiên cứu do các chuyên gia Ai Cập dẫn đầu đã bị rút khỏi cổng thông tin y khoa Research Square từ tháng 6 vì lý do “quan ngại đạo đức”. Dựa trên nhiều nguồn tin, những số liệu trong báo cáo không đúng, dẫn đến hoài nghi về hiệu quả của ivermectin.
Về thuốc hydroxychloroquine (trị sốt rét), Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), Viện Y tế Quốc gia Mỹ, FDA khuyến cáo không sử dụng loại thuốc này ngoài công dụng điều trị bình thường, bao gồm sốt rét, lupus, viêm khớp, theo Reuters.