Khi nào 'đại bàng Mỹ' mỏi cánh trên bầu trời Libya?

8 năm kể từ cuộc chiến Iraq làm chao đảo thế giới Hồi giáo, Mỹ lại mở chiến dịch tiến công quân sự với nỗ lực thiết lập vùng cấm bay trên bầu trời Libya. Khi nào "chú đại bàng này mới mỏi cánh" và kết thúc ném bom quốc gia Bắc Phi này đang là điều nhiều người quan tâm.

Liệu Mỹ có thể nhẹ nhàng rút lui?

“Điều gì sẽ xảy ra nếu nhà lãnh đạo Moammar Gaddafi ra đi? Quân đồng minh sẽ làm gì để ngăn cản cuộc tấn công của phe nổi dậy?”… hàng loạt những câu hỏi còn bỏ ngỏ khiến Washington bị dồn vào thế bí và loay hoay tìm lời giải cho một kết thúc “êm đẹp” tại chiến trường này.

Cuộc chiến Lybia có khiến chính quyền Obama rơi vào thế bí?

Ông Michael O'Hanlon, chuyên gia phân tích thuộc Viện Brookings, trong cuộc phỏng vấn gần đây với Tân Hoa xã chỉ ra rằng: “Chúng ta không thể tiên liệu được cục diện sẽ đi về đâu. Có thể Mỹ đang nỗ lực thực hiện chiến lược can dự ngắn và hạn chế, nhưng mọi điều bất ngờ đều có thể khiến chính quyền Obama không kịp trở tay”.

Trên thực tế, Washington không có khả năng duy trì một cuộc chiến với lực lượng sung mãn và quy mô hoành tráng nhất bởi Chính phủ dốc nhiều tâm lực cho chiến sự tại Afghanistan và gần 50.000 quân sĩ ở lại Iraq. Cuộc chiến “hao tiền tốn của” tại Libya sẽ đặt ra một thách thức lớn cho Nhà Trắng trong thời điểm người dân đang kêu gọi Chính phủ giảm nợ.

Kịch bản hoàn hảo nhất với Mỹ lúc này là Gaddafi đồng ý chia sẻ quyền lực và rời bỏ Chính phủ, trong khi đó, lực lượng gìn giữ hòa bình sẽ nổi lên với vai trò cầu nối giữa Chính quyền Gaddafi và phe nổi dậy.

Công cuộc tái thiết Libya hứa hẹn nhiều cam go

Nhiệm vụ này nhằm thực thi Nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc năm 1973, trong đó kêu gọi áp đặt một vùng cấm bay trên bầu trời Libya, nhằm bảo vệ thường dân khỏi mối đe dọa từ các cuộc tấn công trong nội bộ nước này.

Binh lính của ông Gaddafi nằm chết trên con đường vào Benghazi.

Ông O’Hanlon phân tích: “Bất luận tình huống nào xảy ra trong cuộc chiến, dù Libya trở nên bất trị hay các phần tử Hồi giáo cực đoan tấn công biên giới…Mỹ và đồng minh đều nên xem xét các hoạt động gìn giữ hòa bình thay vì lạm dụng súng ống như hiện nay”.

Ông này cũng cho rằng, để tái thiết một nhà nước Libya sau cuộc chiến sẽ là nhiệm vụ khó khăn khi đối phó với các lực lượng chống phá dưới sự bảo trợ của Gaddafi. Tuy nhiên, Libya rộng hơn Iraq ba lần. Dù vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro nhưng công cuộc này sẽ hứa hẹn sẽ khả quan với nguồn lực tái thiết không quá tốn kém.

Nhà phân tích Benjamin H. Friedman thuộc Viện Cato đưa ra lập luận, bất kể nhà nước mới được xây dựng theo mô hình nào, Mỹ cũng sẽ can thiệp vào bộ máy chính quyền tại Lybia bằng cách giành ghế nóng trong Quốc hội nước này.

Lòng dân chưa thuận

Theo một cuộc thăm dò do tổ chức Rasmussen thực hiện, nhiều ý kiến ủng hộ vai trò tham chiến của Mỹ tại Libya, nhưng cũng không ít người dành lời chỉ trích cho chính quyền Tổng thống Obama.

Nhiều người Libya nguyện làm lá chắn sống bảo vệ Gaddafi.

Hiện có tới 34% ủng hộ và hy vọng Mỹ sẽ can dự sâu hơn nữa vào chiến trường nóng bỏng này. 48% phản đối và yêu cầu Chính phủ Obama nên lặng lẽ rút lui. 18% còn lại tỏ ý phân vân, cho rằng cần căn cứ vào tình hình thực tế để quyết định.

Tuy nhiên, cuộc thăm dò do tổ chức Gallup tiến hành cho thấy người Mỹ đang nghiêng về phương án ủng hộ (47%) so với phản đối (37%) các hành động quân sự của Mỹ chống lại Libya.

Tổ chức này cho hay, đây là mức ủng hộ thấp nhất trong các cuộc điều tra về phản ứng của dân chúng đối với các hành động quân sự gần đây của chính quyền Obama.

Mai Anh (theo Xinhua)