Bóng tối sau nụ cười người chuyển giới

Bóng tối sau nụ cười người chuyển giới (kỳ cuối): Những hiểm nguy trên con đường trở lại là chính mình… Quay trở lại với câu chuyện “Mom, I need to be a girl” của Just Everly. Cậu bé Daniel may mắn được mẹ và các anh trai ủng hộ, nhờ sự can thiệp của y tế và một hệ thống trợ giúp về tâm lý, ứng xử… đã trở thành cô gái Daniele xinh đẹp. Nhưng Daniel cũng phải trải qua không ít khó khăn.
Còn khi tiếp xúc và tìm hiểu về những gì mà những người chuyển giới ở Việt Nam làm khi họ khát khao trở thành con gái, tôi thật sự kinh ngạc và gần như bị sốc bởi những nguy hiểm mà họ có thể gặp phải trên con đường trở thành chính mình.

Hình minh họa

"Thích thì tiêm, chỉ dẫn đâu ra"

Đó là lời tâm sự của Trúc – một bạn chuyển giới ở TP HCM đang dùng hoocmon. Khi được hỏi về tình trạng chuyển giới của mình, Trúc cho biết mới đang dùng hoocmon để có ngực. Người chuyển giới trước khi can thiệp phẫu thuật phải sử dụng hoocmon trong một thời gian khá dài, mà cách thức cũng như liều lượng sử dụng phải do các bác sĩ có chuyên môn chỉ định và hướng dẫn.

Thế nhưng, sự thật là phần lớn các bạn chuyển giới ở TP HCM nói riêng và ở Việt Nam nói chung đều không có điều kiện tiếp xúc với những dịch vụ một cách đầy đủ. Theo lời Trúc: “Tự mua tự dùng, không có chỉ dẫn”.

Jessica – một người chuyển giới đang ở quận 1, TP HCM, kể một cách chi tiết hơn về quá trình dùng hoocmon của mình. Với một giọng đều đều, Jes kể: “Tôi nhờ người mua về xài và bán lẻ cho những đứa em giống tôi. Tôi chích vào người, cứ 7 ngày chích một lần”.

Jes cho biết: “Ngày xưa tôi cũng có đi trạm y tế, nhưng người ta không dám chích cho tôi. Tôi nhờ đứa em chích rồi hai đứa chích qua chích lại”.

Thông tin trên khiến người nghe "hoảng hồn". Bất kỳ ai làm trong ngành y tế hoặc có một chút kiến thức về hoocmon, hoặc tìm kiếm trên Internet đều có thể biết sự nguy hiểm khi tự mày mò sử dụng hoocmon như vậy. Những biến chứng có thể xảy ra bất cứ lúc nào và có thể gây nguy hiểm đến tính mạng những người chuyển giới.

Đề cập đến nguy hiểm khi "tự xử" như trên, Jes nói một cách bình thản: “Tôi cũng biết nguy hiểm, nhưng có nhiều người xài rồi mà cũng chẳng có vấn đề gì. Ai đã chọn con đường chuyển giới sẽ phải xài thuốc suốt đời. Lúc mới chích vào nhức lắm, đi không nổi, lại buồn ngủ nữa. Xài hoocmon cơ thể mình sẽ thon thả, da dẻ mịn màng, nhưng cơ thể yếu lắm, dễ bị bệnh”.

Jes từng bị những biến chứng khi tiêm hoocmon. “Tôi bị chích không đúng cách, thuốc không tan, sưng to rồi bầm tím. Ngồi hay nằm đều đau, lăn qua lăn lại cũng đau... Nhưng cuộc sống mà Trời kêu ai nấy dạ. Nói thiệt ai ham sống chứ tôi không ham đâu”.


Trúc kể tiếp về quá trình bơm silicon vào mông: “Bơm silicon thì bơm thôi, có người bơm, mình đến bơm trả tiền. Người ta tự làm, không có cơ sở”. Trúc không hề biết những nguồn lấy silicon ấy ở đâu ra nhưng Trúc biết rằng những người bơm silicon cho mình không phải là nhân viên y tế; tuy vậy cô vẫn chấp nhận làm tất cả để cơ thể mình giống con gái hơn.

Ngoài những nguy hiểm khi sử dụng hoocmon và silicon ra thì trong phẫu thuật chuyển giới cũng tiềm ẩn hàng trăm nguy cơ, Jes kể chuyện về những người bạn đã đi phẫu thuật một phần hoặc toàn bộ của mình: “Đặt ngực có đứa bị ép van tim, khó thở. Còn phẫu thuật phần dưới thì giống như chết đi sống lại vậy”. Khi phẫu thuật xong, người chuyển giới phải chịu đựng sự đau đớn kéo dài và mất nhiều thời gian để hồi phục, có khi đến nửa năm.

Còn có những trường hợp như H (quận Bình Thạnh – TP HCM) thì do không giữ gìn kĩ nên sau khi phẫu thuật bị nhiễm trùng làm sức khỏe bị ảnh hưởng nghiêm trọng; có những trường hợp thì bị tuột túi nước dùng để làm vú khiến phải mổ mới lấy được ra. Quá trình chuẩn bị để chuyển giới cũng như quá trình hậu chuyển giới cũng rất phức tạp, trước khi chuyển giới thông thường phải dùng hoocmon khoảng hai năm, sau khi chuyển giới phải sử dụng hoocmon suốt đời.

Jes chia sẻ nếu nghĩ đến việc chuyển giới, trước tiên phải lo ổn định về kinh tế. Bởi ở Việt Nam hiện vẫn chưa có cơ sở nào được phép để thực hiện phẫu thuật chuyển giới, thông thường người chuyển giới phải sang Thái Lan để thực hiện phẫu thuật.

Ở những bệnh viện bình dân, chi phí phẫu thuật phần trên khoảng 2.000 USD, phẫu thuật phần dưới khoảng 3.000 USD, ở những bệnh viện cao cấp thì số tiền phẫu thuật còn lớn hơn nhiều lần. “Chưa tính một số đứa menly quá phải cắt vai, xương hàm, trái cổ (yết hầu) làm giọng nói, nhiều tiền lắm...”, Jes chia sẻ. “Có người gia đình giàu sẵn, người nào không có thì mượn tiền của mami ("Má mì") rồi về làm gái trả lại từ từ”.

Jes giải thích thêm, ở TP HCM có một số "má mì" cho người chuyển giới mượn tiền đi phẫu thuật, những người đó sẽ về làm gái bán dâm dưới tay "má mì" đó để kiếm tiền trả dần. Một người bạn của Jes cho biết, cô ấy từng vay của má mì 45 triệu đồng để đi làm ngực, số lãi cắt cổ lên tới 20% một tháng. Nếu không trả nợ thì "má mì" gặp đâu đánh đó, đánh cho đến khi trả nợ mới thôi.

Khi đã đi làm gái kiếm tiền trả nợ, nhiều người liều lĩnh móc túi của khách để có thể nhanh chóng trả hết số nợ hơn, nếu khách bắt được thì sẽ bị đánh đập, quịt luôn tiền công. Theo lời Jes, nếu “trúng mánh” thì sau vài năm sẽ trả được nợ. Thậm chí có những người đi làm mại dâm nam trước để gom góp tiền thực hiện phẫu thuật chuyển giới sau.

Càng đi sâu vào thế giới của những người chuyển giới, càng thấy những trập trùng khó khăn và nguy hiểm của họ, kể cả suốt quá trình sử dụng Hoocmon, trước khi phẫu thuật và sau khi phẫu thuật.

Sự thiếu vắng các dịch vụ

Thật liều lĩnh khi tự mày mò sử dụng hoocmon, silicon, cũng như không có nhiều sự am hiểu về tình trạng sau khi chuyển giới tính bằng phẫu thuật có lẽ là hồi chuông báo động về sự thiếu vắng nghiêm trọng các dịch vụ đáp ứng những nhu cầu của nhóm người chuyển giới. Không có bất kì một cơ sở về y tế nào chỉ định và hướng dẫn sử dụng hoocmon, càng không có một trung tâm tư vấn nào để giúp người có ý định chuyển giới hiểu về nguy cơ cũng như những biến đổi mà các bạn sẽ gặp trong suốt giai đoạn chuyển giới đầy vất vả và nguy cơ này.

Sự "bỏ qua" nhóm thiểu số này của những nhà lập pháp cũng trở thành một trở ngại cho những người chuyển giới khi tiếp xúc với các dịch vụ (giả sử các dịch vụ đó có mặt).

Sẽ như thế nào nếu một liều Hoocmon các bạn tự sử dụng, tự tiêm cho nhau với kinh nghiệm truyền miệng gây ra biến chứng? Những lần bơm Silicon không rõ nguồn gốc với những người không phải nhân viên có kỹ năng, kiến thức? Sẽ như thế nào khi các bạn bước vào quá trình phẫu thuật chuyển giới mà không có sự hướng dẫn hay tư vấn nào có ích? Sẽ như thế nào nếu các bạn – vì không đáp ứng được chi phí đắt đỏ khi chuyển giới ở nước ngoài – mà dấn thân vào những con đường tăm tối khác? Dù đó là lựa chọn của mỗi người, nhưng trong đó cũng có một phần nguyên do của những sự thiếu hụt dịch vụ và sự bỏ bê của xã hội, của luật pháp.

Những thiếu thốn về dịch vụ, thông tin, kinh tế,… đã khiến ước mơ trở thành chính mình của nhiều người trở nên xa vời, có nhiều người liều lĩnh tự mày mò sử dụng thuốc, liều lĩnh phẫu thuật ở những bệnh viện mà số tiền của mình chỉ có thể chi trả ở mức đó.

Sự thiếu vắng của các dịch vụ y tế, sự quan tâm của nhà nước, các nhà lập pháp, thậm chí là của cả xã hội dường như đang đẩy một nhóm nhất định trong xã hội đến những hậu quả nghiêm trọng về sức khỏe, về tâm lý...

Tùng Lâm

*Tên nhân vật trong bài đã được thay đổi.