Không để người giàu 'chiếm' nhà thu nhập thấp

Cơ quan chức năng của TP Hà Nội và Bộ Xây dựng đang nghiên cứu, sửa đổi những quy định về quy trình xét duyệt đối tượng được mua nhà thu nhập thấp. “Sở đang làm công văn đề nghị UBND quy định chặt hơn về đối tượng được mua nhà thu nhập thấp (TNT), không để người giàu vào ở nhà TNT”- ông Nguyễn Quốc Tuấn, Phó Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội nói.


Thêm vụ mua bán nhà TNT

Theo nguồn tin riêng của phóng viên, cơ quan công an vừa phát hiện thêm một vụ rao bán nhà TNT ở khu chung cư Ngô Thì Nhậm (quận Hà Đông). Như vậy, đây là vụ mua bán nhà TNT thứ hai bị phát hiện, kể từ khi khu nhà dành cho người có TNT này được bàn giao cho các gia chủ.

Thực tế, theo khảo sát của phóng viên Tiền Phong tại tòa nhà CT1, có nhiều hộ dân khác đang sinh sống tại khu nhà TNT Ngô Thì Nhậm, có cuộc sống tiện nghi mà chỉ những gia đình giàu mới có được (xem bài Tận thấy cuộc sống tiện nghi ở nhà thu nhập thấp, số ra ngày 6-6). Nếu cơ quan chức năng rà soát kỹ, có thể còn phát hiện nhiều hộ khác có dấu hiệu gian dối khi làm thủ tục để được mua nhà TNT.

Theo ông Nguyễn Quốc Tuấn, việc kiểm tra đột xuất, kiểm tra định kỳ sẽ được thực hiện nhưng vẫn phải trông chờ vào chính quyền địa phương và công an khu vực.
Trong QĐ 34 chưa có quy định yêu cầu những đối tượng được mua phải viết cam kết không được sang nhượng, nhưng Sở Xây dựng đã có công văn yêu cầu các chủ đầu tư trước khi ký hợp đồng hoặc giao nhà thì người dân phải có cam kết thực hiện đúng QĐ 34 và chịu trách nhiệm trước pháp luật về những sai trái nếu có. Cụ thể, người được mua nhà sẽ phải ký hàng loạt các cam kết như không chuyển nhượng, không cho thuê...

Tầng hầm tòa nhà TNT kín chỗ để xe hơi đủ loại.

Bịt lỗ hổng

Theo Thông tư 36 của Bộ Xây dựng, hướng dẫn việc bán, cho thuê, cho thuê mua và quản lý sử dụng nhà ở cho người có TNT tại khu vực đô thị và theo Quyết định số 34, ngày 16-8-2010 của UBND TP Hà Nội, đối tượng được mua nhà ở TNT phải đảm bảo tiêu chuẩn: Chưa có nhà ở; có nhà ở căn hộ thuộc sở hữu của mình nhưng diện tích quá chật chội (bình quân hộ gia đình thấp hơn 5m2 sử dụng/người);

“Bảo người giàu tự giác không mua nhà thu nhập thấp thì quá khó. Khi không thể kêu gọi sự tự giác, thì phải có chính sách kiểm soát gắt gao.” - TS tâm lý học Nguyễn Hồi Loan (Trường ĐH KHXH và NV Hà Nội).

Có nhà ở riêng lẻ, nhưng diện tích nhà ở bình quân của hộ gia đình thấp hơn 5m2 sử dụng/người và diện tích khuôn viên đất của nhà ở đó thấp hơn tiêu chuẩn diện tích đất tối thiểu thuộc diện được phép cải tạo, xây dựng theo quy định của UBND thành phố; chưa được Nhà nước hỗ trợ về nhà ở, đất ở dưới mọi hình thức; có hộ khẩu thường trú hoặc tạm trú dài hạn tại Hà Nội.

Đối tượng thuộc lực lượng vũ trang nhân dân, nếu chưa có hộ khẩu thường trú hoặc tạm trú dài hạn, phải có xác nhận của đơn vị nơi người đó đang công tác về chức vụ, thời gian công tác, thực trạng về nhà ở; có mức thu nhập hằng tháng (tính bình quân theo đầu người) dưới mức bình quân theo quy định của UBND TP (dưới 4 triệu đồng/người/tháng).

Ông Vũ Mạnh Cường - Phòng Quản lý nhà ở (Cục Quản lý nhà và thị trường BĐS-Bộ Xây dựng), cho biết: “Hiện việc xét duyệt hồ sơ được giao cho doanh nghiệp. Theo quan điểm của tôi, doanh nghiệp làm ra sản phẩm, không có chuyên môn về xét duyệt thì không nên xét duyệt hồ sơ.
Hồ sơ được chuyển lên Sở Xây dựng, đương nhiên Sở sẽ kiểm tra nhưng kiểm tra không hết được. Cho nên, phải có bộ máy nhà nước đứng ra nhận đơn, doanh nghiệp chỉ nên là đơn vị làm sản phẩm rồi bàn giao lại cho cơ quan nhà nước”.

Theo ông Cường, khái niệm TNT của nước ta hiện cũng lỏng lẻo. Phải phân biệt người nghèo và người có thu nhập thấp. Người nghèo là người chưa có tiền nhưng người TNT lại là vấn đề khác. Hiện, những người có tiền nhưng thu nhập hằng tháng không cao vẫn xếp vào người TNT.
Chưa kể Việt Nam chưa quản lý thu nhập của người dân. Khái niệm TNT là không rõ. Vì vậy, không có gì lạ khi ai ở nhà TNT nhưng có xe hơi, ti vi, tủ lạnh đắt tiền.

Ông Nguyễn Quốc Tuấn cũng cho rằng: “Quy định về điều kiện được mua nhà TNT còn có những kẽ hở. Như trường hợp thuộc diện ưu tiên là người nhà liệt sỹ, đáng ra thì một gia đình có liệt sỹ chỉ một đối tượng được mua chứ không phải vài người trong cùng một gia đình liệt sỹ đều làm hồ sơ ưu tiên được.
Bên cạnh đó, chúng tôi đang đề xuất, tới đây chỉ cho những đối tượng có hộ khẩu Hà Nội mua, chứ tạm trú dài hạn cũng không được”.

Ngọc Mai, tienphong.vn