Trung Quốc dẹp nạn hét giá cô dâu

[Romano]

Sính lễ đắt đỏ khiến các gia đình nợ nần sau đám cưới, nhiều chàng trai từ bỏ kết hôn. Nguyên nhân của nạn hét giá cô dâu là chênh lệch nam nữ, bất bình đẳng giới.Ngày 13/2, Trung Quốc tuyên bố sẽ khởi động một chiến dịch đặc biệt chống lại các vấn đề bao gồm nạn hét giá cô dâu và các lễ cưới xa hoa, một phần trong nỗ lực tăng cường xây dựng tiêu chuẩn văn hóa đạo đức ở các vùng nông thôn của đất nước.

Global Times cho biết chiến dịch khuyến khích các chính quyền địa phương xây dựng quy tắc thay đổi hủ tục lạc hậu phù hợp với điều kiện khu vực, tăng cường vai trò của hương ước, quy ước trong việc hạn chế hành vi xấu.

Hét giá cô dâu
"Bride price" (giá cô dâu, sính lễ hay của hồi môn) là tiền, tài sản hoặc hình thức của cải khác do chú rể, gia đình chú rể tặng cho nhà gái trước lễ cưới.

Đây được xem là truyền thống quan trọng trong hôn nhân ở Trung Quốc. Sính lễ có thể được hiểu như một món quà đính hôn, thể hiện thiện chí giữa cặp đôi và gia đình hai bên.

Tuy nhiên, giá trị sính lễ đã tăng từ mức bình thường lên rất cao, đặc biệt là ở những khu vực nghèo khó. Bản chất của phong tục truyền thống cũng đã thay đổi rất nhiều trong những năm qua.

Một số gia đình ở vùng nông thôn hoặc có thu nhập thấp phải dùng hết tiền tiết kiệm để con trai lấy vợ. Một số cặp đôi trẻ, từng có mối quan hệ tốt đẹp, đã chia tay vì nhà trai không thể đáp ứng yêu cầu sính lễ của nhà gái.

Thời gian gần đây, nhiều tỉnh thành trên khắp Trung Quốc đã tăng cường nỗ lực kiềm chế chi phí đám cưới đắt đỏ. Tháng 9/2022, 8 cơ quan quốc gia đã cùng nhau đưa ra thông báo nhằm giải quyết các vấn đề về của hồi môn và lễ cưới xa hoa ở vùng nông thôn.Nhiều thành phố ở tỉnh Giang Tây từ lâu đã nổi tiếng với chi phí sính lễ đắt đỏ, cũng đang đẩy mạnh các chiến dịch giải quyết vấn đề.

Ngày 28/9/2022, huyện Quảng Xương, tỉnh Giang Tây đã tổ chức đám cưới tập thể cho 10 cặp đôi với "giá cô dâu bằng 0". Buổi phát trực tiếp đám cưới tập thể được hơn 40.000 người theo dõi.

Một quan chức từ Thượng Nhiêu, thành phố khác ở Giang Tây, yêu cầu giấu tên, tiết lộ chi phí sính lễ ở một số khu vực thường nằm trong khoảng 100.000 đến 150.000 nhân dân tệ (14.700 đến 22.000 USD).

Nhiều nơi khác, đặc biệt là những vùng kinh tế kém phát triển, của hồi môn còn đắt hơn, ở mức 188.000-288.000 nhân dân tệ.

Người này nói thêm rằng sính lễ đắt đỏ như vậy chưa bao giờ là một phong tục hay truyền thống dân gian của Giang Tây.

Một vài năm trước, khi thu nhập và mức sống được cải thiện, người dân bắt đầu yêu cầu "giá cô dâu" cao hơn. Vị quan chức này nhận định rằng việc ràng buộc hạnh phúc cả đời của các đôi vợ chồng với điều kiện vật chất là đi ngược lại giá trị đạo đức, truyền thống.

Mất cân bằng
Mu Guangzong, giáo sư tại Viện Nghiên cứu Dân số thuộc Đại học Bắc Kinh, cho biết sính lễ ngày càng đắt đỏ là kết quả của "chủ nghĩa vật chất thái quá" và sự chênh lệch cực độ giữa người giàu và người nghèo ngày nay.

Ngoài ra, sự mất cân bằng tỷ lệ nam nữ, đặc biệt là ở khu vực nông thôn, một phần do quan niệm trọng nam khinh nữ trong nhiều năm, cũng là nguyên nhân chính. Ông giải thích vì một số gia đình ở nông thôn thấy đàn ông khó lấy vợ nên họ sẽ tăng "giá cô dâu".Tính đến năm 2021, khoảng 30 triệu nam giới Trung Quốc "ế vợ". Sự thiếu hụt nữ giới có nghĩa là các cô dâu tiềm năng có thể kén chọn hơn.

Yige Dong, trợ lý giáo sư xã hội học và giới tính tại Đại học Buffalo (Mỹ), nói: "Nếu chúng ta coi hôn nhân như một thị trường, thì sẽ có hai bên 'cung' và 'cầu'. Do đàn ông chiếm số lượng đáng kể so với phụ nữ trong 'thị trường' ở Trung Quốc, nên một người đàn ông phải 'cạnh tranh' với nhiều người khác để tìm được một người bạn đời phù hợp".

Dong nhấn mạnh rằng mặc dù việc sử dụng "ngôn ngữ thị trường" có nguy cơ "đối tượng hóa phụ nữ và coi đàn ông như món hàng”, nhưng đó là cách đơn giản nhất để minh họa việc hẹn hò của đàn ông và phụ nữ Trung Quốc ngày nay.

Ngoài ra, các vấn đề xã hội như tâm lý so sánh, bảo vệ quyền lợi của phụ nữ sau khi kết hôn, bình đẳng giới, di cư từ nông thôn lên thành thị và giá trị hôn nhân cũng tác động đến chi phí kết hôn.