Từ ba bốn chục năm nay dân Việt Nam đă biết ḿnh thua kém dân các nước Nam Hàn, Đài Loan, Thái Lan. Biết như vậy cũng thấy tủi, nhưng c̣n có thể đổ tại số mạng không may, đành chịu. Nhưng khi nh́n thấy dân ḿnh không may mắn bằng dân Miến Điện, th́ nhiều người đă nóng mặt.
Năm ngoái, nước Miến Điện bắt đầu tiến tŕnh dân chủ hóa, đảng đối lập thắng gần hết các đơn vị bầu cử bổ túc; cả thế giới theo dơi với con mắt ngưỡng mộ. C̣n dân ḿnh, chẳng biết bao giờ mới được bầu người đại diện thật sự vào Quốc Hội!
Nay lại đến dân Campuchia. Trong cuộc bỏ phiếu tháng trước, đảng đối lập bỗng nhiên thắng lớn, đă thổi lên một luồng gió mới vào sinh hoạt chính trị. Lư do chính khiến chính quyền Hun Sen thất bại là v́ dân đă chán ghét nạn tham nhũng, lạm quyền của đảng Nhân Dân của ông ta; cũng như t́nh trạng lệ thuộc Trung Cộng và Việt Cộng. Dân Campuchia đă có cơ hội bày tỏ thái độ bằng lá phiếu. C̣n dân Việt, bao giờ mới có một cơ hội như thế?
Thua Đài Loan, Đại Hàn, Phi Luật Tân đă xấu hổ. Nay thấy ḿnh thua cả dân Miến Điện, dân Campuchia, chắc người Việt phải thấy tủi nhục. Nhất là những người biết suy nghĩ, có học, và dám nói. Một người 45 tuổi đảng lên tiếng kêu gọi các đảng viên bỏ đảng Cộng sản để lập đảng mới, cũng nêu trường hợp Camphuchia ra làm thí dụ, cho thấy người ta đă tiến bộ hơn ḿnh. Sau cú sốc Miến Điện, cú sốc Campuchia sẽ giúp nhiều đảng viên cộng sản Việt Nam tỉnh ngộ hơn.
Chắc hẳn Bộ Chính Trị đảng Cộng sản Việt Nam cũng lo lắng khi nh́n kết quả cuộc bầu cử ở Campuchia ngày 28 Tháng Bảy năm 2013. Trước hết, nó cho thấy thực lực của đảng cầm quyền không mạnh như chính họ vẫn nghĩ.
Đảng Nhân Dân Campuchia có gần 6 triệu đảng viên, trong dân số dưới 15 triệu người. Nhưng kết quả kiểm phiếu chính thức cho thấy đảng chỉ được 3 triệu 200 ngàn lá phiếu; phe đối lập, Đảng Cứu Quốc được 2 triệu 900 ngàn phiếu! Trước ngày dân đi bầu, chính quyền Hun Sen đă mua chuộc cử tri bằng cách tăng lương 40% cho các công chức cấp thấp, nâng lên bằng 80 đô la một tháng. Vậy mà gần một nửa số đảng viên Đảng Nhân Dân đă bỏ phiếu cho các ứng cử viên đối lập!
Cuộc bỏ phiếu được các cơ quan quốc tế theo dơi, giám sát; nhưng phe đối lập đang tố cáo nhiều vụ gian lận. Có những cử tri đến pḥng phiếu khám phá ra ḿnh đă bỏ phiếu rồi! Tức là đă có người đi bỏ phiếu thay cho ḿnh. Có người th́ thấy tên ḿnh biến mất, không c̣n trên danh sách cử tri!
Điều thứ nh́ khiến đảng Cộng sản Việt Nam run sợ, là ḷng dân chống đối âm ỷ đă có dịp bùng lên. Trước đây, người ta vẫn tưởng dân Campuchia hiền lành, bảo sao nghe vậy. Nhưng khi có cơ hội, họ chứng tỏ họ có thể hiền lành thật nhưng không ngu.
Đảng Cứu Quốc tập hợp Đảng Sam Rainsy và Đảng Nhân Quyền, mới lập năm 2007. Trước cuộc bầu cử này, hai đảng lần lượt có 26 và 3 đại biểu trong Quốc Hội. Nay dân đă bầu lên 55 đại biểu Đảng Cứu Quốc; so với 68 ghế của Đảng Nhân Dân, so với 90 ghế họ đă có. Dân chúng Phnom Penh đă đi biểu t́nh ngày 24 Tháng Tư đ̣i chính phủ tổ chức bầu cử tự do, dân chủ và công bằng. Cuộc biểu t́nh lớn nhất từ trước đến nay, 4,000 người tham dự, đ̣i thay đổi thành phần trong Ủy Ban Bầu Cử quốc gia.
Ngày 12 Tháng Bảy, Quốc Vương Sihamoni kư lệnh miễn tội cho ông Sam Rainsy theo đề nghị của Hun Sen, ngày 19 ông về nước, được hàng trăm ngàn người tiếp rước. Rainsy quốc tịch Pháp, nơi ông sống từ lâu trước khi về nước năm 1991, lên làm bộ trưởng tài chánh trong chính phủ liên hiệp. Năm 1994 ông mất chức, v́ chống chính sách cho các công ty Trung Quốc và Việt Nam phá rừng, theo lời ông giải thích. Ông lập một đảng chính trị lấy tên Rainsy, rồi ông bị tuyên án 11 năm tù sau khi lưu vong bên Pháp từ năm 2009. Chắc Hun Sen tự tin quyền hành của ḿnh đă vững chắc sau 28 năm làm thủ tướng, cho nên cứ cho Rainsy trở về mà không có quyền bầu cử và ứng cử. Nhưng dân Campuchia đă phản ứng khác. Giới thanh niên có học là thành phần dẫn đầu phong trào đ̣i thay đổi. Dùng Internet và điện thoại lưu động, họ cổ động cho đảng Cứu Quốc, thanh thế của đảng lan rộng nhờ mạng lưới tuyên truyền mới vượt qua mặt các báo, đài “lề phải” do đảng Nhân Dân kiểm soát. Vợ ông Rainsy là bà Tioulong Saumura cũng đắc cử. Khí thế phe đối lập lên cao đến nỗi nhiều người có tiền trong đảng cầm quyền đă lo sợ rút tiền ra khỏi ngân hàng, dân chúng nghe tin đồn bảo nhau đi rút theo; trong ngày bầu cử họ rút ra số tiền tổng cộng bằng 4 triệu đô la, gấp đôi số tiền rút b́nh thường.
Một chiêu bài tranh cử của đảng Cứu Quốc là chống Cộng sản Việt Nam, đă được dân Campuchia hoan nghênh. Hun Sen vốn là một cán bộ Khờ Me Đỏ, sợ mất mạng trong các cuộc thanh trừng đă bỏ theo Việt Cộng, rồi được bọn Lê Đức Thọ, Lê Đức Anh đưa lên làm thủ tướng. Sau đó Việt Cộng tiếp tục thao túng chính trường Campuchia, cho đến năm 1997 Hun Sen sợ quá đă quay đầu sang nhờ Trung Cộng giúp. Sam Rainsy lợi dụng nỗi bất măn của dân đối với Cộng sản Việt Nam cho nên dùng chiêu bài chống người Việt trong cuộc tranh cử. Trong ngày bỏ phiếu, có tin đồn rằng nhiều đoàn xe chở người Việt Nam qua biên giới đi bỏ phiếu cho đảng của Hun Sen! Trên các mạng Internet có những lời phản kháng: “Dân Khờ Me không được bỏ phiếu, dân 'Duồn' đi bỏ phiếu!” Người Campuchia gọi người Việt là “Duồn;” một tên gọi miệt thị cũng giống nhiều người Việt đang gọi người Trung Hoa là “Khựa” trước cảnh chính quyền Trung Cộng lấn áp cả nước Việt Nam. Sau cuộc bầu cử, trong lúc đảng Cứu Quốc c̣n đang thưa kiện về bàu cử gian lận th́ lănh tụ Sam Rainsy vẫn lên đường đi Boston dự đám cưới của cô con gái, cô Rachel Estée Sam lấy William Josiah Rubenstein, được một vị pháp sư Do Thái làm chủ lễ bằng ba thứ tiếng Hebrew, Pháp và Anh!
Cộng sản Việt Nam phải lo lắng v́ phong trào bài Việt ở Camphuchia đang được khơi động; dân Việt sẽ coi đây là hậu quả do chủ trương bành trướng và thao túng nước Campuchia từ thời Lê Duẩn, Lê Đức Thọ gây ra. Nhưng Trung Cộng c̣n lo lắng hơn nữa. Sau cuộc bầu cử, nhật báo Wall Street Journal ở Mỹ nhận xét rằng, “Trung Quốc thua nặng nhất.”
Phong trào dân Campuchia ủng hộ đảng đối lập cho thấy tự ái dân tộc của họ đă bùng lên, sau khi thấy chính quyền Hun Sen hết bám lấy Việt Cộng lại dựa vào Trung Cộng. Người Hoa chiếm 5% trong dân số nhưng kiểm soát 80% nền kinh tế.
Tiếng Hoa là ngoại ngữ được học hàng thứ nh́ sau tiếng Anh. Trong số khoảng 70 đài truyền h́nh có 50 đài nói tiếng Trung Hoa. Trung Cộng sử dụng đồng tiền để mua chuộc Hun Sen; hiện nay đứng hàng đầu về vốn đầu tư vào Camphuchia; cao hơn tổng số đầu tư của tất cả các nước khác. Riêng năm 2011, Bắc Kinh bỏ vào Campuchia 1 tỷ 200 triệu đô la, gấp 10 lần số đầu tư của tất cả các công ty Mỹ. Ai cũng biết chính quyền cộng sản ở nước nào cũng rút ruột các công tŕnh đầu tư. Trung Cộng không bao giờ đặt vấn đề đó, trong khi các công ty Mỹ bị trói buộc bởi các đạo luật cấm hối lộ chính quyền các nước khác. Trung Cộng đang thi hành một dự án xây dựng một tuyến đường sắt, một bến cảng và một nhà máy luyện thép trị giá 11 tỷ đô la; khiến ai cũng nghĩ tới dự án xây dựng đập Myitsone tại Miến Điện, trị giá 3 tỷ 6, đă bị chính quyền Miến cắt ngang trước khi khởi đầu chương tŕnh dân chủ hóa.
Người dân Camphuchia cũng nh́n thấy rơ chính quyền Hun Sen đang “bán nước.” Thế giới cũng nh́n thấy Trung Cộng đă “bỏ Campuchia vào túi!” Tháng Bảy năm ngoái, trong hội nghị ASEAN tại Phnom Penh, chính phủ Campuchia đóng vai chủ nhà đă ngăn cản khiến không đưa ra được một thông cáo chung, v́ biết bản dự thảo nêu lên các hành động xâm lấn của Trung Cộng tại Biển Đông. Có lúc ông tổng thư kư ASEAN đang bắt đầu nói đến vấn đề này, ngoại trưởng Campuchia đă ngăn lại, cắt ngang lời. Đến Tháng Chín, Bắc Kinh loan báo cho Phnom Penh vay 500 triệu đô la với lăi suất nhẹ! Không biết các quan chức sẽ bỏ túi bao nhiêu trong số tiền này, nhưng dân cả nước sẽ mắc nợ! Lại c̣n nạn “bán rừng” cho các công ty Trung Quốc và Việt Nam nữa!
Dân Campuchia ghét Cộng sản Việt Nam nhất v́ nạn tham nhũng ở xứ này đă được các cán bộ người Việt truyền nghề cho đàn em bản xứ. Mà bây giờ th́ đám đàn em c̣n tham nhũng vượt chỉ tiêu! Người ta đồn “trong đám cưới con ông Hunsen đám thuộc hạ dâng tặng nhiều xe hơi đắt tiền đến mức số ch́a khóa xe không thôi đă đầy mấy rổ!” Đồng bào Việt Nam đang sinh sống ở Campuchia sẽ phải gánh chịu hậu quả!
Dân Việt Nam chỉ mong người Khmer không khơi dậy mối thù hận lâu đời với người Việt. Họ sẽ phải thấy các chính sách lấn áp của đảng Cộng sản Việt Nam không được dân Việt ủng hộ. Hơn nữa, người Việt Nam sẽ tranh đấu để được sống trong một xă hội tự do dân chủ, ít nhất cũng bằng dân Campuchia. Dù nền dân chủ ở nước láng giềng c̣n trong cảnh sơ sinh nhưng đă đầy hứa hẹn. Chính quyền Hun Sen sẽ phải giảm bớt tham nhũng và bớt lệ thuộc Trung Cộng khi bị phe đối lập trong quốc hội theo dơi và phê phán. Khi nào cả hai dân tộc cùng sống trong các chế độ dân chủ tự do th́ mọi bất đồng sẽ được giải quyết trên căn bản b́nh đẳng.
Nguồn: Ngô Nhân Dụng/Nguoi-viet
Người Việt phải đuổi kịp dân Campuchia
:handshake :
