Hôm nay, 25.1 EU đối mặt với tử thần

[PinaColada]

Châu Âu đang sống trong những ngày bị bao trùm bởi sự lo lắng và thấp thỏm. Vụ xả súng ở Paris cho thấy ở thời điểm hiện tại không nơi đâu trên toàn Châu Âu là an toàn, sự thấp thỏm lo sợ còn bao trùm lớn hơn trên lĩnh vực kinh tế. Sau khi EU triển khai gói kích thích kinh tế QE là cuộc bầu cử diễn ra ở Hy Lạp vào hôm nay 25.1.


Hy Lạp có thể khiến EU khủng hoảng


Không hẹn mà gặp, cả hai vấn đề mang tính sống còn đối với khu vực đồng tiền chung lại diễn ra gần như đồng loạt, chỉ cách nhau vài ngày ngắn ngủi. Đó là cuộc biểu quyết của hội đồng Châu Âu về việc ban hành gói kích thích kinh tế vẫn được gọi là QE và cuộc bầu cử ở Hy Lạp vốn mang ý nghĩa quyết định đối với việc đất nước này có rời khỏi khu vực đồng tiền chung – vốn bị coi là một thảm họa – hay không.



Sở dĩ để xảy ra tình trạng nghìn cân treo sợi tóc hiện tại, lý do chủ yếu được giới phân tích đưa ra là sự trì trệ của bộ máy lãnh đạo EU. Vấn đề đảng cánh tả đang chiếm ưu thế Syriza ở Hy Lạp có thể gây ra những đe dọa nghiêm trọng đến sự ổn định của EU đã được đề cập từ lâu, song các biện pháp hữu hiệu để giải quyết vẫn chưa được đưa ra.
Trong vấn đề thứ hai là gói kích thích kinh tế QE, sự trì trệ này còn tỏ ra lớn hơn nữa, khi mà nguy cơ giảm phát đã ở ngay trước mắt và toàn bộ hệ thống dự báo kinh tế đã trở nên vô tác dụng thì các nhà lãnh đạo EU, điển hình là ngân hàng trung ương Châu Âu ECB, mới vội vã lên kế hoạch triển khai gói kích thích kinh tế.


Đây là điều mà các chuyên gia đã chỉ ra là nhược điểm lớn nhất của EU, đó là sự khác biệt quá lớn về thể chế và nền kinh tế của các quốc gia thành viên, điều này dẫn tới sự bất bình đẳng trong các chính sách kinh tế. Sự bất bình đẳng này là nguyên nhân hàng đầu của tình trạng trì trệ trong giới lãnh đạo cao cấp EU, điển hình là động thái giải quyết vấn đề Hy Lạp.
Theo đó, khi đảng cánh tả Syriza, nhiều khả năng sẽ chiến thắng trong cuộc bầu cử sắp tới ở Hy Lạp, và đòi hỏi sự cắt giảm nợ công của nước này từ các chủ nợ đa phần là từ EU, thì thái độ của các thành viên cốt cán ở EU là hoàn toàn khác nhau. Đức, nước sẽ thiệt hại khoảng 70 tỷ Euro khi đồng ý cắt giảm nợ cho Hy Lạp cương quyết phản đối trong khi hầu hết các nước thành viên EU khác lại nghiêng về phương án chấp nhận để tránh cho EU khỏi một sự đổ vỡ.


Sự bất đồng vì thế vẫn tiếp tục diễn ra, ngay trước thềm cuộc bầu cử ở Hy Lạp sẽ diễn ra hôm nay 25.1. Giới phân tích cho rằng khả năng đảng Syriza không giành chiến thắng là rất thấp, và yêu sách đòi EU phải giảm nợ cho Hy Lạp sẽ tiếp tục được người đứng đầu đảng này là Alexis Tsipras đưa ra.
Điều này đồng nghĩa với việc Hy Lạp sẽ trở thành một thùng thuốc súng thực sự ở Châu Âu, có thể lan truyền đến một loạt các nước khác như Italia, Tây Ban Nha và thậm chí là cả Pháp. Một khi EU đồng ý cho Hy Lạp được nới lỏng chính sách thắt lưng buộc bụng, sẽ đến lượt Italia, Tây Ban Nha và cả Pháp đòi hỏi điều tương tự.
Còn nếu không chấp nhận giảm nợ cho Hy Lạp đồng nghĩa với nguy cơ nước này có thể rời khỏi khu vực đồng tiền chung, gây ra những hậu quả cũng nghiêm trọng không kém. Một khi Hy Lạp rời EU, nguy cơ để Italia hay Tây Ban Nha có thể hành động tương tự là rất dễ xảy ra, có thể gây ra sự rạn nứt lớn nhất thậm chí có thể khiến EU tan rã.


Không khó để nhận ra sự lúng túng của các nhà lãnh đạo cao cấp EU ở thời điểm hiện tại. Vấn đề Hy Lạp vẫn đang bế tắc khi màcuộc bầu cử ở nước này diễn ra hôm nay, trong khi gói kích thích kinh tế sẽ quyết định sự sống còn của kinh tế khu vực đồng tiền chung trong tương lai vẫn đang rối như tơ vò.
Nền kinh tế EU giờ đây đang lâm vào tình trạng một người bệnh đang đối mặt với một cơn bệnh nặng đe dọa phá hủy toàn bộ sức khỏe của cơ thể trong khi căn bệnh nguy kịch trước đây lại đang sắp tái phát, và nghiêm trọng nhất là vẫn chưa đưa ra được phương cách chữa chạy hiệu quả. Tất cả sẽ được quyết định trong 7 ngày sắp tới.


Nhàn Đàm (theo Bloomberg/Reuters)